بین امنیت در دیکتاتوری و ناامنی در دموکراسی کدامیک را باید انتخاب کرد؟ برخی از کشورها در این موقعیت قرار میگیرند و عجیب نیست که به سوی دیکتاتوری برگردند. برخی از جوامع برای برقراری دموکراسی مناسب نیستند. برمه مانند بسیاری از کشورهای شرق آسیا دچار دیکتاتوریهای نظامی بود که از دوران جنگ سرد برایش به ارث مانده بود. زمانی که چند کشور همسایه آن توانستند به شکلی نظام سیاسی را تغییر دهند برمه زیر چکمه نظامیان باقی ماند و امروز در زمانی که باید دموکراسی در این کشور پایهگذاری شود خشونتهای مذهبی دایما زیادتر میشوند.
میانمار یا برمه، از مستعمرههای سابق بریتانیاست که در سال ۱۹۴۸ به استقلال رسید. از سال ۱۹۶۲ یک دولت نظامی قدرت را به دست گرفت و در مقابل هرگونه حرکت مخالف سیاسی به مقابله شدید پرداخت. حزب لیگ ملی برای دموکراسی ۳۵ سال پیش بنیانگذاری شد ولی در مقابل دولت مسلط شکست خورد و موثرترین شخصیتش آنگ سانسوچی به زندان خانگی افتاد. استبداد ادامه داشت تا حدود یک سال قبل که دیکتاتوری نظامی ضعیف و دموکراسی قوی شد. درگیریهای بین مسلمانان و بوداییها مستقیما ربطی به دموکراسی یا نوع حکومت ندارد ولی نشان میدهد که اختلافات قومی و انتقامجویی بین قبیلهای در این کشور بسیار رایج است. تابستان سال گذشته، درگیریهای فرقهای در ایالت راکین باعث کشته شدن بیش از ۲۰۰ نفر شده بود. با تجاوز و قتل یک زن جوان بودایی خشونتها بیشتر شد و هزاران نفر از اقلیت مسلمان روهینگیا مجبور به فرار شدند. دولت که درگیر گذر به دموکراسی بود، نتوانست خشونت را مهار کند. اواخر زمستان سال قبل زوج بودایی برای فروش جواهرات خود به مغازهای رفتند که صاحبش مسلمان بود. مشاجرهای که بر سر قیمت جواهر شروع
شده بود به زد و خورد رسید و درگیری بالا گرفت. پس از آن به یک راهب بودایی حمله شد. او در بیمارستان مرد و از اینجا حملههای متناوب به محلههای مسلماننشین شروع شد. ماه گذشته بیش از 40 نفر در جریان خشونتهای مذهبی بین مسلمانان و بوداییان در شهر میکتیلا، از شهرهای مرکزی برمه کشته شدند. در دلخراشترین حمله 20 پسربچه مسلمان از مدرسه ربوده شدند و پس از مثله کردن آنان، اجسادشان را آتش زدند. بقایای اجساد تا مدتها در محل باقی ماند. اوایل ادعا میشد که پلیس با مهاجمان همدست است. این تفسیر تا مدتی پذیرفته نشد تا وقتی که مدارک بیشتری از جمله فیلمهای ضبطشده از صحنه درگیریها به دست آمد. در این فیلمها مشخص است که پلیس جانب مهاجمان بودایی را گرفته است. به تدریج اثبات شد که دولت برمه چندان هم از نسلکشی مسلمانان به دست بوداییان ناراضی نیست. وین هتین نماینده میکتیلا در پارلمان است. او به دلیل وفاداریاش آنگ به سوچی و لیگ ملی برای دموکراسی، 20 سال را در زندان گذراند. به گفته این نماینده مجلس جمعیت مهاجم که در میان آنها زنان و راهبان بودایی هم دیده میشدند با
تماشای قتل یک قربانی فریاد شادی میکشیدند. او در گفتوگو با شبکه خبری «کرا» میگوید: «هفت نفر در مقابل چشمانم کشته شدند. سعی کردم جمعیت را متوقف کنم و به آنها گفتم به خانهها برگردند ولی آنها مرا تهدید کردند و پلیس فقط ایستاده بود.»
آشین ویراتو، یک راهب بودایی ۴۵ساله است که در دوران دیکتاتوری نظامی در سال ۲۰۰۳، به جرم تحریک خشونت علیه مسلمانان به زندان افتاده بود. او که اسم خودش را بنلادن برمه گذاشته، در مصاحبه با گاردین، میگوید: «جمعیت مسلمانان زیاد شده و آنها در حال تسخیر کشور ما بودند اما ما حالا به سوی اهداف دیگری از مسلمانان پیش خواهیم رفت.»
فیلیپ رابرتسون، مدیر بخش آسیایی سازمان دیده بان حقوقبشر تایید کرده است که دولت برمه در پاکسازی قومی علیه روهینگیا دخالت داشته است. به گفته وی نیروهای امنیتی برمه در مواردی مداخله کردند تا از خشونت جلوگیری و از مسلمانانی که فرار میکردند محافظت کنند، اما آنها اغلب در زمان حملات خود را کنار کشیدند یا به طور مستقیم از مهاجمانی که مرتکب قتل و جرائم دیگر میشدند، حمایت کردند. این اخبار دولتهای غربی را که به اصلاحات سیاسی در این کشور امید داشتند تحتتاثیر قرار داده است.
با ادامه درگیریهای خونین این منطقه برای فعالیت گروههای مسلح بنیادگرا بسیار مساعد شده است. اگر تاکنون بوداییان شاهد واکنش متقابلی از طرف مسلمانان نبودهاند به دلیل این است که مسلمانان این منطقه تجربه موثر و نزدیکی از جنگ نداشتهاند. به زبان دیگر روش کار کردن با اسلحه را نمیدانند اما بهزودی آن را فرا خواهند گرفت. در غیاب حکومت نظامی، اگر «دولت دموکراسی» نتواند امنیت شهروندانش را تامین کند مربیان القاعده جنگیدن را به آنان خواهند آموخت. حمله چند روز پیش به سفارت برمه در اندونزی شروع درگیری بود. به راحتی میتوان جوانانی که خانواده خود را در حمله بوداییان از دست دادهاند جذب کرد و آنها را با سلاح لازم به جنگ بوداییان فرستاد. تعداد کشتههای ناشی از این جنگ بهزودی با کشتههای نسلکشی مسلمانان برابری خواهد کرد.
منبع: روزنامه بهار