200 بانک کوچک و متوسط بین المللی روابط خود را با بانک های ایران شروع کرده اند.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، خبرگزاری رویترز گزارش داد: ایران با برقراری ارتباط با نهادهای خارجی کوچک تر، به تدریج در حال برقراری ارتباطات بانکی با دیگر کشورهای جهان است؛ اگر چه بانک های بزرگ جهانی هنوز هم به دلیل خطرات حقوقی خود را از این ماجرا عقب می کشند.
از زمان لغو تحریم های هسته ای ایران در ماه ژانویه، بانک های بزرگ از ترس مجازات به واسطه دیگر تحریم های باقی مانده آمریکا هنوز به بازار ایران نزدیک نشده اند. این کناره گیری بانک ها، تلاش ایران برای بازسازی تجارت خارجی و جذب سرمایه گذاری را بی نتیجه باقی می گذارد.
اما در چند هفته گذشته مقامات و بانکداران گفته اند که تهران از طریق کانال سازی های بانکی با کمک موسسات مالی کوچک خود را از به حاشیه کشیده شدن های مالی خارج کرده است. این موسسات با آمریکا یا معامله ای ندارند و یا بسیار کم معامله می کنند به همین دلیل زمانی که بحث تعامل با ایران پیش می آید، کمتر از نظر قانونی احساس خطر می کنند.
بانک مرکزی ایران با ارسال ایمیلی در پاسخ به پرسش رویترز گفت: «200 بانک کوچک و متوسط بین المللی روابط خود را با بانک های ایران شروع کرده اند.»
دو بانکدار تجاری خارجی در حوزه خلیج فارس، که به دلیل حساسیت های تجاری نخواستند نامشان فاش شود، گفتند که این تعداد تقریبا با درک آنها از حوزه کنونی ارتباطات بانکی ایران همخوانی دارد.
بر اساس تحریم های هسته ای، شرکت های ایرانی با استفاده از روش هایی مانند انتقال وجوه از طریق صرافان و داد و ستد کالا به انجام تجارت می پرداختند. این در حالی است که کانال های بانکی عادی انجام تجارت را بسیار ساده تر و با هزینه ها و خطر کمتر می کنند.
بانک های کوچک ممکن است که نتوانند همچون نهادهای جهانی بزرگ به تامین مالی بپردازند و ممکن است خدمات محدوده تری ارائه کنند اما فعالیت های آنها به نظر می رسد از احیای تدریجی تجارت بین ایران و اروپا پشتیبانی کند.
«فدریکا موگرینی» مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفت که تجارت بین اتحادیه اروپا و ایران در چهار ماه نخست سال جاری 22 درصد افزایش یافته است؛ هر چند که هنوز هم این رقم از سطح پیش از تحریم فاصله بسیاری دارد. تجارت دو جانبه ایران و اروپا در سال گذشته در مقایسه با سال 2011 با کاهش 72 درصدی مواجه شده و به 7.7 میلیارد یورو رسیده است.
«جیووانی کاستلانتا» رئیس آژانس اعتبار صادرات ایتالیا به رویترز گفت که برخی از بانک های کوچک اروپایی که ارتباط تجاری با آمریکا ندارند، برای حمایت از تجارت، معامله با ایران را آغاز کرده بودند.
بانک مرکزی ایران اعلام کرد بانک های ایرانی اکنون در حال افتتاح حساب و اعتبار نامه با بانک های خارجی هستند و نقل و انتقالات ارزی را در قالب حواله جات ارزی برای خدمات ارزی و واردات انجام می دهند.
این بانک افزود که روابط اصلی بانکی ایران با نهادها در آسیا و اروپا و به میزان کمتری در آمریکا و آفریقا شکل گرفته است.
بانک های غربی
«جان کری» وزیر خارجه آمریکا ماه گذشته گفت که بانک های اصلی اروپا تا زمانی که اطمینان داشته باشند طرفین تجاری آنها در فهرست باقیمانده از تحریم های آمریکا قرار ندارند، نباید به خاطر از سرگیری تجارت با ایران نگران باشند.
اما «محمد جواد ظریف» وزیر امور خارجه ایران روز سه شنبه گفت که بُعد روانی باقی مانده از تحریم ایران هنوز هم از تجارت جلوگیری می کند، و اینکه واشنگتن برای تشویق بانک ها به تعامل با تهران باید کارهای بیشتری انجام دهد.
بانک مرکزی ایران در بیانیه خود به رویترز گفت: «بانک های بزرگ با ابراز تمایل برای همکاری با ایران و بهبود روابط، عادی سازی روابط با ایران را به آینده موکول می کنند. آنها به ویژه از اعمال تحریم های جدید آمریکا می ترسند. آنها همچنین می ترسند که آمریکا آنها را جریمه کند.»
با این وجود، بانک مرکزی ایران گفت که بانک تجارتی ایران و اروپا و دو موسسه مالی ایتالیایی، «مدیوبانکا» و بانک تعاونی ایتالیا در میان 200 بانکی قرار دارند که با ایران ارتباط تجاری دارند.
سخنگوی بانک تجارتی ایران و اروپا گفت: «بانک تجارتی ایران و اروپا بخش عمده ای از اعتبارنامه ها را در اروپا مدیریت می کند که ابزار مالی مناسبی را در اختیار صادرکنندگان اروپایی قرار می دهد تا بتوانند پول خود را از مشتریان ایرانی دریافت کنند.»
این سخنگو گفت بانک تجارتی ایران و اروپا همچنین اعتبارات اسنادی بین 180 و 360 روزه را با پرداخت معوق برای تجارت با ایران و دیگر خدمات بانکی بین ایران و اروپا را ارائه می کند.
مدیوبانکا، که سابقه روابط تجاری آن با ایران به سال 1952 باز می گردد و یک دفتر در تهران دارد، به دنبال فرصت در ایران از جمله خصوصی سازی شرکت ها، سرمایه گذاری به داخل و خارج از ایران و فعالیت های وام دهی است.
یک منبع نزدیک به بانک تعاونی ایتالیا به رویترز گفت که این بانک یک تیم در ایران دارد و در این کشور فعال است.
بانک مرکزی ایران گفت: بانک «مسقط» در عمان یکی دیگر از موسسه هایی است که با ایران معاملاتی دارد. این بانک عمانی در ماه آوریل توانست مجوز قانونی برای افتتاح یک دفتر نمایندگی در ایران را بدست آورد.
بانک ها تجارت با ایران به دلار را کاری پر ریسک می دانند زیرا تحریم های باقی مانده در آمریکا تجارت با ایران به دلار و دسترسی ایران به نظام مالی نیویورک را ممنوع کرده است.
در نتیجه معاملات با بسیاری از ارزهای دیگر انجام شده است. بانک مرکزی ایران گفت معاملات با ارزهای یورو، لیره ترکیه، ین ژاپن، یوان چین، وون کره جنوبی و روبل روسیه تکمیل شده است.