عکس: «حنیفه بی بی» ۴۵ ساله، ظرف حاوی آب آلوده که از چاهی در روستای «چاندیپور» واقع در ۱۲۰ کیلومتری شرق داکا بنگلادش تخلیه شده را در دست دارد.
پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، با وجود میلیون ها چاه آبی که مورد آزمایش قرار گرفته است، آب مسموم سبب بحران بهداشتی عظیمی در بنگلادش شده است.
هنوز حدود ۲۰ میلیون بنگلادشی از آب آشامیدنی حاوی آرسنیک می آشامند در حالی که میلیون ها چاه آب مورد آزمایش قرار گرفته اند.
بنا به گزارشی که به تازگی منتشر شده است، صدها هزار نفر از مردم بنگلادش که سالم هستند از محافظت کردن خود در برابر بحران آب غیر بهداشتی به ستوه آمده اند.
دیده بان حقوق بشر، عدم پیشرفت در بهبود آنچه که سازمان بهداشت جهانی آن را «بزرگترین مسمومیت جمعی در تاریخ» می خواند، تبعض قائل شدن قومی از سوی دولت، غفلت مسئولان کشوری و نادیده گرفتن این مشکل توسط سازمان های غیردولتی را مورد نکوهش قرار داده است.
بنا به برآوردهای اخیر، حدود ۴۳ هزار تن هر ساله در بنگلاش بر اثر بیماری های ناشی از آرسنیک جان می بازند. این بیماری ها عبارت از ضایعات پوستی، سرطان و بیماری های قلبی عروقی و هم چنین ریوی می شود.
همچنین دولت بنگلادش گزارش داد که پنج میلیون چاه روستایی در بین سال های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۳ با پمپ هایی به رنگ سبز و یا قرمز که مشخصه ایمن و یا نا سالم بودن هستند، علامت گذاری شده اند.
در سال ۲۰۰۳ برآورد شده بود که ۲۰ میلیون نفر آب آلوده به آرسنیک در بنگلادش می نوشند.
در این گزارش آمده است که تمامی اقدامات برای رسیدگی به این مشکل ناکارامد بوده و در حال حاضر میزان آلودگی به اندازه سال ۲۰۰۳ است. یافته ها حاکی از آن است که حدود ۲۰ میلیون نفر هنوز هم در معرض خطر ناشی از آلودگی آرسنیک قرار دارند.
با توجه به گزارش دیده بان حقوق بشر، برخی از سیاستمداران چاه های ایمن را به حامیان خود اهدا کرده اند و این در حالی است که افرادی در روستاها نیاز به این آب سالم دارند و نظارت و بررسی های اندکی بر این جوامع آسیب پذیر وجود دارد.
دولت حاضر به پاسخگویی در خصوص معضل آلودگی آرسنیک نیست و میزان صرف منابع مالی در مناطقی که آب آن آلوده به آرسنیک است، بسیار اندک است.
«ریچارد پیرس هاوس» محقق دیده بان حقوق بشر اظهار کرد: دولت بنگلادش اقدامات بنیادی برای رفع آرسنیک در آب آشامیدنی میلیون ها نفر در مناطق روستایی فقیر نشین را وضع نمی کند. دولت به گونه ای وانمود می کند که بسیاری از مشکلات حل شده است در حالی که میلیون ها نفر بر اثر بیماری های ناشی از این آلودگی جان می بازند.
آب آلوده به آرسنیک در آسیا وجود دارد و کشورهایی همچون هند، چین، ویتنام و کامبوج با این قبیل مشکلات دست و پنجه نرم می کنند.
دانشمندان می گویند که موضوع از هزاران سال قبل سرچشمه می گیرد زمانی که سنگ های آغشته به آرسنیک از هیمالیا فرود آمدند و در فرایندهای شیمیایی طبیعی در برخی مناطق قرار گرفتند.
بیشترین توجهات دولت و مقامات جهان در دهه ۷۰ میلادی به منظور بهبود شرایط بهداشتی صورت گرفت. تا دهه ۸۰ میلادی بسیاری از روستاییان آب از چاه هایی که عمقشان کم بود و یا چشمه و رودها استخراج می کردند. به همین منظور در خطر بیماری هایی همچون وبا، اسهال و بیماری های ناشی از آب قرار می گرفتند.
در واکنش به جلوگیری از این بیماری ها سازمان ملل و بسیاری از کشورهای توسعه یافته به بنگلادش پیشنهاد کردند تا چاه های عمیق تری بر سفره های آب زیرزمینی به منظور دسترسی به آب پاک حفر کند اما دانشمندان اظهار کردند که حفر چاه به عمق ۴۶ متر سرشار از آرسنیک است.
اولین مسمومیت ناشی از آرسنیک در اوایل دهه ۹۰ میلادی مشاهده شد. کنفرانسی بین المللی در کلکته در سال ۱۹۹۵ توجه جهان را به این مشکل جلب کرد. از سال ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۶ دولت و اهدا کنندگان بین المللی و سازمان های غیر دولتی صد ها میلیون پوند برای کاهش آلودگی آب ها صرف کردند. همچنین بانک جهانی نیز بودجه ای را برای ایجاد ۱۳ هزار چاه روستایی از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۰ اختصاص داد.
عکس: آسوشیتد پرس
مترجم: گلناز سادات غفاری