شور و اشتیاق بیش از حد سرمایه گذاران و شرکت های اروپایی برای سرمایه گذاری در ایران را می توانستیم از همان لحظه اجرای برجام مشاهده کنیم.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، روزنامه آمریکایی «واشنگتن پست» در گزارشی نوشت: سرمایه گذاران و تجار اروپایی از روز یکشنبه یعنی پس از لغو تحریم های ایران در ازای تعهد این کشور در قبال برنامه هسته ای آن، اجازه یافتند به بازار ایران بازگردند.
هیجان سرمایه گذاران و وسعت اقتصاد ایران تا حدی بود که برخی از تحلیلگران این وضعیت را با بازگشایی بازارهای بلوک شرق پس از سقوط کمونیسم مقایسه می کنند. با توجه به میلیاردها دلار اموال ایران که به این کشور بازگردانده می شود، تهران اعلام کرده است که قصد خرید 114 فروند هواپیمای ایرباس را دارد، در حالی که شرکت ملی نفت ایران روز یکشنبه اعلام کرد که این کشور قصد دارد با افزایش 33 درصدی تولید نفتی خود آن را به یک میلیون بشکه در روز برساند.
رهبران اروپا، به دنبال یک خبر نادر و خوب اقتصادی در میان اخبار بد در خصوص ضعف در بازارها، شرکت ها و سرمایه گذاران کشورشان را به استفاده از این فرصت تشویق می کنند. با این حال، با توجه به تداوم شماری از تحریم های آمریکا، شرکت های این کشور هنوز هم از سرمایه گذاری در بازار ایران محروم هستند. در حال حاضر تنها چند شرکت آمریکایی آشکارا در حال تجارت با ایران هستند، اما غول های انرژی، خودروسازان و بانک های اروپایی به دنبال سرمایه گذاری های کلان در این بازار تازه بازگشایی شده هستند.
پتانسیل سرمایه گذاری های جدید در تهران با استقبال مواجه شده است و رسانه های این کشور روز یکشنبه از سفر مقامات دولتی و هیئت های سرمایه گذاری به این کشور برای انعقاد قرارداد های همکاری خبر دادند.
«حسن روحانی» رئیس جمهور ایران روز یکشنبه به خبرنگاران در تهران گفت: «امروز یک روز تاریخی و استثنایی در تاریخ سیاسی و اقتصادی ملت ایران است. ما به یک نقطه عطف رسیده ایم.»
روحانی از بودجه سال 2016 پرده برداری کرد که در آن شاهد افزایش قابل توجه درآمدهای مالیاتی در نتیجه سرمایه گذاری های جدید خواهیم بود.
با لغو تحریم ها از اوایل روز یکشنبه، مقامات اروپایی دریافتند که شرکت هایشان به زودی از این امر بهره مند خواهند شد. بیش از 30 میلیارد دلاردر دارایی های بلوکه شده این کشور فورا در اختیار این کشور قرار خواهد گرفت و این کشور قصد دارد از این پول برای واردات کالا استفاده کند.
روسیه به عنوان یک بازیگر کلیدی در تلاش های بین المللی برای دستیابی به توافق هسته ای نیز امیدوار است از طریق صادرات تجهیزات نظامی، همکاری خود را با این کشور توسعه دهد. هر دو کشور گفته اند که قصد دارند همکاری های خود را در بخش گردشگری گسترش دهند، و روسیه در حال برنامه ریزی برای خرید گوشت ایرانی و تولید آن پس از ممنوعیت ترین واردات مواد غذایی از ترکیه در اواخر سال گذشته است.
در جای دیگر در اروپا، مقامات دولتی در خصوص مزایای تجارت با ایران صحبت می کنند.
«فیلیپ هاموند» وزیر امور خارجه انگلیس گفت: «من امیدوارم که سرمایه گذاران انگلیسی به فرصت ها پس از لغو تحریم ها علیه ایران دست یابند. آینده نیز همچون نقطه عطفی که ما امروز به آن رسیده ایم، مهم است.»
«گرهارد شرودر» صدراعظم سابق آلمان هفته گذشته برای مذاکره در خصوص تجارت با ایران در تهران بود، و وزیر بازرگانی جمهوری چک روز یکشنبه با مقامات ایرانی دیدار کرد تا درباره همکاری با شرکت های برق گفتگوهایی داشته باشد. شمار زیادی از مقامات اروپایی پس از امضای برجام در ماه ژوئیه به ایران سفر کرده اند.
اما هنوز مشخص نیست که چگونه این شور و اشتیاق بیش از حد برای استفاده از پتانسیل های بالای ایران چه زمان به معاملات واقعی تجاری منتهی خواهد شد. با این حال شماری از تحریم های آمریکا به رغم لغو تحریم های مربوط به برنامه هسته ای همچنان پابرجا باقی می ماند و بسیاری از شرکت های بزرگ اروپایی را وا می دارد تا با احتیاط در این مسیر گام بردارند. این نگرانی ها روز یکشنبه زمانی تشدید شد که دولت اوباما تحریم های جدید علیه 11 شخص و شرکت را به بهانه برنامه موشک های بالستیک ایران اعمال کرد.
تحلیلگران و نمایندگان بخش صنعتی می گویند شرکت های اروپایی همچنین نگران هستند که اگر رئیس جمهور جمهوری خواه مخالف توافق هسته ای در ماه نوامبر انتخاب شود؛ چه اتفاقی رخ خواهد داد.
«نایجل کولتارد» رئیس «دایره اقتصاد ایران»، یک گروه توسعه تجارت مستقر در شهر «پاریس» گفت: «بسیاری از شرکت های فرانسوی و اروپایی از سال گذشته برای کسب و کار در ایران آماده می شوند. اما این روند می تواند چند ماه دیگر نیز طول بکشد.»
بنابراین در حال حاضر بسیاری از شرکت های با احتیاط عمل می کنند. اما شرکت های کوچکتر اروپایی از روز یکشنبه به سرعت در حال حرکت هستند.
«رالف اشمایرر»، مدیر اجرایی یک شرکت تولید کننده فشار سنج آلمانی گفت: «سوالات بسیاری وجود دارد که باید به آنها پاسخ داده شود. من باید به بانک خودم مراجعه کنم و از شماری از بانک ها نیز در شهر «هامبورگ» تحقیقاتی را به عمل آورم. البته ما شانس زیادی برای تجارت با ایران داریم.»
اشمایرر گفت شرکت او در حدود پنج سال پیش که هنوز تحریم ها تشدید نشده بود، یک پنجم از کسب و کار خود را با ایران انجام می داد.
او گفت: دوستان من همیشه به من می گویند که پنج سال گذشته روزهای بسیار تاریکی بود و در حال حاضر ما امیدوار هستیم که به روزهای روشنی برسیم.»