جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

یک تحلیلگر عرب در تحلیلی نوشت:

عربستان به جای انزوای ایران خودش منزوی شد

عربستان تلاش کرد که منطقه و جامعه جهانی را علیه ایران بسیج کند اما نه فقط موفق به این کار نشد بلکه هم پیمانانش نیز در این راه این کشور را تنها گذاشتند.

کد خبر: ۱۱۶۱۹۷
عربستان به جای انزوای ایران خودش منزوی شد

کشورهایی که به تبع عربستان روابط خود با ایران را قطع کردند هیچ جایگاهی در معادلات نداشته و مانند بحرین صرفا به دلیل مدیون بودن به ریاض دست به این اقدام زدند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران،«ناصر قندیل» تحلیلگر لبنانی مسائل استراتژیک در تحلیلی در روزنامه البناء نوشت:روشی که عربستان سعودی با دقت برای تنش با ایران در پیش گرفت شبیه روشی است که در فاجعه منا چند ماه پیش در پیش گرفته بود و آن به وجود آوردن بحرانی که به تدریج شدت می گیرد و به تنشی تبدیل می شود که خارج از کنترل می شود.به رغم زخم بزرگی که ایران در فاجعه حج خورد اما رهبران ایران توانستند با خونسردی بالا با تنش تعامل کنند و در ابتدا موضع گیری تند و خشنی اتخاذ کردند بدون آن که دست به اقداماتی بزنند که به عربستان اجازه و بهانه دهد که در مسیر تنش گام بردارد و بهانه عربستان این بود که فاجعه فقط یک حادثه خارج از کنترل بود تا زمانی که دلیل و مدرکی درباره تعمدی بودن آن نباشد.ایران درد زخم خود را تحمل کرد تا زمان مناسب برای محاسبه فرا برسد و راهی که رفته را تا آخر برود.ایران پیروز شد زیرا به سمت تلاش ها برای رویارویی ها کشیده نشد،رویارویی هایی که می توانست پیروزیهایش را از بین ببرد و شکست خورده را تبدیل به پیروز کند.به عبارتی ایران تا زمان مناسب دندان روی جگر گذاشت و صبر کرد تا آنکه دخالت های خارجی، عربستان را به دردسر انداخت.عربستان سفیر جدید خود را به ایران در حالی که خنجری برای تنش جدید در پشت خود پنهان کرده بود فرستاد و آن اعلام حکم اعدام «شیخ نمر النمر»روحانی برجسته شیعه بود.و اینچنین شد که چند روز پس از اعزام سفیرش به تهران عربستان سعودی دست به اجرای اعدام زد این در حالی است که از حجم تاثیر این حادثه بر ایران خبر داشت و واکنش های خشم آلود ایرانی ها را پیش بینی کرده بود گویی به این مساله برای در پیش گرفتن اقداماتی که میزان تنش را بالا ببرد تا به آستانه انفجار برسد،تکیه کرده بود.

ایران تلاش کرد که موضع ابتدایی خشن و اقدامات عملی حاکی از خونسردی را با هم جمع کند بنابر این موج خشم مردمی که در خیابان ها به راه افتاد را هضم کرد بدون آن که یکی از افراد هیأت دیپلماتیک سعودی آسیبی ببیند و این خودش چالش بسیار دشوار در فضای حوادث بزرگ است اما ریاض که مترصد این ماجرا بود قطع روابط دیپلماتیک خود با ایران را اعلام کرد و بهانه اش نیز تعرض سفارت و کنسولگری اش بود و نیز این بهانه را اعلام کرد که اعدام مساله حقوقی و داخلی است و هدفش از این کار ایجاد تصویری دائمی از ایران به عنوان کشوری است که در تعامل با امنیت منطقه ای پا را از مرزهایش فراتر می گذارد و با این بهانه ها به دنبال افزایش تنش با ایران بود. با علم به اینکه سعودی ها می دانستند که زنجیره بالا گرفتن تنش به دو مساله وابستگی دارد نخست کشیده شدن ایرانی ها به گودال تنش آن ها با فشار معترضان و خشم و حجم تحریک و دوم حمایت منطقه ای و بین المللی از عربستان و پیوستن به این کشور.

در عمل چالش ایران این بود که بتواند ضربه ها را هضم کند و راه را به روی هرگونه تنشی ببندد تا معادلات منطقه ای جدید که عربستان در آنها در ساحل بازندگان قرار دارد متبلور شود،به ویژه در سوریه و یمن.ایران چالش را با موفقیت پشت سر گذاشت و نامه اش در شورای امنیت و ابراز تاسفش از حمله به ساختمان های دیپلماتیک عربستان و تاکیدش بر حمایت از همه سفارتخانه هایی که تهران میزبان آنهاست و نیز انجام تحقیقات درباره حوادثی که رخ داد و مجازات کسانی که به سفارتخانه و کنسولگری عربستان حمله کردند نشان دهنده ذکاوت دیپلماتیک ایران است که عربستان را سرخورده کرد زیرا اگر واکنش ایران به ترور شیخ نمر النمر فقط همان حمله به سفارت و کنسولگری عربستان است این واکنش واکنش بدی است اما خونسردی و فرصت ندادن به عربستان برای افزایش تنش بهترین دلیل برای نیت ایران برای پاسخ دردناک و سخت در زمان مناسب و به شیوه ساقط کردن بهانه است.

معیار ناکامی یا موفقیت عربستان چگونگی پاسخ منطقه ای و بین المللی به افزایش تنش با ایران است و در اینجا نتایج برای عربستان بسیار ناامید کننده است که از یک سو خونسردی تهران را تفسیر می کند از سوی دیگر و به نظر می رسد که واکنش های سرد به این خونسردی ایران تکیه دارد،گویی همه جهان به اتفاق با ایران همراهی می کند.اوضاع حاکمان ریاض به شتر مستی می ماند که باید از راهش دور شد و دست و پایش را بست و دست و پا زدنش را آرام کرد و در صورتش فریاد نزد و پس از آن به حسابش رسید.نکته قابل توجه این است که پیش بینی های عربستان این بود که همه چیز به نفعش تمام شود اما از میان کشورهای حاشیه خلیج فارس بحرین که موضع گیری حاکمانش ارزش و جایگاهی ندارد و مورد حمایت گارد ملی عربستان در برابر ملتش هستند روابطش را با ایران قطع کرد،اما امارات موضع سرزنشی در پیش گرفت و میزان روابط دیپلماتیکش را کاهش داد اما حاضر به قطع روابطش با ایران نیست.کویت نیز فقط سفیرش را برای مشورت فرا خواند و حاضر به بستن سفارتخانه اش و قطع روابط نیست.قطر و عمان نیز واکنشی از خود نشان ندادند یعنی روابط شان را با ایران ادامه داده اند و چه بسا نقش رایزن و میانجی گر را بازی می کنند.اما جالب توجه واکنش آمریکاست که با تهران و ریاض به طور یکسان رفتار کرد به طوری که «جان کری»وزیر خارجه آمریکا با «عادل الجبیر»و«محمد جواد ظریف»همتاهای عربستانی و ایران تماس گرفت و در محکومیت اعدام شیخ نمر و حمله به سفارتخانه و کنسولگری عربستان خواستار جلوگیری از بالا گرفتن تنش شد.موضع گیری همپیمانان نزدیک عربستان در جهان اسلامی یعنی ترکیه و پاکستان همانند آمریکا بود و خواستار آرامش شده و برای میانجی گری میان ریاض و تهران اعلام آمادگی کردند.موضع آنها شبیه موضع مسکو همپیمان ایران بود که پیش از آن نیز ایران همین موضع را در پی سرنگونی جنگنده روسی توسط ترکیه اتخاذ کرده بود و برای میانجی گری میان مسکو و آنکارا اعلام آمادگی کرد.

پر واضح است که تلاش عربستان برای دامن زدن به تنش خارج از رویکرد بین المللی مناسب صورت گرفته است و ترکیه شریک عربستان در فضای بالا گرفتن تنش برای دور شدن از ریختن بنزین بیشتر روی آتش به اندازه کافی پیام دریافت کرد و واشنگتن نیز به گونه ای متناسب با قواعد معادله جدید در منطقه رفتار کرد و اعلام کرد که زمان نازپروردگی عربستان به پایان رسیده است.

این مهمترین نتایجی است که رخدادهای دو روز گذشته فاش کرده است و این نتایج است که ایران بر اساس آنها به ترور شیخ نمر پاسخ می دهد و بی تردید پاسخ در راه است و چه بسا مجموعه ای از پاسخ ها پشت سر هم می آید همانند پاسخ حزب الله به ترور شهید«سمیر القنطار»و همانند پاسخ روسیه به ترور خلبان روسی.

عربستان قصد آن داشت که ایران را بار دیگر منزوی کند اما خودش منزوی شد و مهم تر از آن این است که جامعه بین المللی با سعودی ها همراهی نکرد و اهداف پنهانش فاش شد.دوران جدیدی در حال به وجود آمدن است.

انتهای پیام

دیدگاه شما