نه کنفرانس ریاض توانست معارضان سوری را برای تشکیل هیأت معارضان برای مذاکره با دولت سوریه متحد کند و نه فهرست گروه های تروریستی در سوریه که اردن مامور تهیه آن شد مورد توافق همگان است.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران،روزنامه رأی الیوم در سرمقاله خود نوشت:بر اساس بیانیه ای که در نشست گسترده وین و قطعنامه شماره 2254 شورای امنیت که نقشه راه رسیدن به راه حل سیاسی برای بحران سوریه تدوین شد،انتظار می رود که مذاکرات میان هیأت های دولت سوریه و معارضان سوری اوایل سال جدید آغاز شود، یعنی چند روز پس از توافق بر سر آتش بس و تشکیل دولت انتقالی که راه را برای تدوین قانون اساسی جدید و برگزاری انتخابات پارلمانی و ریاست جمهوری هموار می کند.
آن چه انتظار می رود یک چیز است و آن چه پشت پرده اتفاق می افتد چیز دیگری.تقریبا یک هفته پس از قطعنامه شورای امنیت اختلاف های شدید بر سر دو مساله اساسی همچنان سر جای خود ماند:
نخست:تشکیل هیأت معارضان سوری که قرار است با هیأت نظام حاکم بر سوریه مذاکره کند.«سرگئی لاوروف»وزیر خارجه روسیه در دیدار با همتای قطری اش که در مسکو به سر می برد، اعلام کرد که تا این لحظه(جمعه)بر سر اعضای هیأت معارضان سوری و تعداد کسانی که این هیأت را تشکیل می دهند، توافقی حاصل نشده است.
دوم:فهرست نام سازمان ها و گروه های تروریستی در سوریه که اقدامات بین المللی برای مبارزه با تروریسم را یکپارچه می کند.بر سر قرار دادن«داعش»و«جبهه النصره»در این فهرست توافق وجود دارد اما بر سر برخی گروه ها و سازمان های دیگر در فهرست176 سازمان تروریستی که اردن تدوین کرده، اختلافات شدید است.آقای«ناصر جوده»وزیر خارجه اردن پس از تدوین این فهرست از قرار دادن برخی گروه ها با این گفته طفره رفت که«این فهرست نتیجه مواضع و فهرست های چندین کشور است.»
برخی اخبار وجود دارد که از توافق آمریکا و روسیه بر سر مکلف کردن «استفان دیمستورا»فرستاده ویژه سازمان ملل در امور سوریه برای ماموریت تشکیل هیأت معارضان سوری حکایت دارد که قرار است با دولت سوریه مذاکره کند و این یعنی مخالفت ضمنی با ترکیب هیأتی که دو هفته پیش از دل کنفرانس معارضان در ریاض بیرون آمد.کنفرانسی که یک کمیته برای نظارت بر گفت و گو تشکیل داد و 20 نفر را برای هیأت مذاکره کننده تعیین کرد.
نقطه ضعف کنفرانس ریاض به باور مخالفان نتایج آن از جمله روس ها مستثنی کردن برخی افراد و گروه های سوری مخالف داخل مانند«قدری جمیل»،«هیثم مناع» دبیر کل جریان«القمح»که نزدیک به قاهره است و نیز«صالح مسلم» رهبر حزب «اتحادیه دموکراتیک»کرد است.
انتخاب آقای«ریاض حجاب»نخست وزیر جدا شده از دولت سوریه به عنوان رئیس کمیته عالی نظارت بر هیأت مذاکره کننده باعث به وجود آمدن اختلاف های زیادی در میان معارضان سوری درباره این انتخاب شد.از نظر برخی معارضان سوری حجاب برای معارضان جدید است و پیش از جدا شدنش نظام حاکم،نخست وزیر بود و برخی تا جایی پیش رفتند که گفتند ریاست هیأت مذاکرکننده توسط حجاب یعنی اینکه نظام با خودش مذاکره می کند.
مکلف کردن دیمستورا برای تشکیل هیأت مذاکره کننده معارضان سوری اگر تایید شود یعنی کشیدن فرش از زیر پای کنفرانس ریاض و بی توجهی به فهرست گروه های تروریستی که نظام اردن تهیه کرد.مکلف کردن کمیته ای متشکل از چندین کشور از جمله روسیه،ترکیه و عربستان یعنی اینکه نقش کشورهای عربی در مذاکرات سوریه و نقشه راه حل بحران این کشور به شکل ملموسی کمرنگ شده است و لاوروف بار دیگر توانست نظر خود را درباره ترکیب هیأت مذاکره کننده تحمیل کند و نیز فهرست پیشنهادی اردن را نیز «وتو» کرده است.
اختلاف ها در هر صورت قابل پیش بینی بود و چیز غیرمنتظره ای نیست.مساله سوریه بسیار پیچیده است و 17 کشور در فرایند راه حل سیاسی شرکت دارند و هر کشور برای خود هوادار و گروه هایی در میان مخالفان سوری دارد که از آنها حمایت می کند.همچنان که دیدگاه هر کدام از این کشور ها به ویژه کشورهای بزرگ به نقشه راه حل بحران و چگونگی اجرای آن در واقعیت متفاوت است و حتی گاهی با دیدگاه های دیگر تصادم دارد.
حمله به گروه تروریستی «داعش»از شهر «الرمادی»عراق پیش از آغاز مذاکرات و اجرای خطوط طولانی نقشه راه آغاز شد،اما دعوا بر سر پوست خرس پیش از شکارش به شکل موازی آغاز شده است.به همین دلیل باید منتشر اتفاق های غیرمنتظره و اختلاف های زیادی طی هفته های آینده باشیم به ویژه در میان معارضان سوری یا میان آنها و کشورهای حامی شان.