عضویت ایران در سازمان تجارت جهانی برای این کشور در اولویت قرار دارد.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، پایگاه اینترنتی «لوبلاگ» در گزارشی نوشت: ایران درباره آمادگی خود برای پیوستن به سازمان تجارت جهانی(WTO) سخن می گوید؛ اقدامی که نیازمند روند بلندمدت و رفع چالش های داخلی و خارجی است.
در این راستا دولت «حسن روحانی» رئیس جمهوری ایران تمام تلاش دیپلماتیک خود را به کار بسته است و در حال انجام اصلاحات اقتصادی لازم است. هفته گذشته «محمد رضا نعمت زاده» وزیر صنعت، معدن و تجارت ایران به عنوان ناظر در کنفرانس وزرای سازمان تجارت جهانی در شهر «نایروبی» در کنیا شرکت و تاکید کرد عضویت ایران در سازمان تجارت جهانی برای این کشور در اولویت قرار دارد. وی همچنین با همتایان خود از فنلاند، اسپانیا و روسیه دیدار و درباره روابط تجاری دوجانبه و جلب حمایت آنها از عضویت ایران در این سازمان گفتگو کرد.
البته تلاش های ایران برای پیوستن به سازمان تجارت جهانی پیش تر و از زمان امضای برجام آغاز شده بود. دو ماه بعد، «ولی الله افخمی راد» رئیس سازمان توسعه تجارت ایران اعلام کرد گروهی از حقوق دانان و اقتصاددانان، اصلاحات اقتصادی و سازمانی لازمه ی پیوستن ایران به سازمان تجارت جهانی را ارزیابی خواهند کرد.
توافق هسته ای زمینه را برای ورود ایران به سازمان تجارت جهانی فراهم می کند، زیرا کشورهای عضو این سازمان از جمله آمریکا می توانند عضویت یک کشور را وتو کنند. پس از امضای برجام، ایران اکنون به حمایت بین المللی لازم برای پیوستن به سازمان تجارت جهانی دست یافته است.
روند عضویت
سازمان تجارت جهانی، تجارت را در میان 162 کشور عضو هدایت می کند؛ سازمانی که 95 درصد تجارت جهانی را تشکیل می دهد. اکثر همسایه های ایران از جمله بحرین، قطر، عربستان سعودی، ترکیه، امارات متحد عربی و حتی یمن عضو سازمان تجارت جهانی هستند و افغانستان نیز در مسیر عضویت در این سازمان در سال 2016 است. ایران یکی از بزرگ ترین اقتصادهایی است که هنوز به عضویت این سازمان در نیامده است.
ایران در سال 1996 درخواست عضویت در سازمان تجارت جهانی را مطرح کرد و در سال 2005 به عنوان عضو ناظر پذیرفته شد. در آن زمان حسن روحانی مذاکرات هسته ای ایران را رهبری می کرد.
برای ایران عضویت در سازمان تجارت جهانی یک امتیاز بزرگ است. اکنون چین، امارات متحد عربی و ترکیه شرکای اصلی ایران محسوب می شوند. اتحادیه اروپا، هند، کره جنوبی، عراق و افغانستان تبادلات تجاری کمی با ایران دارند. تحریم ها علیه ایران تجارت خارجی و سرمایه گذاری با ایران را بسیار محدود کرده است.
با این حال، به محض اینکه ایران به سازمان تجارت جهانی بپیوندند، می تواند تحریم های اقتصادی علیه خود را از طریق «نظام حل اختلاف» این سازمان به چالش بکشاند. در توافق نامه های سازمان تجارت جهانی تنها در برخی مسائل امنیتی خاص امکان اعمال تحریم ها وجود دارد. نظام حل اختلاف سازمان تجارت جهانی تاکنون هیچگاه به اعمال تحریم اقتصادی رای نداده است و مشخص نیست در صورت چنین رای گیری، چه خواهد شد.
پیوستن به سازمان تجارت جهانی کار آسانی نیست. این فرایند نیاز به نه سال و نیم زمان دارد. با این حال ایران قصد دارد این کار را در چهار سال انجام دهد. اصلاحات لازم در این روند، شامل کاهش تعرفه های واردات و صادرات و حذف یا کاهش انواع خاص یارانه ی مربوط به صنایع داخلی است.
ایران تقریبا روندهای اولیه عضویت در این سازمان را انجام داده است. با این حال علاوه بر فرایند بلندمدت و دشوار خارجی، ایران با چالش های داخلی نیز مواجه است.
هنوز بسیار زود است که بگوییم عضویت ایران در سازمان تجارت جهانی چه تاثیری در اقتصاد این کشور خواهد داشت. این موضوع به تقویت سرمایه گذاری خارجی در ایران کمک و نیز ایران را به تنوع بخشیدن به اقتصادش ترغیب می کند و این در حالی است که تولید کنندگان از کاهش تعرفه ها که برای کشورهای عضو سازمان تجارت جهانی در نظر گرفته شده است نیز بهره مند خواهند شد.
اکثر درآمد خارجی ایران از محل فروش نفت و گاز است. اما دولت می خواهد بخش صادرات محصولات غیرنفتی را به ویژه در محصولات خاص از جمله پسته، فرش و محصولات پتروشیمی تقویت کند.
اکثر بخش های خصوصی در ایران از اقدام برای عضویت در سازمان تجارت جهانی حمایت می کنند.
شاید در ابتدا منافع عضویت در سازمان تجارت جهانی برای ایران تا حدود زیادی نمادین باشد. اما این سازمان سکویی برای ایران خواهد بود تا پیوستن خود را به جامعه تجارت جهانی اعلام کند.