نتایج انتخابات پارلمانی ترکیه اردوغان و حزبش را باز هم به اکثریت قاطع در پارلمان رساند اما رئیس جمهوری ترکیه باید خود را آماده رویارویی با چالش ها و مشکلات داخلی و خارجی دشواری کند.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران،«عبدالباری عطوان»نویسنده و تحلیلگر مشهور عرب در یادداشتی در روزنامه رای الیوم نوشت:نتایج انتخابات پارلمانی ترکیه پیروزی بزرگی برای شخص «رجب طیب اردوغان»رئیس جمهوری ترکیه به بار آورد و ثابت کرد که وی رهبری قوی است و می داند چگونه مردمش را هدایت کند و برنامه هایی انتخاباتی مطرح کند که برایش رای جمع می کند و مخالفان را به سود خودش و حزبش تضعیف کند.
این پیروزی بزرگ به معنای آن است که نادرستی همه گمانه زنی ها که طی پنج ماه گذشته مطرح شده بود و به طور خاص از زمان انتخابات ماه ژوئن گذشته که در آن حزب«عدالت و توسعه»اکثریت قاطع را از دست داد و محوریت این گمانه زنی ها پایان عصر اردوغان و حزبش است، ثابت شد.
بهبود بورس ترکیه و افزایش ارزش لیره تا میزان سه درصد آن هم بلافاصله پس از اعلام نتایج نهایی، تاکیدی بر این امر است که رمز عبوری که دو گانه اردوغان-اوغلو برای جذب رای دهندگان به کار بردند کارخودش را کرد و حداقل تا آینده نزدیک نتیجه بخش است.
اکنون و پس از آن اردوغان توانست با طرح ها و برنامه های انتخاباتی هوشمندانه به اکثریتی که در پارلمان می خواست برسد، می تواند قانونی را درباره برگزاری همه پرسی قانونی برای تغییر نظام حاکم بر این کشور از پارلمانی به ریاست جمهوری همانند حاکمیت در فرانسه و آمریکا و در نهایت افزایش اختیاراتش، صادر کند، اما این اقدام «ماجراجویی»پر خطر است.
اردوغان که نخستین رئیس جمهور منتخب توسط ملت در تاریخ ترکیه به شمار می رود کلمه«نه»را نمی شناسد و پیروزی بزرگ و غیرمنتظره اش تاکیدی بر این است که وی نه فقط در حیات سیاسی ترکیه بلکه در همه منطقه خاورمیانه همچنان شخص مهمی است.بی تردید این انتخابات برای زعامت و رهبری وی برگزار شد و در این چالش تا حدود زیادی موفق شد ولی باید این را مورد توجه قرار دهد که پیروزی اش، سرسختی دشمنان کنونی اش را بیشتر می کند و دشمنان جدیدی برایش در داخل و خارج بوجود می آورد.
مخالفان ترکیه به دلیل این پیروزی دشمن سرسختشان دچار شکست بزرگی شدند اما آن چه تیترهای اصلی روزنامه هایشان درباره«پیروزی ترس»گفتند تا حدود زیادی درست است.انفجارهای بزرگی که در شهر«سوروچ»در شرق ترکیه و دیگری انفجار انتحاری در ایستگاه قطارها در آنکارا که به کشته شدن بیش از صد شهروند کرد ترکیه و هواداران آنها که سه هفته پیش برای آغاز تظاهرات شان جمع شده بودند،منجر شد، نقش مهمی در تغییر جریان انتخابات و نتایج آن بازی کرد و کاری کرد که رای دهنده ترک امنیت را بر رشد اقتصادی ترجیح دهد و خواستار دولتی قوی شود که این خواسته ها را محقق کند:دولت حزب عدالت و توسعه که بیش از 13 سال آن را آزمود.و در اینجا غافلگیری واقعی نهفته است.
اردوغان اکثریتی که می خواست را بازپس گرفت و با دعوت به برگزاری انتخابات زودهنگام دست به ماجراجویی برای آن زد اما خطرات زیادی پیش روی دولت آینده اش وجود دارد بزرگترین آن شکاف و اختلاف طایفه ای و نژادی است که عمیق تر شده است و نیز بازگشت ترکیه به جنگ خونین با کردها که در روزهای آینده شدت می گیرد.
جنگ آینده که دولت عدالت و توسعه به رهبری اردوغان وارد آن می شود دوگانه و خطرناکتر است و علیه دو دشمن رقیب و در عین حال مشترک است،نخست حزب کارگران کردستان(پ ک ک)و دومی داعش است.اردوغان به رغم هوش بالایش نمی تواند یکی را بر دیگری ترجیح دهد یا وارد یک جنگ شود و دیگری را به تاخیر بیندازد.نتایج قطعی این دو جنگ این است که منجر به آشوب و انفجارهایی در عمق شهرهای ترکیه می شوند و امنیت و ثبات این کشور را به هم می زنند.
دولت ترکیه انفجارهای پ ک ک را آزمود و طی بیست سال گذشته یا بیشتر فهمید چگونه با آنها کنار بیاید اما قطعا نمی داند چگونه با هر گونه انفجاری که ممکن است عناصر گروه داعش انجام دهند کنار بیاید همانند انفجارهای ایستگاه قطارها در آنکارا و سوروچ در شرق ترکیه.و در اینجا چالش بزرگ نهفته است زیرا عناصر داعش در بافت اجتماعی ترکیه نفوذ پیدا کرده اند.
به نظر ما بعید نیست که اردوغان که یک رهبر سیاسی عملگرا است به گزینه دیگری یعنی دوری از ورود به این جنگها و پرداختن به داخل و بازگشت به رویکرد اولش، یعنی به اقتصاد ترکیه و بازگرداندنش به جایگاه سابق.رویکردی که باعث شد ترکیه میزان رشدی بالاتر از چین را محقق کند و رتبه هفدهم را به عنوان قوی ترین اقتصاد در جهان از آن خود کند.
با وجود همه این خطرات در آینده شخص نمی تواند یک واقعیت را نادیده بگیرد و آن اینکه دموکرسی ترکیه تحکیم یافته و در مسیر درست حرکت می کند و ملت ترکیه ثابت کرد که بر این تجربه و روی آوردن به صندوق های رای اصرار دارد و این موفقیت بزرگی است.
در این مساله بحثی نداریم که جماعت «اخوان المسلمین»و همپیمانان آنها در منطقه عربی و جهان حق دارند که پیروزی اردوغان و حزبش را جشن بگیرند زیرا شکستش برای آنها سنگین بود چون که وی تنها کسی است که حامی آنها باقی ماند و درها و پنجره های ترکیه را به روی آنها،رسانه ها،رهبران سیاسی و فراری هایشان که از سرکوبی که آنها را دنبال می کند، می گریزند به عنوان کشور حامی و پذیرنده آنها باز می کند.همچنین اگر اردوغان سیاست منطقه ای خود که در پیش گرفته به ویژه درباره بحران سوریه را دنبال کند هم پیمانان منطقه ای اش نیز می توانند شاد باشند.
اردوغان و هواداران و هم پیمانانش امیدوارند که این انتخابات کفه ترازو را به سمت سیاست های داخلی و منطقه ای شان سنگین تر کند و ثبات را برقرار کند اما با توجه به تحولات خونین در منطقه و حضور نظامی مستقیم روسیه در سوریه و احتمال شدت گرفتن جنگ با کردها و جنگ داخلی در ترکیه،رسیدن به این ثبات مأموریت آسانی نیست و بر این باور نیستیم که این واقعیت دور از ذهن دوگانه برنده یعنی اردوغان و اوغلو شریکش، غایب است و بنابر این احتمال تغییر در سیاست ها و موضع گیری ها را نباید نادیده گرفت یا آن را کاملا دور از نظر دانست.