حمایت همه جانبه واشنگتن از تل آویو و اتخاذ سیاست های دوگانه از علت های این بی اعتمادی برشمرده شده است.
به گزارش پایگاه خبری و اطلاع رسانی جماران، روزنامه آمریکایی «هافینگتون پست» در یادداشتی به قلم «سید حسین موسویان» عضو پیشین تیم مذاکره کننده هسته ای ایران نوشت: «باراک اوباما» رئیس جمهور آمریکا در سخنرانی اخیر خود در مجمع عمومی سازمان ملل متحد مدعی شد که ایران با استفاده از اقدامات نیابتی منافع خود را در منطقه پیش می برد. «حسن روحانی» رئیس جمهور ایران نیز در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل این ادعاها را تقبیح کرد و آنها را «اتهامات بی اساس» علیه ایران خواند و خواستار آن شد که ایالات متحده آمریکا سیاست های خطرناک خود در دفاع از متحدان منطقه ای که تنها بذر تجزیه و افراط گرایی را می کارد، متوقف کند.
اظهارات اوباما و روحانی یک مسئله اساسا گسترده تر را در خصوص رابطه چالش برانگیز ایران و آمریکا برجسته می سازد. در غرب، بسیاری از تحلیلگران غالبا در خصوص مقاصد ایران در منطقه جوسازی می کنند. اظهارات اوباما در مجمع عمومی سازمان ملل نیز منعکس کننده چنین تفکری است. به عنوان مثال، ژنرال «مایکل فلین» رئیس سابق آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا در یک مصاحبه در ماه مارس ادعا کرد که ایران و افراط گرایان اسلامی افراطی مخالف ایالات متحده هستند زیرا آنها روش زندگی ما را دوست ندارند.
این جهان بینی به طرز حیرت انگیزی ساده، نه تنها جهل کامل از واقعیت های نظام سیاسی ایران، سیاست خارجی این کشور و جامعه ایران را در مقیاسی وسیع تر نشان می دهد، بلکه امکان هر نوع مصالحه ای بین ایران و آمریکا را از بین می برد. بنابراین چه گفت و گویی می تواند با چنین دشمنی صورت گیرد که پایه باورهای آن مخالفت هویت اساسی شماست؟
واقعیت در مورد اینکه ایران سیاست های منطقه ای آمریکا را چگونه می بیند نیز به مراتب موضوع پیچیده تری است و توسط تجربه تاریخی ایران شکل گرفته است. برای سیاستگذاران آمریکایی که خواستار دستیابی به سیاست های معقول تر آمریکا در منطقه هستند، درک مواضع ایران حیاتی است. تکیه بر توهم در مورد سیاست ها و اهداف ایران، نه تنها بی نتیجه است بلکه تبعاتی کاملا معکوس دارد.
در صدر فهرست تردید ایران در خصوص سیاست های آمریکا در خاورمیانه، پشتیبانی همه جانبه آمریکا از تل آویو قرار دارد. در حالی که کارشناسان آمریکایی بارها این چنین استدلال کرده اند که اقدامات دولت اسد در سوریه افراط گرایی را تغذیه می کند، به ندرت چنین نسبتی را به مناقشه رژیم صهیونیستی و فلسطین می دهند. نحوه برخورد صهیونیست ها با فلسطینی ها مسلما ریشه اصلی بسیاری از اقدامات و اظهارات ضد آمریکایی در منطقه و سراسر جهان اسلام، از جمله در ایران است. سیاستگذاران ایران بر این باورند که حمایت آمریکا از رژیم صهیونیستی دلیل اصلی بی عدالتی های طولانی مدت علیه فلسطینی ها است.
مداخلات آمریکا در منطقه در نیم قرن گذشته نیز تبعات رادیکالی مشابهی داشته است. آمریکا پیشتر بر دولت های خودکامه متعددی در منطقه از جمله شاه ایران و «حسنی مبارک» در مصر تکیه داشت. متحدان فعلی آمریکا که در پی سرکوب اعتراضات مردمی به قدرت رسیده اند، به طور موثر عصر جدیدی از افراط گرایی و تروریسم را تضمین کرده است.
مقامات ایرانی بر این باورند که آمریکا فارغ از اهداف استراتژیک خود در منطقه، در درجه اول در تلاش برای کنترل منابع طبیعی، به ویژه نفت و گاز طبیعی است. تحریک کودتا علیه دولت منتخب دموکراتیک «محمد مصدق» نخست وزیر وقت ایران در سال 1953 توسط دولت های آمریکا و انگلیس یکی از شواهد در این خصوص است. تهاجم و مداخلات نظامی آمریکا در عراق و لیبی در کنار مسلح کردن کشورهای حوزه خلیج فارس، نیز این دیدگاه را تقویت می کنند.
سیاستمداران ایران همچنین همیشه از استانداردهای دوگانه آمریکا و نفاق و دورویی این کشور انتقاد می کنند. آمریکا در مورد حمایت از دموکراسی صحبت می کند اما از دیکتاتورها پشتیبانی می کند؛ از منع گسترش سلاح های هسته ای دم می زند اما هم زمان هیچ چیزی در مورد سلاح های هسته ای اسرائیل نمی گوید و حتی طرح یک تریلیون دلاری را برای مدرن سازی زرادخانه و تاسیسات هسته ای خود آغاز کرده است؛ وانمود می کند که مخالف استفاده از سلاح های کشتار جمعی است، اما در استفاده از سلاح های شیمیایی علیه ایران در طول جنگ ایران و عراق به صدام کمک می کند؛ و در نهایت با تروریست ها می جنگد اما هم زمان به طور مستقیم یا غیر مستقیم در مناطقی مانند سوریه از آنها حمایت می کند. مسئولان ایرانی زمانی که بحث اعتماد به آمریکا پیش می آید، به همه این موارد اشاره می کنند.
به طور خلاصه، تصمیم گیران در ایران همچون بسیاری از دانشمندان در آمریکا بر این باورند که رویکرد آمریکا در قبال خاورمیانه در چند دهه اخیر به شدت اشتباه بوده است. با وجود مخالفت های ایران با بسیاری از سیاست های آمریکا، ضرورت همکاری این دو کشور برای حل بسیاری از چالش ها در منطقه افزایش پیدا کرده است و تنها زمانی ممکن است چنین همکاری ایجاد شود، که طرفین اختلافات خود را کنار گذارند.
در واقع همکاری آمریکا و ایران شرط لازم برای حل بسیاری از بحران ها در منطقه خاورمیانه است. با رعایت هفت اصل، آمریکا و ایران می توانند در درگیری های کنونی در منطقه و به طور خاص در سوریه، یمن و بحرین همکاری هایی داشته باشند:
1. حفظ تمامیت ارضی این کشورها
2. احترام به حاکمیت اکثریت از طریق یک سیستم تقسیم قدرت که حقوق اقلیت را تضمین می کند
3. برگزاری انتخابات آزاد تحت نظارت سازمان ملل متحد
4. مذاکرات فراگیر بین پنج قدرت جهانی و پنج قدرت منطقه ای (ایران، ترکیه، مصر، عربستان سعودی و عراق)
5. مبارزه گروهی و غیر تبعیض آمیز با تروریسم و ریشه های آن
6.ایجاد یک سیستم همکاری های منطقه ای متشکل از ایران، عراق و کشورهای شورای همکاری خلیج فارس
7. تحقق یک منطقه عاری از سلاح هسته ای در خاورمیانه.