جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

اقتصاد «زیرزمینی»

زن میانسال با انگشت شست و اشاره‌اش آرام‌آرام بالای لاله گوش دختر جوان را می‌مالد. صدای ضبط شده اعلام می‌کند: «ایستگاه حر».

کد خبر: ۳۴۹۵۹۶
اقتصاد «زیرزمینی»

به گزارش جی پلاس، چند نفر پیاده و سوار می‌شوند. در این ساعت بعدازظهر، برخلاف همیشه، مترو خلوت است. روی پیشانی زن میانسال عرق نشسته و در همان حال ابزار کارش را برای سوراخ کردن گوش دختر از کیفی که روی پای مسافر کناری گذاشته است بیرون می‌آورد. زن مسنی تعجب می‌کند و می‌گوید: «این قلمش را ندیده بودیم؛ جراحی توی مترو». دختر با دیدن انبردستی جا می‌زند و می‌ترسد. اما زن به کارش ادامه می‌دهد و شرح موفقیتش روی گوش افراد دیگر را، با آب و تاب بیشتری نقل می‌کند. در همان حال سوزن ضخیمی که به الکل آغشته کرده، داخل گوش دختر فرو می‌کند. دختر کمی از جا می‌پرد و زن میانسال گوشواره مصنوعی را داخل گوش دختر فرو می‌کند و می‌گوید: «تمام شد.» همه بهت‌زده به کار زن نگاه می‌کنند. صدای ضبط شده ایستگاه طرشت را اعلام می‌کند. یکی دو نفری که انگار از ایستگاه مورد نظرشان جا مانده‌اند، تازه به خودشان تکانی می‌دهند. زن شماره تلفنش را به تعدادی از دور و بری‌ها می‌دهد تا اگر مایل بودند، برای سوراخ کردن گوش‌شان با او تماس بگیرند. فروشندگی در مترو، ماجرای جدیدی نیست. از پوشاک تا لوازم آرایش و داروی گیاهی و نوشت‌افزار و... . متناسب با فصل و تقاضا، نوع عرضه هم متفاوت می‌شود. اما برخی از آنها کمی از موارد متعارف فاصله می‌گیرند. حتی براساس آنچه از سوی مسئولان مترو اعلام شده، فروش مواد مخدر نیز در مترو گزارش شده است که مسئولان کشوری و شهری را به صرافت انداخته راهکاری قانونی برای ساماندهی این اوضاع پیدا کنند. واگن‌های زنانه مترو مملو از فروشنده است. خیلی‌هایشان، در کارشان جدی هستند و بخش عمده‌ای از درآمد خانواده را از این راه تامین می‌کنند. زن جوانی که عطر می‌فروشد دلیل فروشندگی‌اش را پرداخت چک‌های شوهرش بیان می‌کند و می‌گوید: «شوهرم از ترس طلبکارها پنهان شده و من برای صاف کردن بدهی‌اش دستفروشی می‌کنم.» به گفته خودش، مدت‌ها دنبال کار گشته و آخر به پیشنهاد یکی از دوستانش سر از مترو درآورده است. برخی دیگر هم البته به اندازه او مستاصل نیستند. زن جوان قدبلندی که لوازم آرایش می‌فروشد، مدعی است، اجناسش را خودش از ترکیه آورده است؛ دستگاه کارت‌خوان همراه دارد و بعضی از مشتری‌هایش او را می‌شناسند. می‌گوید: «شش سال است در مترو کار می‌کنم و چند باری هم وسایلم را حفاظت مترو ضبط کرده، اما دوباره به کار برگشته‌ام؛ چون برخوردها متوقف شده و من هم کاری مطمئن‌تر از فروشندگی داخل واگن زنان پیدا نکرده‌ام.» پیرمردی که دور از چشم ماموران مترو خودش را به داخل واگن زنان رسانده، کف واگن نشسته تا از پنجره مترو دیده نشود و با لحنی که بیشتر به متکدیان شبیه است التماس می‌کند عروسک‌های انگشتی‌اش را بخرند. صدایش گنگ است و به سختی می‌توان تشخیص داد که عروسک‌ها را چند می‌فروشد. خانه‌اش جایی در حاشیه جنوب تهران است و پسر معلول ذهنی و جسمی‌ای دارد که هزینه نگهداری‌اش خیلی زیاد است. کارت کمیته امداد و بهزیستی‌اش را نشانم می‌دهد. بین توضیحش دوباره التماس می‌کند که عروسک انگشتی‌اش را بخرم. خجالت می‌کشم بگویم چند ماه پیش یک بار از او همین عروسک‌ها را خریده‌ام. ابلاغیه وزارت کشور روی یکی از پلاکادرهای داخل واگن نوشته شده است: «دستفروش‌ها خریدار دارند. اگر از از آنها خرید نکنید، آنها نخواهند بود.» علاقه‌مندان به خرید هم کم نیستند. حتی برخی در اصل برای خرید از فروشنده‌های داخل مترو سوار مترو می‌شوند و معتقدند گاهی قیمت اجناسی که از طرف دستفروش‌ها عرضه می‌شود خیلی کمتر از قیمت مغازه‌هاست. اما در این میان هستند افرادی که از این وضعیت گله دارند. زن شاغلی که معلوم است تازه از محل کارش خارج شده می‌گوید: «جمعیت مترو به دلیل حضور دستفروش‌ها بیشتر می‌شود و گاهی صدای عرضه کالاهایشان بدجور آزار‌دهنده است.» جدای از علاقه‌مندی‌ها به و شکایت‌ها از حضور دستفروش‌ها، شاید به جرات بتوان گفت متروی تهران یکی از معدود متروهای دنیاست که کارکرد یک بازار روز را هم دارد و مسئولان مترو و دیگر مسئولان شهری مصمم هستند وضعیت فروشندگان مترو را سر و سامان دهند. به‌طوری که تا چند روز آینده قرار است وزارت کشور دستورالعملی برای جمع‌آوری دستفروشان و ساماندهی برخی از آنها ابلاغ کند؛ جمع‌آوری دستفروشانی که بعضی‌هایشان به‌خاطر بیکاری راهی جز مترو پیدا نکرده‌اند. در این باره حتی نیروی انتظامی نیز اعلام کرده برای ساماندهی این گروه همکاری خواهد کرد. احسان مقدم، مشاور مدیرعامل متروی تهران به روزنامه «فرهیختگان» می‌گوید: «تا به حال قانونی برای برخورد با دستفروشان مترو وجود نداشته و با ابلاغیه‌ای که وزارت کشور خواهد داد تکلیف برخورد قانونی با این افراد مشخص می‌شود.» به گفته او، هنوز جزئیات این ابلاغیه مشخص نیست، اما تلاش می‌شود افرادی که از این طریق هزینه خانواده خود را تامین می‌کنند با کمک شهرداری ساماندهی شوند؛ ساماندهی‌ای که شاید خیلی از دستفروشان مترو از آن راضی نباشند؛ چراکه فروش ارزان‌تر اجناس در واگن‌های مترو و ندادن هزینه برای غرفه‌ای مشخص، دستفروشان را ناچار به دستفروشی در مترو کرده است. به همین خاطر است که محمداسماعیل سعیدی، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس، دستفروشی را حاصل اقتصاد بیمار جامعه و بیکاری فراگیر می‌خواند: «متاسفانه نبود تناسب درآمد و تورم، بیکاری و عدم بهبود وضعیت اشتغال در کشور موجب افزایش مشاغل کاذب شده است.» او با انتقاد از نرخ بیکاری در کشور می‌گوید بسیاری از فروشندگان مترو جوانانی با تحصیلات بالا هستند که به خاطر بیکاری و بی‌رونقی اشتغال، به این کار روی آورده‌اند. منبع: روزنامه فرهیختگان

انتهای پیام

دیدگاه شما