رئیسجمهور گفت: مداخله در علم از سوی سیاست به نفع علم و سیاست نیست و دانشگاه و حکومت ضرر میکنند. به گزارش جی پلاس، حجتالاسلام حسن روحانی رئیسجمهور در هفتمین جشنواره بینالمللی فارابی که در محل نهاد ریاست جمهوری برگزار شد گفت: علما و دانشمندان همواره چه در تهران و سایر استانها همه در این انقلاب نقش و حضور داشتهاند. وی افزود: اگر نگاهی به این انقلابی که سرنوشت کشور را تعیین کرده و تاریخ ایران و رقم خوردن سرنوشت همه فرزندان ما است، این سئوال مطرح میشود که تناسب این انقلاب با علوم انسانی بیشتر است یا با سایر علوم؟ البته همه علوم، علوم فنی و مهندسی و همه علوم تجربی و پزشکی و همه رشتههای علمی و فناوری های نو، جایگاه خود را دارند. روحانی به تقسیمبندی علوم به گرایشها رو رشتههای مختلف اشاره و تصریح کرد: علوم انسانی و اسلامی را امروز ما به نام جشنواره معلم ثانی، جشن گرفتهایم و علوم دیگر را نیز در جشنوارههای دیگر مانند رازی و خوارزمی و سایر جشنوارهها جشن میگیریم. رئیسجمهور با تاکید بر اینکه اصل تقسیمبندی به دلیل گسترش علوم و دانش بشری است گفت: روزی بود که همه علوم در یک جا جمع بود و یک مدرسه بود، مدرسهای که در آن هم فقه، هم تفسیر قرآن و هم فلسفه به معنای عام کلام در آن خوانده میشد که بسیاری از علوم امروز نیز تحت عنوان طبیعیات، در همان فلسفه خوانده میشد؛ حتی موسیقی هم در همان مدارس مورد بررسی قرار میگرفت و شعر و ادبیات فارسی و عربی هم در همان مدارس مورد بررسی قرار میگرفت. روحانی افزود: اینکه شما میبینید ایرانیها بزرگترین لغتنامه عربی را تالیف کردهاند، یک ایرانی فارسی زبان، بزرگترین لغتنامه عربی را تدوین و تالیف میکند. اینکه مشاهده می کنید یک استاد عرب ایرانی بهترین و نفیسترین کتاب ادبیات عرب، یعنی صرف و نحو را مینویسد نشاندهنده این است که این ملت در تمام علوم و رشتههای علمی سرآمد بوده است. رئیسجمهور به نامگذاری جشنوارهها به نام بزرگان و فرهیختگان علوم ادبیات فارسی اشاره کرد و افزود: همین نامهایی که جشنوارهها به نام آنهاست، شامل خواجه نصیر، فارابی و ابن سینا، اینها شخصیتهای بزرگی هستند که در مسایل ادبی، فرهنگی و شعر و حکمت صاحب سبک و بنام هستند. شیخ طوسیها و شیخ انصاریها بزرگان ادب و فلسفه هستند. روحانی در همین رابطه تاکید کرد: در رشته علوم پزشکی نیز تقسیمبندیها به همین سبک صورت گرفته است.وقتی پزشکی عمومی تمام میشود، فوق تخصصها شروع میشود که این طبیعت علم است. البته در حقوق هم همینطور است که شامل حقوق مدنی، جزا، بینالملل، حقوق دریاها، نفت، جرم شناسی و کیفرشناسی میشود که امروز هرکدام متخصص و صاحبنظر خود را دارد. وی با بیان اینکه در عین حال علوم انسانی و علوم اسلامی اگر در کنار هم قرار گیرند متکفل شناخت بهتر انسان برای راه و رسالت انسان میشوند، گفت: در کنار هم قرار گرفتن این علوم باعث دریافت بهتر سنتهای الهی میشود. روحانی با تاکید بر اینکه همه چیز بر مبنای سنت الهی حرکت میکند اظهار داشت: باید سنتها را بشناسیم زیرا همه تحولات بر مبنای سنتهاست. قرآن به ما میگوید همه تاریخ، سرنوشت بشر و ظالمین و ستمگران و عالمان و آگاهان را میتوانیم ملاحظه کنیم که سنت خدا نه تحویلپذیر و نه تبدیلپذیر است. رئیسجمهور ادامه داد: علوم انسانی یکی از رسالتهایش کشف سنتهای الهی است که همه مشکل ما نیز از همین جا نشات میگیرد. ما باید همه سنتهای الهی را برای پیشرفت و تحول بشناسیم. باید سنتهای الهی را برای انسجام و وحدت بشناسیم. چه کسی امروز در جامعه به ما میخواهد بگوید که وحدت چطور امکانپذیر است؟ وی اضافه کرد: این جغرافیایی که از آن نام برده شد که یک بخش آن علم جغرافیای انسانی و شناخت اقوام، نژاد، گروهها، روستایی و شهری است، چه کسی باید به ما بگوید که بهترین راه برای ایجاد وحدت در ایرانزمین چیست؟ هیچ چیز با شعار درست نمی شود. البته گاهی شعار برای تذکر لازم است. شعار گاهی برای اینکه راه گم نشود لازم است اما در کنار شعار ما باید راه را پیدا کنیم. روحانی با طرح این سئوال که هدایت الهی به چه معناست گفت: هدایت یعنی راه نشان دادن و صراط را تعیین کردن. هدایت این است، هدایت یعنی کسی که مسیر را میشناسد. چطور باید جامعه را هدایت کنیم؟ باید مسیر درست را به مردم نشان دهیم. رئیسجمهور با طرح این سئوال که چه کسی باید این مسیر درست را به ما نشان دهد افزود: همواره فرهیختگان، دانشمندان، اندیشمندان، میزبان سیاستمداران در تاریخ بودهاند و سیاستمداران در صورتی موفق میشوند که در برابر علم و عالمان زانو بزنند. تبختر در برابر علم و عالمان به معنای نابودی سیاستمدار نیست بلکه به معنای نابودی تاریخ و کشور است. روحانی با بیان اینکه اگر از علم و دانش عالمان بهره نگیریم و استفاده نکنیم، سرنوشت کشور را در مسیر غلط هدایت میکنیم، افزود: البته ممکن است بالاتر از این هم باشد و دلیل آن هم این است که چون سیاستمدار قدرت، ثروت و منزلت در اختیارش است، اگر بخواهد از اینها سواستفاده کند و بخواهد در زمینه علم و دانش مداخله و ارزشگذاری کند، درست نیست و کار علم را باید به عالمان واگذار کرد و ارزشگذاری هم ازآن اندیشمندان و دانشمندان است. وی با تاکید بر اینکه سیاستمداران باید زمینه را تسهیل کنند و نقش تسهیلگر و زمینه ساز دارند، اظهار داشت: البته سیاستمداران در برخی موارد مهم سیاستگذار و نظارت کننده نیز هستند، ولی بیش از این نیست. رئیسجمهور در همین رابطه افزود: مداخله در علم از سوی سیاست نه به نفع علم و نه به نفع سیاست تمام می شود بلکه هر دو ضرر میکنند؛ هم حکومت و هم دانشگاه ضرر می کند، هر دو ضرر میکنیم. روحانی ادامه داد: اینطور میگوییم که علوم اجتماعی و انسانی باید بومی و اسلامی شود که این خوب است، اما معنی آن چیست؟ آیا در زمینه انسان دنیا هیچ دستاوردی ندارد؟ لابد مقصود این نیست، آیا مقصود این است که غیر از این بوم و کشور در سرزمین دیگر علم و دانش وجود ندارد؟ البته بحث بنده در حوزه علوم اسلامی و انسانی است. وی اضافه کرد: ما در گذشتههای دور برای طلب علوم انسانی به کشور همسایهمان عراق میرفتیم و سالها اینطور بود. سالها تا زمان تاسیس حوزه علمیه قم توسط مرحوم حائری بزرگ و رونق حوزه علمیه قم، حوزه ممتاز شیعه همیشه نجف بوده است. البته در دهههای اخیر و یک قرن گذشته این تغییر کرده است و معلوم نیست که از تاسیس حوزه علمیه قم نیز یکصد سال گذشته باشد. رئیسجمهور با اشاره به اینکه برای ما بومی به معنای ایرانی، عراقی و مصری مطرح نبوده است گفت: سنیها هم منبعشان در دورانی دانشگاههای مصر بوده است. مقصود این نیست که علوم اسلامی فقط در سرزمین کشورهایی است که امروز تحت عنوان کشور اسلامی مطرح هستند، به طوری که ابنخلدون نیز در سرزمینی بوده که امروز در یک کشور اروپایی قرار دارد. روحانی با بیان اینکه حکمت، دانش و علم مرز نمیشناسد یادآور شد: هرجا علم باشد ما در برابر آن زانو میزنیم، این علم می خواهد در چین، هند ، اروپا یا آفریقا باشد برای ما فرقی ندارد. علم، گم شده ماست که هرجا آن را بیابیم به دنبال آن میدویم. وی افزود: ما میخواهیم علوم اجتماعی و انسانی را اسلامی کنیم، مگر علوم اجتماعی همین جامعه شناسی نیست؟ مگر یکی از بنیان گذاران همین جامعه شناسی ابن خلدون نبوده است که یک مسلمان دانشمند و عالم است؟ روحانی با طرح این پرسش که آیا بومی کردن علوم اسلامی و انسانی معنایش مداخله در علم است؟ گفت: آیا اینطور است که دولت می خواهد در علم مداخله کند؟ اگر اینطور باشد ما ضرر میکنیم. آیا مقصود این است که دانشگاهها استقلال علمی نداشته باشند؟ آیا معنای آن این است که در دانشگاه امر و نهی باشد؟ ما در علم کور باش و دور باش نداریم. اینها در علم جایی ندارد. منبع: تسنیم
روحانی در هفتمین جشنواره بینالمللی فارابی:
حکمت، دانش و علم مرز نمیشناسد
کد خبر:
۳۹۴۵۴۵