جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

/به بهانه سالگرد ابلاغ سیاست های اقتصاد مقاومتی/

نیکو اقبال در گفت وگو با جماران: اقتصاد مقاومتی به معنای اداره کردن کشور بر اساس اصول صحیح اقتصادی است/به تولیدات داخلی کشور خودمان بها نمی دهیم

کد خبر: ۷۵۰۹۴
نیکو اقبال در گفت وگو با جماران: اقتصاد مقاومتی به معنای اداره کردن کشور بر اساس اصول صحیح اقتصادی است/به تولیدات داخلی کشور خودمان بها نمی دهیم

پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران: 29 بهمن ماه سال 1392 رهبر معظم انقلاب اسلامی سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی را ابلاغ کردند و این سیاست ها به عنوان راهکاری اساسی برای برون رفت از مشکلات به وجود آمده برای اقتصاد کشور مطرح شد. حال با توجه به اینکه یک سال از ابلاغ این سیاست ها گذشته است، چیزی که اهمیت ویژه ای دارد این است که مردم و مسئولین به عملکرد خود نگاه کنند و ببینند با توجه به تأکیدی که مقام معظم رهبری بر این سیاست ها دارد و یکی از پایه های شعار سال 93 را نیز اقتصاد نامیدند، چه قدر توانسته ایم به این سیاست ها عمل کنیم و آن را به عنوان یک راهبرد جدی چراغ راه قرار دهیم. به بهانه سالگرد ابلاغ این سیاست ها گفت و گویی با دکتر علی اکبر نیکو اقبال استاد اقتصاد دانشگاه تهران انجام داده ایم.

علی اکبر نیکو اقبال، عضو هیأت علمی دانشگاه تهران در گفت و گو با پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران در مورد اقتصاد مقاومتی گفت: اقتصاد مقاومتی باید ایستادگی اقتصاد ما را در مقابل عوامل خارجی، که باعث تضیعف اقتصاد ما می شود، نشان دهد. به دلیل اینکه انواع وابستگی از فروش نفت برای تأمین هزینه های کشور گرفته تا واردات گندم، برنج، دارو و انواع محصولات صنعتی نشانگر یک کشور با اقتصاد پر قدرت نیست.

وی در پاسخ به این پرسش که اقتصاد مقاومتی چه ارتباطی با شعار «اقتصاد و فرهنگ با عزم ملی و مدیریت جهادی» و فرهنگ مصرف مردم در کشور ما دارد، گفت: پایه های تحولات اقتصادی را تحولات فرهنگی ایجاد می کند و تا زمانی که رفتارهای فعالان اقتصادی یا واحدهای اقتصادی که خانواده ها هم بخش مهمی از آن را تشکیل می دهند متحول نشود، اقتصاد متحول نمی شود.

استاد اقتصاد دانشگاه تهران تصریح کرد: این فضیلت اخلاقی در جامعه ما نیست که همه مردم دارایی های خود را پس انداز کنند یا در جنبه های کار آفرینی و مدیریت فعالیت کنیم و اقتصاد را شکوفا کنیم. اقتصاد ما در حقیقت یک اقتصاد مصرف زده است و رفتار فرهنگی ما در مصرف زدگی خلاصه می شود. در نتیجه الگوی صحیح مصرف در کشور ما مورد بحث و شناسایی قرار نگرفته است. در حقیقت فرهنگ ما واردات را تقویت می کند و ما به تولیدات داخلی کشور خودمان بها نمی دهیم. در نتیجه وقتی که رفتار فرهنگی مصرفی ما به این سمت حرکت کند، اقتصاد نمی تواند در مقابلش ایستادگی کند و اقتصاد مقاومتی نمی تواند نقش خودش را بازی کند. زمانی می تواند اقتصاد مقاومتی ما به نتیجه برسد که فرهنگ جامعه هم متحول شود و به سمتی برود که از مصرف زدگی خارج شویم و به پس انداز بیشتر و سرمایه گذاری بیشتر برویم.

نیکو اقبال منظور از اقتصاد مقاومتی را فشار بر روی مردم در کنار ساماندهی تولید دانست و گفت: فرض کنید دولت می خواهد یک بودجه بدون کسری داشته باشد و تورم را کاهش دهد، که از اهداف کلان اقتصاد مقاومتی است، برای انجام این کار یکی از مواردش این است که بتوانیم یارانه ها را سر و سامان دهیم. مثلا قرار شده که خانواده های دارای بالای 2 و نیم میلیون درآمد از پرداخت یارانه نقدی حذف شوند که مخارج دولت پایین بیاید در نتیجه فشاری روی افراد جامعه به وجود می آید و به نظر می آید که همه ما باید مقداری این آمادگی را داشته باشیم و البته این فشار باید به طبقه مستضعفین کمتر وارد شود و یا حتی اصلا وارد نشود؛ به دلیل اینکه شغل و درآمد ندارند که به آنها بگوییم کمک کنید. باید هزینه های زندگی آنها تأمین شود؛ اما طبقه متوسط به بالا باید در این زمینه ها آماده گذشت و فداکاری باشند و از سیاست های صحیح دولت حمایت کنند.

وی با تأکید بر اینکه حذف اقشار پردرآمد از دریافت یارانه نقدی در راستای اقتصاد مقاومتی است، خاطر نشان کرد: اقتصاد مقاومتی یعنی اقتصاد سالمی که وابستگی ما به کشورهای دیگر کاهش پیدا کند و کشور ما به یک کشور صادرکننده تبدیل شود و رقابت پذیری خوبی نسبت به کشورهای جهان داشته باشیم. اگر کشور ما وابستگی وارداتی داشته باشد از نظر سیاسی و اقتصادی تضعیف می شود و نمی تواند مقاومت کند. اقتصاد ما زمانی می تواند مقاومت کند که پایه های اقتصادی ما صحیح و سالم باشند؛ یعنی اینکه بتوانیم تورم را مهار کنیم و سیاست های صحیح پولی در کشور اتخاذ شود. ممکن است اینها باعث فشارهای مختلفی روی جامعه باشد، ولی فشاری است که اقتصاد مقاومتی را شکوفا می کند و به اهداف خودش می رساند.

این کارشناس اقتصاد کشور افزود: به نظر من اقتصاد مقاومتی اداره کردن کشور بر اساس اصول صحیح اقتصادی است تا ما بتوانیم استقلال اقتصادی داشته باشیم و مشکلات اقتصادی کشور چه در زمینه بیکاری و چه در سایر زمینه ها کم شود و کشور ما بتواند روی پای خودش بیاستد. برای اینکه روی پای خودمان بیاستیم باید تولید کننده باشیم و مصرف کنندگان به تولیدات داخلی روی بیاورند و این طور نباشد که کشور ما بازار کالای خارجی شود و تولید کنندگان به دلیل عدم وجود صرفه اقتصادی از تولید صرف نظر کنند. وقتی که ما واردات را ارزان می کنیم و قاچاق هم جنس ارزان وارد کشور می کند در نتیجه تولیدکنندگان داخلی ما کارگاه های تولیدی خود را می بندند و یا اینکه با 30 درصد ظرفیت کار می کنند.

وی جلوه اقتصاد مقاومتی را در حمایت از تولید داخلی دانست و تأکید کرد: این امر زمانی میسر می شود که جلوی واردات بی رویه را بگیریم و حمایت بسیار مؤثری از تولیدکنندگان داشته باشیم و برای میسر شدن این کار باید سعی کنیم که منابع یارانه را که به سمت تولیدکننده ببریم؛ به دلیل اینکه وقتی تولید کننده توانست بیشتر تولید کند، می تواند ارزان تر بفروشد و این خودش جایگزین یارانه ای می شود که مصرف کننده ما الآن دریافت می کند. البته دولت در نظر دارد این کار را انجام دهد ولی به نظر من خیلی آهسته دارند جلو می روند و باید قدم های قوی تری در این زمینه برداشته شود.

نیکو اقبال در پاسخ به این پرسش که اگر مذاکرات مسئولان اجرایی کشورمان با کشورهای غربی به ثمر بنشیند و تحریم های اعمال شده علیه کشورمان لغو و یا کمتر شود اقتصاد مقاومتی چه جایگاه و تعریفی پیدا می کند، گفت: اگر مذاکرات به نتیجه برسد شکل اقتصاد مقاومتی متحول می شود؛ به این صورت که ما می توانیم با کشورهایی که از ما جنس نمی خریدند و ما نمی توانستیم با آنها مبادلات داشته باشیم، ارتباط برقرار کنیم و از این راه می توانیم مقداری از تولیدات خودمان را به این کشورها صادر کنیم.

وی خاطر نشان کرد: حجم بسیار زیادی سرمایه سرگردان در دنیا وجود دارد که هر جا ببینند امکانات سرمایه گذاری وجود دارد به آن سمت می روند. به طور مثال چین و هندوستان کشورهایی هستند که با استفاده از ظرفیت های سرمایه گذاران خارجی رشد عجیبی پیدا کرده اند و ما به دلیل تحریم ها از این منابع محروم بودیم و اگر تحریم ها کنار گذاشته شود امکانات خیلی خوبی باز می شود.

عضو هیأت علمی دانشگاه تهران تأکید کرد: اقتصاد مقاومتی به معنای اقتصادی شکوفا و قدرتمند است که بتواند روی پای خودش بیاستد و در مقابل کشورهای دیگر ایستادگی کند. اگر تحریم ها کنار گذاشته شد ما می توانیم به صورت فعال محصولات کشور خودمان را نه تنها در داخل، بلکه به واسطه قراردادهایی که با کشورهای دیگر بسته می شود مبادلات ما با آن کشورها افزایش پیدا کرده و می توانیم بازارهای بیشتری را در اختیار داشته باشیم.

وی با رد مغایرت این موضوع با استقلال اقتصادی و اقتصاد مقاومتی تصریح کرد: زمانی شما در حالت دفاعی قرار دارید مثل موقعیت کنونی که کشور ما در نتیجه اقتصاد مقاومتی ما شکل دفاعی دارد به این معنا که باید جلوی ضررهای وارده به کشور را بگیریم و با همین منابعی که د اریم بتوانیم اقتصاد خودمان را بگردانیم و شکوفا کنیم؛ ولی زمانی که تحریم ها کنار گذاشته می شود ما می توانیم از منابع سایر کشورها برای رشد کشور خودمان استفاده کنیم و عقل سلیم هم حکم می کند که این کار را انجام دهیم.

نیکو اقبال ادامه داد: در حقیقت در اینجا از حالت دفاعی در می آییم و حالت هجوم به بازارهای جهانی مد نظر قرار می گیرد. آن موقع است که منظور از اقتصاد مقاومتی سربلندی مردم ما است؛ چه در زمینه رفاهی و چه در زمینه اینکه وابستگی ما به کشورهای دیگر کمتر شود و وابستگی کشورهای دیگر به ما بالا برود. وقتی ما بتوانیم سرمایه گذاری های بزرگ انجام دهیم و تولیدات خودمان را به کشورهای دیگر صادر کنیم آنها به ما بیشتر وابسته می شوند و به تعبیری این به معنای استقلال اقتصادی است.

وی افزود: استقلال اقتصادی یعنی اینکه در مرحله اول وابستگی کشورمان را به کشورهای دیگر کم کنیم، در مرحله بعد وابستگی دو جانبه شود یعنی به همان میزان که ما به آنها وابسته هستیم آنها هم به ما وابسته باشند و در مرحله تکامل یافته وابستگی کشورهای دیگر باید به ما افزایش پیدا کند و آن موقع اقتصادی شکوفا خواهیم داشت که به آخرین هدف اقتصاد مقاومتی دسترسی پیدا کرده است. ما شاید به آن مرحله بتوانیم برسیم که کشورهای دیگر باید اقتصاد مقاومتی را پیاده کنند برای اینکه ما داریم اقتصاد کشورهای دیگر را سخت می کنیم و این نهایت اقتصاد مقاومتی را در یک کشور نشان می دهد. ما می توانیم محصولات کشور خودمان را به کشورهای دیگر صادر کنیم و این به هیچ وجه به معنای تضعیف اقتصاد مقاومتی نیست؛ بلکه در راستای اهداف همان عمل می کند.

این صاحب نظر اقتصادی ضمن انتقاد از اینکه ما اقتصاد مقاومتی را خوب درک نکرده ایم، گفت: نهایت اقتصاد مقاومتی این است که عواملی که تشدید کننده وابستگی به کشورهای دیگر هستند از جمله بیکاری و تورم را کاهش دهیم. زمانی می توانیم بگوییم اقتصاد مقاومتی در کشور ما پیاده شده است که، تورم را یک رقمی کنیم، بیکاری را کم کنیم، شکوفایی اقتصادی را بالا ببریم، در آن صورت است که اقتصادی موفق در سایه اقتصاد مقاومتی خواهیم داشت. اگر بخواهیم اقتصاد مقاومتی را به صورت اقتصاد عقب افتاده معنی کنیم کاملا اشتباه است. اقتصاد مقاومتی اقتصاد پیشرفته ای است که دارد نقاط ضعف خودش را برطرف می کند از نقاط مثبت و فرصت هایی که در آینده وجود دارد به بهترین شکل ممکن استفاده می کند.عدم استفاده از فرصت ها اقتصاد مقاومتی را شکل نمی دهد.

وی در پایان گفت: اگر بتوانیم نقاط ضعف اقتصادمان را برطرف کنیم، اقتصادی شکوفایی پیدا می کنیم که به نظر من محتوای آن با اقتصاد مقاومتی یکی است. یعنی نباید اقتصاد مقاومتی را به این معنا که ما ضعیف هستیم و باید کاری کنیم که به ما آسیبی وارد نشود نگاه نکنیم؛ بلکه به این صورت نگاه کنیم که اقتصاد مقاومتی ما را از یک مرحله تحت فشار انواع فشارهای خارجی و غیره در بیاورد زیرا ما بتوانیم اراده خودمان را به کشورهای دیگر در زمینه اقتصادی و فرهنگی تحمیل کنیم و صادرات انقلاب اسلامی هم از این طریق میسر خواهد شد که ما یک اقتصاد شکوفا در کشور خودمان داشته باشیم.

انتهای پیام

دیدگاه شما