مشکلات ترخیص کالاهای اساسی و دارو هنوز بر طرف نشده و همچنان شاهد انباشته شدن محصولات در گمرک هستیم. به گزارش «جماران» اکنون بیش از 6000 تن شیر خشک و انبوهی دارو در انبارهای گمرک خاک میخوردند.
این در حالی است که مدتی پیش مشکل ترخیص دارو بر سر زبانها افتاده بود که در همان هنگام خبرهای ضد و نقیضی در این مورد شنیده میشد. بالاخره رییس کل گمرک ایران اعلام کرد که داروها مجوز ترخیص گرفتهاند. البته این موضوع به همین سادگی نبود. محمد رضا نادری معاون فنی گمرک گفت: نیمی از داروهای انباشته شده را با مسئولیت خود ترخیص کرده است. برخی از مسئولین معتقدند که ما در کشور مشکل دارو را نداریم اما به دلیل نوسانات نرخ ارز نمیتوان این کالا را در دسترس دید. پیش از این گزارشهای متعددی درباره کمبود دارو در بازار ایران به ویژه داروی بیماریهای خاص مانند تالاسمی، هموفیلی و بیماریهای صعبالعلاج منتشر شده است. ایران در معرض تحریمهای شدید بینالمللی قرار دارد که اقتصاد کشور را نشانه رفته است. این تحریمها اگرچه شامل غذا و دارو نمیشود، اما از آنجا که امکان نقل و انتقالات مالی را برای بانکهای ایرانی دشوار میسازد، واردات دارو را نیز تحتالشعاع خود قرار داده است.
تغییر تعرفه دارو از مرجه به مبادلهای
از سوی دیگر، بانک مرکزی ارز مرجع ۱۲۲۶ تومانی را که به کالاهایی مانند دارو تعلق میگرفت به ارز مبادلهای ۲۴۷۷ تومانی تغییر داد که این مسئله نیاز واردگنندگان دارو به نقدینگی را بیشتر از گذشته ساخت، چنانکه رییس اتحادیه واردکنندگان دارو هشدار داده است که این شرکتها دیگر قادر به تحویل گرفتن داروها از گمرک نیستند.
بانک مرکزی عملکرد خوبی نداشت
سخنان معاون فنی گمرک نیز حاکی از فشار بانک مرکزی بر واردکنندگان دارو برای پرداخت مابهالتفاوت نرخ ارز مرجع و مبادلهای بود، اما اکنون که مجوز ترخیص نیمی از داروهای انباشته در گمرکات صادر شده، آقای نادری میگوید که دیگر رضایت بانک مرکزی اهمیتی ندارد. «خب، بانک مرکزی راضی نباشد. چه مشکلی دارد؟ اینجا بحث بیمار است، بیماران صعبالعلاجی که شدیدا نیازمند دارو هستند.» «متاسفانه در شرایطی که در تحریم به سر میبریم خودمان هم واردات دارو را تحریم کردهایم که باید این مشکل هرچه زودتر حل شود.» پیشتر ناصر ریاحی، رییس اتحادیه واردکنندگان دارو، هشدار داده بود که ۶۰ تا ۷۰ میلیون دارو در گمرکات داخلی در معرض فاسد شدن هستند. او اما هم از «سختگیریهای گمرک» دراینباره انتقاد کرده است و هم از «عدم همکاری بانک مرکزی».
ترخیص کالا در برنامه دولت
براساس وعدههای داده شده ترخیص کالاهای اساسی و مواد اولیه موردنیاز تولید از گمرک در اولویت برنامه اقتصادی 100 روزه دولت قرار گرفته است. براساس آخرین اخبار منتشر شده از روز شنبه 12 مرداد ماه بر اساس تفاهمنامه سه جانبه بین بانک مرکزی، شرکت بازرگانی دولتی و گمرک روند ترخیص کالاهای اساسی از گمرک آغاز شده است. در همین حال وزیر صنعت، معدن و تجارت نیز وعده داده است که قیمت نهادههای دامی و کالاهای اساسی وارداتی تا پایان سال ثابت خواهند ماند. مشکلاتی که از دولت دهم برای دولت یازدهم به یادرگار مانده است تبعات فراوانی دارد و چالشهای پیش روی آن هم کم به نظر نمیرسد. این معضلات در برخی از موارد ممکن است زیانهای سنگینی داشته باشد. در مرحله اول تحریمها و سیاستهای اشتباه دولت باعث شد تا برخی از بیماران قلبی به دلیل نداشتن داروی کافی جان خود را از دست بدهند. از طرف دیگر گرانی بیش از حد باعث شد تا بسیاری از بیماران قدرت خرید خود را از دست بدهند و خرید داروی مورد نیازشان به زحمت انجام شود که این امر باعث تشدید بیماری در فرد بیمار میشود.