یک بازار دیگر به نام بازار مشاوران املاک به دنبال بازارهای آشفته دیگر متضرر میشود. در یکی دو روز گذشته رییس اداره ثبت اسناد و املاک کشور گفته که این مجوز به دفاتر ثبت داده خواهد شد که از این پس اختیار عقد قرارداد و نوشتن مبایعهنامه اجاره و فروش بین خریدار و فروشنده را دارند و تا مدتی دیگر اجرا خواهد شد. به دنبال این خبر بسیاری از افرادی که مشاوران املاک هستند و در این حوزه فعالیت میکنند زانوی غم بغل گرفتهاند و میگویند وضعیت ما چه میشود؟
بابک تقدیری از مشاوران املاک است که در خیابان شریعتی فعالیت میکند و میگوید: با انجام این کار بسیاری از مشاوران املاک باید تعطیل شوند. تقدیری ادامه داد: در هیچ جای دنیا ما شاهد این موضوع نیستیم که با اجرا، یا ایجاد یک شغل، شغل یک صنف دیگر را نابود کنیم که با اجرایی شدن این طرخ عملا صنف املاک از بین خواهد رفت.
محمد مهدیزاده کارشناس حوزه مسکن نیز در اینباره میگوید: در حال حاضر با وجود اینکه بسیاری از افراد فعال در این حوزه قوانین را رعایت میکنند شاهد تخلفاتی از سوی برخی افراد سودجو هستیم. از سوی دیگر، اگر خریدار یا فروشنده به علت تخلف املاک به اتحادیه آن شکایت کند بازرسان برای حل این مشکل در قدم اول ایستادهاند. این موضوع مدتهاست که برای مردم جاافتاده است. حالا با تغییر مکان ثبت این قراردادها از املاکها به دفترخانهها باید شاهد هرچه بیشتر تخلفات ثبتی باشیم. مهدیزاده ادامه داد: با توجه به اینکه در حال حاضر بازار مسکن یک بازار آشفته است و باید برای حل مشکل آن چارهای اساسی بیندیشیم اکنون شاهد چنین تصمیمات عجولانهای هستیم.
حذف املاکها موجب تهدید اشتغال میشود
اما به دنبال همین خبر حسام عقبایی اعلام کرد که محدود کردن مشاوران املاک علاوه بر ایجاد خطر بزرگ تهدید اشتغال برای یکی از اصناف بزرگ کشور، کاملا غیرقانونی و غیرکارشناسی است؛ چرا که در هیچ یک از متون قانونی، دلالان، از حق تنظیم قراردادهای حقوقی منع نشدهاند.
به عقیده وی، خانواده سردفتران و دفاتر اسناد رسمی، گنجایش و ظرفیت لازم را برای بر عهده گرفتن آنچه گفته میشود مشاوران املاک باید از آن منع شوند، ندارند و با توجه به تدابیر اخیر در رابطه با افزایش نظارتها بر فعالیت بنگاههای مسکن، اشاره به بیسوادی و غیرمتخصص بودن مشاوران املاک از سوی روسای سازمان ثبت اسناد و املاک بیشتر شبیه به بهانهای غیرقابل توجیه است؛ چرا که از نیمه دهه 80، سازمان ثبت قبل از صدور پروانه اشتغال از سوی اتحادیه املاک برای مشاوران، از آنها آزمون تخصص میگیرد و برای آنها گواهینامه صلاحیت حرفهای صادر میکند.
تبعات حذف املاکها
عقبایی ادامه داد: نکته مهمی که در این زمینه باید بر آن تاکید کنم آن است که الان در دعوای میان وزارت صنعت، معدن و تجارت و سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، نباید مشاوران املاک هدف قرار داده شوند؛ به گونهای که الان ما احساس میکنیم خطر قربانی شدن این صنف به وجود آمده است. نه تنها این خطر قربانی شدن را برای مشاوران املاک میبینیم بلکه خطر قربانی شدن دفاتر اسناد رسمی هم در این اختلافات وجود دارد؛ چرا که ممکن است از بالا گرفتن اختلافات میان این دو دستگاه نوعی جریان سوم یا شاکله دیگری در نهاد یا دستگاه دیگری شکل بگیرد و با استفاده از فرصت پیش آمده جای این دو دستگاه را بگیرد.
از سوی دیگر، نوع و جنس مشاوران املاک با نوع و جنس فعالیت دفاتر اسناد رسمی بسیار متفاوت است و این دو به هیچ عنوان به موازات هم نیستند که برخی مسئولان معتقد به آن هستند که چون دفاتر اسناد رسمی و مشاوران املاک به موازات هم هستند باید در هم ادغام شوند. درخواستی که در این زمینه از نمایندگان مجلس و سایر مسئولان ذیربط دولتی دارم این است که با مشاوران املاک که به طور مستقیم در اقتصاد کشور نقش دارند به صورت قیم مآبانه برخورد نکنند، بلکه با تقویت نظارت کارشناسی و کاربردی به حل مشکلات موجود کمک کنند. حذف مشاوران املاک در مقطع حاضر، یک طرح نپخته و غیرکارشناسی است که بنا بر آنچه گفته شد نمیتواند خلأهای موجود در جامعه را پر کند. بنابراین این بار هم همین توقع را از کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس داریم که مانند دو سال قبل که در جریان تصویب قانون برنامه پنجم توسعه، ماده 188 را که مربوط به محدودیت فعالیت مشاوران املاک بود پس از بررسی از دستور کار خارج کرد، بازهم با دقت و درایت کافی با موضوع برخورد کند.