گران بودن قیمت خودرو در کشور و پایین تر بودن محسوس کیفیت ماشین های تولیدی عاملی برای نارضایتی چند ساله مردم از این محصول شده و به طبع این نارضایتی، خرید این محصولات به شکل قابل ملاحضه ای کاهش داشته است. در ماه های گذشته کمپین" نه، به خرید خودروی صفر ایرانی" اتفاقات زیادی را رقم زد تا جایی که در روزهای گذشته و با وجود گفت و گوهای جنجالی برخی افراد نظیر رئیس انجمن خودروسازان درباره اینکه کمپین " خودروی صفر نخرید" تاثیری در میزان فروش خودروها نداشته و ندارد و مردم پس از گران تر شدن خودرو از این کار خود پشیمان خواهند شد! پس از ماه ها مقاومت، محمدرضا نعمت زاده، وزیر صنعت، معدن و تجارت از اوضاع بد خودرو سازان و ماشین های فروخته نشده آنها - که حدود 100 هزار خودرو در انبارها است - یاد کرد، اما به نظر می رسد هر چند مردم در حمایت از این کمپین متحد و محکم ایستاده اند و تا تحقق خواسته هایشان درباره کاهش 30 درصدی قیمت خودروهای تولید شده در داخل و افزایش کیفیت این خودروها کوتاه نخواهند آمد، اما گویا خودروسازان و به دنبال آن وزارت صنعت، معدن و تجارت و دولت قصد ندارند، توجهی به خواسته به حق مردم داشته
باشند و اقدام اخیر درباره تزریق 1000 میلیارد تومان به خودروسازان از محل یارانه تولید گویای این موضوع است.
به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، در ماه های گذشته کمپینی با عنوان "نخریدن خودرو صفر" یا نه به خرید خودروی صفر در رسانه ها و شبکه های مجازی منتشر و البته با استقبال زیادی هم مواجه شد؛ چرا که در این مدت واکنش های زیادی به این حرکت مردمی از وزیر صنعت گرفته تا مدیران شرکت های خودرو ساز نشان داده شده است. اما گویا دولت به جای حمایت کردن از مردم و بررسی وضعیت قیمتی و کیفیتی محصولات این شرکت ها تصمیم گرفته انتقادات و بررسی دلایل نارضایتی مردم از خودروهای تولید داخل را به طور کلی کنار بگذارد و با بی توجهی به این موضوع مهم صرفا به حمایت از تولید کنندگان خودرو یعنی سایپا و ایران خودرو بپردازد، گواه این مسئله هم بازدیدهای معاون رئیس جمهور و وزیر صنعت، معدن و تجارت از این کارخانه ها و قول پرداخت حمایت های مالی در قالب وام و حمایت های معنوی در شکل ارائه شرایط متنوع فروش خودروهای صفر تولید داخل به کارکنان دولت است.
چند روز پیش رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی با همراهی وزیر صنعت برای بازدید به شرکت ایران خودرو رفت. تصمیم های اتخاذ و اعلام شده در این دیدار تصمیم های مهمی بودند که نقش بسزایی در صنایع تولیدی کشور به ویژه تولید خودرو کشور خواهد داشت. این پرداخت اعتبار های دولت به خودرو سازان تحت لوای حمایت از تولیدات داخلی سوالات و مسائل زیادی را در حواشی آن ایجاد کرده که پرداختن به آنها خالی از لطف نیست.
پرداخت بی صدا و آرام دولت
اولین مسئله اینکه نوبخت به نمایندگی از دولت همزمان با اعلام اخبار فاجعه منا و حضور رییس جمهور در نیویورک برای بازدید به ایران خودرو رفت و قول هایی در ارتباط با پرداخت وام 500 میلیارد تومانی به خودروسازان را داد تا این موضوع و بی توجهی به درخواست مردمی که با تشکیل یک کمپین نسبت به قیمت و کیفیت خودروهای صفر تولید داخل و حتی خودروهای خارجی اعتراض دارند، کمتر از سوی رسانه ها پرداخته و اطلاع رسانی شود.
همچنین این نکته نیز جای سوال دارد که چرا این برنامه همچون دیگر برنامه های سخنگوی دولت و رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی با حضور تعداد زیادی از خبرنگاران رسانه ها انجام نشده و تنها نماینده 2 رسانه دولتی در این برنامه حضور داشته اند. به نظر می رسد که سخنگوی دولت باید در این رابطه و همچنین دلایل کمک میلیاردی به خودروسازان باید به زودی پاسخگوی اهالی رسانه باشد و مهم تر از آن مردمی که به قیمت بالا و کیفیت پایین خودروهای داخلی معترضند و خواستار اصلاح این وضعیت هستند.
همه بخش های تولیدی در خودرو سازی خلاصه شد
دومین مسئله ای که باید به آن پرداخته شود میزان و چگونگی پرداخت اعتبار به این شرکت ها است. نوبخت در این جلسه بیان کرده است که "با هدف حمایت از تولیدات داخلی مبلغ قابل توجه ای از منابع مالی بانک ها به خرید محصولات صنعتی و خودرو اختصاص خواهد یافت"، این در حالی است که میزان تسهیلات بانکی امسال 700 هزار میلیارد تومان است که مقرر شده 20 درصد این منابع برای خرید محصولات داخلی اختصاص یابد.
نوبخت در حالی از اختصاص یارانه 200 میلیارد تومانی به خودروسازان خبر داده که یک هفته قبل از حضورش در ایران خودرو اعلام کرده بود، "200 میلیارد تومان یارانه به تولید اختصاص خواهد یافت". از صحبت هفته گذشته نوبخت اینطور برداشت میشد که این مبلغ قرار است حداقل به چند بخش از تولید اختصاص یابد، نه اینکه فقط نصیب خودروسازان شود.
این مسئله جای پرداختن جدی دارد که کل یارانه اختصاص گرفته به تولید 200 میلیارد تومان است و به طور حتم بخش تولید تنها به صنعت خودرو محدود نمی شود بنابراین به نظر می رسد که سخنگوی دولت باید درباره این تصمیم و دلایل انجام آن توضیحاتی ارائه دهد، که دلایل اختصاص یارانه به یک بخش و نحوه توزیع این یارانه به چه شکل بوده است.
تغییر موضع سخنگوی دولت
این اقدامات از سوی نوبخت در حالی انجام ش که یک سال پیش وی در برنامه تلویزیونی گفته بود: خودروسازها با اذن دولت قیمت خودرو را افزایش ندادند، بسیار صادقانه نگاه و سیاست دولت را گفتیم، سیاست دولت بر افزایش هیچ کالایی بخصوص خودرو نیست. هنوز خود من بعنوان ایرانی فکر می کنم که می شود خودرو با کیفیت بهتر و قیمت ارزانتر توزیع شود. خودروسازها بدانند ما دست را خیلی برای واردات باز نگذاشتیم که البته اگر نیاز باشد این کار را می کنیم.
وی همین طوردر این گفت و گو به این موضوع اشاره کرده بود که"کاری که می توانستیم بکنیم که اینها توجیه نکنند با این دلایل مجبوریم قیمت ها را بالا ببریم به همین خاطر به خودروسازها ارز ارزان دادیم تا توجیه اقتصادی کمتری برای افزایش قیمت خودرو داشته باشند".
دولت در میان دعوای مردم و خودرو سازان
مشخص نیست نوبخت که به عنوان سخنگو و نماینده دولت که سال پیش چنین حرفی را می زد چرا امسال به تخصیص بودجه و اعتبار به خودروسازان آن هم در این سطح کلان موافقت کرده است. قطعا یکی از مهمترین وظایف دولت حمایت از بخش خصوصی و شرکت های تولیدی است. اما به نظر می رسد دولت با اینکه حرف مردم را خوب می داند به جای حمایت از مردم و گفت و گو با خودروسازان و رساندن پاسخ آنها به مردم درباره اینکه چرا قیمت ها افزایش داشته و یا چرا کیفیت ها پایین است به یکباره از خودروسازانی که مردم از آن ها بسیار عصبی هستند حمایت می کنند.
تعیین اینکه دولت در این دعوا باید طرف چه کسی را بگیرد نه امکان پذیر است و نه کاری درست است چرا که از یک طرف صنعت کشور و بخشی از تولیدات کشور قرر دارد که نباید از بین برود چرا که سرمایه و افتخار ملی باید باشد و از طرف دیگر خواسته مردمی در میان است که نه پولی که برای خرید ماشین می پردازند رضایت دارند و نه اینکه ز کیفیت خودرو های ایرانی راضی هستند و در نظر نگرفتن هر یک از این طرفین ممکن است عاقبت چندان خوشی برای دولت نداشته باشد.
اختلاف در دولت یکباره به اتحاد تبدیل شد
از سوی دیگر اختلاف میان نوبخت و نعمت زاده در یکسال گذشته ، به یکباره و به این شکل به دوستی انجامید. هر چند نعمت زاده از همان ابتدا حامی خودروسازان بود و از عملکردشان رضایت داشت اما نوبخت در ابتدا موافق عملکرد خودروسازان به ویژه در افزایش قیمت ها نبوده است.
سال گذشته سخنگوی دولت در مصاحبه ای اظهار کرده بود که رییس جمهور از افزایش قیمت خودرو ها رضایت ندارد و در پاسخ به وی نعمت زاده در نشست خبری ای با بیان اینکه از عملکرد خودروسازان راضی هستم، گفت: به صورت کلی از عملکرد خودروسازان راضی هستم ضمن اینکه عملکرد آنها یکسری نقاط مثبت و منفی دارد و همین که تولید خودرو ظرف ماه های گذشته دو برابر شده نشان میدهد که آنها مشغول تلاش هستند. این رضایت به دلیل عملکرد مثبت آنها در افزایش تولید بوده است حال اینکه این افراد در زمان بنده منصوب شده یا اینکه در دولت گذشته آغاز به کار کرده باشند.
نعمت زاده در نشست خود درباره اظهار نظر نوبخت گفته بود: در مورد اظهارنظری که سخنگوی دولت در خصوص قیمت خودرو صورت داده بود، با وی تماس گرفتم و البته بهتر این بود که اظهارنظر در مورد خودرو را نیز به شورا تفویض می کرد.
عاقبت خودرو سازان کشور چه خواهد شد
هر چند مبلغ قابل توجهی به بخش صنعتی تولید خودرو واریز شد، اما مشخص نیست که این سرمایه گذاری درنهایت به نفع خودرو سازی در کشور خواهد بود یا نه. چرا که طرف مقابل خودرو سازان مردم هستند که نارضایی شان به اوج رسیده تا جایی که نعمت زاده که به طور جدی حامی خودرو سازان بود روز گذشته در مصاحبه ای اظهار کرده است که " موجودی انبار خودرو سازان به متجاوز 100000 هزار خودرو رسیده است و صنعت خودرو سازی در آستانه توقف است."
در نتیجه به نظر می رسد بهترین راه حل برای درمان بیماری سخت صنعت خودرو سازی نه تزریق منابع مالی به این شرکت ها که پیگیر خواسته های معقول مردم از جمله تعدیل قیمت ها و افزایش کیفیت محصولات است، چرا که درمان های تسکینی هر چند درد این صنعت را آرام می کنند، اما بیماری بزرگ تولید خودرو و نارضایتی مردم از کیفیت پایین و قیمت بالای خودروها را از بین نمی برند.
...................................................
گزارش: زهره علی حسینی