کارشناس روابط بین الملل و دیپلمات پیشین در لندن با بیان اینکه تدبیری که در سیاست خارجی ایران به خرج داده شد رویکرد تقابل را به رویکرد مذاکره تبدیل کرد، گفت: مهمترین گره روابط ایران و اروپا مساله هسته ای بود که با مذاکره حل شد.
سید جلال ساداتیان در گفت و گو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، افزود: انتخابات 92 و روی کار آمدن دولت تدبیر و امید جو مثبتی را در دنیا ایجاد کرده بود و این باعث شد که این جو مثبت و واقع بینی نسبت به ایران بیشتر در دنیا جا بیفتد. با آغاز مذاکرات توانمندی ایران در تعامل، بیشتر جلوه گر شد و نشان داد ایران می تواند هماوردی خوبی در این عرصه با نمایندگان کشورهای مهم دنیا داشته باشد.
وی با اشاره به آغاز سفر هیأت های اروپایی به ایران در پی توافق هسته ایران با 1+5 اظهار کرد: به دنبال 12 ماه مذاکره مستقیم و 22 ماه کشمکش هایی که بر سر در مساله هسته ای در دولت یازدهم که رویکرد آن متفاوت از رویکردهای گذشته بود، کار به نتیجه رسید. در دولت قبلی نوعی بی اعتنایی و تقابل با دنیا و نظام بین الملل مطرح شد. تقابل با نظام بین الملل یعنی تقابل با سازمان ملل و بازوی اجرایی آن در تامین امنیت، شورای امنیت بود.
این کارشناس روابط بین الملل با اشاره به قطعنامه های صادر شده توسط شورای امنیت سازمان ملل، گفت: با وجود انتقاداتی که به قطعنامه های شورای امنیت وارد است، این قطعنامه ها شکل قانونی به خود می گیرند. دو قطعنامه از 6 قطعنامه حالت اجرایی نداشت، اما 4 قطعنامه تحت فصل هفتم منشور سازمان ملل بود که ماده 41 آن مربوط به مجازات های اقتصادی و در ماده 42 مجوز حملات نظامی و شروع جنگ را صادر می کند. در خیلی از موارد و نمونه ها این اتفاقات افتاد. به طور خاص آنچه که علیه صدام اتفاق افتاد طبق همین بند قطعنامه شورای امنیت بود و می توانست علیه ایران هم تکرار شود.
ساداتیان ادامه داد: موفقیت مذاکرات هسته ای با وجود فراز و نشیب هایی که داشت باعث ارتقای حیثیت بین المللی ایران و نشان دهنده توانمندی دیپلماسی ایران و تیم مذاکره کننده بود. این باعث افزایش روزافزون اعتماد بیشتر و سرمایه اجتماعی بین المللی ایران شد.صرف نظر اینکه آنچه که در این توافق داده شد و گرفته شد، نهایتا یک تفاهم اتفاق افتاد و بلافاصله به تایید شورای امنیت رسید. تصویب توافق به عنوان تصویب محتوای حقوقی که بر قوانین کشورها حاکم است یکی از ظرافت های آقای ظریف بود که تلاش کردند این اتفاق بیفتد. آنچه که حاصل شد بدون در نظر گرفتن مفاد توافق این مذاکرات به سرانجام رسید و این سبد توافق یکجا مورد تایید شورای امنیت قرار گرفت به نوعی که قوانین داخلی کشورها نمی توادن خیلی روی آن تاثیر بگذارند.
وی یادآور شد: نه مجلس شورای اسلامی ایران و نه کنگره آمریکا هیچ کدام نمی توانند مفاد این توافق را دستکاری کنند. کنگره آمریکا هم یا کل پکیج را می پذیرد و یا کلا رد می کند. هم در آمریکا علیرغم مخالفت هایی که علیه دولت آمریکا و آقای اوباما وجود دارد، نمی توانند توافق هسته ای را رد کنند و هم در ایران علیرغم سر و صداهایی که دلواپسان انجام می دهند و مخالفت هایی که وجود دارد، نمی توانند درمقابل این خواسته عمومی مردم که رهبری هم بر آن مهر تایید زده اند، بایستند.
این دیپلمات پیشین ایران در اروپا با اشاره به اطمینان خاطر حاصل شده ناشی از توافق و تصویب آن در شورای امنیت سازمان ملل، عنوان کرد: روابط ایران و جهان در مسیری افتاد که آینده روشنی را برای ملت ایران نوید می دهد و در بازه های زمانی مختلف، پول های بلوکه شده ایران به اقتصاد ایران تزریق خواهد شد و بازارهای بین المللی به روی ایران باز می شود و تولیدات رونق خواهد گرفت که منجر به اشتغالزایی خواهد شد و هزینه هایی که در اثر تحریم داده بودیم، کاهش پیدا می کند. دیگر نیازی نخواهد بود کالاهای مورد نیاز خود را از بازار سیاه تهیه کنیم.
وی با اشاره به سفر هیأت های اروپایی به ایران در دوران پسا توافق افزود: بعد از وزیر امورخارجه فرانسه و معاون صدراعظم آلمان، هیأت های بلندپایه اروپایی به ایران می آیند که در هیمن راستا به زودی رییس جمهور اتریش و هیأت هایی از ایتالیا و اسپانیا به ایران خواهند آمد. با وجود اینکه سفر خانم موگرینی شاید کمی متفاوت با سفر دیگر مسئولان کشورهای اروپایی بود، ولی او نیز می تواند در راستای تامین منافع اروپا با ایران روابط سازنده ای را پی ریزی کند.
ساداتیان خاطرنشان کرد: موقعیت استراتژیک ایران در منطقه و ثبات آن در یک منطقه بی ثبات و نیز رفتار ایران باعث شده است که به کشوری قابل اعتماد تبدیل شود که توجیه گر تمایل کشورها برای عادی سازی روابط با ایران محسوب می شود. خبری منتشر شد مبنی بر اینکه بریتانیا هم برای بازگشایی سفارتش در ایران ابراز علاقه کرده است. تغییر رفتار عمده کشورهای اروپایی به علاوه ایالات متحده آمریکا بر رفتار سایر کشورها از جمله کانادا نیز که رفتار نامعقولی نسبت به ایران داشت، اثر وضعی خواهد داشت تا به سمت رفتارهای متعادل تر میل کند.
این کارشناس مسائل بین المللی با بیان اینکه مهمترین گره روابط ایران و اروپا مسأله هسته ای بود که با مذاکره حل شد، تاکید کرد: دیدگاه های ما در مورد برخی مسائل با دیگران متفاوت است. ما در مورد فلسطین دیدی داریم که با دیگران متفاوت است. برخی چالش های ما در آینده با برخی از کشورهای اروپایی وجود خواهد داشت.