جماران: دور جدید گفتوگوهای هستهای که از روز چهارشنبه هفته گذشته در وین آغاز شده مشکلترین مرحله از تاریخ مذاکرات ماراتن گونهای است که میان ایران و 1+5 در جریان است. نکته حائز اهمیت در این مذاکرات، یافتن فرمول مقبول دو طرف بویژه ایران و امریکا برای حل و فصل موضوعی است که بیجهت بیش از 10 سال به درازا کشیده است. این نشست که آخرین دور از گفتوگوها تا پیش از انقضای مهلت مقرر در توافقنامه ژنو است و 15 روز دیگر ادامه خواهد داشت حاوی نکاتی چند است؛
- ارزیابی اظهارات مقامهای طرف مذاکره با ایران از روند حاکم بر مذاکرات وین حاکی از آن است که گفتوگوها در فضای مثبت و رو به جلو در جریان است اگرچه اختلاف نظرها در برخی موارد همچنان پابرجاست اما حفظ فضای بسته و امنیتی نشست وین و حفظ اطلاعات این مذاکرات که پشت درهای بسته انجام میشود از فضاسازی جریانها و گروههای مخالف توافق هستهای جلوگیری میکند و مانع تخریب روند مذاکرات میشود که این خود اتفاق مثبتی است.
- اینکه تاکنون هیأتهای طرفین به پایتختهای خود برای مشورت بازنگشتهاند حاکی از آن است که مذاکرات در مسیر طبیعی به پیش میرود و باید دید در روزهای آینده چه اتفاقاتی بر سر میز مذاکره میافتد.
- در سالهای گذشته شاهد زیادهخواهی طرف مقابل و برخورد غیر واقع بینانه آنها با خواستههای ایران بودهایم اما به نظر میرسد در نشست اخیر، طرفین برای رسیدن به راه حل جامع مصمم هستند حتی چینیها بر خلاف گذشته تحرک بیشتری از خود نشان دادهاند.
- یکی از مشکلات حاکم بر فضای گفتوگوهای وین، نبودن اجماع میان شش کشور مذاکرهکننده با ایران است، چرا که هر یک از کشورهای حاضر از دید منافع ملی خود به موضوع نگاه میکنند، این اختلاف دیدگاهها در میان 6 کشور مذاکرات را به چالش میکشاند.
- کشورهای 1+5 موضوع هستهای ایران را سیاسی و از آن مهمتر حیثیتی کرده و خطوط قرمز غیرمنطقی و مغایر با حقوق بینالملل برای خود تبیین کردهاند و بر این اساس از تصمیمگیری درباره برنامههای هستهای ایران سخن میگویند در حالی که طرف مقابل با اتخاذ یک تصمیم ساده و راحت یعنی پذیرش حقوق هستهای ایران بر اساس معاهده «ان پی تی» و پرهیز از رویه تبعیضآمیز میتواند گره کور این مذاکرات را براحتی بدون توسل به دندان و با دست باز کند.
- ایران تاکنون با موضوع نگرانی غرب از برنامههای هستهای کشورمان، برخورد مسئولانه داشته است و نتیجه آن همکاری گسترده با بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی بوده است. در این ارتباط آنچه به طرف مقابل باز میگردد پاسخ مناسب و درخور گامهای جدی ایران است. بنابراین اکنون توپ در زمین کشورهای 1+5 است که قدر این فرصت را بدانند زیرا فرصتها به سختی به دست میآیند و اگر از دست بروند معلوم نیست مجدداً احیا شوند.
منبع: روزنامه ایران