محمد شکری
چندی پیش، حجت الاسلام و المسلمین، مجید انصاری در همایش «تقدیر از عارف حمایت از روحانی»، با بیان این که «در کنار تدبیر آقایان هاشمی و خاتمی، تدبیر مقام معظم رهبری برای خلق این حماسه تعیین کننده بود، به رفتاری از مقام معظم رهبری اشاره کرد که در رفتار حضرت امام خمینی(س) همواره دیده می شد.» (جماران، 03/04/1392)
حجت الاسلام انصاری به این مساله اشاره کرد که اقدام مقام معظم رهبری در صدور بخش نامه به نیروهای مسلح برای عدم دخالت در انتخابات و دستور اکید به ائمه جمعه برای استفاده نکردن از این تریبون به نفع جریانی خاص، نقشی تعیینکننده در خلق این انتخابات پر شکوه داشت. (جماران/ همان)
این دقیقا عمل به همان نکته عمیق و دقیقی است که امام راحل در سخنرانی های خود به آن تاکید داشتهاند و می فرمودند: «قوای مسلح از هر قشری که هستند، در حالی که باید دارای دید سیاسی باشند و هرگز کورکورانه عمل نکنند، نباید در اموری که سیاست بازان در آن دخالت دارند داخل شوند.» (صحیفه امام، ج14، ص74)
این سخنی نیست که در یک یا دو موضع حاشیه ای از امام خمینی(س) شاهد باشیم، بلکه در موارد متعدد و با تاکید و تصریح در گفته های ایشان بیان شده است. برای مثال به وضوح می فرمایند: «از اموری که من برای همه قوای مسلّح لازم میدانم؛ عدم دخالت در امور سیاسی است.» (صحیفه امام، ج14، ص144) و یا اینکه «از امور مهمی که باید تمام نیروهای مسلح از آن پیروی کنند و اغماض از آن به هیچ وجه نمیتوان کرد و باز هم تذکر دادهام، آن است که هیچ یک از افراد نیروهای مسلح، چه ردههای بالا یا پایین در حزب و گروهی با هر اسم و عنوان نباید وارد شوند، هرچند آن حزب و گروه صددر صد اسلامی و به جمهوری اسلامی وفادار باشند.» (صحیفه امام، ج16، ص203)
تاکید ایشان بر احتراز قوای نظامی از ورود به عرصه سیاست تا حدی است که می فرمایند: «امور سیاسی در ارتش از هروئین بدتر است. چهطور هروئین انسان را چه میکند و از بین میبرد، امور سیاسی هم باطن ارتش را از بین میبرد؛ دید ارتش را از بین میبرد. از این جهت، یکی از چیزهایی که لازم است برای شما و باید این مطلب را با جدیت، با قدرت، در همه جا بسط بدهید، این است که نگذارید در امور سیاسی وارد بشوند.» (صحیفه امام، ج14، ص441)
این دست فرمایشات حضرت امام به این موارد محدود نمی شود و می توان تعدد و تنوع اصرار و تاکید امام را در نهی ورود قوای نظامی به عرصه سیاست در برخی آثار از جمله «قوای مسلح در اندیشه امام خمینی(س)»، دفتر چهل و هفتم از مجموعه تبیان، ملاحظه کرد.
اما دومین نکته ای که حجت الاسلام انصاری به آن اشاره نمود نیز، مساله ای است که از نظر امام راحل مغفول نمانده بود و آن استفاده نکردن ائمه جمعه از این تریبون به نفع جریانی خاص در امنتخابات است. حضرت امام در این زمینه می فرمایند: «تریبون های نماز جمعه متعلق به کل ملت است و نباید به تریبون جریان های خرد سیاسی تنزل یابد. این نکته ای است که حضرت امام، خود به دقت بر آن مشرف است و لذا می فرماید: «ستادهای نماز جمعه در سراسر کشور حق ندارند از کسانی که میخواهند خود را کاندیدای نمایندگی مجلس شورای اسلامی بنمایند به عنوان سخنران قبل از خطبهها استفاده نمایند.» (صحیفه امام، ج20، ص287)
توجه و مرکز به گستره سلایق در انتخابات، امری است که مشروعیت نظام و نشاط آحاد ملت را در مشارکت و احساس مسئولیت در قبال جامعه افزایش می دهد. به همین دلیل انتخابات، از سویی به قوام نظام مرتبط است و از یوس دیگر، فارغ از نظام به آینده کشور و احساس مسئولیت در قبال آن. شاید به همین دلیل است که انصاری در سخنان خود به این نکته هم اشاره کرد که «این سخن ایشان که رای مردم حق الناس است و این جمله بسیار مهم ایشان که کسانی که نظام را قبول ندارند ولی ایران را که دوست دارند باید در انتخابات شرکت کنند، نیز نقشی بسیار تعیین کننده در خلق این حماسه داشت. این سخن رهبری مبنی بر این که کسانی که نظام را قبول ندارند نیز باید در انتخابات شرکت کنند پیام مهمی به مدعیان حامی ولایت فقیه دارد.» (جماران/ همان)
با پذیرش این امر که ایران برای همه ایرانیان است، به قطع می توانیم نه تنها منتقدان نظام، بلکه حتی مخالفان آن را نیز برای مشارکت در امور کشور جذب کنیم. اگر معنایی برای جذب حداکثری قائل باشیم، جز این نخواهد بود.