جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

مدیر گروه تاریخ موسسه تنظیم و نشر آثار حضرت امام (س):

افکار امام (س) باید بدون تحریف برای آیندگان باقی بماند

کد خبر: ۱۸۷۱۳
افکار امام (س) باید بدون تحریف برای آیندگان باقی بماند

در آستانه سالروز تاسیس موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (س) با محمد جواد مرادی نیا ، مدیر گروه تاریخ موسسه به گفت و گو نشسته ایم . دکتر مرادی نیا در این گفت و گو از روند تاسیس موسسه و همچنن اهداف و برنامه های آینده بخش تاریخ سخن گفت که مشروح این گفت و گو را در پی می خوانید :

آقای مرادی نیا در ابتدا درباره چرایی و چگونگی تاسیس موسسه توضیح دهید

در دنیا مرسوم است یک بنیاد و موسسه به نام شخصیت ها و رجال بزرگ تاسیس شود که بعضا در زمان حیات و در بسیاری مواقع بعد از فوت تمام آثاری که منتسب به آن رجل و شخصیت است بدون تحریف و کم و زیاد محفوظ می ماند. این موضوع در مورد شخصیت های بزرگتر و تاثیر گذار تر دنیا از حساسیت بیشتری برخوردار است. به طورمثال در دنیا دغدغه نهاد ها و موسساتی که برای حفظ و نگهداری آثار نویسندگان بزرگ ، هنرمندان و ادبای بزرگ تاسیس شدند حفظ اندیشه های آن ها بوده است. دایره تاثیرگذاری هرکدام از این ها متفاوت است و بسته به دایره تاثیرگذاری اهمیت آن بنیاد مرتبط با آن هدف گذاری می شود. درارتباط با رجال بزرگ که تاثیرات بزرگ در حد ملی و منطقه ای و جهانی داشتند موضوع از اهمیت بیشتری برخوردار شده و به یک ضرورت ویژه و اجتناب ناپذیر تبدیل می شود. در مورد امام خمینی (س) ما طبیعتا به این موضوع برمی خوریم. دامنه تاثیراتی که ایشان در انقلاب در انداختند از مرزهای ایران فراتر رفت و تاثیرات جهانی داشت و با این که بیش از 20 سال از رحلت ایشان می گذرد باز ما شاهد تاثیر گذاری افکار امام در ایران و منطقه و بعضا درجهان هستیم . بنابراین لازم است افکار شخصیتی با این درجه از اهمیت تاثیرگذاری محفوظ و به دور از هرگونه تحریف برای آیندگان باقی بماند . چون این بزرگان در درازای تاریخ افکارشان مورد نقد و توجه قرار می گیرد و بهتر است افرادی که در آینده می خواهند این افکار را مورد نقد و بررسی قرار دهند از سرچشمه اصلی افکار و اندیشه ها سیراب شوند. بر همین مبنا در زمان حیات امام دوستدارن ایشان و در راس آنها فرزند برومندشان حضرت حجت الاسلام و المسلیمن حاج سید احمد خمینی با احساس این نیاز تصمیم گرفتند این موسسه را بنا گذارند تا آن چه را که امام (س) در طول حیات خویش نوشتند ، سخنرانی کردند وهمچنین پیام ها و نامه ها و تصمیماتی که گرفتند بدون دخل و تصرف و مطابق با آن متن اصلی محفوظ بماند و به تدریج در دسترس آیندگان قرار بگیرند.
یکی دیگر از اهداف موسسه این بود که افکار و اندیشه های امام که در قالب سخنرانی بوده ترویج شود. چون برخی از کتاب های امام در زمان حیات ایشان منتشر نشد و یا اگر منتشر شد در تیراژ بسیار محدود بود. بسیاری از سخنرانی ها و پیام های امام به صورت محدود در جراید موجود بود که نیاز به تنظیم برای استفاده سهلتر و سریعترداشت که بعد از تاسیس اقدامات لازم انجام گرفت.

فکر می کنید تشکیل موسسه چقدر ضروت داشت ؟

صاحبنظران مستقل دنیا امام خمینی را یکی از برترین چهره های سیاسی و دینی قرن 20 برشمردند. که در اوخر قرن 20 انقلابی را به پشتوانه مردم به پیروزی رساند و پرونده حکومت شاهنشاهی را در ایران بست و نظام جمهوری با گرایش اسلامی را در ایران حاکم کردند. تاثیرات این تحول در ایران مرزها گذشت و از منطقه فراتر رفت و قدرت های جهانی از این مسئله تاثیر گرفتند. هم اکنون که 30 سال از انقلاب و 22 سال از رحلت امام (س ) می گذرد ما شاهد این تاثیرات هستیم . بنابراین چنین شخصیتی که دامنه افکار و اندیشه هایش به صورت فراگیر دریک منطقه دنیا به وجود آمده نشان می دهد تاسیس موسسه ضرورت زیادی داشته و همه بر این امر صحه می گذارند و اگر چنین اتفاقی نمی افتاد ما مورد سوال قرارمی گرفتیم که چرا آثار و اندیشه های رهبر بزرگی که در تاریخ ایران داشتید را محفوظ نگاه نداشتید.
برخی از رجال چه در تاریخ ایران چه در تاریخ اسلام و چه جهان به دلیل این که موسسه ای متولی حفظ آثار و اندیشه های آنها نشد بعدها در آرا و دیدگاه آنها شک و تردید به وجود آمد. به دلیل این که ما از شک و تردیدها جلوگیری کنیم و انچه امام به آن می اندیشده است و آنچه امام به آن عمل کرده بدون تحریف در اختیار محققان و صاحبنظران قرار بگیرد این کار باید صورت می گرفته است.

عملکرد گذشته موسسه را چگونه ارزیابی می کنید ؟

موسسه اقدامات بزرگی را انجام داده است. در قدم اول چندین مجموعه با زحمات طاقت فرسای جمعی از کارشناسان که به صورت پراکنده در منابع مختلف موجود بوده است گردآوری شد و بعد از گردآوری مورد ارزیابی قرار گرفت تا میزان درستی و صحت آنها مشخص شود. بعد از این مرحله اماده سازی و در قالب چندین جلد کتاب چاپ و منتشر و در دسترس همه قرار گرفت. اولین مجموعه" صحیفه امام (س)"است که از مهمترین حرکت هایی است که موسسه در طول دوران حیات خود انجام داده است. در اینجا باید بگویم امام به دلیل این که با افراد زیادی در طول حیات خویش مراوده داشتند ممکن است نامه ها و اسناد و مدارکی از امام در دست افراد مختلف داشته باشیم که تا الان به آن دسترسی پیدا نکرده باشیم کما این که بعد از چاپ اولین مجموعه" صحیفه امام (س)" تعدادی از این ها به دست موسسه رسیده و موسسه در قالب یک نسخه تکمیلی آن را چاپ کرده است.
مجموعه دومی که بسیار ارزشمند است مجموعه اسناد پرونده امام در ساواک است. ساواک سیستمی در تعقیب مبارزین داشت که اگر یک نفر را به عنوان هدف تعقیب و مراقبت قرار می دادند تمام تحرکات رفت و آمدها و سخنرانی ... زیر ذره بین قرار میگرفت و ثبت میشد.ساواک برای اهداف خود این کار را می کرد ولی با پیروزی انقلاب این ها تبدیل به تاریخ مستندی از انقلابیون شد. در مورد امام خمینی نیز این اتفاق افتاد. مامورین ساواک از زمان تاسیس ساواک یعنی از سال 1335 شمسی امام را به عنوان یک هدف در مجموعه کار خود قرار دادند. تا سال 1341 ما اطلاعات کمی از امام را در مجموعه اسناد ساواک داریم ولی از سال 41 به بعد با حجم انبوهی از اسناد ساواک در باره امام مواجه می شویم که این ها چند دسته است. رفت و آمد های امام، ارتباطات ایشان با افراد مختلف، سخنرانی های امام و بلاخره به بازداشت ایشان و اتفاقات پیش آمده پس از بازداشت و مسائل تبعید. موسسه این مجموعه را در 22 جلد منتشر کرده که یکی از اسناد بسیار مهم و اصیل تاریخ انقلاب محسوب می شود و یکی از موفقیت های موسسه است. در کنار این مجموعه یک مجموعه 5 جلدی اسناد شهربانی است که در حد خود قابل توجه است.

در حوزه تاریخ چه مجموعه های منتشر شده است ؟

در حوزه تاریخ حدود 40 عنوان کتاب از مجموعه تاریخ شفاهی انقلاب با محوریت امام تدوین و چاپ گردیده است که خاطراتی است از خانواده ، شاگردان، دوستان و مقامات و مسئولین دوران رهبری امام و همچنین خادمان و هیات پزشکی ایشان و در پایان افرادی که به نوعی با امام خاطره داشتند مثل فرماندهان جنگ و...
هرکدام از این مجموعه ها زوایای از زندگی امام را در ابعاد مختلف برای خوانندگان تبیین کردند که اگر کسی امروز بخواهد درباره سیره عملی و نظری امام تحقیق کند این مجموعه تاریخ شفاهی به وی کمک خواهد کرد. در بخش تاریخ مجموعه دیگری تالیف و چاپ شده که موضوعاتی از تاریخ انقلاب به حساب می آیند از جمله نقش مردم شهرهای مختلف در انقلاب اسلامی که به عنوان تاریخ های محلی انقلاب اسلامی نامگذاری کردیم و حدود 10 عنوان از این کتاب ها چاپ و یا در دست چاپ است. این مجموعه ها موسسه را در رسیدن به اهداف خود که در ابتدای تاسیس برای خود ترسیم کرده بود کمک کرده است . البته معتقدم این راهی که ما رفتیم کامل و بی نقص نیست و جای کار کردن زیادی دارد. عظمت شخصیت امام در حدی است که پژوهشگران می توانند درباره ابعد این شخصیت تحقیق کنند که جای این موضوع خالی است.

با توجه به عملکردی که اشاره کردید برنامه آینده موسسه در بخش تاریخ چیست؟

در حیطه بخش تاریخ ما کماکان به تولید تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی ادامه می دهیم همچنین قصد داریم تدوین و تالیف تاریخ های انقلاب اسلامی را ادمه دهیم .بررسی های موردی در حوزه تاریخ انقلاب اسلامی و در مجموع غنی سازی گنجینه تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی و امام خمینی از دیگر برنامه هاست.

آقای مرادی نیا اگر نکته ای دیگری در ارتباط یا بخش تاریخ موسسه وجود دارد بفرمایید

درست است که موسسه به صورت رسمی و قانونی متولی نشر آثار امام است اما این مانع از این نمی شود که بقیه افراد علاقمند از این امر خود را کنار بکشند هر کس از دید و ظن خود آزاد است به این موضوع بپردازد و به اعتقاد من هر چه در این موضوع تعدد دیدگاه ها را داشته باشیم شناختی که از امام به دست می آید واقع بینانه تر خواهد شد.

انتهای پیام

دیدگاه شما