پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران به همین مناسبت هر روز بخش هایی از سخنان بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران در خصوص مقام و جایگاه امر قضا و مسئولیت خطیر امر آن در نظام اسلامى را منتشر می کند:
مأموریت رسیدگى سریع به وضعیت زندانیان بلاتکلیف
بسم اللَّه الرحمن الرحیم/ جناب حجت الاسلام آقاى حاج سید محمد موسوى خوئینى[دادستان کل کشور]- دامت افاضاته/ با سلام، گزارش شما از وضع افراد بلاتکلیف در زندانها تلخ و تکان دهنده است. جنابعالى و آقایان حجتى الاسلام موسوى اردبیلى [رییس دیوان عالی کشور] و مقتدایى[عضو شورای عالی قضایی] هریک درحوزه مسئولیت خویش افرادى را براى خاتمه دادن بدین وضع ناهنجار انتخاب نموده و هر چه زودتر این مشکل را حل نمایید. از قول من به تمامى دستاندرکاران امور قضایى تهران و شهرستانها بگویید خدا را خوش نمىآید افرادى بلاتکلیف درزندانها باشند و آقایان هیچ گونه حساسیتى در این زمینه نداشته باشند. توفیق شماو همه افرادى که دردستگاه قضایى زحمت مىکشند را از خداوند متعال خواستارم. و السلام علیکم و رحمة اللَّه. 27/ 12/ 67 روح اللَّه الموسوی الخمینى (صحیفه امام، ج21، ص 321 )
سفارش به گذشت و اغماض در رسیدگی
به شکرانه این نعمتهاى بزرگ و به احترام «دهه فجر» و بیست و دوم بهمن، سالروز پیروزى ملت عظیم الشأن، از جناب حجت الاسلام آقاى موسوى[اردبیلی] رئیس محترم دیوان عالى کشور، مىخواهم تا به عموم دادستانها و قضات محترم ابلاغ کنند که علاوه بر اسامى تهیه شده براى آزادى، در اسرع وقت ممکن و حد اکثر تا دو ماه به پروندهها رسیدگى نموده، و لیست اسامى زندانیانى که به حسب شرع مقدس عفوشان مانعى ندارد تهیه و نزد این جانب بفرستند. لازم است مسئولین امور در تهیه این لیست سختگیرى ننمایند و هر چه بیشتر کوشش نمایند تا زندانیان به مردم عزیز ما ملحق شده و همگام با آنان راه انقلاب اسلامى را بپیمایند. مقتضى است تأکید کنم تا در این امر مسامحه نشود. و همان طور که قبلًا تذکر دادم دادستانیها و محاکم قضایى موظفند در اسرع وقت ممکن به پروندههایى که به عللى رسیدگى به آن به تعویق افتاده است رسیدگى نموده و آنان را در اولویت قرار دهند(صحیفه امام، ج16، ص49 و50)
تأکید بر برنامه ریزی برای عفو بیشتر زندانیان
من امروز مىخواهم تأکید کنم در این امر که راجع به این محبوسین- البته به استثناى آنهایى که ما به حسب امر خدا نمىتوانیم عفو کنیم- باز تأکید کنم که زودتر این قضیه تمام بشود و آقاى موسوى «1» به همه جا، همه شهرستانها سفارش کنند که زودتر این کار را انجام بدهند و رسیدگى زودتر بشود تا ان شاء اللَّه، براى عید جدید یک عده چشمگیرى از اینها و اگر مىشود، همه آنهایى که مىشود، آنها را عفو کرد. حالا گناه دارند، یک گناهى است که قابل عفو است، انحراف دارند انحرافى است که قابل عفو است، تهیه کنند و براى عید جدید که مىآید بفرستند تا ان شاء اللَّه، اینها عفو بشوند.(صحیفه امام ،ج16،ص 66)
تأکید بر به کارگیری رویه عفو و رحمت
متصدیان امور و شورای عالى قضایى و ستاد پیگیرى کوشش نمایند که با سرعت به زندانها و حال زندانیان رسیدگى نموده و از کسانى که از عفوشان ضررى به جمهورى اسلامى نمىخورد و مستحق عفو هستند صورتى تهیه و عفو آنان را تسریع نمایند. و کسانى که اسلام براى آنان جزا مقرر فرموده، تکلیفشان را تعیین کنند و پس از اجراى حکم خدا، اگر فساد ایجاد نمىکنند، آزادشان نمایند، و بالاخره رویه را بر عفو و رحمت قرار دهند. لکن با مفسدان و گروهکهاى فاسد و مفسد با شدت عمل، رفتار کنند، مگر آنکه توبه کنند و ثابت شود که توبه آنها جدى است که با ضمانت مىشود آزاد کرد (صحیفه امام،ج17، ص 325)
استقلال قاضی در امر قضاوت/ عدم توجه به توصیه ناحق
مسئله قضا هم که مىدانید چقدر مسئله مهمى است در شرع. سر و کار شما با چه چیزهایى هست که همه حیثیت اشخاص در دست شماست. باید البته با کمال احتیاط، و با کمال قدرت. هم احتیاط باید در کار باشد؛ هم قدرت باید در کار باشد. کسى که مجرم است باید به جزاى خودش برسد و توصیه از احدى قبول نباید بشود. من این را کراراً گفته ام، اگر از من توصیه براى کسى آمد، از دفتر من براى کسى توصیه آمد، از کسانى که به من مربوطند توصیه آمد، بزنید به دیوار! قاضى نباید تحت تأثیر کسى باشد. قاضى آزاد است و باید در محیط آزاد عمل بکند. توصیه ها را هیچ به آن اعتنا نکنید. اگر یک وقت توصیه بحقى است که خوب، آن وقت شما البته باید توصیه بحق را رسیدگى بکنید. بر فرض که توصیه هم نشود، باید رسیدگى بکنید. اگر خداى نخواسته یک توصیه اى است که ناحق است، هیچ نباید به آن اعتنا کرد. در هر صورت قاضى مستقل است و خودش باید نظر بدهد؛ لکن خدا را شاهد ببیند. این قلمى که دست مىگیرد قلمى است که ممکن است که آبروى یک مُسْلِمى را از بین ببرد؛ و ممکن است احقاق حقى بکند. و همین طور در همه امور باید خداى تبارک و تعالى را ناظر و حاضر ببینید. (صحیفه امام، ج10،
ص271و272 )
قوه قضائیه مستقل / مداخلات غیر قانونی و غیر شرعی
قوه قضائیه، که ملجأ و پناهگاه مردم ستمدیده است، قوه اى است مستقل و هیچ مقامى حق دخالت در آن را ندارد. و اگر کسانى پیدا شوند که ندانسته در امور قضایى دخالت مىکنند، باید بدانند که بر خلاف دستورات شرعیه و نظام جمهورى اسلامى عمل کرده اند. و اگر دانسته تخلف مىکنند، مستحق عقاب و تعقیب اند. و بر دولت و قواى اجرایى است که از تجاوز و تخلف هر کس در هر جا جلوگیرى کنند. و کسانى که پس از احضار در محاکم قضایى از حضور در آن سرپیچى مىکنند باید مورد تعقیب واقع و تعزیر شرعى شوند. و کسانى که از حکم قضات شرعى تخلف مىکنند و در مقابل آن مقاومت مىکنند بر خلاف اسلام و امر خداوند عمل کرده اند، و باید مورد تعقیب واقع شوند(صحیفه امام، ج18، ص340و341)