جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

دکتر عارف: بیشترین دلیل اقبال به امام به خاطر جایگاهی بود که ایشان برای مردم قائل بودند

رهبر انقلاب و بنیانگذار این انقلاب امام است و دیدگاه­های ایشان باید در کشور رایج باشد که این تاکیدات در قانون اساسی هم مشهود است که امام مردم را صاحب اصلی انقلاب می­دانند و می­گویند هر آنچه مردم می خواهند باید حاکم باشد و با اطمینانی که به مردم دارند می­دانند که آنها چیزی جز اسلام نمی­خواهند.

کد خبر: ۱۲۲۵۳
دکتر عارف: بیشترین دلیل اقبال به امام به خاطر جایگاهی بود که ایشان برای مردم قائل بودند
دکتر محمدرضا عارف معاون اول دولت سیدمحمد خاتمی درباره ضرورت­های تبیین اندیشه­های حضرت امام خمینی در عصر حاضر با بیان اینکه باید شرایطی ایجاد شود تا اندیشه­های حضرت امام به صورتی سهل الوصول تبیین شده و در اختیار مردم ایران و سایر نقاط جهان قرار گیرد تا مردم بیشتر به عظمت روح، ذهن و فکر امام و میزان عملی بودن اندیشه­های ایشان پی ببرنند، به تشریح ابعاد اندیشه و شخصیت حضرت امام و مشخصه های شیوه های حکومتی ایشان پرداخت.
عارف در گفتگویی تفصیلی با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران با بیان اینکه امام شخصیتی روحانی بود که به راحتی توانست منویات بر گرفته از اسلام را به زبانی ساده و همه فهم بیان کند، گفت: گفتار امام به گونه­ایی بود که ساده­ترین افراد از گفته­های امام نتیجه می­گرفتند و شاید مهمترین رمز پیروزی امام در همین مهارت خارق العاده و خدادادی ایشان بود که نفوذ زیادی در همه شنوندگان داشتند و بر همین اساس هم به حمدالله بعد از قیام سال 42 ، با اقبال بسیار زیاد مردم مواجه شدند.
همگان معتقد بودند که هر حرکت انقلابی باید از سوی امام باشد
عارف با اشاره به شان و جایگاه حضرت امام در بین امت اسلامی و مردم سایر نقاط جهان، اظهار کرد: امام در بین همه مردم اعم از مسلمان و غیر مسلمان و در واقع بین همه کسانی که دغدغه انقلابی بودن داشتند و حتی مانند گروه­های چپگرا (مارکسیستها و کمونیستها) متدین هم نبودند، از احترام خاصی قائل بودند و اغلب گروه­ها و حتی مارکسیست­ها هم این را پذیرفته بودند که اگر قرار باشد حرکتی انقلابی انجام شود باید از سوی امام باشدکه این دیدگاه به دلیل نفوذ و معنویت خاص حضرت امام بود.
امام توانست بر قلب ها حکومت کند
وی با بیان اینکه به یاد ندارم که امام به جز برای خدا و رضای خدا صحبتی کرده باشد، گفت: حضرت امام در دل ها نفوذ می­کرد و در مدت کوتاهی توانست بر قلب­ها حکومت کند.
رییس هیات مدیره بنیاد باران اظهار کرد: اگر مرحله دوم جنبش امام را از نیمه دوم سال 56 تا پیروزی انقلاب در بهمن 57 در نظر بگیریم در واقع فقط حدود 15- 16 ماه طول کشید که انقلاب به صورتی ناباورانه چه برای غربی­ها و چه برای خودی­ها پیروز شود و اگر صادق باشیم باید گفت که حتی ما هم فکر می­کردیم که این پیروزی چندین سال طول می­کشد ولی جایگاه و نفوذ امام در قلب­های مردم سبب شد تا انقلاب در زمان کوتاهی به پیروزی برسد.
انقلاب ما کم هزینه­ترین و مردمی ترین انقلاب­ها بود
وی افزود: نقطه­ایی که درباره انقلاب ما مغفول مانده این است که این انقلاب چه از نظر خونی که ریخته شد و چه از نظر هزینه­های مادی جزو کم هزینه­ترین انقلاب­ها بود و گرچه عرف انقلاب­هایی که در دنیا رخ می­دهد به این گونه ایست که به جایی وابستگی دارند ولی انقلاب ما به هیچ جا وابستگی نداشت بلکه با هزینه کم و در واقع با هزینه­های مردمی انجام شد و می­توانیم بگوییم مردمی ترین انقلاب در قرن اخیر ، انقلاب ایران بوده است.
اسلام نابی که امام مطرح می­کردند، اسلام پیغمبر(ص) است
معاون اول سید محمد خاتمی در دولت اصلاحات در ادامه درباره مشخصه­های اسلام ناب محمدی در دیدگاه حضرت امام خمینی(س)، گفت: اسلام نابی که امام مطرح می­کردند، اسلام پیغمبر(ص) است.
وی افزود: در واقع اسلام واقع­گرایی که امام مطرح کرد از یک طرف در برگیرنده معنویت و پایبندی به اصول و ارزشها است و از طرفی دیگر توجه به نقش مردم و مشارکت جدی مردم در این اسلام است که نقش مردم، نکته جدیدی بود که امام به آن پرداخت.
امام خود را نماینده و خدمتگزار مردم تلقی می­کردند نه حاکم آنها
عارف با بیان اینکه امام هیچگاه خود را در جایگاه حاکم قرار نمی­داد و چه در صحبت­های عمومی و چه خصوصی به نوعی خود را نماینده و خدمتگزار مردم تلقی می­کردند، گفت: ایشان معتقد بودند این حکومت وکالتی است که مردم به من داده­اند و بر همین اساس اولین صحبتی که بعد از بازگشت به ایران در بهشت زهرا مطرح کردند این است که می گویند من به نمایندگی از مردم دولت تشکیل می دهم، نه اینکه خودم دولتی تشکیل بدهم که این دیدگاه نشان دهنده عظمت امام است.
وی افزود: امام همه تفکرهای موجود در کشور را زیر چتر خود قرار می­دهند و با توجه به جایگاهی که برای مردم قائلند و اطمینانی که به مردم دارند، علیرغم مخالفت­هایی که ممکن است به صورت طبیعی بعد از انتخابات­ها بروز می­کند، امام در همان ماه­های اول بحث قانون اساسی را مطرح می­کنند و بعد از چندماه نسبت به تعیین نوع حکومت با رفراندوم اقدام می­کنند و در این جا است که می­توان عظمت کار امام و انقلاب را دید.
امام با توجه به اعتمادی که به مردم داشتند، جمهوریت نظام را مطرح کرد
عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه امام با توجه به اعتمادی که به مردم داشتند، جمهوریت نظام را مطرح می­کنند، گفت: از طرف دیگر با توجه به آرای مذهبی امام و مرجعیت ایشان، طبیعی است که بحث اسلامیت حتما مورد نظر ایشان است و به همین دلیل است که می­گویند من به جمهوری اسلامی رای می­دهم نه یک کلمه کم نه یک کلمه زیاد؛ و اگر الان به سال­های اول انقلاب رجوع کنیم می­بینیم که امام با چه دیدی و با چه ژرف نگری و آینده نگری این بحث را مطرح کردند و گرچه شاید بسیاری با این عنوان خیلی موافق نبودند ولی چون امام بر قلب­ها حکومت می­کردند، همه این مساله را پذیرفتند.
وی افزود: به عنوان مثال من به عنوان یک فرد مقلد امام چه قبل و چه بعد از انقلاب اگر امام موضعی می­گرفتند که حتی نسبت به آن توجیه هم نبودم آن را قلبا می­پذیرفتم و از روی اعتقاد می­گفتم که حتما من اشتباه می­کنم.
اگر از جمهوری اسلامی چیزی کم و زیاد شود با مشکلات زیادی مواجه خواهیم شد
عارف با بیان اینکه الان به خوبی درک می­کنیم که اگر در مورد جمهوری اسلامی چیزی کم و زیاد شده بود در دهه­های بعد پیروزی انقلاب با چه مشکلاتی مواجه بودیم، اظهار کرد: امام با منش و اعتقاد و دید عمیقی که نسبت به جامعه داشت حکومتی را پایه­گذاری کردند که واقعا می­توانیم در دنیا به آن افتخار کنیم و گرچه عملکردها ممکن است ایراداتی داشته باشد ولی ما توانسته­اییم در عین تشکیل یک حکومت اسلامی و معنوی با نظرخواهی از مردم در یک فضای دموکراتیک مسائل اسلامی را مطرح کنیم و این دو را مکمل هم و نه در تعارض با هم ببینیم. البته باید توجه هم داشت که حفظ این فضا از اهمیت و دشواری­های بالاتری برخوردار است.
امام در صورت لزوم با نزدیکترین افراد برخورد قاطعی داشتند
وی قاطعیت و ژرف­نگری امام را از ویژگی­های خاص امام و خاصیت وجودی ایشان بیان کرد و گفت: امام اگر لازم بود با نزدیکترین افراد برخورد قاطعی داشتند ولی در عین حال برخوردهای عاطفی هم با همه داشتند و در واقع همه آنچه را که از یک رهبر معنوی و مذهبی انتظار داریم در حضرت امام می­بینیم.
عارف خاطرنشان کرد: از جمله برخوردهای امام می­توان به برخورد ایشان با برخی نمایندگان مجلس در دهه اول و یا برخورد با توهینی که به نظر می­رسید در صدا و سیما به حضرت زهرا (س) شده بود اشاره کرد ولی توجه به این نکته هم ضروریست که امام این عظمت را هم داشت که بلافاصله پس از حل و رفع مساله­ای، در صورت لزوم در نظرشان تعدیل می­کردند که این عظمت را در پذیرش قطعنامه و آتش­بس دیدیم و در حالی که تا یک ماه قبل شعار ادامه جنگ سر می­دادیم ولی وقتی منافع ملی ایجاب کرد، امام قطعنامه را می­پذیرد و به اصطلاح خودشان جام زهر را می­نوشد.
انگیزه اصلی امام معنویت است
معاون اول دولت هشتم بیان داشتند: رهبران بزرگی در دنیا بوده­اند که به خاطر امیال و اهداف مادی حرکتی را انجام داده­اند ولی انگیزه اصلی امام معنویت است و می­بینیم که رهبری ایشان روزبه روز نه تنها در ایران بلکه در جهان فراگیر می­شود و محبوبیت ایشان بیشتر می­شود.
وی با اشاره به زمان رحلت امام و عکس العمل­های مردمی نسبت به این مساله، اظهار کرد: همه به یاد داریم که چه اتفاقی در دنیا و ایران افتاد که این مساله جایگاه و عظمت حضرت امام را به خوبی نشان داد.
از اول و حتی قبل از انقلاب یک تفکر ارتجاعی وجود داشت که جایگاهی برای مردم قائل نبود
عارف با اشاره به نقش مشارکت مردم در نظام جمهوری اسلامی و تاکیدات امام در این باره عنوان کرد: از اول انقلاب و حتی قبل از انقلاب یک تفکر ارتجاعی وجود داشت که جایگاهی برای مردم قائل نبود و بیشترین دلیل اقبال مردم به رهبریت امام به عنوان یک روحانی، نقش و جایگاهی بود که امام برای مردم قائل بودند.
بنیانگذار این انقلاب امام است و دیدگاه های ایشان باید در کشور رایج باشد
وی تاکید کرد: به هر حال رهبر انقلاب و بنیانگذار این انقلاب امام است و دیدگاه­های ایشان باید در کشور رایج باشد که این تاکیدات در قانون اساسی هم مشهود است که امام مردم را صاحب اصلی انقلاب می­دانند و می­گویند هر آنچه مردم می خواهند باید حاکم باشد و با اطمینانی که به مردم دارند می­دانند که آنها چیزی جز اسلام نمی­خواهند.
عارف خاطر نشان کرد: امام بر اساس همین دیدگاه، جمهوری اسلامی را به رای مردم می گذارد، در حالیکه این اقدام ریسک داشت و ممکن بود مثلا 30 درصد با آن مخالفت کنند ولی اعتماد مردم به گونه-ای بود که با 98 درصد آراء نظام تایید شد.
اداره جبهه ها از سوی متدین ترین مردم انجام شد
معاون اول دولت خاتمی با بیان اینکه البته مردم هم در عرصه­های مختلف نشان دادند که ظرفیت این اعتماد را دارند، عنوان کرد: بر همین اساس اداره جبهه­ها چه از نظر اداره مادی و اعزام نیرو و چه از نظر معنوی از سوی متدین­ترین مردم انجام شد و کمک­هایی که به جبهه­ها می­رسید اسکناس­های 50 تومانی بود که از سوی مردم عادی به صندوق­ها ریخته می­شد و در واقع مردمی که فرزندان خود را به جبهه­ها می­فرستاندند به جبهه­ها هم کمک می­کردند چرا که معتقد بودند که این مسیر، مسیر حق است و اگر فرزندشان کشته شوند، شهید محسوب می­شود.
به اعتقاد امام، برای حفظ و ارتقا جایگاه اسلام باید به دیدگاه­های مردم توجه شود
عارف خاطرنشان کرد: در اوایل انقلاب هم عده­ای بحث حکومت اسلامی را مطرح کردند و می­گفتند مردم نمی­توانند رای دهند و در مسائل اسلامی لزوماً رای اکثریت مطرح نیست و گاهی ممکن است رای اقلیت مقبول باشد ولی امام ایستاد و گفت اینگونه نیست بلکه اگر می­خواهیم اسلام جایگاه خوب خود را حفظ کند و ارتقاء یابد و جوانان قلبا به سمت اسلام گرایش یابند باید به دیدگاه­های مردم احترام گذاشت.
مردم سالاری امتیاز نیست بلکه حق مردم تلقی می­شود
به گفته وی، در قرن 21 دیگر نمی­توان بدون توجه به رای و نظر مردم حکومت کرد و مردم سالاری امتیاز یک حکومت برای مردم نیست بلکه حق ذاتی مردم تلقی می­شود و باید حاکمیت مردم را پذیرفت که بهترین روش پذیرفتن آن، آراء مردم است که این مهم به صورت شفاف در قانون اساسی آمده است و وظیفه مسئولین ذیربط است که واقعا امانتدار این دستاورد ارزنده انقلاب باشند و از این میثاق ملی محافظت کنند و به آن احترام بگذارند و ما به عنوان کارگزار مردم به هر آنچه خواستند تن دهیم.
عضو فرهنگستان علوم با بیان اینکه در انتخابات دور اول ریاست جمهوری؛ امام رای مردم را ملاک دانست، گفت: گرچه این احتمال وجود داشت که خیلی از مردم ریز پرونده و عملکرد افراد کاندیدا را نمی­دانند ولی نگاه امام به گونه­ای بود که اهتمام خاصی به مردم داشت و حتی در حساس ترین کارها مردم را اصل می­دانستند و در عین حال تاکید داشتند که مراجع قانونی هم اطلاعات خود را برای آگاهی در اختیار مردم قرار دهند.
اولین سالی که امام نامگذاری کردند سال قانون بود
امام کلیه حرکتهای قانونمند و نظام مند را می پذیرفت
عارف در بخش دیگری از این گفتگو با اشاره به تاکیدات امام به ارائه نظرات کارشناسی، تصریح کرد: اینکه رهبریت جامعه؛ نظر کارشناسی را باور داشته باشد خیلی مهم است چرا که وقتی نظر کارشناسی را باور داریم به صورت طبیعی به دنبال برنامه هستیم و امام هم به این دیدگاه اعتقاد داشت و بر همین اساس بود که اولین سالی که نامگذاری کردند سال قانون بود و این مساله را زمانی مطرح کردند که بسیاری از قوانین از رژیم گذشته به ارث رسیده بود و حتی احکام ضد اسلامی هم هنوز وجود داشت ولی امام برای حرکت نظام­مند و قانونمند ارزش قائل بودند و می­دانستند که تالی فاسد بی­قانونی به مراتب بیشتر از اجرای قانون بد است و براساس این دیدگاه امام کلیه حرکت­های قانونمند و نظام­مند را می پذیرفت.
هیچگاه احساس نمی شد که نظر و موضع امام به صلاح نظام نیست
وی افزود: در عین حال کانال ارتباطی امام مربوط به یک شخص یا کانال واحدی نبود و معمولا اشخاص و گروههای مختلف با امام ارتباط داشتند و حتی در پیچیده­ترین مسائل تخصصی هم نظر و جمع بندی امام به گونه­ایی بود که به خوبی احساس می­کردیم این نظر متعلق به یک کارشناس ارشد در آن زمینه خاص است و من به یاد ندارم که امام موضعی گرفته باشند که با نظرات کارشناسی فنی در تعارض باشد و یا احساس شود که این موضع به صلاح نظام نیست.
عارف ادامه داد: منش و روش امام که ناشی از روح بلند ایشان بود و ارتباطی که با همه گروه­های مختلف داشتند، سبب نوع خاصی از پذیرش نظرات امام در بین مردم شده بود.
برخی از مسئولین نگاهی هیاتی و بدوی به حکومت دارند که قطعا به نفع کشور نیست
وی با اشاره به روند بی­احترامی به قانون و قانون­گریزی­های حاکم شده در برخی از سطوح کشور، گفت: بخشی از این روند فرهنگی است و در بسیاری از کشورهای جهان سوم و در حال توسعه و توسعه نیافته، گاهی مراجع مجری قانون، افتخارشان در این است که قانون را برای بقیه می­نویسند و این مساله در بسیاری از کشورهای توسعه نیافته به گونه ایست که به تمرد از قانون افتخار می­کنند.
عارف خاطرنشان کرد: اتخاذ این روش از سوی مراجع صاحب قدرت، نشان­دهنده عدم توانایی آنها در پاسخگویی به مردم است
وی افزود: قانون محدودیتی است که در دراز مدت منافعی ایجاد می­کند و قانون برای اکثریت نوشته می­شود و اگر به آن بی­احترامی شود فرصت طلب­ها به اهداف خود می­رسند و باید شرایطی ایجاد شود که بی­قانونی در جامعه بی­ارزش باشد.
به گفته وی، امام کار خلاف قانون را حرام می­دانستند و این مساله را در شرایطی مطرح می­کردند که بسیاری از قوانین مربوط به رژیم گذشته بود. ولی متاسفانه در حال حاضر برخی از دولتمردان و مسئولینی که باید پاسدار قانون باشند عملا آن را زیر پا می­گذارند و نگاهی هیاتی و بدوی به حکومت دارند که قطعا به نفع کشور نیست.
رییس هیات مدیره بنیاد باران در ادامه با بیان اینکه تاکنون در مسیر اندیشه­های امام حرکت کرده­ایم ولی با مشکلاتی در این مسیر مواجه بوده­ایم، تصریح کرد: به عنوان مثال در ابتدای انقلاب با خرابی­ها و نابسامانی­هایی روبرو بودیم که از رژیم گذشته به ارث رسیده بود و بعد از آن هم درحالی­که هنوز انقلاب نوپا بود و مدیریت ارشد نظام هنوز تجربه بالایی نداشت با جنگ تحمیلی مواجه شدیم و لذا نتوانستیم در دهه اول انقلاب گام­های اساسی در زمینه عدالت اجتماعی و حاکمیت مستضعفین در کشور و تحقق شعارهای مطرح شده برداریم ولی به آن سمت حرکت کردیم و انصافا در دهه­های دوم و سوم حرکت در مسیر اندیشه­ها و آرمان­های مطرح شده بوده است گرچه در مقاطعی شتاب بیشتر و در مقاطعی شتاب­مان کمتر بوده است.
اگر اندیشه امام کاملا اجرایی می شد الان وضعیت به مراتب بهتری داشتیم
عارف اظهار کرد: به نظر من برآیند حرکت سی ساله انقلاب در مسیر اندیشه­های حضرت امام بوده است ولی تا حدودی این حرکت کند بوده است و اگر واقعا منیت­ها، خودخواهی­ها و باندبازی­ها کنار می­رفت و اندیشه امام کاملا اجرایی می­شد مطمئنا الان وضعیت به مراتب بهتری داشتیم .
به صورت صادقانه به نقد عملکرد سی سال گذشته خود بپردازیم
وی افزود: من به روند سی سال گذشته خوشبین هستم ولی ممکن است در برخی بخش­ها شتاب کندتر و یا تندتری داشته­ایم و قطعا می­توانستیم بهتر حرکت کنیم و چه خوب است که این مسائل در محافل علمی دانشگاهی و سیاسی مطرح شود و به صورت صادقانه به نقد عملکرد سی­سال گذشته خود بپردازیم بدون اینکه بخواهیم گروه یا فرد خاصی را محکوم کنیم، به صورت واقع­بینانه به نقاط قوت و ضعف­مان بپردازیم.
به گفته وی، این علل را به راحتی می­توان شناسایی و رفع کرد تا در ادامه به شعارهایی که مردم خواستار آن بوده­اند و امام مطرح می­کردند برسیم که اگر به این اهداف دست یابیم حقیقتا خدمت بزرگی نه تنها به کشور خود بلکه به کل بشریت و ارتقا انسانیت کرده­ایم.
در مواقعی که شعار کمتری داده­ایم، بهتر و بیشتر عمل کرده ایم
این استاد دانشگاه با بیان اینکه به اعتقاد من در مواقعی که شعار کمتر داده­ایم، بهتر و بیشتر عمل کرده­ایم، اظهار کرد: حال می توان با ارزیابی اینکه در سی سال گذشته در چه دوره­هایی شعار بیشتری داده­ایم میزان تحقق وعده ها را ارزیابی کنیم. به عنوان مثال در حال حاضر شعار عدالت اجتماعی سر داده می­شود ولی این در حالیست که ضریب جینی بالاتر رفته و نسبت درآمدهای دهک بالا به دهک آخر بر اساس آمارهای بانک مرکزی بالاتر رفته و از حدود 7/14 در دوران دولت خاتمی به حدود 7/16 رسیده است.

احکام برنامه سوم و چهارم در مسیر محرومیت­زدایی و تحقق عدالت است
وی افزود: این در حالیست که یکی از باورهای دولت اصلاحات بحث عدالت اجتماعی بود و در راستای ساماندهی مساله عدالت اجتماعی، وزارت رفاه را ایجاد کردیم و در عین حال احکام برنامه سوم و چهارم واقعا در مسیر محرومیت زدایی و تحقق عدالت بوده است و در واقع هر دولتی که روی کار باشد باید این مهم را به جد دنبال کند.
بعد از گذشت سه دهه، بهترین معیار برای خط امامی بودن، عملکرد افراد است
رئیس هیات مدیره بنیاد باران در ادامه درباره مشخصات خط امامی بودن گفت: کسی که واقعا سیره امام را دارد و به آن عمل می­کند خط امامی است. در حال حاضر همه این شعار را می­دهند و نمی­توان کسی را یافت که مدعی حرکت در مسیر خط امام نباشد ولی الان سال­های اول پیروزی انقلاب نیست که عملکرد افراد را ندیده باشیم و شرایط همانند اول انقلاب که مجبور بودیم بر اساس حرف­ها و شعارها قضاوت کنیم نیست و الان بعد از گذشت سه دهه از پیروزی انقلاب بهترین معیار برای خط امامی بودن یا نبودن، عملکرد افراد است.
خط امام یعنی آنچه امام گفته، عمل کرده و تاکید داشته است
زمان آن رسیده که به عملکرد افراد توجه کنیم
عارف با تاکید بر اینکه بهترین شاخصه در این زمینه سیره خود حضرت امام است، عنوان کرد: این عملکردها در حوزه­های مختلف فرهنگی، اخلاقی، سیاسی و سایر زمینه­ها قابل ارزیابی و شناسایی است و می­توان کسانی که مدعی خط امام هستند را با شاخصه­هایی که خود امام عرضه کرده، ارزیابی کرد.
به گفته وی، خط امام یعنی هر آنچه امام گفته است و الان زمان آن رسیده که به عملکرد افراد توجه کنیم.
معیار تشخیص خط امامی مردم­اند و نمی توان شخص خاصی را معیار تشخیص قرار داد
وی با بیان اینکه کسانی باید در راس امور باشند که به خط سیره و تفکر امام اعتقاد داشته باشند، عنوان کرد: معیار تشخیص اینکه چه کسانی بر اساس سیره و منش امام عمل می­کنند، مردم­اند و نمی­توان شخص خاصی را معیار تشخیص قرار داد.
دنیا شرایط پذیرش یک تفکر فرهنگی نجات بخش را داراست
عارف در ادامه با بیان اینکه دنیا در حال حاضر در وضعیتی قرار دارد که از نگاه مادی­گری خسته شده است، گفت: برگشت به فرهنگ و معنویت درهمه جوامع مشهود است و در برخی کشورهای غربی تیراژ قرآن و کتاب­های مذهبی به مراتب بیشتر شده است و در واقع دنیا شرایط پذیرش یک تفکر فرهنگی نجات بخش را داراست و ما این باور را داریم که انقلاب ما می­تواند این جایگاه را داشته باشد تا همان چیزی که امام از آن به عنوان صدور انقلاب نام می­بردند، تحقق یابد.
منظور امام از صدور انقلاب، صدور معنویت و الگو بودن تک تک افراد انقلاب ما بود
وی افزود: منظور امام از صدور انقلاب، صدور معنویت و الگو بودن تک­تک افراد انقلاب ما بود که حتی من نوعی به عنوان یک ایرانی در کشورهای خارجی به عنوان الگوی واقعی یک مسلمان باشم که همگی باید به صورت جدی به دنبال این مساله باشیم .
امام و مردم همیشه از مسئولین جلوتر بودند
معاون اول دولت اصلاحات در ادامه خاطرنشان کرد: به اعتقاد من، امام و مردم همیشه از مسئولین جلوتر بودند و مسئولین نمی­توانستند همپای امام و مردم که باهم پیش میرفتند جلو بروند.
وی افزود: وقتی نتوان اندیشه­های امام را پیاده کرد و نتوان پابه­پای اندیشه­های امام پیش رفت،این اندیشه مظلوم واقع می­شود، گرچه عمدی در کار نباشد.
عارف تاکید کرد: باید تلاش شود تا کشش جامعه و مسئولین در این باره بیشتر شود و بهترین نیروها دست اندر کار امور شوند که اگر اینگونه باشد نگرانی­هایی که درباره مظلومیت اندیشه­های امام وجود دارد رفع می­شود.
عارف با بیان اینکه رفتار و سیره امام حتی با یک طفل و بچه کوچک هم آموزنده است و می­توان از آن درس گرفت، گفت: باید در فضایی کارشناسی و علمی به صورت منصفانه بررسی شود که به چه بخشی از اندیشه­های امام توجه کمتری شده و چه بخشی از این اندیشه مظلوم واقع شده است.
اگر منویات امام اجرایی شود دانشگاه ها بهتر در خدمت اهداف انقلاب قرار می گیرند
این استاد دانشگاه همچنین در بخش دیگری از سخنان خود درباره نگاه امام به دانشگاه و تاکیدات ایشان در زمینه اهمیت تعلیم و تربیت اظهار کرد: اگر منویات حضرت امام بدون دغدغه های سیاسی پیاده و اجرایی شود دانشگاه­ها به صورت مطلوب­تری در خدمت اهداف انقلاب اسلامی قرار می­گیرند چرا که حضرت امام مدل و روند خوبی را برای دانشگاه­های کشور ترسیم کردند و امام در صحبت­های مختلف خود دانشگاه را کارخانه آدم­سازی معرفی کردند و حتی در اوایل انقلاب، زمانی که دانشگاه از مسیر خود خارج می­شد حضرت امام(س) با انقلاب فرهنگی و تعطیلی دانشگاه­ها موافقت کردند چرا که بنا بود دانشگاه­ها مرکز تولید علم باشند تا وقتی یک جوان با انگیزه وارد دانشگاه می­شود، به عنوان یک فرد متعهد با انگیزه فارغ التحصیل شود.
از بحث اسلامی کردن دانشگاه­ها غافل شدیم
وی با اشاره به تاکیدات حضرت امام مبنی بر ایجاد دانشگاه اسلامی در زمان انقلاب فرهنگی، گفت: در این زمینه برخی افراد به اشتباه، اسلامی کردن دانشگاه‌ها را منوط به قراردادن یک پیشوند یا پسوند اسلامی به دروس دانشگاهی فرض کردند که قطعا این مسیر اشتباه بود، بنابراین در بحث اسلامی کردن دانشگاه‌ها گاهی اوقات به جای پرداختن به اصول، به ظواهر پرداخته شد و در واقع از بحث اسلامی کردن دانشگاه­ها غافل شدیم و در واقع در دهه­های بعد از جنگ هم به دلیل کمبود ابزارهای لازم مجال اسلامی کردن دانشگاه‌ها را به طور جدی پیدا نکردیم.
عارف با اشاره به تاکیدات امام در زمینه ارتباط حوزه و دانشگاه و اتحاد روحانیون و دانشگاهیان، تصریح کرد: در اوایل انقلاب زمانی­که بحث اسلامی کردن دانشگاه­ها و وحدت حوزه و دانشگاه مطرح شد بنا بود چهره­های برجسته حوزه جهت تدریس دروس معارف اسلامی و فضاسازی مثبت، در دانشگاه­ها حضور یابند اما در عمل این اتفاق رخ نداد و به عنوان نمونه بعد از انقلاب نتوانستیم افرادی همانند شهید مطهری­ها و شهید مفتح­ها را در دانشگاه داشته باشیم و عدم جذب چهره­های برجسته حوزه در دانشگاه از مهم­ترین مشکلات در بحث اسلامی شدن دانشگاه‌ها محسوب می­شود.
وی افزود: پس از انقلاب جریانات سیاسی دانشگاه­ها و به طور مشخص جریانات دانشجویی که همیشه یک جریان پیشرو و تاثیرگذار و با انگیزه به شمار می­رفتند به جای حفظ پیشروی و پیشتازی و محوریت خود دنبال­رو جریانات سیاسی در داخل جامعه شدند و با توجه به اینکه جریانات سیاسی نیز اهداف خاص خود را دنبال می­کنند بنابراین این اهداف لزوما با اهداف سیاسی در داخل دانشگاه­ها هم راستا نبود و حتی گاهی هم با اهداف موجود متناقض بود.
وی تصریح کرد: البته طی سی سال پس از انقلاب اسلامی فعالیت­های خوبی دردانشگاه­ها صورت گرفته است به نحوی که در حال حاضر برخی از نگرانی­های موجود در اوایل انقلاب مبنی بر عدم همسویی دانشگاه­ها با اهداف انقلاب وجود ندارد. در حال حاضر دانشگاه‌های ما در خدمت انقلاب نقش آفرینند اما با این وجود در صورتی­که منویات حضرت امام (ره) بدون دغدغه­های سیاسی پیاده شود دانشگاه­ها بهتر می­توانند نقش آفرین بوده و درخدمت اهداف و شعارهای انقلاب قرار گیرند.
متاسفانه تاثیرگذاری دانشجویان در روند انقلاب کمرنگ­تر از گذشته شده است
عضو بنیاد باران با اشاره به توصیه­های حضرت امام به دانشجویان در زمینه پیشرویی و بیدارسازی جامعه و نقش آنها در زمینه تحقق توصیه­ها و سخنان حضرت امام، گفت: به حق دانشجویان در دهه اول انقلاب اسلامی حضور پرشور محوری و معناداری داشتند که از آن جمله می­توان به مواردی همچون مقابله دانشجویان با تهدیدها و گروهک ها، تلاش در جهاد سازندگی و کاهش محرومیت ها، انقلاب فرهنگی و حضور تاثیرگذار در جبهه­های جنگ تحمیلی اشاره کرد اما متاسفانه در دو دهه اخیر تاثیرگذاری دانشجویان کمرنگ تر از گذشته شده که مهمترین دلیل آن وابسته شدن جنبش­های دانشجویی داخل دانشگاه به بیرون از دانشگاه است.
همواره دانشگاه و به طور مشخص دانشجو به جامعه خط می­داده است
معاون اول دولت خاتمی با بیان اینکه در طول تاریخ دانشگاه و به طور مشخص دانشجو به جامعه خط می­داد و جامعه از جنبش و تفکر دانشجویی تاثیرپذیر است، عنوان کرد: متاسفانه در دو دهه اخیر این مسیر به تدریج تغییر کرده و گروه­های سیاسی برون دانشگاهی می­خواهند جای پایی در داخل دانشگاه داشته باشند و به همین دلیل حرکات دانشجویی تحت تاثیر جریانات سیاسی خارج از دانشگاه قرار گرفته است که از جمله نتایج آن می­توان به انفعال، بی­انگیزگی و فضای غیرپرشور و هیجانی فعلی اشاره کرد.
عارف در ادامه نقش دانشجویان را به دلیل اقتضای سن، انگیزه بالا و وابستگی­های کم، بسیار تاثیرگذار دانست و گفت: دانشجویان باید ظرفیتی در خود ایجاد کنند تا بار مسئولیتی که بر عهده آنها گذاشته شده را دنبال کنند که در این میان ترکیب دو قشر استاد و دانشجو در عملیاتی کردن فرمایشات حضرت امام (ره) می­تواند بسیار تاثیرگذار باشد.
جایگاه اخلاقیات در دانشگاه­ها رشد کافی نداشته است
وی با اشاره به توصیه­های حضرت امام (ره) درخصوص نقش دانشگاهها در زمینه تربیت متخصص مستقل در کشور، اظهار کرد:کشور ما بعد از انقلاب در بعد تربیت متخصص موفق عمل کرده است به نحوی که خروجی و عملکرد دانشگاهها نسبت به امکانات موجود بسیار افزایش یافته است .
وی با بیان اینکه همه مدیران کشور به نوعی تلاش کرده­اند تا دیدگاه­های حضرت امام را پیاده­سازی و اجرا کنند، گفت: فراهم نبودن ابزار کار، نداشتن انگیزه بالا و گرفتار مسائل روزمره شدن و حضور برخی مدیرانی که ظرفیت کافی ندارند باعث شده که پیاده­سازی دیدگاه­های امام درباره دانشگاه­ها تا حدودی کمرنگ شود.
وی با اشاره به تاکیدات امام در بعد تعلیم و تربیت در دانشگاه­ها، عنوان کرد: متاسفانه تاکنون به معنای واقعی به بحث اخلاقیات در دانشگاه­ها نپرداخته­ایم و در واقع اخلاقیات جایگاه خود را تاحدی از دست داده است و رشد کافی نداشته است.
عارف در خاتمه تاکید کرد: در کل به نظر من آنچه تاکنون در مسیر تبیین اندیشه­ای امام (ره) از سوی مراجع مختلف و موسسه تنظیم و نشر آثار امام (ره) انجام شده است گرچه خوب است ولی کافی نیست و باید بیش از این به این مهم پرداخته شود.
انتهای پیام

دیدگاه شما