جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

۲۳ تیرماه، افتتاح نخستین دوره مجلس خبرگان رهبری

سید احمد خاتمی: باید مردم در جریان کارهای خبرگان قرار گیرند

ما بر این باوریم که اگر رهنمودهای رهبر معظم انقلاب به درستی و دقت در کشور اجرا شود، بسیاری از نابسامانی‌های موجود برطرف خواهد شد؛ اما مشکل اینجاست که برخی نمی‌توانند با سرعت، دقت و متانتی که در حرکت رهبری وجود دارد حرکت کنند و لذا بسیاری از نابسامانی‌های جامعه ما از همین جا ناشی می‌شود.

کد خبر: ۱۲۱۶۰
سید احمد خاتمی: باید مردم در جریان کارهای خبرگان قرار گیرند
23 تیرماه 1362 یادآور این جملات امام راحل است که فرمود: و اکنون شما - اى فقهاى شوراى خبرگان و اى برگزیدگان ملّت ستم‏دیده در طول تاریخ شاهنشاهى! - مسئولیتى را قبول فرمودید که در رأس همه مسئولیت‏هاست و آغاز به کارى کردید که سرنوشت اسلام و ملّت رنج کشیده و شهید داده و داغ دیده، گرو آن است. تاریخ و نسل‏هاى آینده، در باره شما قضاوت خواهند کرد و اولیاى بزرگ خدا، ناظر آرا و اَعمال شما مى‏باشند. (صحیفه امام، جلد 18 صفحات 3 تا 7)
آنانکه با مشارکت 38/77 درصدی ملت ایران در نوزدهم آذر سال 61 به عنوان نخستین افراد به مجلس خبرگان رهبری راه یافته بودند، در 23 تیرماه سال بعد برای اولین بار گردهم آمدند تا این پیام خمینی کبیر را بشنوند و مجلسی را افتتاح کنند که درست 6 سال بعد تصمیمی خطیر را در فقدان بنیانگذار نظام جمهوری اسلامی عهده‌دار شد.
آیت‌الله سید احمد خاتمی از اعضای مجلس خبرگان رهبری و عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در پرسش و پاسخی با پایگاه اطلاع‌رسانی و خبری جماران، از «خبرگان رهبری، مردمسالاری و کارآمدی» سخن گفته است.
س: طبق قانون اساسی و همچنین دیدگاه‌های حضرت امام خمینی (س)، نظام جمهوری اسلامی متکی بر آرای ملت است. بر این اساس رابطه مجلس خبرگان رهبری با اصول مردمسالاری را تبیین بفرمایید.
- مجلس خبرگان رهبری که در ارتباط با مهمترین رکن نظام اسلامی یعنی مسئله رهبری و تصمیم‌گیرنده درباره آن است، از ابتکارات ارزشمند تدوین‌کنندگان قانون اساسی است و معنای آن این است که در عرصه رهبری نظام نیز مردم تصمیم‌گیرندگان اصلی هستند لکن با یک واسطه. در واقع، مردم خبرگان را برمی‌گزینند و خبرگان نیز رهبر را انتخاب می‌کنند و مراقبت دارند که رهبر منتخب، همچنان در طول دوران رهبری واجد شرایط باقی بماند. با وجود آنکه در برخی کشورهای دیگر دنیا نیز نهادی مشابه خبرگان وجود دارد اما باید اذعان داشت که اختیاراتی که قانون اساسی ما برای مجلس خبرگان رهبری در نظر گرفته در کمتر نهادی با چنین ویژگی‌ها در دنیا دیده می‌شود.
همچنین این اختیارات در دیگر نهادهای قانونی نظام جمهوری اسلامی نیز به چشم نمی‌خورد. کما اینکه دیگر نهادهای نظام جمهوری اسلامی توسط نهادی دیگر کنترل ‌می‌شوند؛ مثلا مجلس شورای اسلامی توسط شورای نگهبان مراقبت و کنترل می‌شود تا مصوبات آن از حدود شرعی خارج نشود ولی قانون اساسی، مجلس خبرگان رهبری را رأسا تصمیم‌گیرنده در امور مربوط به نهاد خبرگان می‌داند و آنچه این مجلس تصویب کند به خودی خود قانون محسوب شده و نیازی به بررسی و اعلام نظر شورای نگهبان ندارد. البته باید توجه داشت که طبق قانون، اعضای خبرگان موظف‌اند در چارچوب قانون اساسی عمل کرده و هیچ‌کس فراتر از قانون نیست. یکی از عمده‌ترین وظایف و کارکردهای خبرگان رهبری، برگزیدن رهبر در هنگامه اضطرار است که خوشبختانه در سال 68 به خوبی به نمایش گذاشته شد. خبرگان پس از ارتحال حضرت امام خمینی (س) به وظیفه خود در این خصوص به نحوی شایسته عمل کرد و بهترین گزینه و کسی که لباس رهبری بر قامتش زیبنده بود، یعنی آیت‌الله خامنه‌ای انتخاب شدند. این گزینشی بود که امروز نیز درست مانند 20 سال پیش همچنان اصلح است و بر این اساس است که اکثریت قاطع خبرگان رهبری و حتی نزدیک به تمامی آنان، این گزینه را همچنان تنها گزینه رهبری صالح برای نظام اسلامی می‌دانند.
س: یکی دیگر از وظایف خبرگان رهبری طبق اصل 111 قانون اساسی و به شهادت وجود کمیسیون تحقیق، نظارت بر رهبری و توجه به بقای شرایط رهبری است. در این زمینه خبرگان چه عملکردی داشته است؟
- قصه مراقبت بر رهبری توسط کمیسیون تحقیق مجلس خبرگان رهبری برقرار است و تاکنون در دوره‌های سوم و چهارم مجلس خبرگان رهبری، جلسات متعددی توسط این کمیسیون برگزار شده که بحمدالله آنچه مورد اتفاق اعضای کمیسیون تحقیق است، عملکرد صالح مقام معظم رهبری است. ما بر این باوریم که اگر رهنمودهای رهبر معظم انقلاب به درستی و دقت در کشور اجرا شود، بسیاری از نابسامانی‌های موجود برطرف خواهد شد؛ اما مشکل اینجاست که برخی نمی‌توانند با سرعت، دقت و متانتی که در حرکت رهبری وجود دارد حرکت کنند و لذا بسیاری از نابسامانی‌های جامعه ما از همین جا ناشی می‌شود.
س: یکی دیگر از کمیسیون‌های موجود در مجلس خبرگان رهبری، کمیسیون بررسى راه‏هاى پاسدارى و حراست از ولایت فقیه‏ است. عملکرد این کمیسیون را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
- این کمیسیون محصول دوره سوم مجلس خبرگان رهبری است و در دوره اول و دوم وجود نداشته است. با این همه از زمانی که وجود این کمیسیون به تصویب رسیده، جلسات متعددی داشته و اقدامات مفیدی را انجام داده است که از آن جمله پاسخگویی به برخی شبهات به صورت علمی در مجله حکومت اسلامی (مجله تخصصی مجلس خبرگان رهبری) است. البته در این خصوص که آیا کاملا توانسته به وظایفش عمل کند، باید گفت که برجستگانی از اعضای مجلس خبرگان در این کمیسیون عضو هستند که بررسی میزان کارآمدیشان گفت‌وگویی جداگانه با آنها را می‌طلبد.
س: به نظر می‌رسد مجلس خبرگان رهبری، تا حدودی از محل توجهات مردم فاصله داشته و مردم چندان اطلاعی از عملکرد آن حتی در زمینه اجلاسیه‌های رسمی ندارند. در صورتی که خروج از این وضعیت و قرارگیری در منظر مردم در زمره برنامه‌های مجلس خبرگان قرار دارد، به عقیده حضرتعالی چه راهکارهایی در این مسیر وجود دارد؟
- در این زمینه ابتدا باید در نظر داشت که جلسات غیرعلنی مجلس خبرگان رهبری، فلسفه غیرعلنی بودنشان این است که مسائل مربوط به رهبری مسائلی است که مربوط به نظام اسلامی و در حقیقت اسرار نظام است و راز اینکه گفته‌اند جلسات غیرعلنی باشد این است که مبادا اسرار نظام به دست نامحرمان بیفتد. البته در این زمینه ممکن است برخی اشکال کنند که مگر مردم نامحرم هستند که در پاسخ باید گفت مردم نامحرم نیستند اما اگر مطلبی که محرمانه است علنی شود ممکن است به دست نامحرمان بیفتد. از این رو، تدبیر مجلس خبرگان در این زمینه برای تبیین مسائل خود مردم است نه اینکه مردم خودشان نامحرم باشند.
اما در این زمینه که اطلاع مردم از خبرگان کم است، باید بگویم که در دوره سوم مجلس خبرگان رهبری، مصوبه‌ای داشتیم مبنی بر اینکه صداوسیما برنامه‌‌ای هفتگی ویژه مجلس خبرگان رهبری را تدارک ببیند که در آن مصوبات و هر مقدار از مطالبی که هیات رئیسه مجلس خبرگان غیرمحرمانه و قابل نشر بداند، منتشر کند. در واقع من معتقدم که بسیاری از مباحث مجلس خبرگان رهبری قابلیت انتشار دارد. طی آن مصوبه دبیرخانه مجلس خبرگان هم موظف شد این مسئله را دنبال کند و جلساتی هم مبنی بر پیگیری آن با صداوسیما تشکیل شد. اینجانب نیز به کرات در نطق‌های قبل از دستور سخت تأکید داشتم که باید تدارکی دیده شود تا عموم ملت عزیزمان از مباحث مجلس خبرگان رهبری اطلاع یافته و کارکرد این مجلس در معرض دیدشان قرار گیرد. اما نمی‌دانم که مشکل در کجا بود که این کار متأسفانه انجام نگرفت. من بر این باورم که باید مردم در جریان کارهای خبرگان قرار گیرند و امیدوارم دبیرخانه مجلس خبرگان رهبری بار دیگر وارد عمل شده و تا دیر نشده در این زمینه اقدام کند؛ چراکه حتی میزان مشارکت مردمی در هر دوره از انتخابات‌ مجلس خبرگان رهبری بستگی به میزان اطلاع‌رسانی و کار رسانه‌ای دارد که در این زمینه انجام می‌شود و بر این اساس، هر جا که شرایط به لحاظ اطلاع‌رسانی تقویت شده، مشارکت بیش از 70 درصدی را در این زمینه شاهد بوده‌ایم.
انتهای پیام

دیدگاه شما