جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

در میزگرد نشست «امام خمینی(س) و خبرگان رهبری؛ ویژگی ها و وظایف» عنوان شد:

آیت الله هاشم زاده هریسی: ماهیت مجلس خبرگان از نظر قانونی مشخص نیست

کد خبر: ۱۱۷۱۱۳
آیت الله هاشم زاده هریسی: ماهیت مجلس خبرگان از نظر قانونی مشخص نیست

یک عضو مجلس خبرگان گفت: ماهیت مجلس خبرگان از نظر قانونی مشخص نیست.

به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، آیت الله هاشم هاشم زاده هریسی در نشست «امام خمینی(س) و خبرگان رهبری؛ ویژگی ها و وظایف» که به همت موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(س) نمایندگی قم، در دفتر این موسسه در قم برگزار می شد اظهار کرد: برگزاری این نشست ها با رویکردی علمی فقهی، سیاسی، انقلابی و ولایی در قم، در محضر علما و فضلا و از طریق مؤسسه تنظیم و نشر آثار حضرت امام جای تشکر و قدردانی دارد.

وی افزود: علما و فضلا در مسائل نظام و انقلاب و رهبری و ولایی باید حضور داشته باشند و نظر بدهند و دیدگاه‌های امام را تبیین کنند و نگذارند در لا به لای همان کتابهای صحیفه امام بایگانی شود و گاهی هم گزینشی از آن استفاده شود.

آیت الله هاشم زاده هریسی با انتقاد از برخی برخوردهای گزینشی با جملات امام تصریح کرد: گاهی برخی هر کجا به نفعشان است بعضی از جملات امام را ذکر می کنند و برای اثبات کار خودشان بهره می جویند. شاید هم امام در سالهای خاص و برای موضوعات خاصی آن جملات را گفته باشد و شأن نزول های مشخصی داشته است. اما درست نیست از آنها استفاده گزینشی شود و آن مسائل عام امامی که بسیار زیبا و لطیف و الهی و احساسی و مهربانانه بود متروک شود.

وی افزود: امام ما امام رفعت و مهربانی بود. در حالی که انتظار می رود رهبر انقلاب ها باید خشونت داشته باشند. ولی امام ما امام مهربانی بود که به عنوان رهبر یک انقلاب حتی حاضر نشد با سلاح و اسلحه این انقلاب، پیروز شود. و نهایتاً پیروزی انقلاب با اسلحه نبود، پیروزی امام با اتکا به افکار عمومی،با محرم و صفر و عاشورا بود که پیروز شد.

نماینده مردم آذربایجان شرقی در مجلس خبرگان رهبری یادآور شد: این خوب نیست که این همه اهمیت به آراء مردم، ارزش دادن به مردم، در اندیشه و رفتار امام گم شود. گاهی آدم در مواجهه با برخی بیانات امام اشک می ریزد؛ چقدر مهربان بوده و چقدر به مردم ارزش قائل می شده است؟! او حتی در مورد برخی برخوردها با مردم به دوستان خودش تشر زده است. حال با این وجود این درست است که برخورد گزینشی از صحیفه امام شود؟

وی با اشاره به لزوم قاطعیت در بیان یک رهبر انقلابی افزود: امام می‌خواست انقلاب را اداره کند، لازم بود گاه حرفهای تندی می زد و گاه تشری می‌زد؛ حال این درست نیست که همین جملات را برداریم و بگوییم، اینکه امام شمشیر برداشته بود که سرها را بزند، این نوع برخوردها با سخنان امام را چه کسی باید متعرض شود؟

هاشم زاده هریسی در ادامه سخنان خود با اشاره به حدیثی از امام صادق(ع) خاطرنشان کرد: ایشان فرموده اند «شما اگر جوهره کلام ما را به مردم ارائه بدهید و بفهمانید خودشان ناخواسته به سمت ما می آیند». انسان فطرتا به محبت و عدالت و سخنان زیبا علاقمند است.انقلاب می‌آید، حتی آدمهای بد وقتی که ببینند دعوتها زیباست و حرفها اینطور زیبا و انسانی است می‌آیند و آن اندیشه صادر می شود. راه صدور تشیع و اسلام هم همین است.

وی با بیان اینکه یکی از مشکلات ما این است که اسلام را درست معرفی نکرده ایم یادآور شد: جذابیت های زیبای اسلام را رها کرده ایم و اسلام را با یک چهره کریه و خشن معرفی کرده ایم. حتی اگر چنین هم نخواسته باشیم عملاً اینطور شده است.

آیت الله هاشم زاده هریسی با اشاره به انواع تحریف افزود: قرآن تحریف لفظی نشده است، یک کلمه‌ای از قرآن و یک نکته‌ای از قرآن نیست که تغییر یافته باشد، یعنی سند موجود سند معتبری است، اما آیا واقعا این قرآن عملا تحریف نشده است؟ قرآن عملا تحریف شده است. البته سند وقتی معتبر است که سنداً تحریف نشود، یعنی از نظر سند اگر تحریف نشود این سند معتبر است، اگر کلمه‌ای از سند جابجا نشود این سند معتبر است چون الفاظش تحریف نشده اما هر چیزی که برداشت شود این اعتبار سند را از بین نمی‌برد بلکه اعتبار خودمان را از بین می‌برد، ما از سند سوء استفاده کرده ایم و بد عمل کردیم به این سندها؛ این امر مربوط به انسانهاست، اشکال متوجه انسان هاست. خود سند یعنی قرآن معتبر است از این جهت که کلمه‌اش مطلقاً تحریف نشده ولی عملاً تحریف شده است آنکه آیه قرآن می‌خواند و سر می زند، آیه قرآن می‌خواند بهتان می زند، تندروی می کند در حقیقت عملا تحریف قرآن کرده است.

وی افزود: اهدنا الصراط المستقیم یکی از مصادیق بارزی است که هر روز ده بار هر مسلمان و مؤمن باید بخواند، پایه اسلام است و پایه اخلاق است. ما اخلاق را چطور معنا می‌کنیم؟ این اسلام و این قرآن را که اینطور هست اگر با تندروی تفسیر کنیم، تحریف اسلام کرده ایم، اینها تحریف عملی است، برداشت به رأی است.

نماینده مجلس خبرگان رهبری با اشاره به برخورد گزینشی با کلام امام بیان کرد: تحریف عملی با کلام امام هم انجام می شود. یعنی برخی مواردی را که برای بعضی از مسائل می‌خواهند استناد کنند را از امام ذکر می کنند اما کلمات زیبایی از امام مهربانی را که شامل به حساب آوردن مردم، تکیه به ملت و تکیه به آراء عمومی است کمتر مطرح می شود. اینها مواردی است که مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام باید ناظر آن باشد و تبیین کند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود در رابطه با شرایط خبرگان رهبری اظهار کرد؛ قانون اساسی در رابطه با خبرگان در مقام تفسیر نبود. قانون اساسی در رابطه با خبرگان می خواست مجلس خبرگان تشکیل ‌شود. اصل 111 هم اشاره به همین دارد یکی همان که رهبر را تعیین کند و این مجلس باید قوانین خودش را قانونگذاری کند که این موضوع در اصل 108 قرار داده شده است. مجلس خبرگان وقتی که می خواهد ولی فقیه را تعیین کنند باید ده شرط تعیین شده را رعایت کند. همه کلیات آمده است، نحوه تعیین رهبری، اجازه قانون گذاری در حوزه کار خودش و سوم شرایطی که به واسطه آن رهبر تعیین می‌کند باید داشته باشد ذکر شده است. در اصل 111 هم انعزال را مطرح کرده که عزلش هم باید از طریق خبرگان باشد.

وی با بیان اینکه یکی از شرایط خبرگان خبره بود در موضوع فقیه شناسی است یاد آور شد: با توجه به اینکه موضوع خبرگان رهبری تعیین فقیه است باید اعضای آن توان شناسایی فقیه را داشته باشند.

این استاد حوزه افزود: یکی از خبرگزاریهای بین المللی بود یک سؤال از من پرسیدند و من پاسخ دادم. چون معتقدم باید به سئوال پاسخ داد. مهم نیست که چه کسی می پرسد؛ آدم خوبی است یا آدم بدی است فرقی نمی کند. اگر جواب نداریم پس نقص داریم ولی اگر جواب داریم باید پاسخ بدهیم؛ حتی اگر سئوال کننده دشمن باشد. ما به دشمن جواب می دهیم و همه می فهمند. سوال این بود: اقلیت های مذهبی چرا حق حضور در خبرگان را ندارد؟ آنها که در سایر مجالس هستند چرا در خبرگان نروند؟ مگر شهروند نیستند؟ چنین پاسخ دادم که این نه عیب آنهاست و نه عیب مجلس خبرگان است. مسئله این است که این مجلس مجلس تخصصی و موضوعی است. اینجا هم موضوع تخصص فقیه بودن است و انتخاب فقیه برای رهبری است. افرادی باید به این مجلس بروند که فقیه شناس باشند. اگر اقلیت مذهبی فقیه باشد، یعنی برود فقیه شود و شورای نگهبان فقاهت او را تایید کند چه اشکالی دارد.

وی با بیان اینکه شرط فقیه شناس بودن از این جهت برجسته شده است و دیگر شرایط در قانون نیامده است خاطرنشان کرد: برای بقیه شرایط خبرگان باید قانون وجود داشته باشد. همیشه قانون اساسی کلیات را می گوید و بقیه مسائل در قانون عادی مطرح می‌شود، قانون عادی را چه کسی باید تصویب کند؟ قانون خبرگان را خبرگان باید تصویب کنند.

عضو مجلس خبرگان افزود: در حدود 34 سال عمر خبرگان باید خبرگان می‌آمد اینها را تبیین می‌کرد و این شرایط را می نوشت. خیلی چیزها را ننوشته است، یکی از وظایف همان رهبری یا مثلاً شرایط نظارت بر رهبری همه قوانینی است که باید در خبرگان نوشته می شد. چرا در اصل 108 آمده که خبرگان در حوزه خود قانون بگذارد؟ خبرگان در حوزه حق قانونگذاری دارد. این کار انجام نگرفته و باید در مجلس پنجم خبرگان نمایندگانی داشته باشیم که بتواند اینها را تبیین کند.

وی با اشاره به لزوم تبیین وظایف خبرگان خاطرنشان کرد: هیچ جا نوشته نشده است که خبرگان باید چه کار کند، این یکی از نواقص مجلس خبرگان است. عضو مجلس خبرگان که انتخاب می شود باید دغدغه‌اش این باشد که وظایف خودش را بداند؛ در حالی که خبرگان وظایف خودش را تبیین نکرده و ننوشته است.

آیت الله هاشم زاده هریسی با بیان اینکه دومین مسئاله مهم تبیین مسئله نظارت است یادآور شد: مسئله نظارت اگر هست در چه حدی است و با چه شرایطی است؟ این موضوع باید تبیین بشود، این مسئله را باید خبرگان با شجاعت بنویسند.

وی با بیان اینکه پیشنهاداتی دارم که باید خبرگان آینده نسبت به انجام آن اقدام کنند افزود: خبرگان باید افرادی باشد که دغدغه، شهامت، شجاعت و علم تبیین وظایف خبرگان را داشته باشند بعد از 36 سال این درست نیست که وظیفه‌ مجلس خبرگان معلوم نباشد، هنوز هم صحبت این است که خبرگان حق نظارت دارد یا ندارد. هر چه اینها تبیین نشود، و قانونی نشود، حرف ها خلاف قانون می شود. دعوا بیشتر می‌شود، یکی می آید نظارت را از ریشه و بیخ و بن برمی‌کند، و دیگری هم می آید نظارت را به گونه ای مطرح می کند که اگر رهبر غذا هم بخورد یا در جایی یک حرکتی بکند همه چیز را باید زیر نظر ذره بین بگیرد. هر دو اینها افراط و تفریط است. این مشکل در اثر نداشتن قانون به وجود آمده است

عضو مجلس خبرگان ادامه داد: اگر ان شاء الله اینها حل شود خبرگانی واقعاً شجاع وآگاه که دغدغه این مسائل را داشته باشد و مصالح نظام را نسبت به مصالح دیگر مقدم بداند، مجلس خبرگان را تشکیل می دهند. اینها مصالح نظام است و باید نظام را تحکیم و تثبیت کند ، چهارچوب تعیین می‌شود، حقوق تعیین می‌شود، دعواها کم می‌شود.

آیت الله هاشم زاده هریسی در بخش دیگری از میزگرد«امام خمینی(س) و خبرگان رهبری؛ ویژگی ها و وظایف» در پاسخ به این سئوال که وظایف نمایندگان خبرگان را چه می‌دانید؟ آیا در رابطه با نظارت رهبری و نهادهای وابسته به رهبری وظیفه قانون آنها به کجا می‌انجامد آیا می‌توانند نظارت داشته باشند یا اینکه نظارت حق آنها و وظیفه آنها نیست؟» اظهار کرد: به عقیده من هر کس عقیده ای دارد و اظهار این عقاید حتی اگر علمی هم نباشد و صحیح هم نباشد صرفا یک اظهار نظر است و اشکالی ندارد؛ من حد وسطی در نظر دارم. به نظر من نظارت خبرگان به رهبری نظارت از نوع مچ گیری نیست، اینکه در افکار و نهادها چه می‌گذرد؟ چنین نیست که اینها را بررسی کنیم، یک کمیته‌ای تشکیل بدهیم و گروهی بررسی و بازرسی کنند که این رفتار نه در شأن رهبری است و نه می‌شود اینطور کشور را اداره کرد. شأن رهبری بالاست، این نوع نظارت وجود ندارد یا صلاح نیست که چنین نظارتی باشد.

وی افزود: اما نظارت کلان به یک معنا وجود دارد؛ رهبر وظیفه‌اش اداره کشور در کلان است قوه مجریه و قضائیه و مقننه هر کدام کار خودش را انجام می‌دهد. اما این کشور چگونه اداره می‌شود؟ آیا این کشور می‌توانست بهتر از این اداره شود یا نه؟ از لحاظ مسائل منافع ملی و بین المللی آیا می شد هزینه های کمتری پرداخت شود یا نه؟ این ها مربوط به مدیریت است، ولایت هم مدیریت است؛ مدیریت الهی و اسلامی و به آن معنا هدایت مردم برای سعادت مردم در دنیا و آخرت است. سیاست اسلامی این است. سیاست اسلامی جدل ها و زمین زدنها نیست که اینها ضد دیانت ماست. سیاست ما این است که مدیریت کنیم انسانها را در مسیر صلاحیت و هدایت آنها برای تامین دنیا و آخرتشان. آیا این مدیریت خوب انجام می‌گیرد یا نه؟ این مدیریت کلان را چه کسی باید تشخیص بدهد؟ این مدیریت کلان را باید خبرگان بشناسد و ببیند واقعاً در سطح کلان کشور بهتر از این می‌شود اداره شود یا نه؟ بشر است و نواقصی در کارش هست، این مدیریت هم نظارت می‌خواهد و این{تنها}حرف ما نیست، روزی که در حضور حضرت امام همه شاگردان امام وارد خبرگان شده بودند؛ امامی که آنها را از انزوا بیرون کشانده بود و نماینده خبرگان کرده، آمده بودند و برای اصل111 که همان مسئله نظارت است شیوه نامه اجرا تعیین می کردند. آقای مشکینی، آقای جوادی آملی و خود مقام معظم رهبری این شویه نامه را دادند که مردم همه چیز را بدانند یا اینکه خبرگان اینجا بنشینند و از هیچ چیز خبر نداشته باشند؟ اگر خبرگان نظارت نداشته باشند که نمی شود. آنگاه مردم از خبرگان جلوتر می شوند. در مشروح مذاکرات خبرگان هست؛ اکثریت قاطع خبرگان و خود مقام معظم رهبری در این مورد سخن گفته اند. الان وقت آن نیست که وارد جزییات شوم. حتی در یکی ازجلساتی که دانشجوها از مقام معظم رهبری سئوال کردند که آیا شما نظارت بر رهبری را وهن رهبری می‌دانید؟ پاسخ دادند: نه تنها تضعیف رهبری نیست بلکه وظیفه قانونی خبرگان است. آن صحبت قبل از رهبری‌شان بوده و این هم موضع ایشان در بعد از رهبری است. لذا مسئله نظارت در این حد طبیعی است.

عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به فرازهایی از نهج البلاغه خاطرنشان کرد: از باب امر به معروف، امیرالمؤمنین(ع) که امامی معصوم بود صراحتا می گوید من عاری از خطا نیستم. هرچند که حضرت علی)ع) این را منهای عصمت خود مطرح می کنند. این در نهج البلاغه هست که به من مشورت بدهید و حرف حق را بگویید که اگر من حرف حق را نپذیرم، آیا می توانم زیر بار حرف حق بروم؟ وقتی از حرف حق بدم بیاید آیا به آن عمل می کنم؟

وی با بیان اینکه نظارت در حد عقلی ولایت فقیه را عقلانی می کند افزود: این یک امر عقلی استٰ ولایت فقیه را عقلانی می‌کند و باعث می شود همه آن را بپذیرند؛ دنیا هم می پذیرد و اساسا مردم سالاری دینی همین است.

هاشم زاده هریسی با اشاره به قانون فعلی مرتبط با خبرگان تصریح کرد: این قانون بی قانونی نیست، شورای نگهبان تأیید کرده و بعد از آن هم دست نزده است. خود خبرگان نیامده با مزاج های عرف {تطبیق دهد} و نواقص قانونی را که الان مطرح می شود{ برطرف کند} اگر اینها بررسی می‌شد و نواقص برطرف می‌شد مسئله نظارت حل می‌شد، اختلافات کاهش پیدا می کرد.

وی افزود: ماهیت مجلس خبرگان از نظر قانونی مشخص نیست. آیا خبرگان یک مجلسی ذخیره‌ای است؟ یعنی تشکیل شده تا برای بقاء اسلام حاضر باشد و در روز مبادا بیاید مشکل را حل کند؟ یا اگر رهبر از دنیا رفت (خدا انشاء‌الله عمر رهبری را طولانی کند و عمرشان را وصل کند به ظهور حضرت ولی عصر) خبرگان بیایند این مشکل را حل کنند؟ آیا مجلس ذخیره ای است برای روز مبادا؟ یا اینکه با تمام شور و نشاط باید در تمام مسائل کلان کشور فعال باشد و با رهبری ارتباط داشته باشد و در همه جا حضور داشته باشد و مسائل را به ایشان برساند و به رهبر در حل آنها کمک کند؟ خبرگان رهبری کدام نوع از این مجالس است؟ واقعا الان در هویت مجلس خبرگان اختلاف هست. هر کجا قانون نباشد محل اختلاف می شود. بعضی می گویند هرچقدر فتیله این مجلس پایین تر باشد بهتر است و حتی{ اگر مجلسی ذخیره ای باشد} هر سال یک بار اجلاس هم زیاد است. اما اگر مجلس فعال و زنده ای باشد اگر اجلاس ها فصلی هم باشد باز کم است. نوع و ماهیت مجلس خبرگان{ از این لحاظ} مشخص نشده است.

انتهای پیام

دیدگاه شما