رضوییزدی با تأکید بر لزوم حفظ استقلال مالی و سیاسی حوزههای علمیه و روحانیون از دولت، هشدار داد: متأسفانه میراث گرانبهای مرحوم حائری یزدی و اصل مورد تأکید امام مبنی بر لزوم حفظ استقلال روحانیت از دولتها در خطر است و این چالش بزرگی است که جامعه دینی ما را تهدید میکند.
امام نهضت خود را در مقابله با اسلام غربزدگان و اسلام متحجران آغاز کرد
حجتالاسلام والمسلمین سید محمد رضوییزدی، عضو شورای مرکزی مجمع روحانیون مبارز در گفتوگو با خبرنگار پایگاه اطلاعرسانی و خبری جماران درخصوص شاخصهها و مبانی اسلام ناب محمدی(ص) اظهار داشت: حضرت امام زمانی نهضت خود را آغاز کردند که جامعه اسلامی با دو چالش سنگین و جدی روبهرو بود؛ از یکسو نوگرایان و روشنفکران غربزده که احیانا اگر اسلامی را هم مطرح میکردند اسلامی منطبق با معیارها و ملاکهای غربی بود و از سوی دیگر اسلام متحجران تنگنظری بود که به اسلام از دریچه تنگ نگاه خود مینگریستند.
وی با تبین اسلام نوگرایان و روشنفکران غربزده تأکید کرد: این افراد کتابهایی در این زمینه نوشتند که در آن سعی داشتند همه احکام اسلامی را با علم روز توجیه کنند؛ آن هم با تئوری و فرضیههایی که هنوز در خود اروپا نیز اثبات نشده و قطعیت ندارد.
رضوییزدی با یادآوری این نکته که «یکی از شاخصههای تئوریهای علمی، ابطالپذیر بودن آن است»، گفت: در گذشته میگفتند خورشید به دور زمین میچرخد، زمانی گالیله به قولی معجزه کرد و گفت زمین به دور خورشید میگردد؛ اما امروز علم چیز دیگری را بیان میکند که زمین و خورشید هر دو در یک حرکت دورانی به دور هم در چرخشاند و این نشان از عدم ثبات تئوریهای علمی است در حالی که اصول اسلام تغییرناپذیرند.
عضو ارشد مجمع روحانیون مبارز با تأکید بر اینکه «نمیتوان اسلام را بر اساس معیارهای علم غربی سنجید»، افزود: حضرت امام با در همه دوران مبارزه با غربزدگی به شدت مقابله کرد.
وی همچنین به مبارزه حضرت امام با متحجرین اشاره کرد و افزود: امام در راه این مبارزه بسیار هزینه کردند؛ همانگونه که در اسفندماه سال 67 در پیامی با موضوعیت تعیین استراتژى نظام جمهورى اسلامى ایران، رسالت حوزههاى علمیه و منشور روحانیت، خطاب به روحانیون، مراجع، مدرسین، طلاب و ائمه جمعه و جماعات نوشتند «به زعم بعض افراد، روحانیت زمانى قابل احترام و تکریم بود که حماقت از سراپاى وجودش ببارد و الّا عالم سیّاس و روحانى کاردان و زیرک، کاسهاى زیر نیم کاسه داشت. و این از مسائل رایج حوزهها بود که هرکس کج راه مىرفت متدینتر بود. یاد گرفتن زبان خارجى، کفر و فلسفه و عرفان، گناه و شرک به شمار مىرفت. در مدرسه فیضیه فرزند خردسالم، مرحوم مصطفى از کوزهاى آب نوشید، کوزه را آب کشیدند، چراکه من فلسفه مىگفتم. تردیدى ندارم اگر همین روند ادامه مىیافت، وضع روحانیت و حوزهها، وضع کلیساهاى قرون وسطى مىشد که خداوند بر مسلمین و روحانیت منت نهاد و کیان و مجد واقعى حوزهها را حفظ نمود.»*
رضوییزدی با بیان خاطرهای از دوران تحصیل خود اظهار داشت: استادی داشتیم که میگفت در زمان آیتالله بروجردی، من فلسفه میخواندم و وقتی این موضوع را فهمیدند شهریه مرا قطع کردند.
وی تصریح کرد: امام با این دو نگرش و نگاه مخالف بودند و با معرفی چهره واقعی این دو دیدگاه، اسلامی را معرفی کردند با عنوان و تعبیر اسلام ناب محمدی که مرزبندیهای جدی در همه حوزهها با این دو اندیشه انحرافی داراست.
اسلام آمریکایی، اسلام وادادگان به قدرتهای غربی است
عضو مجمع روحانیون مبارز با بیان اینکه «اسلام ناب محمدی در اندیشه امام راحل، همان اسلامی است که رسول اکرم در صورت حیات، همین امروز نیز آن را اجرا میکردند»، اسلام غربزدگان و همچنین اسلام متحجران را مصادیق واژه «اسلام آمریکایی» خواند و افزود: اسلام آمریکایی، اسلام وابسته و واداده در برابر اندیشههای غربی است و اصول اندیشه غربی را ملاک ارزیابی خود در هر موضوعی قرار میدهد.
وی اضافه کرد: امام رحمتالله، هر اندیشه غربی را با معیارهای اسلامی میسنجید ولی اسلام آمریکایی اندیشه غربی را ملاک قرار داده و هر جا اسلام با این تفکر سازگار نباشد، به شدت با دیدگاه اسلامی مخالفت میکند.
رضوی یزدی با بیان اینکه در بسیاری از محیطهای روشنفکری گذشته این تفکر ترویج میشد که «دیگر ثابت شده اسلام دینی نیست که به درد ما بخورد»، اظهار داشت: در دوران تحصیل، معلمی داشتیم که میگفت در قطب شمال، شش ماه شب و شش ماه روز است، از اینرو احکام اسلامی درخصوص نماز خواندن در آنجا به بنبست میرسد. حتی وی کتابی به ما معرفی میکرد با عنوان «آفتاب نیمه شب غرب اسلام را به خطر انداخته است»، که داستانش از این قرار بود که یکی از معلمان زمان شاه به یکی از کشورهای اسکاندیناوی رفته و با دیدن طول شب و روز که بسیار طولانی است، به این نتیجه رسیده که اسلام به خطر افتاده است زیرا نظم وقت نماز صبح و ظهر و شب به هم خورده است. در حالی که فقها به خوبی به این شبهه پاسخ دادند که ساکنان اینگونه مناطق زمین، میتوانند افق خود را با خط بینالمللی گرینویچ یا با مکه و یا وطن اصلی خود تنظیم کنند؛ در این صورت این مسائل نمیتوانند برای اسلام تهدید محسوب شوند.
وی افزود: خطری که امام از ناحیه این افراد احساس میکردند، مهمتر از همه، به دلیل وابستگی و وادادگی آنها به قدرتهای غربی به خصوص آمریکا بود. آنها معتقد بودند اگر ایران اسلامی بخواهد رشد کرده و روی پای خود بایستد باید حتما تحت سیطره آمریکا قرار گیرد. حتی به نوجوانان آن روزگار القا میکردند که برای در امان ماندن از تهدید شوروی و جلوگیری از نقوذ زنادقه مادیگرا وکمونیسم، باید تحت لوای آمریکا رفت؛ حال آنکه حضرت امام بر شعار نه شرقی، نه غربی تأکید میکردند.
امام بسیاری از چیزهایی که برای مردم حلال بود، برای روحانیت حرام میدانست
رضوییزدی، با اشاره به مرزبندی اسلام ناب محمدی با اسلام آمریکایی در موضوع زهدورزی اظهار داشت: اسلام ناب محمدی بهرهمندی از موهبتهای خدادادی را هرگز منع نکرده و بیشک هر قدر جامعهای بخواهد از موهبتهای الهی بیشتر بهره ببرد، جامعه مرفهتر و عالیتر خواهد داشت که این در اسلام نیز منع نشده است.
وی اضافه کرد: در این نگاه، جامعه اسلامی نمیتواند خود را از پیشرفت و تکنولوژی محروم سازد؛ وقتی خیابانهای ما میتوانند آسفالت باشند، چرا باید خیابان خاکی داشته باشیم. وقتی میتوان خانه را با برق روشن کرد، چرا از شیوههای قدیمی استفاده کنیم. و همچنین وقتی میتوانیم از طریق وسایل ارتباط جمعی و رسانههای گروهی با دنیا در ارتباط بوده و از احوال جهان باخبر باشیم، چرا باید خود را از آن محروم کنیم.
رضوییزدی در عین حال اشاره کرد: البته حضرت امام(ره) دو اصل اساسی در بهرهمندی از موهبتهای الهی و همچنین مظاهر تکنولوژی قرار میدهد که باید رعایت شود. یکی از این اصول آن است که در این بهرهمندی نباید اختلاف طبقاتی وجود داشته باشد.
عضو شورای مرکزی مجمع روحانیون مبارز اظهار داشت: منع اختلاف طبقاتی به این معنا نیست که همه با هم مساوی باشند؛ بلکه یعنی هر فرد باید به حد خود و به قدر تواناییهای کاری و فردی خود، از امکانات برخودار شود و همه از ابتداییات یک زندگی آبرومند بهرهمند باشند. از طرفی اگر کسی ناتوان از فراهم کردن امکانات برای خود و خانواده خود است، دولت و حکومت باید زندگی او را تأمین کنند. در واقع اسلام تأکید دارد که هرجا ثروتی انباشته است در کنار حق ضایع شدهای وجود دارد و این در آیین مبین اسلام منع شده که یک عده از طرق مختلف به آلاف و الوف برسند و عدهای دیگر محتاج به نان شب باشند.
وی درباره اصل دوم مورد نظر حضرت امام(ره) در این زمینه تأکید کرد: جامعه اسلامی از روحانیت و مسئولان جامعه انتظاراتی دارد. در این زمینه روحانیت وضعیتی متفاوتتر از دیگر افراد جامعه پیدا میکنند. بسیاری از چیزهایی که برای مردم عادی حلال است، بر روحانیت حرام و بهرهمندی از آنها اشکال دارد. وقتی روحانی میتواند با یک خودروی ساده و در حد طبقه متوسط جامعه رفتوآمد کند، نباید از وسایل نقلیه تجملاتی و متعلق به طبقه اشراف استفاده کند، همچنین خانهای که روحانیت در آن زندگی میکند باید خانهای ساده باشد نه یک چیزی شبیه یک کاخ اشرافی باشد.
رضوییزدی با اشاره به اینکه «امام خود در خانهای ساده و اجارهای زندگی میکرد»، گفت: امام بر اساس همین دیدگاه اسلامی، حاضر نشد در خانهای اشرافی و بزرگ مستقر شود و این را با شأن روحانیت و رهبری نظام اسلامی مغایر میدانست.
وی با تأکید بر لزوم سادهزیستی برای مسئولان نظام اسلامی، هرگونه زندگی تجملاتی برای مسئولان را موجب دلسردی و بدبینی مردم دانست و افزود: روحانیون و مسئولان جمهوری اسلامی باید از تشریفات و مزایای تجملی فاصله گرفته تا بتواند در برابر مردم پاسخگوی عملکرد شفاف خود باشد.
روحانیت متحجر بازیچهای در دست استعمارگران
رضوییزدی در ادامه این گفتوگو با اشاره به هشدارهای مؤکد امام خمینی درباره نفوذ متحجران در جامعه اظهار داشت: استعمارگران همواره از این قشر روحانیون برای سلطه خود بر مردم استفاده کرده و سعی داشتهاند از این رهگذر منافع و امکانات جامعه را چپاول کنند.
وی در بیان مثالی در اینباره گفت: زمانی که برای نخستین بار بلندگو وارد جامعه ما شد، تعدادی از روحانیون کجفهم و متحجر با استفاده از بلندگو در منابر و سخنرانیها مخالفت میکردند. استدلال آنها در این زمینه به خوبی نشان میداد که اتاق فکری از سوی استعمارگران برای تراشیدن دلایل واهی وجود دارد که اینگونه استدلال کردن را به خورد آنها میدهند؛ آنها میگفتند استعمارگران بلندگو را درست کردهاند که مردم صدای سخنرانی و روضه را از منزل بشنوند و نیازی نبینند که برای شنیدن سخنرانی، در مجالس حضور یابند و از این راه، به دنبال خالی کردن مجالس روضه هستند.
رضوییزدی ادامه داد: حتی نقل است که عوامل دولت استعمارگر بریتانیا، برای اینکه بتوانند خاویار ایران را غارت کنند، تلاش کردند که فتوایی از برخی مراجع مبنی بر حرمت خاویار بگیرند.
وی با بیان اینکه «امام تأکید داشتند روحانی باید فکر باز داشته باشد»، گفت: از روحانیون متحجر، تنها استعمارگران بهره میبرند چراکه با سوءاستفاده از عرق مذهبی آنان، منافع ملت را غارت میکنند.
رضوییزدی با اشاره به حرمتی که برخی برای رادیو و ویدئو در سالهای ابتدای ورودشان به کشور قائل میشدند، به نقل خاطرهای از زبان بیت حضرت امام پرداخت و افزود: زمانی امام از تلویزیون دیده بودند که در کلاسهای درس دانشگاهی، بین دختر و پسر دیوارهای چوبی کشیدهاند و به نوعی جداسازی صورت گرفته است. نقل است که حضرت امام بلافاصله حاج احمدآقا را صدا میزنند و تأکید میکنند همین الان زنگ بزنید که بلافاصله چوبها را جمع کنند؛ چراکه امام تأکید داشتند دیوار چوبی حجاب نیست، حجاب پوششی است که باید در روح و جان زنان و مردان پذیرفته شود و کافی است مرد و زن در حد شرعی حجاب را رعایت کنند.
وضعیت دینی کشور نگرانکننده است
عضو مجمع روحانیون مبارز در ادامه این گفتوگو با اشاره به شرایط کنونی کشور در مطابقت با هشدارهای پیدرپی امام درباره تحجر اظهار داشت: متأسفانه وضعیت کنونی کشور در مسائل دینی بسیار نگرانکننده و وخیم است. امکانات فرهنگی با کمال تأسف در دست کسانی است که اسلام را آنچنان که باید نمیشناسند و با تعصبات خشک دینی به دنبال رواج اسلام واپسگرایان و متحجران هستند.
رضوییزدی در این زمینه بر لزوم توجه به وضعیت کتاب و نشر در کشور اشاره کرد و گفت: اگر نگاهی به کتابهای منتشرشده در این چند سال اخیر در کشور بیندازیم، خواهیم دید که بازار کتاب ما مملو از کتابهایی با مضامین تعبیر خواب و کتب مداحی است.
وی ادامه داد: کلیپی در میان مردم توزیع شده که یکی از مداحان در حال خواندن روضه میگوید که اگر روز محشر از من بپرسند مَن رَبُّک، میگویم علی و اگر بپرسند مَن قِبلَتُک میگویم بینالحرمین. این در حالی است که روضهخوان امام، مرحوم کوثری بود و امام هرگز اجازه نمیدادند در حسینیه جماران افراد خارج از قید مداحی کنند و واقعیت و شکوه و عظمت ائمه را خدشهدار سازند.
فرهنگ دینی جامعه ما به مداحی منحصر شده است
رضوییزدی با تصریح بر این که «فرهنگ دینی جامعه ما به انتشار وسیع و گسترده نوحهها و مداحیها منحصر شده و اخیرا برخی مداحان نیز در محافل شلوغ در جمع تعداد فراوانی از جوانان نوحههایی با آهنگهای غیردینی و کپی شده از موسیقیهای نامشروع مجلس را اداره میکنند»، افزود: در اندیشه امام که برگرفته از اسلام ناب محمدی است، دینداری شکستن سر و لطمه زدن به صورت نیست، بلکه فهم فلسفه حرکت ائمه و کسب روح شهامت و شجاعت از آن و رسدین به شور همراه با شعور است.
وی با اظهار تأسف از اینکه «در زمینه فرهنگی، یک دین آبکی را به جامعه معرفی کردهایم»، گفت: با یک بررسی اجمالی مشخص خواهد شد که در سطح تهران چند کلاس نهجالبلاغه هست و چند کلاس مداحی.
میراث مرحوم حائری در حوزه علمیه در خطر است
رضوییزدی در ادامه با اشاره به نقش و وظیفه علما، روحانیون و حوزههای علمیه در بازگرداندن جامعه اسلامی به ریشههای اصیل اسلامی خود و ترویج اسلام ناب محمدی و مبارزه با تحجرگرایی و افراط و تفریط گفت: مرحوم شیخ عبدالکریم حائری یزدی، بزرگترین خدمتی که به جامعه روحانیت و تشیع کرد، انتقال حوزه علمیه از اراک به قم بود؛ چراکه حوزه علمیه اراک وابسته به حکومت بود و مرحوم حائری، در زمان رضاخان توانست حوزه علمیه قم را با آن قدرت و قوت بدون بودجه دولتی تأسیس و اداره کند.
وی تأکید کرد: روحانیت در آن روزگار، با سادگی تمام و حتی گاه با فقر و تحمل سختیهای فراوان روی پای خود ایستاد تا حوزه علمیهای بدون کمتر وابستگی مالی و سیاسی به دولت شکل بگیرد.
رضوییزدی در ادامه تصریح کرد: متأسفانه این میراث گرانبها و این برکت عظیم امروز در حال از دست رفتن است و این چالش بزرگی است که جامعه دینی ما را تهدید میکند.
امام تأکید داشتند که روحانی نباید حقوقبگیر دولت باشد
وی افزود: روحانیت با بتواند استقلال مالی و سیاسی خود را حفظ کرده تا با شجاعت و شهامت در مسیر ترویج اسلام ناب تلاش کند. در واقع حقوقبگیر و نانخور دولت بودن باعث میشود که روحانیت به گونهای سخن بگوید که منافع دولت و حکومت تأمین شود و این درست مخالف با نقش تاریخی است که روحانیت شیعه ایفا کرده است.
رضوییزدی با اشاره به تأکید امام بر لزوم تأمین روحانیت از سوی مردم و نه از سوی حکومت، گفت: امام زمانی که نظام را مستقر کردند، در جایگاه رهبری اجازه ندادند با دفاتر مراجع برخورد شود و وجوهات شرعیه را به سوی دفتر خود سوق ندادند بلکه با قوت و قدرت از وجود دفاتر مراجع حمایت کرده و آن دفاتر نیز روال عادی و همیشگی خود را ادامه دادند. یکسال نماینده حضرت امام و سرپرست حجاج ایرانی محضر ایشان میرسند و حضرت امام میفرمایند شنیدهام که به برخی از روحانیون گفته شده در ایام حج به گونهای تبلیغ کنند که مردم فقط از من (امام خمینی) تقلید کنند. سپس با ناراحتی فرمودند که با دین مردم بازی نکنید، بگذارید مردم در انتخاب مرجع تقلید به وظیفه شرعی خود عمل نمایند.
وی در پایان گفت: امام درباره طلابی که در ماههای محرم و رمضان به شهرها و روستاهای سراسر کشور اعزام میشدند، تأکید داشتند که دولت لزومی ندارد برای آنها حقوقی تعیین کند؛ بلکه روحانیت در صورتی که روحانی سعی در بیان حقایق اسلام متکی بر کتاب و سنت داشته و مردمدار باشد، از سوی خود مردم تأمین مالی شود.
-------------------------------
* صحیفه امام، ج 21، ص: 279