به گزارش جی پلاس، نخستین بخش از یادداشت دکتر ناصر مهدوی، استاد عرفان اسلامی به مناسبت فرارسیدن دهه فاطمیه به شرح زیر است:
« به نام خداوند کریم»
برای تقویت رفتار اخلاقی، درک اینکه آدمی موجودی است شریف و گرانبها و صاحب روحی است بسیار قیمتی و تاثیرگذار، نقش مهمی ایفا می کند تا میل انسان برای تن دادن به پاکی و روشنایی بیشتر از رفتار ناصواب و غیراخلاقی باشد.
حضرت علی (ع) در نهج البلاغه می فرمایند: «من کرمت علیه نفسه هانت علیه شهواته» کسی که باور کند از کرامت نفس و مناعت طبع برخوردار است و شخصیت او ارزنده و شریف است، به راحتی از طریق ارتکاب خطا و رفتار گناه آلود روح خویش را تباه نمی کند و ارزش وجودی خود را از دست نمی دهد.
معمولا گناه و رفتار غیراخلاقی از کسانی سر می زند و به راحتی هم سر می زند که بیش تر باور کرده که شخصیت او ارزش چندانی ندارد و با گناه و به دست آوردن لذاتی بی دوام و کوتاه حاضر است چوب حراج به هستی خود بزند. این موقعیت، خواسته یا ناخواسته برای کسانی اتفاق می افتد که در باطن خویش به بزرگی روح خود باور ندارند چرا که اگر خود را انسانی گرانبها می دانستند، حاضر نبودند با بداخلاقی و رفتاری ناصواب حرمت نفس خود را لکه دار ساخته و برای متاعی ارزان جان خود را تاراج کنند.
بنابراین باور به کرامت نفس و حرمت روح، انگیزه زندگی اخلاقی را در آدمی تقویت می کند و راه زندگی پاک و شفاف را هموارتر می سازد.
عامل مهم بعدی که می تواند در تقویت مناسبات اخلاقی و رفتار سالم انسان ها تاثیر مهم و بسزایی داشته باشد، حضور گرم انسان های باکرامتی است که زندگی خود را با شرافت و سربلندی پشت سر گذاشته اند و در نگاه مردم همواره به عنوان شخصیت های نافذ و ارزشمند باقی مانده اند.
مولوی از نادر شخصیت های ارجمندی است که این نکته را به خوبی دریافته که همنشینی با اولیای خدا و دل بستن به جان های پاکیزه و درخشان، نقش بسیار مهمی در تربیت نفس و پرورش فضیلت های اخلاقی به عهده دارد. او می گوید:
«یا تبر بردار و مردانه بزن تو علی وار این در خیبر بکن
یا به گلبن وصل کن این خار را وصل کن با خار نور یار را
تا که نور او کشد نار تو را وصل او گلشن کند خار تو را»
یعنی یک طریق پرورش دل و تعالی نفس این است که به اراده و همت خودت توجه کنی و برای حفظ حرمت نفس از بند رذایل اخلاقی خودت را آزاد سازی ولی طریق دیگر این است به گلبن دوستی با بندگان سلیم و قلب های صمیمی و مهربان قدم گذاری تا خارهای بد اخلاقی، اوصاف منفی و ناروا به تدریج و در اثر همدلی، دوستی با جان های والا، گرم و روشن به گلستان بدل شود و احوال تازه و خوشی سراسر وجودت را در برگیرد.
در یک رابطه محبت آمیز اوصاف محبوب به آرامی به محب خود منتقل می شود:
جمله معشوق است و عاشق پرده ای
زنده معشوق است و عاشق مرده ای
یعنی اگر محبوب فردی صادق، با صفا، با سخاوت، بخشنده، عاشق و مهربان باشد شگفتا که اوصاف خوش او در اثر همنشینی و به تدریج، در عاشق خود پیدا می شود و وجود او را هم پر از نور و روشنایی می کند.
به خاطر همین است که از دوره ارسطو نزدیک به ۴۰۰ سال پیش از میلاد مسیح تاکنون، یک سخن مهمی که معلمان بزرگ برای تلطیف دل و تهذیب باطن گفته اند این است که به الگوی بزرگ اخلاقی توجه کنید و از آن ها طلب همنشینی کنید تا حالتان خوش تر و راهتان هموارتر و کیفیت زندگی خود را با ارتقای سطح بینش خود و شستن نگاه خود بالاتر برده و از زندگی لذت ببرید.
دلا نزد کسی بنشین که او از دل خبر دارد
به زیر آن درختی رو که او گل های تر دارد
اگر آنچه بیان شد به نظر شما می تواند خطی از حقیقت داشته باشد و اگر باور داریم که الگوهای اخلاقی و انسان های گرانبهای معنوی می توانند در دگرگونی شخصیت ما نقش مثبت و سازنده ای داشته باشند پس یک قدم پیش تر می رویم و توجه می کنیم که فرزندان بزرگ پیامبر و فرزندان عزیز امام علی (ع) و شخصیت گرامی حضرت فاطمه زهرا (س)، الگوهای بسیار درخشان اخلاقی هستند که با همنشینی و همدلی با آنان می توانیم ظلمت درون را کمتر کرده و تجربه یک زندگی پاک و سالم را آسان تر به دست آوریم.
منبع: جماران