جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

تحلیل شاخص های سرمایه اجتماعی؛

در حالت برزخی از لحاظ شاخص سرمایه اجتماعی قرار داریم

کد خبر: ۳۲۸۸۵
در حالت برزخی از لحاظ شاخص سرمایه اجتماعی قرار داریم

سرمایه اجتماعی فاکتورهایی دارد که تا این فاکتورها در جامعه یی فراهم نباشد، سرمایه اجتماعی رشد پیدا نمی‌کند.

از جمله این شاخص‌ها و فاکتورها می‌وان به اعتماد اجتماعی اشاره کرد. برای تقویت سرمایه اجتماعی در یک جامعه اعتماد اجتماعی باید بالاباشد. یعنی یک جامعه برای اینکه بتواند در وضعیت مناسبی از لحاظ سرمایه اجتماعی قرار گیرد، باید بین مردم و دولت، روابط مردم با یکدیگر و... اعتماد وجود داشته باشد.

بنابراین برای اینکه وضعیت این شاخص را در جامعه یی بسنجیم در درجه اول باید ببینیم در چه حد در یک جامعه روابط مناسب برای شکل گیری اعتماد و تقویت اخلاق وجود دارد. یکی دیگر از مولفه های سرمایه اجتماعی اخلاق است: اگر اخلاق در روابط افراد با یکدیگر در یک جامعه حاکم نباشد، می توانیم بگوییم سرمایه اجتماعی از بین رفته است یا زمینه های شکل گیری آن فراهم نیست.

درباره جامعه امروز ما در بعضی از زمینه ها سرمایه اجتماعی به وجود آمده اما در بعضی از زمینه ها این سرمایه هنوز شکل نگرفته است. ما می بینیم آسیب های اجتماعی در سال های اخیر رو به فزونی گذاشته است. وجود مسائل اجتماعی عدیده در یک جامعه و همچنین افزایش آسیب های اجتماعی بیانگر این است که وضعیت مناسبی از لحاظ شاخص سرمایه اجتماعی وجود ندارد.

بی اعتمادی در جامعه رشد داشته است. اخلاق افت پیدا کرده است. این را می توانیم در روابط مردم با نهادهایی همچون بانک ها مشاهده کنیم. در شرایطی که زندگی افراد تحت تاثیر شرایط تورمی قرار دارد، سرمایه اجتماعی نمی تواند رشد پیدا کند.

در حالی که اگر سرمایه اجتماعی در یک جامعه تقویت شده باشد، از این سرمایه می توان در زمینه های دیگر استفاده کرد. هر کدام از سرمایه های دیگر در یک جامعه از جمله سرمایه اقتصادی، سرمایه نمادین، سرمایه فرهنگی قابل تبدیل به سرمایه اجتماعی است. در صورت تبدیل این سرمایه ها به یکدیگر سرمایه اجتماعی به بالاترین حد خود می رسد.

اما اینکه در چند وقت گذشته سرمایه اجتماعی در جامعه ما تا چه حد تغییر داشته است باید گفت ما نمی توانیم در یک مدت کوتاه ارزیابی کنیم که سرمایه اجتماعی کاهش یا افزایش داشته است چراکه افزایش سرمایه اجتماعی در یک جامعه کار ساده یی نیست. افزایش سرمایه اجتماعی نیازمند یکسری پیش زمینه ها و مولفه هایی است که این مولفه ها در طول زمان باید رشد پیدا کند.

اما چه عواملی باعث شده در جامعه ما همیشه سرمایه اجتماعی کم باشد. موانع زیادی در جامعه ما در پایین بودن سرمایه اجتماعی تاثیر داشته است. از جمله این موانع می توان به موانع تاریخی اشاره کرد. جامعه ما در طول تاریخ یک جامعه استبدادزده بوده است. به دلیل این شرایط همیشه اعتماد مردم به دولت با موانعی از لحاظ تاریخی روبه رو بوده است. مردم و دولت به لحاظ تاریخی در جامعه ما چندان حرف یکدیگر را نمی فهمیدند.

ارزیابی من این است که در حال حاضر از لحاظ شاخص اجتماعی در وضعیت آنومی قرار داریم. سرمایه اجتماعی در مواردی و با بعضی از اقدامات می خواهد اوج بگیرد ولی یکسری موانع وجود دارد که مانع می شود. باید شرایط اطمینان بخشی برای اوج این سرمایه اجتماعی فراهم شود.

اما در شرایط فعلی برای تقویت سرمایه اجتماعی چه باید کرد. مسائل جوانان، زنان و بسیاری از مشکلات در جامعه ما باید حل شود که این ارتباط تقویت شود. جایگاه شبکه های اجتماعی باید رشد پیدا کند. اینها مستلزم یکسری تغییر و تحولات اساسی است. دولت باید کاری کند بیکاری، اشتغال و تورم در جامعه از بین برود.

آنومی و بی هنجاری های اجتماعی در جامعه باید برطرف شود. مطبوعات باید فضای مناسبی برای رشد داشته باشند. آزادی های سیاسی و اجتماعی باید رشد پیدا کند.

همچنین در این میان مردم نیز وظایفی دارند. برای شکل گیری سرمایه اجتماعی در جامعه نباید تنها اولویت منافع شخصی مطرح باشد. در کنار مسائل شخصی منافع عمومی و منافع جمع هم باید مورد نظر قرار گیرد.

در شرایط فعلی اگر به همه حرف ها و قول هایی که به مردم در زمینه های مختلف داده شده عمل شود و مردم نیز اولویت منافع جمعی را مد نظر داشته باشند، شرایط و زمینه برای شکل گیری و تقویت سرمایه اجتماعی فراهم شود.

منبع: اعتماد

انتهای پیام

دیدگاه شما