در این مراسم، سند همکاری به امضای ابتکار و گری لوئیس رسید و به گزارش هایی از همکاری سه جانبه میان سازمان حفاظت محیط زیست، دولت ژاپن و دفتر توسعه سازمان ملل متحد ارائه و به وضعیت وخیم دریاچه ارومیه که یکی از مهمترین چالش های زیست محیطی ایران است، اشاره شد.
به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، مراسم امضای فاز سوم سند همکاری احیای دریاچه ارومیه با حضور واکاوایاشی کاردار سفارت ژاپن در ایران، گری لوئیس نماینده مقیم سازمان ملل متحد در ایران، معصومه ابتکار معاون رئیس جمهوری و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، آراسته مدیرکل اداره محیط زیست آذربایجان غربی، علی نظری دوست هماهنگ کننده برنامه عمران سازمان ملل متحد و جمعی از مدیران و مسولان این بخش در سازمان حفاظت محیط زیست برگزار شد.
در این مراسم، سند همکاری به امضای ابتکار و گری لوئیس رسید و به گزارش هایی از همکاری سه جانبه میان سازمان حفاظت محیط زیست، دولت ژاپن و دفتر توسعه سازمان ملل متحد ارائه و به وضعیت وخیم دریاچه ارومیه که یکی از مهمترین چالش های زیست محیطی ایران است، اشاره شد.
افزایش 9 سانتی متری سطح تراز دریاچه ارومیه
پرویز آراسته، مدیرکل اداره محیط زیست استان آذربایجان غربی در ادامه این مراسم اظهار کرد: پیشبینی میشود با گرم شدن هوا و ذوب شدن برفها و بارندگیهای بهاره، ارتفاع آب دریاچه بیشتر شود و مساحت آبی دریاچه ارومیه به 2200 کیلومتر مربع رسیده است.
مدیرکل محیط زیست آذربایجان غربی با بیان اینکه رژیم بارشها تغییر کرده است، گفت: خوشبختانه رژیم بارشها از باران به برف تغییر کرده و در ارتفاعات برف خوبی داریم و بر این اساس پیشبینی میکنیم تا اردیبهشت ورودی آب به دریاچه را داشته باشیم و با این روند امیدواریم عرصه آبی دریاچه ارومیه به بیشتر از 3 هزار کیلومتر مربع برسد. و همین مساله باعث شده تا سطح تراز دریاچه ارومیه در مقایسه با زمان مشابه 9 سانتیمتر افزایش داشته است و به یکهزار و 270.78 متر بالاتر از سطح آبهای آزاد رسیده است.
آراسته تصریح کرد: دریاچه به حالت تثبیت رسیده است و با وجود اینکه میزان بارندگیها 9 درصد نسبت به سال گذشته کاهش داشته است، اما به دلیل دمای پایین هوا، رطوبت خاک، لایروبی رودخانههای اطراف دریاچه ارومیه و انتقال حوضه به حوضه آب، سطح تراز آب دریاچه ارومیه بالاتر آمده است و امیدواریم در 5 سال بعدی بتوانیم 650 میلیون مترمکعب آب را به دریاچه ارومیه برسانیم.
کمک یک میلیون دلاری دولت ژاپن برای فاز سوم پروژه احیای دریاچه ارومیه
به گزارش خبرنگار جماران، کاردار سفارت ژاپن در مراسم امضای فاز سوم سند همکاری مشترک سازمان ملل، دولت ژاپن و سازمان حفاظت از محیط زیست در حوزه دریاچه ارومیه گفت: بسیار خوشحالیم که از سال ۲۰۱۴ تاکنون به طور مداوم از پروژه احیای دریاچه ارومیه حمایت کردهایم و این حمایت را ادامه خواهیم داد.در واقع این سومین فصلی است که دولت ژاپن کمک میکند که این توافق میان نخست وزیر ژاپن و حسن روحانی رئیس جمهور به اجرا در آمده است.
واکا وایاشی افزود: وضعیت دریاچه ارومیه کماکان وخیم است و از این رو اهمیت رسیدگی و ادامه پروژه احیا به سفیر خاطرنشان شد. دولت ژاپن با توجه به این وضعیت خطیر در دریاچه ارومیه در تاریخ ۳۰ دی ماه ۱۳۹۴ تصمیم گرفت که یک میلیون دلار به پروژه احیای دریاچه ارومیه از حریق توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) کمک کند.
کاردار سفارت ژاپن با بیان اینکه احیای دریاچه یک شبه به دست نمی آید، توضیح داد: امیدوارم که این پروژه تا جایی که ممکن است به بهبود وضعیت دریاچه ارومیه و رفاه مردم محلی برای برخورداری از زندگی بهتر کمک کند.
همکاری بینالمللی برای احیای دریاچه ارومیه
معصومه ابتکار رئیس سازمان محیط زیست و معاون رئیس جمهور نیز در مراسم امضای فاز سوم سند همکاری مشترک سازمان ملل متحد، دولت ژاپن و سازمان حفاظت محیط زیست در حوضه آبریز دریاچه ارومیه اظهار کرد: وظایف دستگاه های مختلف برای احیای دریاچه ارومیه مشخص شده است.
وی اظهار کرد: وزارت نیرو موظف است از احداث سدهای جدید جلوگیری و نسبت به رهاسازی حقابه بر بستر دریاچه ارومیه اقدام کند. وزارت جهاد کشاورزی موظف شده است که نسبت به اصلاح الگوی کشت و آبیاری در حوضه آبریز دریاچه ارومیه اقدام کند که میزان اعتبار در نظر گرفته شده برای احیای دریاچه ارومیه در این بخش ها تقسیم شده است.
وی با بیان اینکه سازمان حفاظت محیط زیست نیز اقدام به لایروبی رودخانه ها در مسیر دریاچه ارومیه کرده افزود: همچنین تعدادی درخت در محدوده داخلی بستر دریاچه کاشته شده است.
رئیس سازمان حفاظت از محیط زیست یادآور شد: یکی از وعده های انتخاباتی رئیس جمهوری توجه به مسائل محیط زیست و تلاش برای احیای دریاچه ارومیه بود که بر این اساس اولین مصوبه دولت در سال 92 تشکیل ستاد احیای دریاچه ارومیه بود که با حضور تمام بخش های مرتبط شکل گرفت.
ابتکار افزود: رئیس جمهور در ملاقات هایی که در حاشیه مجمع عمومی در سازمان ملل با نخست وزیر ژاپن داشت، در خصوص مسائل زیست محیطی و احیای دریاچه ارومیه صحبت کرد که تمام این اقدامات موجب شد تلاش در سطح بین المللی برای احیای پارک ملی دریاچه ارومیه شکل گیرد به گونه ای که این تلاش ها ابعاد گسترده ای پیدا کرد.
رئیس سازمان حفاظت از محیط زیست خاطرنشان کرد: برنامه احیای دریاچه ارومیه تدوین شد و اعتبارات خوبی برای آن اختصاص یافت، در سال های اول با استناد به تجربه خوبی که سازمان ملل در خصوص حفاظت از تالاب ها داشت، طرحی را با همکاری دولت ژاپن با عنوان اصلاح الگوی کشاورزی و توسعه پایدار به اجرا گذاشت که طرحی کم نظیر است.
وی تاکید کرد: این همکاری از این نظر بسیار حائز اهمیت است که ما محیط زیست را صرفا یک موضوع ملی و داخلی ندانیم بلکه موضوعی جهانی است و باید بین المللی با آن برخورد شود زیرا می توانیم از این راه صلح، دوستی و همکاری ها را بین کشورها تعمیق دهیم.
شرکت بیش از هشت هزار کشاورز در پروژه کشاورزی پایدار
محسن سلیمانی روزبهانی مدیر طرح حفاظت از تالاب های ایران، نیز در این جلسه با ارائه گزارشی از روند احیا دریاچه ارومیه اظهار کرد: بررسی ها نشان می دهد با اجرای طرح کشاورزی پایدار، 30 درصد در مهاباد، 30 تا 35 درصد در سلماس، 50 درصد در میاندوآب و 45 تا 53 درصد در ارومیه در منابع آبی در بخش کشاورزی صرفه جویی شده است.
وی افزود: تالاب ها حفظ نمی شوند مگر اینکه بتوانیم اقدامات توسعه ای در حوضه آبریز آنها را تحت کنترل قرار دهیم که برای این منظور برنامه مدیریتی توسعه پایدار در بخش کشاورزی در حوضه آبریز دریاچه ارومیه تعریف و پیاده سازی شد.
سلیمانی با بیان اینکه بخش عمده آب در حوضه دریاچه ارومیه در کشاورزی مصرف می شود خاطر نشان کرد: اگر شاهد تغییر رفتار کشاورزان در این بخش نباشیم نمی توانیم شاهد احیای دریاچه ارومیه باشیم.
وی افزود: پروژه کشاورزی پایدار از سال 2014- 2015 آغاز شد که در فاز اول 41 روستا و فاز دوم 75 روستا را تحت پوشش قرار داد. حدود 250 روستا در زون پارک ملی دریاچه ارومیه واقع شده که امیدواریم به ترتیب تمام آنها را تحت پوشش این پروژه قرار دهیم.
مدیر طرح حفاظت از تالاب های ایران تصریح کرد: رویکرد ما در این پروژه کار با جوامع محلی و برنامه ریزی مشارکتی با این جوامع است که تاکنون نیز بسیار موفق بوده ایم، بیش از 22 هزار و 500 نفر- روز را صرف موضوع اعتمادسازی با جوامع محلی کردیم.
سلیمانی درخصوص دستاوردهای این پروژه گفت: تلاش کردیم در قالب این پروژه موضوع مسوولیت اجتماعی را در راستای احیای دریاچه ارومیه در بخش دولتی، خصوصی و مردم بومی تقویت کنیم، بیش از هشت هزار کشاورز در این پروژه مشارکت کردند و نزدیک به دو هزار کشاورز به عنوان مبلغ این طرح به ایفای نقش پرداختند که نتیجه آن صرفه جویی 35 درصدی در مصرف منابع آب شد.
پوشش 50 هزار هکتار زمین در پروژه کشاورزی پایدار
گری لوئیس نماینده مقیم سازمان ملل متحد در ایران نیز به عنوان دیگر سخنران جلسه اظهار کرد:دریاچه ارومیه با اهمیت بینالمللی و ملی دچار مشکل شده است و وضعیت وحشتناک و ترسناکی دارد. ترس به خاطر وضعیت اکولوژیکی، مردم، معیشت مردم و سلامت مردم.
وی با بیان اینکه علت خشکشدن دریاچه ارومیه کاملا مشخص است، گفت: علت این خشکی استفاده کشاورزی و انتقال آب برای تولید غذا، اینها ابعاد با ارزشی هستند، ولی استفاده بیش از حد از این منابع به خشک شدن دریاچه ارومیه منتهی شده است و به عنوان یک واقعیت باید گفت ما انسانها این مشکل را ایجاد کردیم و باید آن را حل کنیم و از سوی دیگر مطمئن شویم معیشت کشاورزان پایدار مانده است. در حقیقت سازمان ملل با دولت در این فرآیند مشارکت داشته که این مشارکت از سال 2005 تاکنون بوده است.
وی ادامه داد: هدف این است که جوامع محلی کشاورزان، جوامع سازمان جامع کشور و همچنین سازمانهای دولتی و محلی مثل محیط زیست با هم همکاری داشته تا در کاهش مصرف آب، مصرف مواد شیمیایی در حوزه دریاچه ارومیه اقدام کنند. در سه سال گذشته، دولت ژاپن به عنوان پیشرو در این زمینه مشارکت داشته و امسال با امضای این موافقتنامه وارد سومین سال مشارکت در راستای تداوم، فعالیت آذربایجان غربی و شرقی شدهایم.
گری لوئیس افزود: در این پروژه 75 روستا تا امروز تحت پوشش قرار دادهایم، در این فرآیند اراضی کشاورزی را به وسعت 50هزار هکتار تحت تاثیر قرار دادهایم. در کل این مرحله که کار میکردیم در یک سوم آب مصرفی بخش کشاورزی صرفهجویی شده و به دریاچه ارومیه برگردانده شده است. در جاهایی که کار کردیم مصرف مواد شیمیایی را تا 40 درصد کاهش دادهایم. در مزرعهها مصرف مواد شیمیایی به صفر رسیده است.
نماینده مقیم سازمان ملل متحد در ایران ادامه داد: معتقدم کاری که انجام دادیم قابلتوجه و بزرگ است و تاثیری در احیای دریاچه ارومیه داشته اما با این حال تمام این کارها 5درصد اراضی کشاورزی حوزه دریاچه ارومیه را تحت تاثیر قرار داده است و ما مجبوریم این تجربه را به مقیاسهای بزرگتر گسترش دهیم. سازمان ملل با همکاری شرکا، دوستان و دولت جمهوری اسلامی در 5 حوزه اصلی کار خواهد کرد که این حوزهها شامل آب، جلوگیری از تخریب اراضی، جنگلزدایی و کویرزدایی، ارتقای صرفهجویی یا کارآیی مصرف انرژی که کمک به اهداف دکتر روحانی در زمینه اقتصاد کمکربن میکند.