پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران: امروز اکثر روزنامه ها سخنان رییس جمهور پس از اجرای برجام را در جایگاه مهمترین خبر صفحه نخست قرار دادند و از سوی دیگر مساله شوک رد صلاحیت های گسترده که انتقادات رجال سیاسی را از ثبت نام کنندگان در انتخابات تا ریاست جمهوری را در پی داشته است به عنوان دیگر خبر پر اهمیت روزنامه ها مشاهده می شود. همچنین اظهارات سایر کشور های دنیا درمورد اجرای برجام، سخنان باراک اوباما و تحریم های جدید امریکا علیه ایران موضوعات صفحه نخست روزنامه ها بوده است. اثرات اقتصادی ناشی از اجرای برجام نیز دیگر جایگاه ها را در اولین صفحه از آن خود کرده بودند.
روزنامه اطلاعات
دکتر روحانی: به نفع ملت با دنیا تعامل میکنیم
رئیس جمهوری با اشاره به این که امروز روز پیروزی ملت ایران است،گفت: از امروز به جای این که برنامه هستهای بهانه ای برای بدخواهان، تحریم، فشار و فاصله باشد، به عنوان برنامهای برای روابط علمی، فناوری تجاری و اقتصادی هم خواهد بود.
به گزارش ایرنا، حجت الاسلام والمسلمین دکترحسن روحانی عصر دیروز در نشست خبری که به مناسبت آغاز دوران پسا تحریم انجام شد،افزود: امروز، روزی تاریخی و استثنایی در تاریخ سیاسی و اقتصادی ملت ایران است که بعد از ۱۲ سال ایستادگی، مقاومت،صبر، استقامت، فداکاری و دادن شهیدان بزرگ در این راه، شهدای هستهای و تلاش بی وقفه دانشمندان هستهای، دیپلماتها، سیاستمداران،حقوقدانان و مسئولان اقتصادی کشور به نقطه عطفی دست یافتهایم.
وی اضافه کرد:از امروز دیگر برنامه هستهای ایران با بهانههای واهی، به عنوان تهدید صلح وامنیت برای جهان وبرای منطقه نیست،بلکه برنامه هستهای وسیلهای برای فناوری نوین در مسیر توسعه کشور و ثبات وامنیت منطقه خواهد بود.از امروز تجارو کارآفرینان ما میتوانند از مسیر قانونی و معمول نقل و انتقالات بانکی، فعالیتهای تجاری و صادرات خود را با تسهیلات بیشتر آغاز کنند.
رئیس دولت تدبیر و امید افزود: از امروز بانکهای کشور با بانکهای جهان برای مسائل مالی و پولی خدمات لازم را دریافت خواهند کرد و خدمات لازم را به مردم عزیز کشورمان خواهند داد.
از امروز محدودیت صادرات نفت در کشور ما برداشته میشود و به هر اندازه که در برنامه کشور باشد در چارچوب مصالح ملی وبرنامههای مصوب کشور، نفت و میعانات و سایر فرآوردههای پتروشیمیصادرخواهد شد.
وی گفت: از امروز خرید هواپیماهای مدرن در دسترس شرکتهایی است که میخواهند خدمات بهتری به مردم ارائه دهند. یعنی از امروز ایمنی هوایی ما برای مسافران عزیز ما بیشتر خواهد شد
از امروز پولهایی که از آن ملت ایران بود و در بانکهای خارجی قفل نابجایی به نام تحریم بر آنها زده شده بود، در اختیار ملت ایران برای فعالیتهای اقتصادی خواهد بود.
ایران قدرت بزرگ دیپلماسی
روحانی ادامه داد: امروز، روز پیروزی ملت ایران در زمینه سیاسی است. ملت ایران ثابت کرد به این که تعامل سازنده، راست و درست است. ما میتوانیم به نفع ملت با دنیا تعامل کنیم که البتهاین به ضرر دیگران نیست.
وی اضافه کرد: از امروز روشن شد که کشور ما دارای یک قدرت بزرگ به نام قدرت دیپلماسی است که این را خیلیها در داخل، منطقه و جهان باور نمیکردند که سیاستمداران و دیپلماتهای ما قادرند با قویترین دیپلماتهای کشورهای قدرتمند جهان پای میز مذاکره بنشینند و از حقوق کشور و ملت خود به خوبی دفاع کنند.
رئیس جمهوری اظهار داشت: از امروز روشن شد که سیاست برد-برد درست و صحیح است. آنها که فکر میکردند یا باید کلاه سر دیگران گذاشت وگر نه سرما کلاه خواهند گذاشت.روشن شد میتوان با دنیا حرف زد، مذاکره کرد و به توافقی رسید که به نفع ملت ما، منطقه و جهان باشد. این همه موفقیت ملت ما در سایه ایستادگی مقاومت و اتحاد وحدت و پیوند قوا و حمایت تمامیارکان کشور حاصل شد.
روحانی همچنین گفت:اگر وحدت ملی و انسجام ملی نبود و اگر مردم در برابر فشارها عقب نشینی کرده بودند،امروز شیرینی پیروزی بزرگ را در ذائقه خود حس نمیکردند و اگر هدایتها و حمایتهای مقام معظم رهبری نبود و اگر چتر ولایت فقیه بر سر این ملت نبود و اگر چارچوبهایی که ایشان برای این مذاکرات تعیین فرمودند و تذکرات به موقعی که در هر موقع لازم بود، میدادند و اگر حمایت کامل ایشان از مذاکره و مذاکره کنندگان نبود، امروز در این نقطه موفقیت نبودیم.
وی با بیان این که ما این موفقیت را در سایه افراد با تجربه و دیپلماتهای توانمند به دست آوردیم، اظهار داشت: اگر علم و فناوری و هنر دیپلماسی نبود، امروز در این نقطه نبودیم. ما بهترین افراد و سرآمد دیپلماتهای خودمان را به این عرصه فرستادیم و دیدیم که موفقیت را در مقاطع مختلف برای مردم ما به ارمغان آوردند.ما امروز در فضایی هستیم که میتوانیم با دنیا تعامل سیاسی، اقتصادی و حقوقی به نفع منافع ملی خود داشته باشیم. در همین تجربه چند ساعته امروز ۱۰۰۰ ال سی در بانکهای مختلف باز شد و این نشان داد آنها که میگفتند باور نکنید،اشتباه میکردند چرا که ما به قدرت ملی خود باور داریم.
بانک سپه از تحریم خارج شد
روحانی ادامه داد: ما به موفقیت ملت خود هم باور داریم. امروز نه فقط تحریم بانکهایی که در سایه مسائل هستهای بسته شده بود، روابطشان با دنیا گشوده و باز شد حتی بانک سپه هم امروز از تحریم خارج شد. امروز روزی است که ملت ما در سایه ایستادگی خود و در سایه مجاهدت خود دستاوردهای این مجاهدت را میبیند و لمس میکند.
رئیس جمهوری گفت: ما نیازمند به استفاده از فناوریهای پیشرفته در جهان هستیم، ما نیازمند به توسعه صادرات غیر نفتی هستیم، ما باید فضاهای جدید را به عنوان کشورهای هدف و جمعیتهای هدف برای صادرات تولیدمان به دست آوریم.
روحانی افزود: در این راه، برجام موانع را از پیش پای ما برداشته است اما آنچه میتواند ما را به هدف برساند، تلاش، کوشش و فعالیت در زمینه تولید در زمینه حرکت برای رشد و رونق اقتصادی و در زمینه فراهم آوردن شرایط برای اشتغال جوانان ماست.
پاسخ به پرسشها
رئیس جمهوری در ادامه این نشست در پاسخ به سئوال خبرنگاری مبنی بر این که شما پیشتر از این گفته بودید ایران برای بازسازی زیرساختهایش سالانه بین ۳۰ تا ۵۰ میلیارد دلار به سرمایه گذاری خارجی نیاز دارد، چگونه این سرمایه گذاریهای خارجی را تضمین خواهید کرد، اظهار داشت: ما نیازمند به سرمایه و تکنولوژی هستیم و در این راه شرایط کشور برای استقبال از کارآفرینان آماده است.
وی ادامه داد: ما برای رشد اقتصادی نیاز داریم بخش خصوصی فعال شود و هم سرمایه خودش را در داخل بیاورد و این دولت نیست که فقط سرمایه خارجی را جذب میکند، بخش خصوصی هم به خوبی میتواند سرمایه خارجی را جذب کند.
رئیس جمهوری یادآور شد: این دولت از ابتدا، پای بخش خصوصی رقابتی غیررانتی، فرش قرمز پهن کرده است و امروز هم این فرش قرمز را پهن میکند. بخش خصوصی باید فعال شود.
روحانی با بیان این که کشور ما جاذبههای لازم برای سرمایههای خارجی را دارد، گفت:نخست این که اقتصاد ما دارای آرامش و ثبات است. در این دو سال و نیم که از عمر این دولت گذشتهاین ثبات و آرامش را دیدید. دولت با وعدههای اقتصادی که داد، توانست خودش را ثابت کند که به این وعدهها عمل خواهد کرد.
هر دولتی در آمریکا متعهد به اجرای برجام است
خبرنگاری پرسید: با توجه به مواضع تندی که تندروها در ایالات متحده در کنار اسرائیل و برخی از دولتهای منطقه علیه ایران اتخاذ کردند، از این پس رویکرد شما چگونه خواهد بود به ویژه اگر بعد از دولت کنونی آمریکا تندروها قدرت را به دست بگیرند؟
رئیس جمهوری گفت: این که در اجرای برجام احتمالا با مشکلاتی مواجه هستیم و باید به فکر آن باشیم و حل و فصل کنیم، مراقبت و رصد کنیم ؛تمامیاینها وجود دارد.
در آمریکا هر گروهی پس از این، دولت را در اختیار داشته باشند، تعهدی که امروز دولت در برجام به ما داده است، تعهد دولت آمریکا است نه این دولت و نه آن دولت. این تعهدات استمرار پیدا میکند و فرقی نمیکند هر دولتی بیاید به این چارچوب متعهد است و قطعنامه ۲۲۳۱ برای همین است.
وی اضافه کرد: در عین حال درست است صهیونیستها و تندروهای داخل آمریکا علیه این حرکت تلاش میکنند،اما همه ما بدانیم که دنیا به این نتیجه رسیده است که راه تحریم راه صحیحی نیست و راه باخت - باخت است؛ به ضرر همه است و همه آنها فهمیدند ایران و ملت ایران قابل اعتماد است.
بنابراین اعتمادی که امروز دنیا به ما و این ملت دارد، به مراتب از اعتماد در سالهای گذشته بیشتر است، به دلیل این که چهره واقعی ملت ما در این سالها روز به روز برای جهانیان آشکارتر شده است.
رئیس جمهوری در پاسخ به سئوال خبرنگار تلویزیون المیادین لبنان درباره این که چگونه میتوان با استفاده از فضای جدید برجام برای حل بحران منطقهای به ویژه کشورهای منطقه از جمله تنش میان ایران وعربستان استفاده کرد، گفت: برجام به این معناست که دوطرفی که اختلافی باهم دارند از طریق منطق ومذاکره میتوانند موضوعات خود را حل وفصل کنند وبه مرحله اعتماد سازی برسانند.
وی اضافه کرد: به اعتقاد ما از امروز با اجرای برجام شرایط برای روابط سیاسی و اقتصادی کشورهای منطقه بهتر از گذشته خواهد بود ودر سایه این روابط ما میتوانیم مسائلی را که در منطقه داریم حل و فصل کنیم.
رئیس دولت تدبیر و امید اظهارداشت: البته ما با تمامیکشورهای همسایه میخواهیم روابط صمیمانه داشته باشیم و مشکل عربستان از خود آنها نشات گرفته است و رفتار عربستان در مساله منا و عکس العملش در چارچوبهای مسائل اخلاقی و حتی عرف دیپلماسی نمیگنجید.
وی افزود: امروز که روز اجرای برجام بود یکی از مقامات سعودی اظهار تاسف کرد از این که مشکلات اقتصادی ایران حل و فصل شده است. یک همسایه هیچ وقت این کار را نمیکند. یک مسلمان از راحتی مسلمان دیگر ناراحت نمیشود. مسلمانان با هم برادر هستند؛ آن هم کشوری اسلامیکه خود را حرم دار حریم امن الهی میداند. ما آنچه میخواهیم، حل و فصل مسائل منطقه از طریق منطق است اما در عین حال، رفتار غیردیپلماتیک و ناصحیح را، مردم و دولت ما نخواهند پذیرفت و اگر لازم باشد جواب قاطعی به برخی برخوردها خواهد داد، ولی امیدواریم حکام جدید عربستان تاکنون درس لازم را گرفته باشند.
جواب بدعهدی رامیدهیم
رئیس جمهوری در پاسخ به سئوالی مبنی بر این که دولت در قبال عهد شکنی ایالات متحده در ادامه راه برجام چه واکنشی نشان میدهد و اگر قرار باشد تحریمها در قبال نقض حقوق بشر و تروریسم برای کشورمان دوباره اعمال شود، دولت چه واکنشی نشان میدهد،با اشاره به این که این احتمالات وجود دارد، گفت: به هر حال مردم ما در طول زمان از دولت ایالات متحده آمریکا، بد عهدیها و ظلمهای فراوانی را دیده اندو بنا نیست ما به دلیل برجام به یک کشوری مثل آمریکا اعتماد کنیم.
وی ادامه داد: اما در عین حال در برابر هر کنشی واکنش خواهد بود. اگر آنها در اجرای برجام نقضی را انجام دهند، ساز و کاری در خود برجام پیش بینی شده است. ما طبق آن ساز و کار مساله را دنبال میکنیم و اگر در زمینههای دیگر آمریکاییها بخواهند اقدامیانجام دهند باز هم پاسخ متقابل را دریافت خواهند کرد. رئیس جمهوری خاطر نشان کرد: شرایط آینده شرایطی نیست که آمریکاییها بخواهند تحریمهای گذشته را برگردانند.امروز این زمینه وجود ندارد و افکار عمومیهم خریدار آن نیست.روحانی ادامه داد: در زمینه تحریم ازسوی آمریکا،مهم تحریمهای ثانویه بود، و گرنه ما روابط اقتصادی آن چنانی با آمریکاییها نداشتیم، اکنون هم به آن صورت نخواهیم داشت؛ گرچه در برخی از زمینهها مثلا در مساله هواپیما، صادرات برخی کالاهای ایرانی چون فرش، پسته و غیره شرایط جدیدی بعد از برجام به وجود خواهد آمد و ما هم البته آمادهایم.وی ادامه داد: اگر از آمریکا سرمایه و تکنولوژی به کشور ما بیاید، آمادگی داریم. آنها ممکن است موانعی داشته باشند. البته یک مقدار تسهیلات برای شرکتهایی که در خارج از آمریکا وجود دارد و برخی از سهامش برای آمریکاییهاست پسابرجام برای آنها به وجود آورده است، البته ممکن است ما با مشکلاتی هم مواجه شویم.وی تاکید کرد: هیات نظارت بر اجرای برجام که مقام معظم رهبری بر آن تاکید کرده اند و شورای عالی امنیت ملی افراد آن را تعیین کرده یکی از مسئولیتهایش رصد دائمیبر این مساله است و اگر مشکلی پیش آید ما هم پاسخ لازم را در برابر آن خواهیم داشت.
بزرگترین وعدهای که محقق شد
در ادامه این نشست، خبرنگاری درباره محقق شدن وعدههای انتخاباتی و این که در یک سال و اندی از فرصت باقیمانده چه میزان از این وعدهها محقق میشود، پرسیدکه رئیس جمهوری پاسخ داد: من وعدههایی که در انتخابات دادم درست است، یکی از آن وعدهها تعامل سازنده با دنیا بود،یکی از آن وعدهها حل و فصل مسائل هستهای بود. همان جمله معروف سانتریفیوژ بچرخد، البته آقای صالحی میخواهد سانتریفیوژهای مدرنتری بچرخد، همین طور چرخ زندگی مردم و اقتصاد هم در حرکت باشد.
روحانی گفت: امروز در واقع به یکی از وعدههای مهمیکه این دولت داده بود البته در سایه تلاش همه محقق شد. فقط دولت نبود دیگران هم تلاش کردند، رهنمودهای رهبری بود،تلاش همه مردم بود،وزارت خارجه و شخص آقای ظریف و همکارانشان کار بسیار بزرگ و پرزحمتی برعهده داشتند و در فرصتهای دیگر برای مردم توضیح میدهم که این کار با چه سختیهایی مواجه بود.
وی افزود: شما اگر با دوستتان هم بخواهید در مساله اختلافی توافق کنید کار سختی است، تا چه رسد با یک کشور خارجی یا ۶ کشوری که خودشان هیچ وقت باهم موافق نبود، همان مساله که دیروز دیدید که ساعتها به تاخیر افتاد به دلیل ناهماهنگی میان خودشان بود.
روحانی ادامه داد: اگر دوستان اقتصادی آرامش اقتصادی را نگه نمیداشتند، ما در مذاکرات موفق نبودیم،آنها دیدند هنگام تحریم هم تورم را پایین آوردیم، هم رشد اقتصادی داشتیم وهم در بازار آرامش وجود دارد. اگر کاری که نیروهای مسلح و نیروهای امنیتی انجام دادند،اگر وزارت اطلاعات، سپاه پاسداران، بسیج، ارتش جمهوری اسلامیایران و نیروی انتظامیاین کشور را امن و با ثبات نگه نمیداشتند مگر میشد در مذاکرات موفق شویم.
مجلس و مراجع، بزرگان کشور، فرهیختگان دانشگاهها همه دست به دست دادند. بنابراین این کار بزرگ به عنوان بزرگترین قولی که داده بودم، خدا را شکر گزارم که تحقق پیدا کرد.
بخش خصوصی باید بیشتر تقویت شود
در ادامه این گفتگو خبرنگاری پرسید: رفع تحریمها موانع بزرگی را از مقابل سرمایه گذاری خارجی برمیدارد و سرمایه گذاران خارجی بسیار مشتاقند به ایران بیایند و سرمایه گذاری کنند، این در حالی است که به نظر میرسد بخش خصوصی شما هنوز نسبتا ضعیف است و با توجه به این که تحریمها رفع خواهد شد، چطور میخواهید نقش و تاثیرگذاری بخش خصوصی را بیشتر یا از اندازه و نقش دولت کم کنید و کاهش دهید؟که روحانی پاسخ داد: تلاش دولت بر این است که بخش خصوصی نقش بیشتری را داشته باشد و دولت تلاش خواهد کرد در زمینه قوانین و مقررات حمایتهای بیشتری را از بخش خصوصی و سرمایه گذاری انجام دهد.وی افزود: در همین نطق امروز بودجه مجلس، من عرض کردم که بسیاری از طرحهای عمرانی داریم که تکمیل آن با مشارکت بخش خصوصی امکان پذیر خواهد بود و باید برای تکمیل آنها به بخش خصوصی واگذار شود، همچنین به سرمایه گذاران خارجی در بسیاری از موارد گفته شده که با بخش خصوصی داخلی ایران برای سرمایه گذاری مشارکت کنند.رئیس دولت تدبیر و امید ادامه داد: بنابراین دولت در هر حال میداند که برای رشد اقتصادی راهی جز فعالتر شدن بخش غیر دولتی به ویژه بخش خصوصی وجود ندارد و باید مشکلات و موانع پیش رو در این زمینه حل و فصل شود.
مانعی برای سرمایه گذاری آمریکاییها وجود ندارد
روحانی همچنین در پاسخ سئوال دیگری مبنی بر این که آیا ایران و آمریکا میتوانند روابط تجاری مستقیم داشته باشند، گفت: اگر آمریکاییها میخواهند در ایران سرمایه گذاری کنند، همین حالا مانعی وجود ندارد. اگر قوانین و مقررات داخلی خودشان مانع است،باید آن را بردارند.
وی افزود: در زمینه تجاری هم در بخش فروش هواپیماهای مسافربری آنها تسهیلات را فراهم کرده اند و در زمینه صادرات برخی کالاهای ایرانی به آمریکا موانع را برداشته اند.رئیس جمهوری تاکید کرد: این به نفع مردم آمریکا و ایران خواهد بود که در بخش اقتصادی مشکلات و موانع قانونی که در طرف آمریکایی وجود دارد آنها را حل و فصل کنند؛ از طرف ما برای سرمایه گذاری از طرف آمریکا یا ورود فناوری مانعی وجود ندارد.
دوستان دوران تحریم را فراموش نمیکنیم
رئیس جمهوری در پاسخ به پرسش خبرنگار تلویزیون ملی چین مبنی بر این که رئیس جمهوری چین هفته آینده به ایران سفر رسمیخواهد داشت چه توقعاتی از این سفر دارید و روابط را در دوران پسا تحریم چگونه میبینید ؟ گفت: ما دوستان دوران سختی و تحریم را فراموش نمیکنیم.
روحانی ادامه داد:کشورهایی که در سالهای گذشته علیرغم موانع و مشکلات تلاش کردند که روابط گستردهای را از لحاظ اقتصادی با ما داشته باشند، در شرایط امروز باید زمینه برای توسعه روابط ما با آنان فراهم شود. وی یادآور شد: در طول دو سال و نیم ملاقاتهای متعددی بین من و رئیس جمهوری چین انجام شده و در زمینههای مختلف گفتگو شده و در سفر آینده رئیس جمهوری چین در تمامیزمینههای روابط دو جانبه صحبت خواهیم کرد.
رئیس جمهوری اضافه کرد: اسنادی که باید به امضا برسد آماده شده و این سفر باعث توسعه بیشتر روابط دو کشور است و به سمت روابط استراتژیک و راهبردی در حرکت است. روحانی خاطر نشان کرد: چین میتواند به عنوان نخستین شریک تجاری در دوران پسا برجام نقش بیشتری را هم در سرمایه گذاری، فناوری و تجارت داشته باشد و مقدمات این مهم در این سفر فراهم میشود.
خبرنگاری پرسید: ممکن است در فضای پسابرجام توقعاتی به وجود آید که مشکلات معیشتی مردم در کوتاه مدت حل شود، چه صحبتی با مردم دارید؟
رئیس جمهوری گفت: برداشتن موانع و تحریم به معنای حل تمامیمسائل نیست. مثل این که یک غاصبی آمده و باغ شما را تصرف کرده و نمیگذاشته شما فعالیت کنید، حال شما این غاصب را بیرون کرده اید و امروز باغ در اختیار شماست یک کسی بگوید پس میوه کجاست و دنبال جعبه بگردد، خب پیداست باغ که در اختیار ما شد، باید زمین را آماده و مراقبت کنیم تا به میوه برسد بنابراین برخی کارها بلافاصله نیست،اما دربرخی موارد دیگر آثار را بلافاصله میبینیم.
مثلا درزمینه فروش نفت از امروز کار را شروع و به فروش بیشتر اقدام کردهایم که این مهم است. در فعالیتهای بانکی مخارجی را به طور ناروا متحمل میشدیم که از امروز میبینیم که از طریق بانکها ۱۰۰۰ ال سی بازشده است.
توسعه روابط با اروپا و منطقه
روحانی در پاسخ به سئوال خبرنگاری درباره این که با توجه به فضای جدید ایجاد شده و رفع تحریمها با توجه به سفر شما به ایتالیا چه توقعی از این کشور دارید و چه جایگاهی در صحنه روابط اقتصادی قائل هستید؟ گفت: اصولا در فضای پسابرجام روابط با اروپا توسعه پیدا خواهد کرد.
وی افزود: همان گونه که با سایر کشورهای دوست درمنطقهاین چنین خواهد بود و همچنین کشورهایی که از گذشته روابط خوبی داشتیم و البته سابقه روابط اقتصادی با کشور ایتالیا یک سابقه خوبی است و رابطه سنتی داشتیم و هیچ وقت رابطه بین ما ایتالیا بد نبوده است.
رئیس دولت تدبیر و امید اظهارداشت:در پساتحریم این شرایط و فضا آماده شده و هفته آینده طی سفر دو روزه که به ایتالیا خواهیم داشت در زمینههای مختلف از جمله صنایع زیرساخت و انرژی مذاکره خواهیم داشت و اسنادی در زمینه همکاری دو جانبه به امضا خواهد رسید و البته سفری به واتیکان هم خواهم داشت.رئیس جمهوری در پاسخ به سئوال دیگری مبنی براین که حضور آقای یوکیا آمانو در تهران برای چیست؟ گفت: ما با آقای آمانو کار داریم. از قبل هم ما کار داشتیم، همان گونه که میدانید ایران عضو ان.پی.تی است. روحانی افزود: کشور در چارچوب پادمان با آژانس همکاری داشته و مدتی پروتکل الحاقی را داوطلبانه اجرا کردیم و از امروز به بعد اجرا میکنیم و شرایط هستهای با قبل متفاوت است.
رئیس جمهوری گفت: از این پس زمینه ورود فناوری هستهای در بخشهای مختلف آغاز خواهد شد و فوردو به مرکز تحقیق و توسعه تبدیل میشود.
رئیس دولت یازدهم تصریح کرد: در بهار آزادی جای شهدا خالی و جای شهیدان هستهای خالی باشد که در این روزها برای فعالیت بهتر شرایط هستهای فراهم شده است.
ازاختیاراتم درباره رد صلاحیتها استفاده میکنم
خبرنگاری از رئیس جمهوری پرسید: یکی از اصلی ترین وعدههای شما در عرصه دیپلماسی کشور محقق شد ولی درست زمانی که پیروزی این شیرینی بر کام ملت ایران نشست، خبرهای خوبی در حوزه سیاست داخلی و انتخابات به گوش نرسید. چهرههای با سابقهای بودند که رد صلاحیت شدند، با توجه به این که یکی از وعدههای انتخاباتی شما برگزاری یک انتخابات پرشور بود، به عنوان رئیس جمهوری ایران برای احقاق حقوق چهرههای سیاسی با سابقه نظام چگونه عمل خواهید کرد و آیا تلاشی در این زمینه انجام خواهید داد؟
رئیس جمهوری پاسخ داد: همین مدل برجام را باید در داخل اجرا کنیم. اطلاعات اولیه ای هم که به من دادند خیلی خوشحال کننده نبود.
وی ادامه داد: در دو مرحله، بسیار شرایط خوبی بود. در مرحله ثبت نام، استقبال خوبی شد، در مرحله ای که هیاتهای اجرایی صلاحیتها را بررسی کردند، بسیار امیدوار کننده، در مرحله نظارت، برخی از افراد احراز صلاحیت نشدند. ما بسیار امیدواریم شورای نگهبان به این مساله رسیدگی کند و اگر صلاحیتی تایید نشده که قابل تایید هست که به نظرم این موارد، فراوان است شورای نگهبان دخالت کند.
روحانی تصریح کرد: من به عنوان رئیس جمهوری از تمامیاختیاراتم در این زمینه استفاده خواهم کرد. شورای نگهبان که نهاد بسیار مهمیدر کشور ماست و پاسدار قانون است. ما در جایی با شورای نگهبان وظایف مشترکی به یک معنا داریم یعنی هم رئیس جمهوری پاسدار قانون اساسی و مسئول اجرای قانون اساسی است و شورای نگهبان هم شورای نگهبان قانون اساسی است و دقت میکند که قانون اساسی در قوانین موضوعه کشور نقض نشود و در انتخابات هم نظارت میکند به انتخابات، که قانون اجرا شود.
رئیس جمهوری تاکید کرد: امیدوارم شورای نگهبان با رسالت سنگینی که بر دوش دارد، آن چه که رهبر معظم انقلاب تاکید کردند برای این که انتخابات پرشوری داشته باشیم و حتی ایشان فرمودند "آنها هم که با نظام میانه خوبی ندارند پای صندوق انتخابات بیایند"، برای این که این صندوق انتخابات برای کشورشان است، امیدوارم انشاءالله شورای نگهبان این دغدغه خاطر را حل کند و نگذارد دلواپسی به وجود آید. رئیس جمهوری در پایان گفت: درود و سلام خود را تقدیم به تمامیشهیدان از جمله شهدای جنگ تحمیلی و شهدای هستهای میکنم و مجددا به ملت بزرگ ایران تبریک میگویم که این روزها روزهای پیروزی تدبیر بود و این پیروزی میتواند فضای امیدبخش بهتری را برای ملت ما فراهم کند تا در تمامیزمینهها ما شاهد شکوفایی بیشتر در کشورمان باشیم.
دیدار با خانواده های معظم شهدای هسته ای
دکتر روحانی عصر یکشنبه و پس از کنفرانس مطبوعاتی با رسانههای داخلی و خارجی، به همراه وزیر امور خارجه و رئیس سازمان انرژی اتمی در دیدار با خانوادههای شهدای هستهای، ضمن تبریک موفقیت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام به آنان، گفت: تبریک واقعی باید نثار شما خانواده معظم شهدای هستهای شود که با صبر بی نظیر و نثار عزیزان خود گامهای بلندی را در این مسیر بنا نهاده اید.
وی خاطر نشان کرد: موفقیت هستهای و اجرای برجام مرهون تلاشهای همه فرزندان ایران اسلامی، دانشمندان و شهدای هستهای بود که در راه اعتلای علمی و استقلال کشور جان خود را نثار کردند.
وی در دیدار «دیبار تولومئو» رئیس مجلس نمایندگان لوکزامبورگ هم با بیان اینکه روابط نزدیک و خوب دولتها همواره به نفع دو ملت خواهد بود، گفت: روابط پارلمانی میتواند زمینهساز روابط بهتر دولتها باشد و با اجرای توافق برجام نیز، شرایطی به وجود آمده تا ایران و لوکزامبورگ بتوانند ارتباطات گستردهتری با هم داشته باشند.
رئیس مجلس نمایندگان لوکزامبورگ هم توسعه مناسبات ایران با کشورهای اروپایی را امری ضروری برشمرد و خواستار گسترش روابط دو کشور در همه زمینهها شد.
*** مشمولان ۵سال غایب با پرداخت جریمه معاف میشوند
لایحه بودجه سال ۱۳۹۵ به دولت اجازه میدهد تا همه مشمولان خدمت وظیفه عمومی را که بیش از پنج سال غیبت دارند با پرداخت جریمه مدت زمان غیبت، معاف کند.
براساس آنچه که در تبصره (۱۱) قانون لایحه بودجه سال آینده تعیین شده است باز هم شرایطی برای معافیت مشمولان دارای غیبت از خدمت وظیفه سربازی فراهم شد.
براین اساس میزان دوره زمانی برای معافیت، بیش از پنج سال غیبت و جریمهها بین ۱۰ تا ۵۰ میلیون تومان براساس میزان تحصیلات متغیر است. این در حالی است که طبق قانون بودجه سال جاری همه مشمولان خدمت وظیفه عمومی که بیش از هشت سال غیبت داشتند، مشمول معافیت می شدند.
طبق لایحه بودجه، پایه جریمه برای مشمولان با بیش از پنج سال غیبت با تحصیلات زیردپیلم ۱۰ میلیون تومان، دیپلم ۱۵ میلیون، فوق دیپلم ۲۰ میلیون، لیسانس ۲۵ میلیون، فوق لیسانس ۳۰ میلیون، دکترای غیرپزشکی ۳۵ میلیون، دکترای پزشکی ۴۰ میلیون و پزشکان متخصص و بالاتر ۵۰ میلیون تومان خواهد بود.
بنابر لایحه بودجه به ازای هر سال غیبت مازاد بر پنج سال ۱۰ درصد به مبلغ جریمه پایه اضافه و مدت غیبت بیش از ۶ ماه یک سال محسوب خواهد شد.
همچنین برای مشمولان متاهل پنج درصد و برای مشمولان دارای فرزند نیز به ازای هر فرزند پنج درصد از مجموع مبلغ جریمه کسر میشود.
این در حالی است که در قانون بودجه سال جاری ،جریمه مشمولان غایبین زیر دیپلم ۱۰ میلیون، دیپلم ۱۵ میلیون، فوق دیپلم ۲۰ میلیون، لیسانس ۲۵ میلیون، فوقلیسانس ۳۰ میلیون، دکترای غیرپزشکی ۳۵ میلیون، دکترای پزشکی ۴۰ میلیون و پزشکان متخصص و بالاتر ۵۰ میلیون تومان بود.
*** وزارت بهداشت: موج دوم آنفلوانزا از راه خواهد رسید
رئیس اداره مراقبت از بیماریهای وزارت بهداشت با اشاره به فروکش کردن موج اول بیماری آنفلوانزا در کشور، بر انجام اقدامات حفاظت فردی و خود مراقبتی برای پیشگیری از موج دوم این بیماری تاکید کرد.
به گزارش ایسنادکتر محمود سروش از روند اجرای برنامه های مراقبت و پیشگیری بیماری آنفلوانزا ابراز رضایت کرد و با اشاره به فروکش کردن بیماری آنفلوانزا در کشور، بر لزوم انجام اقدامات حفاظت فردی و خود مراقبتی جهت پیشگیری از موج دوم این بیماری تاکید کرد.
وی با تاکید بر شستشوی صحیح دستها بصورت مرتب، گفت: افراد باید ضمن استفاده از ماسک، در هنگام عطسه و سرفه از دستمال کاغذی استفاده و به روش مناسب آن را دفع کنند.
*** جیسون رضائیان بههمراه همسرش ایران را ترک کرد
یگانه صالحی که پیشتر به همراه همسرش جیسون رضائیان خبرنگار واشنگتن پست بازداشت و با قید کفالت آزاد شده بود، بهاتفاق شوهرش از کشور خارج شد.
جیسیون رضائیان خبرنگار واشنگتنپست بههمراه همسرش یگانه صالحی و ۲ نفر دیگر ۳۱تیرامسال در تهران دستگیر شدند که بنابر اعلام سخنگوی قوه قضائیه یکی از دستگیر شدگان همان روزهای اول با قرار آزاد شد.
بیشتر از ۵ر۲ماه از بازداشت این افراد نگذشته بود که ۱۴ مهر، یگانه صالحی با صدور قرار مناسب از زندان آزاد شد.چندی بعد، دادستان عمومی و انقلاب تهران از صدور کیفرخواست در پرونده جیسون رضائیان و ارسال آن به دادگاه انقلاب برای رسیدگی خبر داد. طبق کیفرخواستی که دادستانی تهران دراینباره صادر کرده، اتهام خبرنگار واشنگتن پست، جاسوسی از طریق جمعآوری تصمیمات کشور در خصوص مسائل سیاست داخلی و خارجی و همکاری با دولتهای متخاصم بود.
لیلا احسن که علاوه بر رضائیان، وکالت همسر وی یگانه صالحی را نیز بهعهده داشت درباره سرنوشت صالحی پس از آزادی رضائیان و این که آیا جیسون از کشور خارج شده است یا خیر به تسنیم گفت: تا جایی که اطلاع دارم، جیسون رضائیان دیروز بههمراه زندانیان دیگر از کشور خارج شد. همسر جیسون نیز از کشور رفته است
وی در پاسخ به این سؤال که آیا ادامه رسیدگی به پرونده صالحی منتفی شده است یا خیر، افزود: هنوز موفق نشدهام در این خصوص با قاضی صلواتی صحبت کنم.
*** ابراهیم جعفری: عربستان طرح بغداد برای رفع تنش ها با ایران را پذیرفت
وزیر خارجه عراق اعلام کرد، همتای عربستانیاش با طرح ابتکاری بغداد برای پایان دادن به تنش ایجاد شده میان ریاض و تهران، موافقت کرده است.
«ابراهیم الجعفری» گفت: «عادل الجبیر»، وزیر خارجه عربستان طی یک گفتگوی تلفنی با طرح ابتکاری عراق برای آرامسازی فضای حاکم بر روابط ریاض با تهران، موافقت کرده است. وی افزود، وزیر خارجه عربستان در تماسی به من گفت که اگر ایران یک گام بردارد، کشورش ۱۰ گام برخواهد داشت. وی ادامه داد، عوامل آرامسازی تنش به وجود آمده موجود است، اما باید آن را به تحرک وا داشت.از سویی، افشای سندی جدید نشان میدهد، سومالی در همان روزی که قطع روابط با ایران را اعلام کرد، وعده کمک ۵۰ میلیون دلاری از عربستان سعودی دریافت کرده است. دولت سومالی که نه این خبر را تایید و نه رد میکند، میگوید: هیچ ارتباطی میان حمایت دیرینه مالی عربستان و تصمیم سومالی برای قطع رابطه با ایران وجود ندارد. وزارت خارجه عربستان هم در رابطه با این سند که به دست خبرگزاری رویترز رسید، اظهارنظری نکرد.
روزنامه جمهوری اسلامی
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در دیدار رئیس مجلس نمایندگان لوکزامبورگ مطرح کرد: آغاز دوره جدیدی از توسعه و همکاری با دنیا پس از برجام
آیتالله هاشمی رفسنجانی دیروز در دیدار آقای مارس دی بارتولومئر، رئیس مجلس نمایندگان لوکزامبورگ، به آمادگی ایران برای تعمیق همکاری با کشورهای جهان از جمله لوکزامبورگ اشاره و خطاب به رئیس مجلس این کشور، تصریح کرد: سفر جنابعالی میتواند منشا شروع دوره جدیدی از روابط بین دو کشور باشد. با مطالعه بر روی امکانات ایران میتوانید برای کارهای اجرایی و عملی برنامهریزی کنید.
آیتالله هاشمی رفسنجانی با بیان اینکه ایران کشوری ویژه در منطقه با تمدن چندین هزار ساله و شرایط طبیعی ممتاز است، خاطر نشان کرد: کشور چهار فصل ایران و آبوهوای متعدد در مناطق مختلف کشور با منابع طبیعی فراوان که هنوز بخش عظیمی از آنها شناخته نشده است، جاذبههای زیادی برای کشورهای خارجی برای برقراری روابط مختلف اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و... دارد.
وی به سرانجام رسیدن برجام و آغاز رفع تحریمهای ظالمانه هستهای ایران اشاره کرد و گفت: اکنون که پس از مذاکراتی سخت، فشرده و توام با عقلانیت، استدلال و تدبیر، موانع همکاریهای جمهوری اسلامی ایران با کشورهای جهان مرتفع شده، جمهوری اسلامی ایران از تعمیق مناسبات و همکاری با کشورها استقبال میکند.
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در ادامه با تاکید بر عزم جدی دولت یازدهم برای توسعه و تعمیق همکاریها با جهان، گفت: ایران با همه کشورهای دنیا به جز رژیم اشغالگر قدس که آن را غاصب دانسته و به رسمیت نمیشناسد، تمایل به ارتباط و تعامل همه جانبه دارد.
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در بخش دیگری از سخنان خویش با اشاره به اینکه قبل از انقلاب اسلامی تحصیلات عالی و تحقیق در ایران ضعیف بود، گفت: ما به سرعت این ضعف را جبران کردیم و در حال حاضر بیش از 4 میلیون دانشجو و 10 میلیون فارغ التحصیل در کشور در حال تحصیل، تدریس، تحقیق و خدمت هستند.
وی با بیان اینکه نیمی از دانشجویان کشور در 450 واحد دانشگاه آزاد اسلامی در سراسر کشور تحصیل میکنند، اظهار داشت: بسیاری از تحصیلکردههای دانشگاههای ایران که به کشورهای آمریکایی و اروپایی رفتهاند در آنجا بسیار خوش درخشیدهاند. به طوری که در مقالهای که اخیراً مطالعه کردهام، دریافتم ناسا را مملو از محققان ایرانی میدانند.
وی تاکید کرد: امیدواریم زمینه تحقیق و پژوهش و استفاده مناسب از این افراد در ایران بیش از گذشته فراهم شود.
در ادامه آقای مارس دی بارتولومئر، با اظهار خوشحالی از حضور در ایران در زمان مناسب با توجه به اولین روز اجرای برجام، گفت: متاسفانه در دنیایی زندگی میکنیم که اغلب بیاعتمادی بر اعتماد، جنگ بر صلح، نفرت بر دوستی و بشر دوستی حاکم است. امیدوارم توافقات صورت گرفته 1+5 پس از مذاکرات طولانی و سخت، مجدداً موجب تفوق و برتری دوستی و اعتماد و توسعه همکاری همه کشورها با جمهوری اسلامی ایران باشد.
رئیس مجلس نمایندگان لوکزامبورگ در ادامه به معرفی مختصری از کشور خود پرداخت و افزود: لواکزامبورگ به همراه هلند از بنیانگذاران اتحادیه اروپاست که در روز 800 هزار نفر جمعیت و در شب 500 هزار نفر جمعیت دارد.
وی به وجود 142 ملیت مختلف در کشور لوکزامبورگ اشاره کرد و گفت: در کشور ما هیچگونه افراطیگری اعم از چپ و راست وجود ندارد و مدارا حاکم است و نسبت به همه اقوام و ادیان مداراگر هستیم، که ادیان در کنار دولت به اداره کشور کمک میکنند.
آقای مارس دی بارتولومئر به بازدید خود از شیراز و مجموعه باستانی، تاریخی پرسپولیس اشاره کرد و گفت: در بازدیدی که از آثار باستانی بسیار عظیم ایران داشتیم، در مقابل تمدن و تاریخ شما، احساس فروتنی و تواضع کردیم.
رئیس مجلس نمایندگان لوکزامبورگ با تاکید بر اینکه ایران کشوری بسیار بزرگ و یکی از بازیگران مهم برای ایجاد صلح و امنیت در منطقه است، گفت: همه باید برای از بین بردن جنگ و تروریسم و ایجاد صلح و ثبات در منطقه به خصوص در شرایط فعلی و پس از اجرای برجام تلاش کنیم.
وی با بیان اینکه ما نیز از طریق موج مهاجران جنگی به آثار و پیامدهای جنگ و ترور پی بردهایم، گفت: جهان به یک دهکده جهانی تبدیل شده است و ما مسوولیت داریم این دهکده را طوری اداره کنیم که همه در صلح و آرامش زندگی کنند.
آقای مارس دی بارتولومئر خطاب به آیتالله هاشمی رفسنجانی گفت: برای شجاعتی که برای انجام اصلاحات در کشور خود به خرج دادهاید، آرزوی موفقیت دارم.
رئیس مجلس نمایندگان لوکزامبورگ در پاسخ به سوال آیتالله هاشمی رفسنجانی مبنی بر اینکه چطور کشور کوچک شما به جایگاه برتر در زمینه موسسات مالی و بانکی رسیده است، گفت: ما به پروژههایی که دیگران اعتقادی به موفقیت آنها نداشتند، ایمان داشتیم و فضای کشور را باز کردیم و اگر مخالفان طرحها، کارشکنی میکردند، قطعاً کشور ما الان فقیر بود. ضمن اینکه سعی میکردیم با زبانهای مختلف دنیا حرف بزنیم و دیگران را بفهمیم.
وی خطاب به رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، گفت: ما هم مثل شما معتقدیم که احترام واقعی زمانی است که قویتر به ضعیفتر و اکثریت به اقلیت احترام بگذارند.
آقای مارس دی بارتولومئر در پایان گفت: لوکزامبورگ آماده همکاری همه جانبه با کشور ایران است و منتظر سفر شما به آنجاست.
*** واکنش جامعه جهانی نسبت به اجرائی شدن برجام
کشورهای مختلف جهان در همان ساعات اعلام اجرای برجام با انتشار بیانههایی استقبال خود را از این اتفاق تاریخی ابراز داشتند.
«فرانک والتر اشتاین مایر» وزیر امور خارجه آلمان طی بیانیهای اجرایی شدن برجام را لحظهای بزرگ و یک روز تاریخی برای دیپلماسی خواند.
وزیر خارجه آلمان گفت: ایران همه تعهدات خود را به انجام رسانده است. در مقابل تحریمهای اقتصادی و مالی علیه ایران که به خاطر برنامه هستهای اعمال شده بودند، لغو و تبادلات تجاری با ایران دوباره از سر گرفته خواهند شد.
در این بیانیه آمده است: با رونق گرفتن روابط بازرگانی رابطه ایران و جهان به طورکلی وارد یک مرحله جدید خواهند شد، هرچند که هنوز بعضی مناقشات دیگر درحال غلیان هستند و اختلاف نظرها و نیز برخی تضاد منافع همچنان وجود دارند ولی امروز ما میتوانیم به حق از یک توافق تاریخی دیپلماسی صحبت کنیم و این لحظه شخصاً برای من یک لحظه بزرگی است.
اشتاین مایر دراین بیانیه افزود: دیپلماسی قادر است که بحرانهای خطرناک را خنثی کرده و اختلاف نظرهایی را که به نظر قابل حل نمیآیند را حل کند.
فیلیپ هاموند وزیر خارجه انگلیس هم از اجرایی شدن برجام استقبال کرد و آن نتیجه سالها صبر و شکیبایی و تلاش دیپلماتیک دانست.
وی گفت: توافق هستهای ایران که انگلیس نیز در آن نقش مهمی ایفا کرد، سبب میشود که خاورمیانه و جهان به مکانهای امنتری تبدیل شوند.
وزیر خارجه انگلیس افزود: سالها صبر و دیپلماسی مداوم و کار سخت فنی، بالاخره میوه خودش را که همان اجرای برجام است، داد.
وی اضافه کرد: در این میان افراد شکاکی نیز بودند که عنوان میکردند که ایران هرگز حاضر به انجام تعهداتش براساس توافق (هستهای وین) نیست اما آژانس بینالمللی انرژی اتمی تایید کرد که این کشور به تعهداتش عمل کرده است.
هاموند افزود: مقادیر زیادی اورانیوم غنی شده از ایران خارج شد و هزاران سانتریفیوژ از دور خارج شدهاند و کالندریای(قلب) راکتور اراک خارج شد.
وزیر خارجه انگلیس افزود: محدود شدن برنامه هستهای ایران، سبب لغو تحریمهای این کشور شده و منافع اقتصادی برای آن به همراه خواهد داشت. وزارت امور خارجه روسیه هم با صدور بیانیهای اعلام کرد: با پایان اعتبار مفاد سازمان ملل متحد درباره برنامه هستهای ایران، گام بزرگی در مسیر عادی سازی وضع پیرامون این برنامه برداشته شده است.
وزارت امور خارجه روسیه در بیانیه خود افزود: اجرای موفق برجام به تامین امنیت مناطق خلیج فارس و خاورمیانه کمک میکند و موجب تقویت امنیت این مناطق میشود و امیدواریم ایران و گروه 1+5 به انجام تعهدات خود در چارچوب برجام ادامه دهند.
در ادامه این بیانیه آمده است: مسکو امیدوار است ایران و گروه 1+5 صادقانه به انجام تعهدات خود در چارچوب برجام ادامه میدهند.
بیانیه یادآور شد: با مشارکت شرکت روس اتم روسیه و سازمان انرژی اتمی ایران، مقادیر اورانیوم غنی شده ایران پیشبینی شده در برجام به خارج از این کشور منتقل شده است. این از شرایط اصلی و دشوارتر از بقیه شرایط طرح برجام بود.
وزارت خارجه روسیه در بیانیه خود تاکید کرده است: مسکو در ایجاد بستر برای آغاز اجرای برجام نقش کلیدی ایفا کرد.
لوران فابیوس وزیر امورخارجه فرانسه هم در بیانیهای از اجرای توافق هستهای با ایران استقبال کرده و آن را گام مهمی در تلاشهای بینالمللی خواند.
به گزارش خبرگزاری فرانسه از پاریس، فابیوس با این حال گفت فرانسه هشیاری خود را برای مشاهده رعایت دقیق تعهدات در قبال برجام حفظ خواهد کرد.
فابیوس در بیانیهاش گفت: فرانسه با قاطعیت سازنده اش، به انعقاد این توافقنامه کمک کرده است.
وزیر امور خارجه چین نیز با ابراز خرسندی از به فرجام رسیدن برنامه جامع اقدام مشترک، این موفقیت را به ملت ایران تبریک گفت و این روز را برای مردم ایران، فرخنده دانست.
«وانگ یی» در بیانیهای با اشاره به تلاشهای همه جانبه کشورهای مرتبط با پرونده هسته ایران در رسیدن به این توافق، نوشت: چالش سختی بود. همکاریهای سازندهای برای مقابله با این مشکلات و چالشها صورت گرفت تا همه موانع برای رسیدن به امروز برطرف شود.
او تاکید کرد که در واقع رسیدن به برجام و اجرای آن یک ماموریت غیرممکن بود که با یک توافق خوب و تاریخی ممکن شد.
در بیانیه وزیر امور خارجه چین آمده است: پکن سه موضع را همواره در دستور کار قرار میدهد. نخست آنکه همه باید به تعهداتشان پایبند باشند. از ابتدا باید توافقات اجرا و تحریمها لغو شود. در این راستا هیچ کم و کسری نباید وجود داشته باشد.
دوم آنکه باید اعتماد متقابل را تقویت کرد. موضوع هستهای ایران یک موضوع امنیتی و سیاسی بود که به دلیل فقدان همین اعتماد شکل گرفت و حالا باید اعتماد سیاسی را افزایش داد و دوباره برقرار کرد و همه در واقع این وضعیت کلی را باید مد نظر قرار داده و با اجرای کامل توافق اعتماد را تحکیم کنند.
سوم آنکه توافق هستهای یک سند عادلانه و متوازن است که منافع همه را تامین میکند. این سند بازتابی از اراده مشترک برای فایق آمدن به یک چالش بزرگ است که بیش از یک دهه وجود داشت و باید به روح این توافق وفادار بود و درک متقابل داشت. زمینههای اشتراک را دنبال کرد و هر اختلافی را به شکل مناسب حل و فصل کرد و کار را مشترکا به پیش برد.
در بیانیه وزیر امور خارجه چین که به زبان چینی در خبرگزاری شین هوا منعکس شد، آمده است: چین همواره خواستار حل و فصل موضوع هستهای با ابزارهای دیپلماتیک و سیاسی بوده و مسئولیت سنگینی را به دوش کشیده است.
این بیانیه صراحت دارد: دنیا شاهد یک توافق و یک موفقیت بود. چین تلاش سازندهای برای رسیدن به این توافق و لغو تحریمها داشته است.
در بیانیه وزیر امور خارجه چین آمده است که این کشور به پیشبرد این توافق جامع در یک مسیر مناسب و درازمدت با همه تلاش ادامه خواهد داد.
همچنین 'جولی بیشاپ' وزیر امور خارجه استرالیا هم ابراز امیدواری کرد تحریمهای اعمال شده علیه ایران در روزهای آینده برداشته شود و استرالیا نیز تحریمهای مستقل خود را لغو میکند.
وزیر امور خارجه استرالیا پس از این بیانیه از برنامه کانبرا برای لغو تحریمهای مستقل اعمال شده علیه کشورمان خبر داد.
وی در بیانیهای که در تارنمای وزارت امور خارجه استرالیا قرار گرفت، تاکید کرد که تحریمها علیه ایران براساس قطعنامه 2231 شورای امنیت سازمان ملل پس از دریافت گزارش آژانس توسط شورای امنیت در روزهای آینده لغو میشود.
وی ضمن استقبال از اعلام عمل تهران به تعهدات خود در مورد طرح جامع اقدام مشترک، تصریح کرد: مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی تایید کرد ایران متعهد بوده و به تعهدات خود عمل کرده است.
جولی بیشاپ در بیانیه خود نوشت: انتظار میرود تحریمها علیه ایران، براساس قطعنامه 2231 شورای امنیت سازمان ملل پس از دریافت گزارش آژانس توسط شورای امنیت در روزهای آینده برداشته شود.
وی تاکید کرد دولت استرالیا پس از آن تحریمهای مستقل و مشخص اعمال شده کانبرا و تحریمهایی که براساس قطعنامه سازمان ملل اعمال شده از جمله تحریمهای اقتصادی را لغو میکند.
وزیر امور خارجه استرالیا اعلام کرد: لغو تحریمها با ایران، کسب اطمینان ایجاد میکند که تجارت استرالیا در پیگیری تجارت با ایران آسیب نمیبیند.
زیر امور خارجه ژاپن هم با استقبال از ورود توافق هستهای به مرحله اجرا، آن را حاصل تلاشهای سخت تمام طرفهای مذاکرهکننده به علاوه آژانس بینالمللی انرژی اتمی دانست.
فومیو کیشیدا با انتشار بیانیهای از آغاز اجرای برنامه جامع اقدا مشترک (برجام) استقبال کرد.
در این بیانیه که روی پایگاه اینترنتی وزارت امور خارجه ژاپن قرار گرفته آمده است: ورود توافق نهایی ایران و گروه 1+5 به مرحله اجرا نتیجه تلاشهای سخت تمام طرفها و آژانس بینالمللی انرژی اتمی است.
فومیو کیشیدا افزود: ژاپن در راستای بهره بردن از این فرصت مهم برای پیشرفت، روابط دوستانه قدیمیاش با ایران را افزایش خواهد داد.
مسئول پیشین سیاست خارجی اتحادیه اروپا هم اعلام اجرای برنامه جامع اقدام مشترک و لغو تحریمها را خبرهایی خوب توصیف کرد.
خاویر سولانا مسئول پیشین سیاست خارجی اتحادیه اروپا با انتشار پیامی در صفحه توییتر خود از اعلام آغاز اجرای برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) استقبال کرد. وی در پیام خود نوشت: اعلام روز اجرای برجام و رفع تحریمها خبرهای خوبی هستند.
محمد البرادعی رئیس پیشین آژانس بینالمللی انرژی اتمی هم تصمیم کشورهای بزرگ جهانی مبنی بر لغو تحریمها علیه ایران را به مسائلی از جمله روی آوردن به اصل احترام،اعتماد سازی و مساوات میان طرفهای گفتگو نسبت داد. البرادعى در صفحه شخصی خود در پایگاه اجتماعی تویتر نوشت: «دلیل قوی و محکم اینکه، گفتگو، مساوات، احترام و اعتماد سازی بهترین گزینهها برای حل اختلافات است».
وزیر امور خارجه اتریش هم از اجرایی شدن برجام و پایان تحریمها علیه ایران استقبال کرد.
«سباستین کورتز» وزیر امور خارجه اتریش، که کشورش میزبانی چندین دور مذاکرات ایران و گروه 1+5 و نیز نشست نهایی اعلام «روز اجرای برجام» را برعهده داشت، دقایقی پیش در حساب کاربری خود در توئیتر اعلام کرد: آژانس بینالمللی انرژی اتمی تائید کرده است که ایران به تعهدات خود در توافق هستهای عمل کرده است. بنابراین تحریمهای مالی و اقتصادی برداشته شده است.
وزارت خارجه ترکیه هم با صدور اطلاعیهای از اجرایی شدن برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) در پی توافقات بین جمهوری اسلامی ایران و گروه کشورهای 1+5 و اتحادیه اروپا ابراز خرسندی و طرفهای این مذاکرات تبریک گفت.
در این اطلاعیه آمده است: ترکیه از همان ابتدا تاکید داشت که تنها راه حل مساله برنامه هستهای ایران دیپلماسی و مذاکره میباشد.
در اطلاعیه تصریح شده است: این توافق سمبل مهمی در حل مسائل بینالمللی از طرق دیپلماتیک است و ترکیه به طرفهای این مذاکرات تبریک میگوید.
وزارت امور خارجه کره جنوبی هم با استقبال از توافق نهایی برای اجرای برجام تاکید کرد که با لغو تحریمها اینک گزینه دولت سئول تقویت روابط و هرگونه همکاری با ایران است.
در این بیانیه آمده است که کره جنوبی از همه تلاشها تقدیرمی کند و باتوجه به لغو تحریمها تصمیم سئول این است که روابط را با تهران با نظرداشت شرایط و تحولات صورت گرفته، افزایش داده و تحکیم بخشد.
بیانیه میافزاید:دولت کره جنوبی با برنامه ریزی منسجم و محول کردن ماموریتهایی به وزارتخانههای مربوطه خود را برای گسترش روابط با ایران آماده کرده است.
این بیانیه تاکید میکند که به طور حتم توافق نهایی با ایران به بهبود شرایط خاورمیانه و تثبیت اوضاع در این منطقه و حراست از صلح مساعدت خواهد کرد.
وزارت خارجه کره جنوبی اعلام کرد که به دنبال آغاز برجام و توافق نهایی برای لغوتحریمها «یون بیونگ سه» وزیر خارجه این کشور نیز پیام تبریکی به محمد جواد ظریف همتای ایرانی خود ارسال کرده و این دستاورد را به وی، مسئولان، مقامها و ملت ایران تبریک گفته است.
دراین پیام همچنین لغو تحریمها را یک پیروزی برای همه جوانب ذیربط دانسته و افزوده است که باید از این ابتکار عمل ایران و طرفهای دیگر جهت حل و فصل مسئله هستهای کره شمالی بهره گرفت.
در پیام وزارت امور خارجه کره جنوبی همچنین از ایران خواسته شده تا به دولت این کشور و دیگر طرفها برای حل و فصل مسئله هستهای شبه جزیره کمک کرده و در این زمینه اهتمام نشان دهد.
سخنگوی وزارت امور خارجه افغانستان هم گفت اجرایی شدن برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) و لغو تحریمها علیه کشور دوست و همسایه ایران، نه تنها به نفع مردم این کشور بلکه به سود کشورهای منطقه است.
«شکیب مستغنی» افزود که افغانستان باور دارد رفع تحریمها علیه ایران به سود کشورهای منطقه خواهد بود و در گسترش روابط دو کشور دوست و برادر ایران و افغانستان تاثیر زیادی خواهد داشت.
وی گفت: ما اثرات مثبت این اقدام را هم در کوتاه مدت و هم بلند مدت پیشبینی میکنیم و با استقبال از آن، به دولت و مردم ایران تبریک میگوییم.
همچنین «عبدالله عبدالله» رئیس اجرایی دولت وحدت ملی افغانستان نیز اعلام کرد که برداشته شدن تحریمها، خبر خوبی برای صلح، تجارت، اقتصاد، حمل و نقل و ترانزیت منطقه و یک گام بسیار مهم و ضروری برای کشورهای منطقه است.
سرخوردگی رژیم صهیونیستی از لغو تحریمها علیه ایران
روزنامههای صهیونیستی هم دیروز اعلام کردند رفع تحریمها، موجب تقویت نقش ایران در منطقه میشود و شکست سختی برای سیاستهای نتانیاهو بود.
روزنامه صهیونیستی معاریو نوشت: لغو تحریمهای بینالمللی علیه جمهوری اسلامی ایران و مهر تایید آژانس انرژی اتمی بر صلحآمیز بودن برنامه هستهای این کشور باعث یاس، سرخوردگی و عصبانیت رژیم صهیونیستی و مقامات این رژیم شده است.
براساس این گزارش نخستوزیر رژیم صهیونیستی پس از ناکامیاش در جلوگیری از توافق هستهای امروز یکشنبه گفت: اسراییل بر اجرای برجام نظارت خواهد.
واکنش عربستان به اجرای برجام
وزیر خارجه عربستان نیز همراه با رژیم صهیونیستی از اجرای برجام و لغو تحریمهای ایران ابراز نگرانی کرد.
عادل الجبیر وزیر خارجه عربستان در واکنش به اجرای برجام مدعی شد برداشته شدن تحریمهای اقتصادی ایران عواقب وخیمی خواهد داشت.
*** دکتر ظریف:برداشتن تحریمها باید به دقت عملی شود
وزیر امور خارجه کشورمان در دیدار رئیس مجلس لوکزامبورگ با اشاره به اجرائی شدن برجام ابراز امیدواری کرد: موضوع برداشتن تحریمها بطور دقیق جنبه عملی به خود بگیرد.
دکتر محمدجواد ظریف در دیدار هارس دی بارتلنو رئیس مجلس لوکزامبورگ به روابط دو کشور در حوزههای دو جانبه و همکاریهای منطقهای اشاره و بر ضرورت تعمیق این مناسبات تاکید کرد.
ظریف همچنین خواستار همکاری دو کشور در پروژههای مشترک شد.
وزیر امور خارجه همچنین با اشاره به بحران سوریه گفت: بحران سوریه تنها از طریق سیاسی و مسالمت آمیز قابل حل و فصل است و جمهوری اسلامی ایران بر خلاف دیگران نمیخواهد کشورهایی که قادر به کمک برای حل مسالمت آمیز این موضوع هستند از روند صلح سوریه کنار گذاشته شوند.
رئیس مجلس لوکزامبورگ که در راس هیاتی به جمهوری اسلامی ایران سفر کرده نیز با ابراز خرسندی از این سفر، روابط خوب دو کشور در همه حوزهها را خواستار شد.
وی اضافه کرد: فرصتهای جدیدی برای همکاریها در زمینههای مالی و اقتصادی بین دو کشور فراهم شده و منافع مشترک دو کشور با همکاری در عرصههای جدید تامین خواهد شد.
رئیس مجلس لوکزامبورگ همچنین جنبههای انسانی و کمکهای انساندوستانه در خصوص بحرانهای کنونی منطقه را مورد تبادل نظر قرار داد.
*** آمریکا و اتحادیه اروپا تحریمها علیه ایران را لغو کردند
با اعلام لغو تحریمهای ایران از سوی آمریکا و اتحادیه اروپا، دیوار تحریمها سرانجام با اجرایی شدن برجام و تایید آژانس بینالمللی انرژی اتمی پس از سالها بحران آفرینیهای واهی علیه ایران شنبه شب فروریخت و دنیا به اعتراف بسیاری از مقامات ارشد کشورها،به حقوق ملت ایران و دیپلماسی تهران و گروه 1+5 ادای احترام کرد.
اجرای توافق هسته ای با قرائت بیانیه نهایی بین ایران و 1+5 آغاز شد و در پی آن اوباما رئیس جمهور آمریکا و اتحادیه اروپا لغو تحریمها را اعلام کردند تا دیپلماسی تدبیر و امید به سرانجام رسیده و با دفاع از حقوق هستهای ملت ایران، این حق به رسمیت شناخته شود.
پیش از آغاز دیپلماسی دولت تدبیر و امید، طرف مقابل به دنبال تعطیلی همه فعالیتهای هستهای و تلاش برای صنعتی نشدن دستاوردهای هستهای ایران بود اما امروز و پس از سالها تلاش، حق هستهای ایران از سوی کشورهای دنیا به رسمیت شناخته شده تا جهانیان بدانند که با یک ایرانی نه به زبان تهدید که باید با زبان تکریم سخن گفت.
آژانس اقدامات ایران برای رسیدن به روز اجرا راتایید کرد
آژانس بینالمللی انرژی اتمی شنبه شب در گزارشی که در وین منتشر شد همه گامهای ایران برای رسیدن به روز اجرای برجام را تایید کرد.
یوکیا آمانو مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کرد: کارهای زیادی انجام شده که ما را به این مرحله رسانده است. اجرای این توافق تلاشهای مشابه را میطلبد. ما اماده ادامه کار هستیم.
آمانو در گزارش خود نوشت: من طی گزارشی تائید کردم که ایران گامهای مقدماتی لازم برای اجرای برنامه جامع اقدام مشترک را تکمیل کرده است. این گزارش به شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی و شورای امنیت سازمان ملل ارائه شده است.
مدیرکل اژانس بینالمللی انرژی اتمی افزود: این گزارش پس از آن منتشر شد که بازرسان میدانی تائید کردند که ایران تمام اقدامات لازم ذیل برجام برای ممکن شدن وقوع روز اجرا را برداشته است.
وی تاکید کرد: این امر راه را برای آژانس بینالمللی انرژی اتمی هموار میکند تا راستی آزمایی و نظارت بر تعهدات مرتبط با هستهای ایران ذیل این توافق را، آنطور که شورای امنیت سازمان ملل خواسته و مجوز آن از سوی شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی صادر شده بود، آغاز کند.
امانو نوشت: رابطه ایران و آژانس اکنون وارد مرحله جدیدی شدها ست. این یک روز مهم برای جامعه بین الملل است. من به همه کسانی که این را به واقعیت تبدیل کردند بخصوص کشورهای 3+3 و ایران و شورای حکام آژانس تبریک میگویم.
متن کامل بیانیه مشترک ایران و گروه 1+5
دکتر محمد جواد ظریف و فدریکا موگرینی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و نماینده گروه 1+5 شنبه شب پس از تایید فعالیتهای ایران از سوی آژانس بینالمللی اترژی اتمی در بیانیهای مشترک روز 26 دی را به عنوان روز اجرای برجام اعلام کردند.
در متن بیانیه مشترک ظریف و موگرینی آمده است: امروز، ما به روز اجرای برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) رسیدیم. از زمان روز تصویب، ما مجدانه تلاش کردیم و تعهد مشترک و اراده جمعی خود را به نمایش گذاشتیم تا سرانجام موجبات اجرای برجام را فراهم کنیم. امروز، شش ماه پس از نهایی شدن آن توافق تاریخی، آژانس بینالمللی انرژی اتمی تایید کرد که ایران تعهدات هستهای ذیربط خود تحت برجام را اجرا نموده است.
این بیانیه میافزاید: از آنجا که ایران به تعهدات خود عمل نموده است، امروز تحریمهای مالی و اقتصادی ملی و چندجانبه مربوط به برنامه هستهای ایران منطبق با برجام برداشته شد. اتحادیه اروپایی، کشورهای1+5، مرکب از جمهوری خلق چین، جمهوری فرانسه، جمهوری فدرال آلمان، فدراسیون روسیه، بریتانیا و ایالات متحده آمریکا و ایران همچنین در زمینه استفادههای صلح آمیز از انرژی هسته ای، در چارچوب برجام، همکاری خواهند کرد.
تحریمهای سازمان ملل مربوط به برنامه هستهای ایران برداشته شد. قطعنامه 2231(2015) شورای امنیت که برجام را مورد تایید قرار داد، از این پس در کنار پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (ان پی تی)، تنها چارچوب حقوقی مربوط به فعالیتهای هستهای ایران خواهد بود و کلیه مفاد قطعنامههای 1696 (2006)، 1737 (2007)، 1747 (2007)، 1803 (2008)، 1835 (2008)، 1929 (2010) و 2224 (2015) خاتمه مییابند.
اتحادیه اروپایی تایید کرده است که چارچوبهای قانونی لازم برای برداشتن تحریمهای مالی و اقتصادی اتحادیه درباره برنامه هستهای ایران اجرایی شد. ایالات متحده اعمال تحریمهای مصوب مرتبط با برنامه هستهای ایران را امروز متوقف میکند که همچنین شامل لغو فرمانهای اجرایی مربوطه و صدور مجوز برخی فعالیتها، آنگونه که در برجام مشخص شده است، میباشد. اتحادیه اروپایی و ایالات متحده آیین نامههای مربوطه در خصوص جزئیات تحریمهایی که برداشته میشوند را صادر و از این طریق مشارکت بینالمللی در پیشرفت اقتصادی ایران را تسهیل کردند.
در این بیانیه آمده است: همانگونه که مقرر شده است، ما به مراقبت و نظارت بر اجرای کامل و موثر برجام از طریق کمیسیون مشترک، مرکب از 1+5 و ایران که توسط نماینده عالی اتحادیه اروپا در امور روابط خارجی و سیاست امنیتی هماهنگ میگردد، دقیقا همانگونه که در 23 تیر 1394 توافق شد، ادامه خواهیم داد. آژانس بینالمللی انرژی اتمی به سهم خود، مسئولیت مراقبت و راستی آزمایی اجرای برجام و نیز تعهدات ایران به عنوان عضو معاهده منع اشاعه و موافقتنامه پادمان و اجرای موقت پروتکل الحاقی را به عهده دارد.
ما مایلیم با استفاده از این فرصت، از دولت اتریش به دلیل میزبانی، و از همه کشورهایی که از فرآیند مذاکرات حمایت و به اجرای برخی از تعهدات تحت برجام کمک کردند، تشکر نماییم. ما همچنین از تمامی شخصیتهایی که از سال 1382 هدایت مذاکرات را به نمایندگی از جمهوری اسلامی ایران و1+5 به عهده داشته اند، سپاسگزاری میکنیم.
همه طرفها باوری راسخ دارند که این توافق تاریخی، استوار و منصفانه است، خواستهای همه را تامین میکند و اجرای مناسب آن گامی کلیدی در کمک به بهبود صلح، ثبات و امنیت منطقهای و بینالمللی خواهد بود.
ظریف و کوگرینی دراین بیانیه تاکید کردند: این دستاورد به روشنی ثابت میکند که با اراده سیاسی، پشتکار و از طریق دیپلماسی چندجانبه، ما قادریم سختترین معضلات را حل و فصل، و راه حلهای واقع بینانهای که قابلیت اجرای موثر داشته باشند پیدا کنیم. این یک پیام قاطع و امیدوارکننده است که جامعه بینالمللی میبایست در تلاشهای مان برای ساختن جهانی امن تر، مد نظر داشته باشد.
استقبال بان کی مون
بان کی مون دبیر کل سازمان ملل هم با انتشار بیانیه ای، توافق ایران و آمریکا در تبادل زندانیان و لغو تحریمها با اجرای برجام را نشانه بهبود روابط بین دو کشور و موجب دلگرمی دانست.
دبیر کل سازمان ملل طی بیانیه ای،از گزارشات جاری مبنی بر آزادی جیسون رضاییان و تبادل شمار دیگری از زندانیان میان ایران و آمریکا استقبال کرد.
در این بیانبه همچنین از اقدامات صورت گرفته بین دولتهای ایران و آمریکا در بهبود روابط بین دو کشور استقبال شده است.
وی با ابراز امیدواری از پایبندی و حسن نیت تمامی طرفین به انجام تعهدات انجام شده در برجام، اضافه کرد، امیدوار است این امر باعث افزایش همکاریها دیگر مسائل منطقهای شود.
استقبال آمریکایی ها
وزارت خزانهداری امریکا هم اعلام کرد: واشنگتن درچارچوب کاهش تحریمها علیه ایران طبق توافق هستهای بین المللی، به شعبههای خارجی شرکتهای امریکایی اجازه تجارت با ایران را خواهد داد.
به گزارش خبرگزاری رویترز از واشنگتن، وزارت خزانهداری گفت: مقامات امریکا همچنین محدودیتهای مربوط به خرید نفت ایران از سوی نهادهای غیرامریکایی و همچنین فروش کالا و خدمات به بخش انرژی ایران را از میان برداشته است.
لغو ممنوعیت تجارت غیر امریکاییها با بخش نفتی ایران یک گشایش مهم در تحریمی بود که مناسبات غرب با دارنده یکی از بزرگترین ذخایر نفت جهان را قطع کرده بود.
جان کری: ایران به تعهداتش عمل کرد،آمریکا نیز عمل میکند
همچنین جان کری وزیر خارجه آمریکا نیز در سخنانی لغو تحریمهای امریکا علیه ایران را اعلام کرد و اظهار داشت: ایران با برداشتن تمامی گامهای لازم در پایبندی به تعهداتش، به حرفش عمل کرد و ما نیز در آینده اینچنین عمل خواهیم کرد.
کری درجلسه اجرایی شدن برجام در وین طی سخنانی افزود:امروز باردیگر قدرت دیپلماسی در حل چالشهای چشمگیر را به ما یادآور شد و سالها کار فشرده و عزم جدی در گفتگوها ما را به حل دو موضوع مناقشات هستهای ایران و تلاشهای طولانی دیپلماتیک موفق ساخت. وی ضمن ابراز خشنودی از آزادی زندانیان آمریکایی ایران، با بیان اینکه آزادی زندانیان آمریکایی پروندهای مجزا از مذاکرات هستهای بوده است، خاطرنشان کرد: ولی جای شکی نیست که پیشرفت گفت وگوهای انسان دوستانه، به بهبود تعاملات و باز شدن قفل کانالهای دیپلماتیک انجامید و پس از دستیابی به توافقنامه هستهای این گفت وگوها شتاب بیشتری پیدا کرد.
باراک اوباما رئیس جمهوری آمریکا نیز با امضای دستور العمل لغو تحریمها، رسما آغاز اجرای برجام را تایید کرد.
اتحادیه اروپا تحریمها علیه ایران را لغو کرد
اتحادیه اروپا هم تحریمهای اقتصادی و مالی علیه ایران را بطور رسمی لغو کرد.
به گزارش خبرگزاری فرانسه از بروکسل، اتحادیه اروپا پس از چراغ سبز آژانس بینالمللی انرژی اتمی برای اجرای توافق تاریخی هستهای میان ایران و گروه 1+5 در ژوئیه (تیر) به تحریمهای اقتصادی و مالی علیه ایران پایان داد.
تصمیم برداشت تحریمها با انتشار در نشریه رسمی اتحادیه اروپا در کمتر از یک ساعت پس از تصویب رسمی آن توسط 28 عضو این اتحادیه، اجرایی میشود.
*** تعطیلی مدارس و تاخیر دو ساعته کار ادارات
معاون پایش و نظارت اداره محیط زیست استان تهران از تعطیلی مدارس ابتدایی، پیش دبستانی، مهدهای کودک آموزش و پرورش و بهزیستی مناطق 22 گانه شهر تهران و نواحی 1 و2 شهرستان ری و همچنین کهریزک در روز دوشنبه وسه شنبه خبر داد.
محمد رستگاری در گفتوگو با ایسنا، با اشاره به اینکه با توجه به اطلاعات دریافتی از سازمان هواشناسی و اطلاعیه این سازمان، کمیته مواقع اضطرار کاهش آلودگی هوا صبح دیروز با حضور معاون عمرانی استاندار و همه اعضا تشکیل جلسه داد، گفت: تصمیماتی در این جلسه اخذ شد.
وی اظهار کرد: برای روزهای دوشنبه و سه شنبه تعطیلی مدارس ابتدایی، پیش دبستانی، مهدهای کودک آموزش و پرورش و بهزیستی برای مناطق 22 گانه تهران و ناحیه 1 و 2 شهر ری و همچنین منطقه کهریزک تصویب شد.
معاون پایش و نظارت اداره محیط زیست استان تهران اظهارکرد: ساعت کار ادارات دولتی و بخش خصوصی به غیر از بانکها، مراکز درمانی و نیروی انتظامی و نظامی شهر تهران و شهرستان ری در روز سهشنبه با دو ساعت تاخیر آغاز میشود.
رستگاری افزود: اجرای طرح زوج و فرد برای امروز (دوشنبه) در مناطق 22 گانه تهران اجرا میشود. همچنین عدم فروش طرح ترافیک روزانه تا پایان روز سهشنبه، ممنوعیت تردد کامیونها از تا پایان روز سهشنبه مصوب شده است.
وی افزود: عدم برگزاری هر نوع مسابقات ورزشی صبحگاهی در فضای باز و بوستانها در روز دوشنبه و سهشنبه، ممنوعیت فعالیت معادن شن و ماسه، کارخانجات آسفالت و کارگاههای عمرانی تا پایان روز سهشنبه، تشدید برخورد با خودروها و موتورسیکلتهای دودزا به ویژه در مبادی ورودی شهر تا پایان روز سهشنبه و استقرار اورژانس در میادین اصلی از دیگر مصوبههای کمیته مواقع اضطرار کاهش آلودگی هوا بوده است.
وی در پاسخ به نقد برخی رسانهها در مورد عدم ضرورت تعطیلی مدارس در روزی که شاخص کیفی هوا سالم است، گفت: تصمیم تعطیلی مدارس در روزهای دوشنبه و سهشنبه و تصویب سایر اقدامات کمیته مواقع اضطرار کاهش آلودگی هوا بر اساس اطلاعیه سازمان هوشناسی و پیشبینی پایداری جو در روزهای آینده بوده است.
رستگاری اظهارکرد: در اطلاعیه شماره 89 مورخ 26 دی ماه سازمان هواشناسی به تداوم پایداری جوی تا روز سهشنبه و رسیدن شاخص کیفیت هوا به سطح ناسالم برای همه افراد جامعه اشاره شده است.
وی افزود: چون در اطلاعیه هواشناسی اعلام شده که شاخص کیفی هوا در روزهای آینده به بالای 150 خواهد رسید، نمیتوانیم صبر کنیم هوا به این شاخص برسد و بعد تصمیمگیری کنیم. بنابراین جلسه کمیته مواقع اضطرار دیروز با حضور تمامی اعضا برگزار شد.
معاون پایش و نظارت محیط زیست استان تهران با تاکید بر اینکه این تصمیمات به منظور دستیابی به دو هدف اخذ شده است، گفت: اول اینکه افراد آسیبدیده کمتر در معرض آلایندهها قرار گیرند، همچنین با مجموعهای از اقدامات از افزایش آلایندهها جلوگیری کنیم که این مصوبهها به شدت در جلوگیری از افزایش آلایندهها موثر خواهد بود.
رستگاری در پایان خاطرنشان کرد: این تصمیمات کارشناسی است و براساس بحثهای طولانی در جلسه کمیته مواقع اضطرار آلودگی هوا اخذ شده است.
***سخنگوی شورای نگهبان: سلایق من و آیتالله جنتی یکی نیست
سخنگوی شورای نگهبان تاکید کرد: سلایق من و آیتاللهجنتی یکی نیست. به گزارش عصر ایران به نقل از نسیم آنلاین، نجاتالله ابراهیمیان درباره استعفای خود از شورای نگهبان گفت: شنیده شده که دلیل استعفای من از شورای نگهبان را به نظارت استصوابی نسبت داده اند، این مطلب به هیچ وجه صحیح نیست. من طرفدار نظارت استصوابی هستم و حتی از آیتالله جنتی هم بیشتر به این موضوع معتقدم اما ممکن است سلایق اداری ما یکی نباشد.وی در ادامه همچنین از احراز صلاحیت بیش از 40 درصد داوطلبان دهمین دوره مجلس شورای اسلامی خبر داد و گفت: شورای نگهبان هنوز وارد مرحله رسیدگی به شکایات نشده است. ابراهیمیان گفت: آمار نهایی به تفکیک استانها هنوز جمع بندی نشده است اما بیش از 50 درصد افراد هنوز احراز صلاحیت نشدهاند. بخشی از این افراد کسانی هستند که سوابق شناخته شدهای به لحاظ فعالیتهای سیاسی، اجتماعی نداشتهاند و مدارک موجود برای احراز صلاحیت آنها کافی نبوده است. این افراد میتوانند در فرصتی که دارند، مدارک و مستندات فعالیت هایشان را ضمیمه کرده و اعتراض خود را به شورای نگهبان ارسال کنند.عضو شورای نگهبان در عین حال درخواست کرد: افرادی که میدانند شرایط لازم برای داوطلبی را ندارند بهتر است از اعتراض منصرف شده، سر شورای نگهبان را شلوغ نکنند و فرصت را برای دیگرانی باز کنند که از احراز صلاحیت بازماندهاند.وی در پاسخ به این سوال که در رسانهها و شبکههای اجتماعی دیده میشود که برخی افراد مشهور از سوی شورای نگهبان رد صلاحیت شده اند، گفت: این اشتباهی است که رایج شده، چرا که اساسا هنوز در شورای نگهبان درباره صلاحیتها رسیدگی نشده و هیاتهای نظارت کارشان را به پایان رساندهاند. طبق قانون نتایج رسیدگیها توسط هیات مرکزی نظارت بر انتخابات به هیاتهای نظارت استانی ارسال میشود و آنها نیز نتایج را به فرمانداریها اعلام میکنند.ابراهیمیان افزود: به نظر میرسد بیشتر این خبرها، گمانه زنی است و یا این که خود داوطلب وضعیت صلاحیت خود را اعلام کرده باشد.
*** رئیس ستاد انتخابات حزب اراده ملت: اصلاح طلبان مشارکت حداکثری را رقم میزنند
رئیس ستاد انتخابات حزب اراده ملت ایران گفت: اصلاح طلبان در چارچوب سیاستهای کلی خود، پیگیری و اعتراض نسبت به رد صلاحیتها را از مجاری قانونی حق خود دانسته و در این مسیر با پرهیز از ایجاد هرگونه تشنج و تنش، مشارکت حداکثری در پای صندوقهای رای را رقم خواهند زد.به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی، حسن رنجبر افزود: امیدواریم صلاحیت اکثر کاندیداهای اصلاح طلب و حاما در سراسر کشور مورد تایید و احراز قرار گرفته باشد.وی از برگزاری دومین نشست هم اندیشی با حضور دبیران استانها و شورای سیاستگذاری حزب و برگزاری همایش سراسری نامزدهای حزب اراده ملت ایران در آینده نزدیک خبر داد.
*** صلاحیت 760 داوطلب نمایندگی مجلس در تهران تایید شد
معاون سیاسی انتظامی فرماندار تهران گفت: هیات نظارت استان تهران صلاحیت 760 نفر را در تهران تایید کرده است.علی اصغر ناصربخت در گفت و گو با ایسنا، با اشاره به اینکه حدود هزار و 700 نفر در تهران رد صلاحیت شدهاند، اظهار کرد: ما نامه داوطلبانی که صلاحیت آنها تایید نشده است را از طریق پست به دست آنها میرسانیم و سپس نامه داوطلبان تایید صلاحیت شده را ارسال میکنیم.وی ادامه داد: کسانی که رد صلاحیت شدهاند سه روز فرصت دارند تا شکایت خود را به شورای نگهبان اعلام کنند.ناصربخت در پاسخ به این پرسش که آیا این ارزیابی انجام شده که بیشتر کسانی که رد صلاحیت شدهاند به کدام جناح سیاسی وابسته بودهاند، اظهار کرد: ما هنوز فرصت این بررسی را پیدا نکردهایم.
روزنامه ایران
ردصلاحیت گسترده نامزدها از سوی هیأت نظارت / مرعشی: از 3هزار نامزد اصلاح طلب و حامی دولت در کشور، فقط 30 نفر تأیید شدند
اسامی چهرههای شاخص رد صلاحیت شده
بنابر آنچه در رسانهها منتشر شده، برخی از رد صلاحیت شدگان اصلاحطلب عبارتند از: محسن مهرعلیزاده، جواد اطاعت، الیاس حضرتی، فاطمه راکعی، شهربانو امانی، شهابالدین صدر، سید علی محتشمیپور، محمدجواد حقشناس، محسن هاشمی، فاطمه هاشمی، محمود میرلوحی، محمد صوفی، رسول منتجبنیا، حجتالاسلام محسن رهامی، فاطمه مقیمی، عباس علیخانی، ابوالفضل شکوری، سمیه طهماسبی، نصرتالله تاجیک (تهران) داریوش قنبری (ایلام) ابراهیم جهانگیری برادر اسحاق جهانگیری (کرمان)، غلامرضا انصاری عضو فعلی شورای شهر تهران، ابراهیم اصغرزاده، سیدحسن رسولی استاندار پیشین خراسان (خراسان رضوی) علی محمد غریبانی نماینده پیشین اردبیل و استاندار پیشین استان آذربایجان غربی، ولی آذروش نماینده مجلس ششم (اردبیل) شکور اکبرنژاد و اکبر اعلمی نمایندگان سابق تبریز در مجلس شورای اسلامی (آذربایجان شرقی) سیدمحسن علوی فرزند وزیر اطلاعات (فارس) و مرتضی مبلغ معاون وزیر کشور دولت اصلاحات (اصفهان).
200 داوطلب اصولگرایان برای تهران
دبیران احزاب و تشکلهای اصولگرا از بین 200 نفر از داوطلبان این جریان، فهرستهای خود را به شورای ائتلاف ارائه دادند. سیدکمالالدین سجادی، سخنگوی جبهه پیروان از برگزاری نشست دبیران تشکلهای اصولگرا به منظور ارائه فهرستهای پیشنهادی خبر داد و به فارس گفت: این نشست روز گذشته با حضور اکثر دبیران تشکلهای اصولگرا و برخی افراد همچون سید رضا تقوی، حجتالاسلام ابراهیمی، عبدالحسین روحالامینی، حسین فدایی و حسن غفوریفرد در محل جامع روحانیت برگزار شد. سجادی افزود: هر تشکل از بین اسامی متعددی که تا 200 نفر مطرح بود، به 30 نفر رأی دادند که این آرا در اختیار شورای ائتلاف اصولگرایان قرار گرفت و هنوز شمارش نشده است. شورای مرکزی ائتلاف اصولگرایان، تشکل انتخاباتی این جریان است که بناست نیروهای اصولگرا را برای انتخابات مجلس شورای اسلامی بسیج کند. عمده تمرکز این تشکل بر حوزه انتخابیه تهران است.پیش تر متولیان این ائتلاف از داوطلبان اصولگرا خواستند همان گونه که در ثبت نام ها احساس تکلیف کردند،هنگام بستن لیست ها هم برای انصراف احساس تکلیف کنند.
اعلام نتیجه بررسی صلاحیتها از سوی هیأتهای نظارت بر انتخابات، همه را غافلگیر کرد. یک روز بعد از آنکه شورای نگهبان اعلام کرد تنها صلاحیت 40 درصد از داوطلبان انتخابات مجلس شورای اسلامی را تأیید کرده است، انتشاراسامی و تکثر افرادی که صلاحیتشان از سوی هیأت نظارت احراز نشد، مدیران ارشد دولت و جریان اصلاحطلب را به واکنش واداشت. از یک سو رئیس جمهوری خبرهای رسیده از بررسی صلاحیتها را خوشحال کننده ندانست و از سوی دیگر استاندار تهران گفت که به شخصه این میزان رد صلاحیتها را انتظار نداشتم. این شگفتی زمانی به اوج خود رسید که حسین مرعشی، رئیس کارگروه استانهای شورای عالی سیاستگذاری اصلاحطلبان بعد از جلسه این کارگروه اعلام کرد از حدود 3 هزار اصلاحطلبی که برای انتخابات مجلس شورای اسلامی ثبت نام کرده بودند، تنها 30 نفر از اصلاحطلبان و حامیان دولت در کل کشور تأیید صلاحیت شدند. وی با انتقاد از رویکرد هیأتهای نظارت بر انتخابات، رد صلاحیت 99 درصدی اصلاحطلبان را خلاف سیاستهای کلی نظام مبنی بر مشارکت حداکثری مردم و گروههای سیاسی در انتخابات دانست و از شورای نگهبان خواست از حیثیت این نهاد دفاع کند. او با اشاره به تأیید صلاحیت یک درصدی اصلاحطلبان از سوی هیأت نظارت، از رئیس جمهوری خواست با اقدامات جامع، این موضوع را تدبیر کند. مرعشی درعین حال تأکید کرد که اصلاحطلبان بسیار جدی هستند و به هیچ وجه نرنجیده و صحنه را ترک نمیکنند و در انتخابات مجلس تأثیرگذاری حداکثری خواهند داشت. وی با بیان اینکه «ما دنبال دفاع از خود نیستیم بلکه دنبال دفاع از نظام هستیم»، گفت: اگر تصمیم برخی این باشد که سهم نیمی از سیاست کشور (اصلاحطلبان) حداکثر 30 کرسی است، تمکین میکنیم، اما نپذیرفتهایم که نظام به چنین جمعبندیای رسیده باشد. او در پاسخ به سؤال «ایران» گفت که در بسیاری از استانها از جمله چهارمحال و بختیاری، بوشهر و کرمان حتی یک کاندیدای اصلاحطلب تأیید صلاحیت نشده است و در تهران نیز تنها 5 داوطلب این جریان تأیید صلاحیت شدند. وی در پاسخ به سؤالی درباره رد صلاحیت برادر اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهوری و فرزند وزیر اطلاعات گفت: هر کس به دولت نزدیک بوده است، رد صلاحیت شده است. به گفته مرعشی، «اصلاحطلبان مفتخرند چون همه اقداماتی را که باید برای انتخابات باشکوه انجام میدادند، به شایستگی انجام دادند.» وی ادامه داد: جمعی از اصلاحطلبان که شایستگی حضور در انتخابات مجلس شورای اسلامی را داشتند، به دلیل وجود حساسیتها داوطلبانه ثبت نام نکردند؛ نیروهای میانه اصلاحات به صورت گسترده در سطح کشور نامنویسی کردند و حال با وسیعترین رد صلاحیت تاریخ انقلاب اسلامی مواجه شدیم. عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی ادامه داد: فکر نمیکنم شورای نگهبان و نهادهای بالادستی بتوانند چنین اجحاف بزرگی را بپذیرند. به هر حال این موضوع برای دولت روحانی محک و آزمایش بزرگی است؛ چرا که هیچ دولتی نبوده که اینقدر یارانش در هیأتهای نظارت قلع و قمع شوند. سخنان مرعشی در شرایطی مطرح شد که برخی اخبار از رد صلاحیت صد درصدی داوطلبان عضو احزاب اصلاحطلب حکایت داشت. بنا به گزارشهای رسمی و غیررسمی، همه اعضای حزب اعتماد ملی، کارگزاران سازندگی، اتحاد ملت ایران، اراده ملت ایران، ندای ایرانیان و... از سوی هیأتهای نظارت بر انتخابات رد صلاحیت شدند. رد صلاحیتی که در تهران تنها محمدرضا عارف، علیرضا محجوب، سهیلا جلودارزاده، مصطفی کواکبیان و هاشمیزهی را برای اصلاحطلبان باقی گذاشت.
استاندار تهران در نخستین واکنش به رد صلاحیتها به جلسه صبح روز یکشنبه خود با وزیر کشور درباره اعلام بررسی صلاحیتهای کاندیداهای مجلس اشاره کرد و گفت: براساس جلسهای که داشتیم، مقرر شد کسانی که حقشان بوده، به جریان انتخابات برگردند و صلاحیت آنها با تعامل و گفتوگو احراز شود. به گزارش ایسنا، سیدحسین هاشمی در حاشیه جلسه دوره آموزشی اعضای شوراهای اسلامی شهرهای تابعه تأکید کرد: نباید اجازه دهیم فضا، فضای آلودهای باشد. باید اجازه دهیم افراد مسئول در وزارت کشور با شورای نگهبان مذاکره کنند و افرادی که صلاحیتشان احراز نشده و احیاناً حقی از آنها ضایع شده است، در مدت 20 روز صلاحیتشان دوباره بررسی شود و به عرصه انتخابات بازگردند. وی با اشاره به تأکیدات رهبر معظم انقلاب اسلامی مبنی بر حضور حداکثری گفت: ایشان تأکید کردند کسانی که حتی نظام و من را قبول ندارند، رأی دهند. اما باید کسی وجود داشته باشد که مردم به او رأی دهند. هنگامی که رهبری فضا را اینطور توصیف میکنند، باید تلاش کنیم که حقوق همه افراد رعایت شود.
حال باید منتظر ماند و دید در فرصت 20 روزهای که قانون برای رد صلاحیت شدگان از سوی هیأت نظارت بر انتخابات تعیین کرده است، چه اتفاقی خواهد افتاد.
*** معاون بانک مرکزی: حسابهای ایران از امروز در بانکهای خارجی باز میشود
معاون ارزی بانک مرکزی از بازگشایی حسابهای ایران از دوشنبه در بانکهای خارجی خبر داد و گفت: با این امر زمینه انتقال ارزهای ایران به داخل کشور فراهم میشود. به گزارش ایرنا، غلامعلی کامیاب در جمع خبرنگاران درباره چرایی افزایش نرخ دلار پس از اعلام رسمی اجرای برجام، افزود: افزایش نرخ ارز در روز گذشته عجیب بود و دلیل مشخصی نداشت؛ زیرا بانک مرکزی بخشنامهای را صادر کرد که براساس آن متقاضیان ارزی که کد تخصیص گرفتند میتوانستند گشایش اعتبار کنند. وی ادامه داد: براساس این بخشنامه متقاضیان میتوانند پوشش خود را بر بانک مسقط عمان و همچنین بانک ایران و اروپا انجام دهند.
وی با بیان اینکه دیروز گشایش بسیار بزرگی در بخش اعتبارات اسنادی اتفاق افتاد، اظهار داشت: البته این در حالی است که روز گذشته بازارهای بانکی تعطیل بود و فقط بانکهای ایرانی و برخی کشورهای همسایه فعال بودند بنابراین با آغاز فعالیت بانکهای خارجی از امروز، انتظار فعال شدن حساب هایمان و انتقال پولها را داریم.با این اتفاق میتوانیم به بخش بازرگانی و غیر بازرگانی خدمات ارائه کنیم.
این مقام مسئول در بانک مرکزی ادامه داد: ایران دارای بازار بزرگی است و به همین دلیل بانکها تمایل زیادی برای همکاری با ایران دارند زیرا در هر کشوری که تجارت وجود داشته باشد بانکها در آن کشور حضور یافته و تجارت میکنند.
*** وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی:سینمای ایران برای جهان، پرمعنا و قابل فهم است
«علی جنتی» وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در آیین پایانی نخستین جشنواره فیلم 180 ثانیهای با تشریح وضعیت امروز سینمای ایران و جهان بینی حاکم بر آن گفت: رشد و تعالی سینمای بعداز انقلاب هر سال محسوس تر میشود و این حوزه به لحاظ کمی و کیفی جایگاهی ارزنده یافته است. سینمایی که اغلب سوژههای آن در چارچوب فلسفی سعادت انسان خاکی جای میگیرد و با فطرت پاک نوع بشر و فارغ از ملیت و مذهب تطابق دارد؛ علاوه بر آن کمبودهای اعتباری یا تجهیزات پیشرفته را نیز با تکنیکهای خلاقانه جبران کرده و گوی سبقت را از دیگر سینماگران منطقه ربوده است.
جنتی گفت: ساحت سینمای ایران، پاک، روان، پر معنا، اخلاقی، مورد پسند و قابل فهم برای همه مردم جهان است. سینمای ما نشان سیرت ایرانی ما و صدای فطرت ما و برای همه جهانیان نام آشناست. وی افزود: آنچه امروز بهعنوان سوژه در سینما مطرح است بیشتر بازتاب هنجارهای جاری در جامعه و برخاسته از تحولات اجتماعی است. برخی از تحولات یا واقعیت هایی که به ما نزدیک هستند جرأت شنیدن یا دیدنشان را نداریم و تلاش میکنیم خودمان را از آنها دور نگه داریم اما این واقعیتها هرگز از چشمان تیز بین و ذهن دغدغهمند هنرمندان متعهد پنهان نمیماند و با خلاقیت آنها به قاب تصویر کشیده میشود و ارزشهای رنگ باخته انسانی را مجسم میکند. جنتی ادامه داد: من این دغدغه مندی روشنگرانه را بسیار ارزشمند و سینماگر متعهد ایرانی را با دیگر سینماگران جهان دارای تفاوتی محسوس میدانم.
وی گفت: من فرهنگ و هنر را مهمترین داشته ملت ایران میدانم که پیشینهای دیرینه دارد و یکی از عوامل مهم همبستگی ملی در داخل مرزها و چه بسا در سراسر جهان به شمار میآید و نباید این گنجینه ارزشمند با کم توجهی منابع مالی ضعیف و کمرنگ شود. جنتی با اشاره به جشنواره فیلم 180 ثانیهای اظهار کرد: این جشنواره از جنبههایی حائز اهمیت است؛ از جمله اینکه فراهم آوردن بستر ورود سینماگران آماتور به عرصه حرفهای است. وی افزود: پیشینه بسیاری از سینماگران صاحبنام نشان میدهد که عموم سینماگران کار خود را با ساخت فیلمهای کوتاه و مستند شروع کردهاند. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ادامه داد: امروز در کشورهای توسعه یافته سهم مهمی از تولید ناخالص ملی متعلق به تولید و صادرات صنایع خلاق فرهنگی است و رسیدن به این سهم حاصل فهم و درک بنگاههای اقتصادی و مالی از مسئولیتهای اجتماعی خویش است.
وی افزود: امیدوارم این مسیر در آیندهای نه چندان دور بتواند سهم صنایع خلاق را در تولید و صادرات افزایش دهد به نحوی که شایسته نام و آوازه ایران زمین در فرهنگ و هنر باشد و دولت به جای اتکا به درآمدهای ناپایدار نفت به پشتوانه و پیشینه پایدار فرهنگی خویش متکی شود. جنتی ادامه داد: سرمایههای انسانی موجود در حوزه سینما و جوانان خوش ذوق و تحصیلکرده فراوانی که مشتاق ورود به این عرصه و تولید آثار سینمایی هستند و گنجینه فرهنگی کشور که مضمونهای فراوانی برای تولید آثار بدیع و متفاوت فراهم کرده است؛ با برنامه ریزی دقیق برای ساماندهی اقتصاد فرهنگ و هنر و انجام مسئولیتهای اجتماعی توسط همه نهادهای فرهنگی و اقتصادی، آتیهای روشن و پر امید را فرا روی سینمای ایران بویژه استعدادهای جوان قرار میدهد.
روزنامه همشهری
آمریکا تحریم جدید علیه ایران وضع کرد
هنوز جوهر بیانیه ایران و ۱+۵ مبنی بر اجرای برجام خشک نشده که رویترز خبر از اعمال تحریم جدید آمریکا علیه برخی افراد و شرکتهای مرتبط با برنامه موشکی ایران داده است، تحریمهایی که قرار بود ۲هفته قبل اعمال شود اما بهدلیل آنچه احتمال بر هم خوردن توافق برای آزادی اتباع آمریکایی از زندانهای ایران عنوان شده به تعویق افتاد.
2 هفته قبل کاخ سفید در نامهای به کنگره اعلام کرد که قصد دارد تحریمهایی را علیه ایران بهدلیل آزمایش موشک عماد اعمال کند، حسن روحانی رئیسجمهور در واکنش به این اقدام کاخ سفید در نامهای که به وزیر دفاع نوشت از وی خواست برنامه موشکی این وزارتخانه افزایش پیدا کند و گفت: آمریکاییها با این اقدام به نوعی با مفاد برجام مخالفت کردند و نشان دادند بهدنبال سیاستهای خصمانه علیه ایران هستند.
بعد از انتشار نامه روحانی به وزیر دفاع، کاخ سفید اعلام کرد که به دلایلی در اعمال تحریمهای جدید دست نگه داشته است. ساعاتی بعد از آزادی 4زندانی آمریکایی از ایران، یکی از روزنامههای آمریکایی فاش کرد دلیل این تأخیر، نگرانی آمریکا از آزاد نشدن امیرمیرزای حکمتی، جیسون رضاییان، سعید عابدینی و نصرتالله خسروی 4زندانی آمریکایی بوده است. حالا کمتر از 24ساعت بعد از اعلام لغو تحریمها و ساعاتی بعد از خروج اتباع این کشور از آسمان ایران، 11فرد و شرکت ایرانی تحریم شدهاند.
منابع بینالمللی فهرست افراد و شرکتهایی که به بهانه ارتباط با برنامه موشکی ایران در فهرست تحریم قرار گرفتهاند، به این شرح اعلام کرده اند: 1.سیدمهدی فرحی 2.رحیم رضا فرقدانی3.سیدمحمد هاشمی 4.سیدجواد موسوی 5.سیدمیر احمد نوشین 6.حسین پورنقشبند 7.مینگفو چن (تبعه چین) 8.شرکت لند آنهوی 9.شرکت بازرگانی کاندید جنرال 10.شرکت بازرگانی مبروکه
همچنین اطلاعات مربوط به «مهرداد کتابچی» که پیش از این در فهرست تحریمها بوده نیز به روز شده است.
نام این افراد و شرکتها در فهرست تحریمهای ثانویه آمریکا قرار گرفته و از این پس داراییهای آنها در آمریکا بلوکه شده و اتباع آمریکا قادر به مبادله اقتصادی با آنها نخواهند بود. این تحریمها به بهانه نقض قطعنامه 1929اعمال شدهاند درحالیکه براساس قطعنامه 2231که 23تیرماه سالجاری و بعد از اعلام توافق هستهای ایران و 1+5صادر شد، تمامی قطعنامههای پیشین شورای امنیت علیه ایران ازجمله قطعنامه 1929لغو شدند. در بیانیه وزارت خزانهداری آمریکا عنوان شده است که این 11فرد و شرکت بهدلیل «ایفای نقش در انجام خرید به نمایندگی از برنامه موشکهای بالستیک ایران» در فهرست تحریمها قرار گرفتهاند.
همچنین ادعا شده است که 5 نفر از افراد تحریمشده، در خرید قطعات برنامه موشکی نقش داشتهاند. در بیانیه عنوان شده است: «این اقدام همخوان با تعهد دولت ایالات متحده برای هدف قرار دادن کسانی است که به تلاشهای ایران برای بهدست آوردن اقلام برنامه موشکهای بالستیکش، کمک میکنند.»
پیش از این در نامه رهبری به رئیس جمهور درباره الزامات اجرای برجام تاکید شده بود بعد از اجرای برجام نباید هیچ گونه تحریمی به هر بهانه ای علیه ایران اعمال شود. جیکوب لو، وزیر خزانهداری آمریکا هم گفت کشورش تحریمهای ضدایرانی خارج از چارچوب برنامه جامع اقدام مشترک را ادامه خواهد داد. لو در بیانیهای اعلام کرد آمریکا تحریمها درباره اقدامات قابل تحریم ایران را در خارج از چارچوب برنامه جامع اقدام مشترک ادامه خواهد داد. وی گفت: «همانگونه که همیشه گفتهایم، برجام به مسائل هستهای پرداخته و سایر حوزههایی را که رفتار ایران غیرقابل پذیرش مانده شامل نمیشود. ما به هدف قرار دادن اقدامات قابل تحریمها در خارج از برجام ادامه میدهیم، اقداماتی که شامل حمایت ایران از تروریسم، بیثباتی منطقهای، نقض حقوق بشر و نیز توسعه موشکهای بالستیک میشود».
رای به نفع ایران
ایران و آمریکا درباره پروندهای قدیمی به توافق رسیدند که براساس آن ایران به 1.7میلیارد دلار از داراییهای بلوکه شده خود دست خواهد یافت. این پرونده به سال 1981برمیگردد؛ زمانی که آمریکا بعد از انقلاب حاضر به بازگرداندن پول پرداخت شده از سوی تهران برای خرید تسلیحات نشد. براساس این توافق، 400میلیون دلار از پولهای بلوکه شده ایران در ارتباط با این پرونده به همراه سود آنکه معادل 1.3میلیارد دلار خواهد بود به ایران بازگردانده میشود.
اوباما: آمریکا اعلام تحریمهای ضد ایران را ادامه خواهد داد
رئیسجمهور آمریکا دیروز اعلام کرد که کشورش به اعلام تحریمهای ضدایرانی مرتبط با برنامه موشکهای بالستیک تهران ادامه خواهد داد. اوباما رئیسجمهور آمریکا در سخنرانی خود درباره اجرایی شدن برجام و برداشته شدن تحریمهای هستهای ایران، با اشاره به آزادی ملوانهای آمریکایی، گفت که برجام باعث شد تا ما بتوانیم دیگر مسائل ازجمله مسئله ملوانان را با ایران حل کنیم.
باراک اوباما افزود که ایران اورانیوم غنی شده کافی داشت اما الان 90درصد آن را از کشور خارج کرده و دیگر توانایی تولید حتی یک بمب را ندارد و اکنون که ایران به تعهداتش عمل کرده میتواند به داراییها و پولهای خودش دست بیابد. وی همچنین با اشاره به ماجرای نقض حریم دریایی ایران از سوی قایقهای آمریکایی گفت: ماجرای قایقهای آمریکایی میتوانست به یک فاجعه تبدیل شود اما ما با ایران صحبت کردیم و مسئله حل شد.
اوباما با اشاره به آزادی جیسون رضاییان گفت: «ایران وعده داده درباره رابرت لوینسون، مأمور بازنشسته اف.بی.آی تحقیق کند.» رئیسجمهور آمریکا همچنین با تکرار اتهامات پیشین خود علیه ایران گفت: «هنوز بین ایران و آمریکا اختلاف است. ایران هنوز از برخی مزدوران و تروریستها دفاع میکند و برنامه موشکی خود را متوقف نکرده است. ما تحریمهای مربوط به برنامه موشکی ایران را همچنان ادمه میدهیم.»
اوباما در پایان سخنان خود خطاب به ملت ایران گفت: «شما ملت بزرگی هستید. دولت شما تاکنون شما را در این موقعیت قرار داد اما ما و دولتتان در مسیر جدیدی هستیم، کشور شما مهد تمدن است و میتوانید از فرصتهای آینده بهتر استفاده کنید.»
روزنامه اعتماد
رد صلاحیتها و اختیارات رییسجمهوری
بهمن کشاورز : رییسجمهوری در نشست خبری روز گذشته خود در پاسخ به سوالی که درباره رد صلاحیت برخی نامزدهای انتخابات مجلس شورای اسلامی مطرح شده بود، وعده داد که «من به عنوان رییسجمهور از همه اختیاراتم در این زمینه استفاده خواهم کرد». این وعده رییسجمهوری برای پیگیری مساله رد صلاحیتها و استفاده از اختیارات قانونی این مقام، میتواند مورد تدقیق و بررسی حقوقی قرار بگیرد. رییسجمهوری بر طبق قانون اساسی مجری همین قانون است و به موجب قانون «نحوه اجرای اختیارات رییسجمهوری» مصوب سال ١٣٦٣، این امکان را دارد که به قوای سه گانه تذکر و اخطار بدهد و تقاضای اجرای اصول قانون اساسی را داشته باشد. این اختیارات محدود است به اخطار به قوای سهگانه. این قوا آنچنان که میدانیم از قوه مجریه، مقننه و قضاییه تشکیل شدهاند. قوه مجریه تحت مدیریت و امر شخص رییسجمهوری است و به همین موجب اگر کجروی یا سوءرفتاری در این مجموعه ملاحظه کرد، میتواند و این اختیار را دارد که با تعویض و جابهجایی افراد و حتی در برخی موارد تلاش برای تغییر ساختارها و تدابیر اداری مشکل را حل کند. در خصوص قوه مقننه طبعا اختیار رییسجمهوری به مواردی به جز قانونگذاری صرف متوجه میشود و در جایی میتواند از این اختیار استفاده کند که قوه مقننه اصلی از اصول قانون اساسی را نادیده گرفته باشد. بالاخره در مورد قوه قضاییه اختیارات ایشان به مواردی برمیگردد که جنبه قضایی به معنای اخص ندارد، یا اگر هم در اینگونه موارد قصد اخطاری داشته باشد، منحصر است به قواعدی از قضا که به موجب فصل سوم قانون اساسی و فصل مربوط به قوه قضاییه، روح آن اصول محسوب میشود و اگر معطل بماند رییسجمهوری امکان اخطار و تذکر دارد. اما بر اساس اصول قانون اساسی، شورای نگهبان در تقسیمبندی این قوا قرار نمیگیرد. این شورا در واقع نهاد و تشکیلاتی مجزا از قوا و نگهبان قانون اساسی محسوب میشود، به طوری که اشراف بر مجلس و همینطور مواردی که میتواند ناقض قانون اساسی محسوب شود، دارد.
بنابراین به نظر نمیرسد که ریاست محترم جمهوری بتواند در مورد نحوه عمل و عملکرد شورای نگهبان کار نمایانی انجام دهد. البته این موضوع استثنائاتی هم دارد. به طور مثال اگر از طریق بررسی ادله مشخص شود که رد صلاحیت کسی به علتی صورت گرفته که در فصل سوم قانون اساسی و بحث حقوق ملت، به نحوی که مورد ایراد قرار گرفته مطرح نیست یا قسمتی از حقوق این فرد، آنگونه که در فصل سوم قانون اساسی تضمین و دارای ضمانت اجرا شده است، مخدوش شده آنگاه رییسجمهوری میتواند راجع به این خدشه و مشکل ایجاد شده از بابت آن و همینطور عامل ایجاد این خدشه، حسب مورد اقدام کند. اما این اقدام به ناچار متوجه افراد و موارد مشخص میشود، نه شورای نگهبان به عنوان یک نهاد و نگهبان قانون اساسی.
*** آغوش باز نمایندگان برای «لوایح اقتصادی دولت» / استقبال دیپلماتیک مجلس از دولت
روز «بودجه»ای مجلس با دیدهبوسیهای «برجامی» شروع شد. ظریف نخستین مهمان دولتی نمایندگان در روز تقدیم لوایح بودجه و برنامه ششم بود؛ وزیری که مستقیم از مهرآباد به بهارستان آمده بود تا پیامآور فصل جدیدی در تاریخ ایران باشد؛ فصلی که ساعاتی بعد روحانی در توضیح شرایط لایحه بودجه و برنامه ششم توضیح داد که براساس آن برای آینده کشور برنامهریزی کرده است. دیروز، روز پایان انتظارها بود؛ انتظار ٣١ روزه نمایندگان برای دریافت لوایح بودجه و برنامه ششم و انتظار ١٢ ساله مردم برای پایان تحریمها. حسن روحانی با دست پر برای پایان دادن به این دو انتظار به صحن مجلس آمده بود. همانجا که نمایندگان در پایان این انتظارها، گل از گلشان شکفته بود. آغوششان برای دریافت لوایح اقتصادی دولت باز بود و برای پذیرش آغاز اجرای برجام بازتر. در روزی که زمزمه رد صلاحیت حدود ٤٠ نفر از نمایندگان برای انتخابات هفتم اسفند بالا گرفته بود، صحن مجلس خیلی هم گرفته و بیانرژی به نظر نمیرسید. حتی همان «رد صلاحیت» شدهها هم کم و بیش در اشتیاقها سهیم بودند و گلایهها را برای پایان صحن علنی و راهروهای مجلس گذاشتند.
سایه دیپلماسی ظریف روی روز بودجهای مجلس
دیروز وقتی هواپیمای وزیر خارجه از وین به زمین نشست، او نه به محل کارش رفت و نه جایی دیگر. راه بهارستان پیش پای ظریف بود؛ جایی که کم از آن خاطره بد ندارد. دیروز اما فضا فرق میکرد. همزمان با نواخته شدن زنگ آغاز جلسه علنی مجلس وارد صحن علنی شد؛ در حلقه سختی از استقبالکنندگان. نمایندگان صورت ظریف را تنها ساعتی پس از آغاز رسمی برجام، غرق بوسه میکردند. حتی برخی منتقدان برجام هم از این فرصت چشمپوشی نکردند و چهرههای حاجیدلیگانی، ضرغام صادقی، هاشم بنیهاشمی و دیگران هم به استقبال ظریف رفتند. دیدهبوسیها نزدیک ٢٠دقیقهای طول کشید و بعد از آن بازار گرفتن عکسهای یادگاری و «سلفی» داغتر از آن به نظر میرسید؛ عکسهایی که شاید در روزهای تبلیغات انتخابات مجلس گره از کار فروبسته برخیها بگشاید. ظریف دیروز در قامت یک پیامآور امید به مجلس آمده بود. در روزی که روحانی میخواست تکلیف خیلی از برنامههای اقتصادی دولت را برای سال آینده و شش سال آینده مشخص کند، گو اینکه وزیر خارجهاش نماد تضمین اجرای این برنامهها برای مخاطبانش بود؛ ٢٩٠ مخاطب خاص در صحن علنی مجلس و میلیونها مخاطب عام در اینجا و آنجای کشور. ظریف نماد موفقیت دولت برای روزی بود که رییسجمهوری باید تکلیف استراتژیهای کشور برای شش سال آینده را رسما رونمایی کند. برای طرفداران دولت در مجلس هم نمادی بود از توجه آنها به خواستهای عمومی مردم؛ نمادی که در همان عکسهای یادگاری و دیدهبوسیهای پرتعداد تجلی پیدا کرده بود. منتقدان دولت اما در این حلقههای شادمانه خیلی حضوری نداشتند. غیبت چهرههایی چون حمید رسایی و غلامعلی حدادعادل و علیرضا زاکانی در همان شلوغیهای صحن علنی هم باز به چشم میآمد، شلوغیهایی که بیشتر جلوی جایگاه هیات رییسه متمرکز بود. مجلس از ساعت هشت وده دقیقه وارد دستور کار خود شده بود اما انتظار برای حضور حسن روحانی، تمرکز را قدری از جمع نمایندگان گرفته بود. رییسجمهوری نهایتا ساعت هشت و چهل دقیقه وارد صحن علنی شد. حلقه استقبالکنندگان از او هم سخت و سنگین بود. روحانی را چهرههایی چون مجید انصاری، مصطفی پورمحمدی، محمد نهاوندیان، محمدباقر نوبخت، مرتضی بانک و حسین فریدون همراهی میکردند. همزمان از در دیگر صحن علنی هم معصومه ابتکار پا به صحن علنی گذاشت و وقتی دقایقی بعد از آن وزرای دیگری چون سید محمود علوی و محمود واعظی هم از راه رسیدند، جمع دولتیها در بهارستان کاملتر شد.
استقبال برجامی لاریجانی از دولتیها
دقایقی بعد نوبت دعوت از رییسجمهوری برای قرار گرفتن پشت تریبون و آغاز نطقش بود؛ نطقی که رییس مجلس هم با یک نطق مفصل دیگر در تبریک برجام به استقبال آن رفت. علی لاریجانی، بزرگترین مدافع توافق هستهای در خارج از دولت هم از آغاز اجرای برجام خشنود به نظر میرسید. علی لاریجانی با خوشامدگویی به رییسجمهور و اعضای هیات دولت گفت: «در اینجا به دکتر روحانی، رییسجمهور و اعضای هیات دولت خیرمقدم عرض میکنم که برای ارایه لایحه بودجه سال ٩٥ و برنامه ششم توسعه کل کشور به خانه ملت تشریف آوردهاند. امروز، روز بسیار فرخندهای است که تجلی اراده ملت بوده که موضوع هستهای بحمدالله به نتیجه رسید و تحریمها برداشته شد.» رییس مجلس افزود: «در اینجا لازم میدانم از آقای روحانی رییسجمهور که تلاش زیادی در این رابطه داشت و وزیر امور خارجه و تیم مذاکرهکننده که در دو سال اخیر وقت زیادی را مصروف کردند تا این معضل از جلوی پای ملت برداشته شود، تشکر میکنم. دیشب همگان شاهد بودند که آخرین گام برای برداشته شدن تحریمها برداشته شد که این اهمیت استقامت ملت را نشان داد، زیرا این راه، مسیر پرفراز و نشیبی بود که با پایداری و استقامت ملت ایران اراده خود را در این موضوع اساسی محقق کردند.» وی ادامه داد: «همچنین لازم است از تلاشهای صورتگرفته و پایمردی ملت ایران سپاسگزاری صمیمانهای کنم، به ویژه در اینجا باید از حمایتها و هدایتهای روشنگرانه رهبر معظم انقلاب درخصوص مسائل و ماجراهای مختلفی که در طول این ١٢ سال در موضوع هستهای پیش آمد، تشکر و قدردانی کنم، راهنماییهای ایشان به عنوان نقش اول هم در ایجاد فناوری هستهای در کشور و هم در تثبیت موقعیت ایران در موضوع هستهای بسیار ارزشمند و یکه بود، قطعا جایگاه ایشان در حل این پرونده در دوران اخیر بسیار ارزشمند و راهگشا بود. از هدایتهای داهیانه رهبر معظم انقلاب در ادوار مختلف که دولتهای مختلف بر سر کار بودند و ارایه راهنماییها و رهنمودهای موثر از سوی ایشان جهت پیشبرد اهداف کشور سپاسگزاری میکنیم.» رییس مجلس شورای اسلامی افزود: «آرزومند هستیم که با انجام اقدام روز گذشته، فضای جدیدی برای تلاش و ایجاد رونق در تولید کشور و سرمایهگذاری فراهم شود و دوره جدیدی برای جمهوری اسلامی ایران رقم بخورد.»
عکس یادگاری روحانی و لاریجانی، بدون منتقدان
بعد از این نوبت روحانی بود که سخنانش را آغاز کند. او هم برای دفاعش از لوایح بودجه و برنامه ششم، ابتدا سراغ حرفهایی «برجامی» رفت و از فضای «پسا برجام» سخن گفت. مجلس حالا در این لحظات آرامتر از دقایق قبلی بود. چند دقیقهای که گذشت، رفت وآمدها میان صندلیهای مجلس آغاز شد و جمع منتقدان دولت در اینجا و آنجای صحن علنی تشکیل. یک طرف آقاتهرانی و نبویان و کوچکزاده و حسینیان گرم سخن گفتن بودند و طرفی دیگر افرادی چون ابراهیم کارخانهای، اسماعیل کوثری، ابراهیم آقامحمدی و علیاصغر زارعی. نطق یکساعته رییسجمهوری که تمام شد، موعد تقدیم لوایح بودجه و برنامه ششم به رییس مجلس بود؛ موعدی برای شکار عکسهایی معنادار. آنجا که چهرههای منتقد دولت عضو هیات رییسه، ترجیح داده بود تا به پایین صحن بیایند و در قاب تصاویر مشترک با رییسجمهوری جای نگیرند، اما گویا این خلف عادت را به قرار گرفتن در تصویری که حسن روحانی لوایح دولت را به دست علی لاریجانی میسپارد، ترجیح میدادند. در صحن علنی اما خیلی از نمایندگان با گفتن جمله «مبارک است» به استقبال این لحظه رفته بودند. پایان این لحظات را اما علی لاریجانی بدون کنایه به دولت باقی نگذاشت؛ جایی که او درخواست دادن لایحه چنددوازدهم را برای بودجه سال آینده، تکرار کرد؛ موضوعی که ساعتی قبل از آن حسن روحانی نیز در سخنی کنایهآمیز از مجلس خواسته بود تا از آن صرفنظر کند. روحانی میگفت مجلسیها سال ٩٠هم در گرماگرم انتخابات، لایحه بودجه را که با تاخیر به مجلس آمده بود، تا آخر اسفند تصویب کردند و امسال هم میتوانند چنین کنند. اما برخی تذکرهای نمایندگان، در آن لحظاتی که دیگر رییسجمهوری در صحن نبود، نشان میداد که شاید اینچنین نشود؛ جایی که چهرههایی چون احمد توکلی هم درخواست بودجه چند دوازدهم داشتند.
روزنامه کیهان
دبّه آمریکا در نخستین روز اجرای برجام / تحریمها نرفته برگشت!
کمتر از 24 ساعت پس از اعلام آغاز برجام و رفع تحریمهای هستهای علیه کشورمان، وزارت خزانه داری آمریکا تحریمهای جدیدی را به بهانه برنامه موشکی ایران اعمال کرد.
در اولین ساعت روز یکشنبه ظریف و موگرینی با قرائت بیانیهای روز اجرای برجام و رفع تحریمهایی که سالها به بهانهای فعالیتهای صلح آمیز هستهای علیه کشورمان وضع شده بود را اعلام کردند.
روزنامههای زنجیرهای مانند همیشه به صف شدند و این بار پرشورتر از گذشته به این ماجرا در صفحات نخست خود پرداختند. یکی از «صبح بدون تحریم» گفت و دیگری از «یک روز خوب برای دنیا»، یکی از «سپیده دمید» خبر داد و دیگری بشارت داد که «خلاص شدیم»!
اما واقعیترین تصویر از حال و هوای صبح اولین روز برجام را نیویورک تایمز گزارش کرد و نوشت: مردم ایران استقبال چندانی از روزی که قرار است در آن تحریمها بهصورت عملی برداشته شوند، نکردهاند و دیگر خبری از جوانان پرچم بهدستی که در خیابانها به جشن پرداختهاند، نیست.
نیویورک تایمز عدماستقبال مردم را چنین تشریح میکند: «[این امر] منعکسکننده ناامیدیهای بسیار و وعدههای عمل نشدهای است که ایرانیها در دو سالی که مذاکرات به طول انجامیده، شاهدش بودند. زمانی که دولت با لحن مثبت درباره مذاکرات صحبت کرده و انتظارات مردم را بالا میبرد، تعداد کمی انتظار داشتند که زندگیشان بهبود یابد».
بعد از ظهر رئیس جمهور کشورمان نشستی خبری برگزار کرد و در پاسخ به این سوال که دولت در قبال عهدشکنی آمریکا در ادامه اجرای برجام چه واکنشی نشان میدهد و اگر قرار باشد تحریمها در ازای مواردی نظیر نقض حقوق بشر و یا تروریسم برای کشور ما دوباره نیز اعمال شود، دولت در این زمینه چه واکنشی خواهد داشت؟ گفت: این احتمالات وجود دارد و به هر حال دولت ایالات متحده آمریکا بدعهدیها و ظلمهای فراوانی به مردم ما روا داشته، بنابراین بنا نیست که ما به خاطر برجام به یک کشوری مثل آمریکا اعتماد کنیم، اما در عین حال در برابر هر کنشی واکنش خواهد بود.
تحریمهای تازه
ساعتی از نشست آقای روحانی نگذشته بود که خبرگزاری فرانسه در خبری فوری از اعمال تحریمهای تازه علیه کشورمان به بهانه برنامه موشکی خبر داد. نکته قابل توجه در اعمال این تحریمها آن بود که بلافاصله پس از خروج هواپیمای حامل جاسوسان آمریکایی در بند ایران از کشورمان، اتفاق افتاد!
وزارت خزانه داری آمریکا با صدور بیانیهای از افزودن نام 11 شرکت و افراد جدید به فهرست تحریمهای ایران به واسطه ارتباط با برنامه موشکی ایران خبر داد. نام این افراد و شرکتها در فهرست تحریمهای ثانویه آمریکا قرار گرفته و از این پس داراییهای آنها در آمریکا بلوکه شده و اتباع آمریکا قادر به مبادله اقتصادی با آنها نخواهند بود.
در بیانیه وزارت خزانهداری آمریکا عنوان شده است که این یازده فرد و شرکت به دلیل «ایفای نقش در انجام خرید به نمایندگی از برنامه موشکهای بالستیک ایران» در فهرست تحریمها قرار گرفتهاند.
در این بیانیه شرکت مبروکه که یک شرکت مستقر در امارات است، شرکتی دخیل در خرید اقلام حساس مورد استفاده در برنامه موشکی معرفی شده که در کشورهای ثالث اقدام به راه اندازی شرکتکرده و تحریمها را دور میزده است.
همچنین ادعا شده است که پنج نفر از افراد تحریمشده، در خرید قطعات برنامه موشکی نقش داشتهاند. در بیانیه عنوان شده است: «این اقدام همخوان با تعهد دولت ایالات متحده برای هدف قرار دادن کسانی است که به تلاشهای ایران برای به دست آوردن اقلام برنامه موشکهای بالستیکش، کمک میکنند.»
«آدام زوبین» معاون وزارت خزانهداری آمریکا در بیانیهای گفته است: «برنامه موشکهای بالستیک ایران تهدیدی جدی برای امنیت جهانی و منطقه به شمار میآیند و همچنان تحت تحریمهای بینالمللی قرار دارد.»
وی افزود: «ما همواره به صراحت اعلام کردهاند که ایالات متحده با قدرت تحریمهای ضد فعالیتهای ایران خارج از برنامه جامع اقدام مشترک را، از جمله در ارتباط با حمایت ایران از تروریسم، ثباتزدایی منطقهای، نقض حقوق بشر و برنامه موشکهای بالستیک، ادامه میدهد.»
خبرگزاری رویترز در گزارشی نوشته بود که آمریکا پیش از این قصد داشت ایران را به خاطر آزمایشهای جدید موشکیاش تحریم کند که بحث تبادل زندانیان در این بین باعث به تاخیر افتادن وضع تحریمهای جدید ضدایرانی شده بود. این خبرگزاری در این رابطه نوشته بود: یک روز پیش از آنکه دولت اوباما در ماه گذشته تحریمهای جدید علیه ایران را اعمال کند، محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران به جان کری، همتای آمریکایی خود هشدار داد که این اقدام میتواند توافق بر سر تبادل زندانیان را که دو طرف ماهها بر سر آن مذاکره کردهاند از مسیر خود خارج کند.
پس از این تماس، کری و دیگر دستیاران ارشد باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا که برای تعطیلات در هاوایی به سر میبردند، سلسله تماسها و کنفرانسهای تلفنی برگزار کرده به این نتیجه رسیدند که نمیتوانند شانس آزاد کردن آمریکاییها را به خطر بیندازند.
اوباما: تحریم ادامه دارد
باراک اوباما هم دیروز درباره مرحله جدید برجام سخن گفت و البته ادعاهای پیشین را تکرار کرد.
رئیس جمهور آمریکا گفت ایران اورانیوم غنی شده کافی داشت اما الان نود درصد آن را از کشور خارج کرده و دیگر توانایی تولید حتی یک بمب را ندارد و اکنون که ایران به تعهداتش عمل کرده میتواند به داراییها و پولهای خودش دست بیابد.
اوباما افزود: «هنوز بین ایران و آمریکا اختلاف است. ایران هنوز از برخی مزدوران و تروریستها دفاع میکند و برنامه موشکی خود را متوقف نکرده است. ما تحریمهای مربوط به برنامه موشکی ایران را همچنان ادامه میدهیم.»
خطوط قرمز صریح
دولت آمریکا در حالی ایران را به بهانه داشتن برنامه موشکی تحریم کرد که در این زمینه خط قرمز صریحی وجود دارد.
رهبر معظم انقلاب اسلامی در دومین شرط نامه تایید مشروط برجام تاکید کرده بودند: «در سراسر دوره هشتساله، وضع هرگونه تحریم در هر سطح و به هر بهانهای (از جمله بهانههای تکراری و خودساخته تروریسم و حقوق بشر) توسّط هر یک از کشورهای طرف مذاکرات، نقض برجام محسوب خواهد شد و دولت موظّف است طبق بند ۳ مصوّبه مجلس، اقدامهای لازم را انجام دهد و فعّالیّتهای برجام را متوقّف کند.»
در سومین بند مصوبه مجلس درخصوص نحوه اجرای برجام نیز آمده بود؛ « دولت موظف است هرگونه عدمپایبندی طرف مقابل در زمینه لغو مؤثر تحریمها یا بازگرداندن تحریمهای لغوشده و یا وضع تحریم تحت هرعنوان دیگر را بهدقت رصد کند و اقدامات متقابل در جهت احقاق حقوق ملت ایران انجام دهد و همکاری داوطلبانه را متوقف نماید و توسعه سریع برنامه هستهای صلحآمیز جمهوری اسلامی ایران را سامان دهد بهطوریکه ظرف مدت دو سال ظرفیت غنیسازی کشور به یکصد و نودهزار سو افزایش یابد. شورایعالی امنیت ملی مرجع رسیدگی به این موضوع میباشد. دولت باید ظرف مدت 4 ماه برنامه خود را برای این منظور جهت تصویب به شورا ارائه نماید.»
اگر چه ایران کلیه تعهدات خود در برجام را انجام داده و از این پس تنها در زمینه بازرسیها باید با آژانس همکاری کند اما وضعیت جدید باید دید آیا دولت به این الزامات قانونی عمل خواهد کرد. بدون شک بیتوجهی به خطوط قرمز تعیین شده درخصوص نحوه اجرای برجام، دورنمای مبهمی درباره آینده آن بوجود خواهد آورد و راه را برای زیاده خواهی و اقدامات خصمانه واشنگتن هموار میکند.
*** صحنهآرایی خاص برای انتخابات ایران
فرا رسیدن روز اجرای برجام پس از 6 ماه را میتوان از دو چشمانداز هیجانی و عقلانی مورد قضاوت قرار داد. طبیعتا مسائل مهمی که بر سرنوشت یک کشور اثر میگذارد تولید هیجان مثبت یا منفی میکند اما قبل و بعد از هر هیجانی باید سنجید که این واکنش چه قدر واقعی و چه قدر مجازی و خیالی است. اگر زمانی درباره درستی این گزاره که «حتی مشکل آب خوردن مردم و آلودگی هوا به تحریمها و برجام مربوط است» تردید وجود داشت، اکنون بخشی از این تردید مرتفع شده است. تعجب نکنید. همین که ضمن دعوت به جشن، مدارس هم تعطیل میشوند تا مشکل آلودگی هوا حل شود، نشان میدهد میان برجام و تحریم و آلودگیها ربطی - ولو بسیار بعید- برقرار بوده است وگرنه دلیلی نداشت در حالی که در شرایط آلودگی شدیدتر هوا با تعطیلی مدارس مخالفت شد، در شرایط آب و هوایی بالنسبه بهتر، مدارس 2 روز تعطیل شوند.
روزنامههایی که دیروز تیترهایی به بزرگی «شاهرفت» و «امام آمد» زدند و نوشتند «تحریم رفت - صبح بدون تحریم- خلاص شدیم- تحریم خاک شد - فروپاشی تحریم و...»، هر چند 28 ماه است که هر چندوقت یکبار جشن میگیرند و مردم را به جشن آشتی با آمریکا فرا میخوانند اما پیش و بیش از همه از سرانجام این مسیر هراسانند. یکی از همین روزنامهها دو روز پیش تصریح کرده بود «تزریق شادی پسابرجام به مثابه چاقوی دو لبه است و نارضایتی حاصل از بیثمر بودن شادی ممکن است گریبان خود دولت را بگیرد». یکی دیگر از همین روزنامهها (هفت صبح) 27 مرداد درباره جشن و هیجانهای پس از توافق وین هشدار داد «واقعیت این است که 34 روز پس از توافق، جز اخبار نویدبخش برای آینده هیچ اتفاق مهمی در اقتصاد رخ نداده است. اخبار مربوط به ورود و خروج هیئتهای بازرگانی کمکم فروکش میکند و همه دیگر میدانند نباید منتظر اتفاق خاصی باشند... بخشی از طبقه متوسط هنوز با خبرهای خروج از انزوای بینالمللی و شایعات پروازهای مستقیم به دنیای غرب و خریدن هواپیماهای مسافربری و کنسرت گروههای خارجی در ایران در حال معاشقه هستند اما درست همزمان با این دلدادگیها، بخشهای فرودست با بدبینی به اتفاقات نگاه میکنند. اگر بهبود اقتصادی در آینده نه چندان دور حاصل نشود، آخرین بارقههای اعتماد این طبقه به دولت و ثمرههای توافق از بین خواهد رفت. اگر دولت موجی از ثمرات ملموس توافق هستهای برای این گروه پرشمار از مردم را تدارک نبیند ممکن است با یک موج سهمگین از افکارعمومی مواجه شود که حتی انتخابات مجلس در اسفند را تهدید کند».
یک غصه بزرگ همین است که برخی طیفهای سیاسی متاسفانه سرنوشت مسائل مهم را به انتخابات گره زده و بخش عمده مسئولیتهای دولتی را از منظر انتخابات میبینند. نظیر همان سخنان ناپسندی که یک دیپلمات ارشد ما در شورای روابط خارجی آمریکا عنوان کرد مبنی بر اینکه اگر توافق به سرانجام نرسد، مردم در انتخابات آتی مجلس ایران فرصت انتخاب نخواهند داشت یا آن مقام ظاهراً محیطزیستی که به بیبیسی گفت توافق اهرمی را در انتخابات و در مقابل سایر گروهها در اختیار اصلاحطلبان قرار میدهد! وقتی اولویتبندی اینگونه شد، توافق به هر قیمت اصل میشود و سپس اجرای توافق به هر قیمت ولو با وجود نقض عهدهای طرف توافق در دستور کار قرار میگیرد و به همین دلیل قدرت تأمین کف حقوق ملی محدود میشود. به همین دلیل وقتی 150 مورد تحریم جدید ظرف 28 ماه و حدفاصل توافق موقت ژنو تا توافق وین و سپس تا روز اجرای برجام - در بحبوحه انجام تعهدات ایران - علیه کشور ما تصویب یا اجرا میشود، مجبور میشوند ماجرا را به خدشه در روح توافق تقلیل دهند و خطوط قرمز حداقلی ترسیم شده در سطح نظام را دور بزنند؛ یا گوشمان را بگیرند و نشنویم که طرف اصلی توافق به صراحت میگوید بلافاصله پس از انجام تعهدات از سوی ایران، تحریمهای جدید را با بهانه گوناگون به اجرا میگذاریم. آنها دوست دارند روی ابرها راه بروند و جانب خیالهای خوش را از دست ندهند و حقیقتها را نبینند و نشنوند که غیر از محافل آمریکایی، حتی محافل اروپایی هم میگویند چیدمان برجام به گونهای است که ریسک سرمایهگذاری در ایران را همچنان بالا نگه میدارد و رئیسجمهور آمریکا تنها میتواند تحریمهای هستهای مدنظر را متوقف کند آن هم فقط برای 120 روز و هیچ سرمایهگذاری برای مهلت 4ماهه سرمایهگذاری نمیکند؛ یا این مصوبه مورد حمایت دولت آمریکا که هزینه سفر اتباع 38 کشور به ایران مساوی است با محرومیت از امتیازات ویزایی سفر به آمریکا. یا اینکه تعلیق و توقف یا لغو 13 درصد تحریمها و ابقای 87 درصد آنها و یا احیای همان 13 درصد تحریمها با بهانههای جدید، هیچ فرصت پایدار اقتصادی ایجاد نمیکند. با همه اینها کسانی دوست دارند این تلقی را به مردم تلقین کنند که میتوان بدون استراتژی اقتصادی - به تعبیر رهبر معظم انقلاب اقتصاد مقاومتی- و صرفا با امید بستن به نظر عنایت غرب رونق اقتصادی ایجاد کرد و کام مردم را پس از 28 ماه حلواحلوا گفتن شیرین کرد؛ اگر کسی توانست دنبال سایه بدود و به سر آن سایه برسد، در آن صورت میتوان دنبال حسن ظن به آمریکا و غرب هم دوید و عاقبت به خیر شد.
واقعیت این است که رویه تنشزدایی یکطرفه با آمریکا و غرب در همین 2 سال و نیم اخیر به سودای سود و افزایش درآمد قیمت نفت را به سقوط انفجاری کشاند و درآمد نفتی ما را حداقل به نصف رساند. اعلام روز اجرای توافق به ویژه اگر با اعلام افزایش فروش نفت ایران کامل شود بنابر پیشبینیها حتی قیمت نفت را به زیر 20 دلار نیز خواهد رساند. پس یکی از دستاوردهای نقد برجام، سقوط شدید درآمدهای نفتی ماست! از آن سو آمریکا مصمم است به اعتبار چیدمان آشفته و نامتوازن برجام ریسک سرمایهگذاری خارجی در ایران را شدیدا بالا ببرد. خروجی این روند ظرف دو، سه یا 6 ماه آینده چه میتواند باشد؟ افزایش درآمدها؟ رونق اقتصادی؟ ایجاد فرصتهای شغلی بیشتر؟ یا حداکثر گشودن بازار مصرف داخلی به سوی اجناس مصرفی و حتی تجملی خارجی و فشار بیشتر بر تولید و سرمایهگذار داخلی؟ آیا جز هدفگیری انتخابات مجلس، راهبرد دیگری هم در میان است؟! و آیا وضعیت بغرنج موجود را جز برخی مشاوران مغرض برای دولت به ارمغان آوردهاند؟ به راستی اکنون کسی پاسخ میدهد که آیا واقعا قرار است هر روز 170 میلیون دلار (ماهانه 5 میلیارد و سالانه 60 میلیارد دلار) به کشور بیاید؛ رقمی که ادعا میشد زیان هر روز تأخیر در اجرای برجام است؟! دهها سوال مهم از این دست چیزی نیست که با پمپاژ هیجان و جشن و پایکوبی و فراخوان طیف الکی خوش بتوان برای آن پاسخ جور کرد. اثر جشن و هیجان چند ساعت یا حداکثر چند روز است و پس از آن، از شهروند عادی تا کاسب و بازاری و صنعتگر و سهامدار و تولیدکننده میپرسند آن وعدههای رونق و گشایش به کجا ختم شد؟
اما فراتر از برخی شتابزدگیها و اشتباهات در دولت، به نظر میرسد آمریکاییها همآهنگ با جریان غربگرا در ایران به پروژه مهمتری میاندیشند و همین، ماجرای برجام را قدری پیچیده کرده است. 13 مرداد 1394 ارنست مونیز وزیر انرژی آمریکا فاش کرد «توافق (برجام) بخشی از رویکرد امنیتی بزرگتر آمریکا برای خاورمیانه است». ایران در کانون این پروژه قرار دارد و باید اقتدار آن از درون به چالش کشیده شود. قدرت ایران در اسلامی و انقلابی و الهامبخش بودن آن است. متقابلا اگر بشود تصمیمگیری و تصمیمسازی در سطح حاکمیت یا تلقی افکار عمومی را سکولاریزه کرد و میان «سیاست» و «انتخابات» ایران با اسلام ناب و روحیات انقلابی جدایی انداخت، مقدمات توقع آمریکا برای بیثبات یا ضعیف کردن ایران فراهم شده است. رایج است که سکولاریسم را به «عرفیسازی» ترجمه میکنند. به نظر میرسد با عنایت به لورفتگی و بدنامی عنوان عرفیسازی که نماد ستیزهجویی با دین یا مرزگذاری با آن شده، غرب و غربگرایان بر سر پیگیری عنوان رقیقتر «متعارف شدن» و «متعارفسازی» سیاست و انتخابات ایران (تبدیل شدن به راحتالحلقوم و لقمه سهلالهضم) به تفاهم رسیدهاند. ردپای این خط را در تحریف امام(ره) و اسلام ناب، سفیدسازی شبکه فتنه، تردیدافکنی در ماهیت شیطان بزرگ و شعار مرگ بر آمریکا، متهم کردن سیاست خارجی جمهوری اسلامی به ماجراجویی و... میتوان مشاهده کرد. اوباما و کری بارها تصریح کردهاند رژیم تحریمها و ساختار اصلی آن برقرار میماند و به تعبیر سخنگوی کاخسفید، تحریمهای جدید روی میز است و باید رویکرد ایران در حوزههای منطقهای، موشکی و تروریسم (حمایت از محور مقاومت) را با تحریم تحت فشار گذاشت. از درون این فرآیند، پروژه اصلیتر سر بر میآورد و آن روی میز گذاشتن «انقلاب اسلامی» - و شاخههای رشد یافته آن در منطقه - و مذاکره و معامله بر سر آن است! احتمالا با معلوم شدن بیسرانجامی وعده لغو تحریمها، باب بحث و فضاسازی در این زمینه گشوده خواهد شد تا علت نافرجامی و زیانباری توافق برای ایران را نزد افکارعمومی به حاشیه یا انحراف بکشانند.
آمریکا اکنون با یک چالش مواجه است. از یک سو از بندندان به بیثباتسازی و امتیاز ندادن به ایران معتقد است و از طرف دیگر این نگرانی را دارد که تشدید سوءظن به توافق با آمریکا موجب آسیب استراتژیک برای جریان غربگرا در فاصله 40 روز تا انتخابات پارلمانی و خبرگان شود. بنابراین آمریکا مجبور است شیب فشار و سختگیری را فعلا پایین نگه دارد و با اغماض به برخی فضاسازیها و آمد و شدهای تبلیغاتی بنگرد یا حتی در این صحنهسازی و صحنهآرایی نقش ایفا کند، نظیر دستوری که اوباما به عنوان مجوز فروش هواپیمای مسافربری به ایران صادر کرد. تغذیه پفکی و آدامسی بهترین عنوانی است که میتوان برای بسته (پکیج) فراهم شده از سوی طرفین غربی و غربگرا اطلاق کرد؛ حجیم و پرطمطراق، بدون ارزش غذایی واقعی و دهان پرکن یا دهان شیرینکن اما با تأثیر کوتاه مدت! تاکتیک موازی، الصاق این «شیرینی خیالین» به سرنوشت جریان تجدیدنظر طلب در بررسی صلاحیت نامزدها و انتخابات 7 اسفند است. غربگراها چه پیروز شوند نظیر انتخابات ریاستجمهوری 76 و مجلس 78 و چه ناکام بمانند مانند سال 88، چه درون حاکمیت ریشههای اقتدار ملی را سست و نابود کنند و چه علیه آن برآشوبند، در هر صورت اسباب ایجاد بیثباتی و ناامنسازی در ایران هستند و به همین دلیل نشان شده آمریکاییها به ویژه در 20 سال اخیر بودهاند. مفهوم عنوان میانهرو که در این زمینه ترویج میشود، ارتجاع نسبت به اصول پیشرو و مترقی انقلاب است. به تعبیر «سارتر» «روشنفکران غربزده» هرگز کوچکترین حرفی برای زدن جز آنچه ما در دهانشان میگذاشتیم ندارند بلکه حتی حق حرف زدن را از مردم خودشان هم گرفتهاند».
یک واقعیت تلخ و تا حدی مبهم در این میان وجود دارد و آن نسبت رئیسجمهور و دولت با جریان سرشکستهای است که فتنههای 78 و 88 را تدارک کرد و از جمله در سخنرانی 23 تیر 1378 آقای روحانی به عنوان مزدور آمریکا و سرویسهای جاسوسی غرب معرفی شد. سخنگوی حزب اعتدال و توسعه - که دبیرکل آن سخنگوی دولت است - 19 دی در مصاحبه با خبر آنلاین خبر قابل تأمل و نگرانکنندهای را بازگو کرده است. «برخی اصلاحطلبها در دوران اصلاحات تندرویهایی کردند... اینکه اشاره کردید ما به اصلاحات نزدیک شدیم واقعیت این است که آنها به ما نزدیک شدند.اکنون آنها دارند حرفهای ما را میزنند و من خبر دارم که در جلسات خصوصی به ما پیغام میدهند که به آقای روحانی بگویید این قدر تند نرود. آنها اکنون از ما معتدلتر حرکت میکنند. میگویند که دولت تجربه ما را تکرار نکند»! این پیغام خیلی هشدارآمیز است که تندروهای پیشانی سیاه و مورد مذمت آقای روحانی درگذشته، به رئیسجمهور پیغام بدهند اینقدر تند نرو و تجربه ما را در دولت تکرار نکن! مصادیق این هشدار را در سیاست خارجی، سیاست داخلی، سیاست فرهنگی و اقتصادی دولت میتوان به وفور پیدا کرد. باید نگران برخی مشورتهای غلط و آدرسهای انحرافی بود که میتواند به آسیبهای بزرگ برای منافع ملی و امنیت ملی منجر شود و مانع از نام نیک در تاریخ شود. نباید برای مصارف کوتاه مدت سیاسی یا انتخاباتی، در هیجانهای فاقد محتوایی که به ناامیدی و سردرگمی و نارضایتی ختم میشود، دمید.
*** واکنش بازار بورس و ارز در نخستین روز اجرای برجام
در اولین روز اجرای برجام برخلاف وعدههای دولت قیمت سکه و ارز گران شد و شاخص کل بورس هم در واکنشی هوشمندانه به هیجان کاذب بازار، تنها پس از 40 دقیقه صعود روند کاهشی به خود گرفت و عقب نشست.
دیروز به عنوان نخستین روز پس از اجرای برجام، هر قطعه سکه تمام بهار آزادی طرح جدید در بازارهای غیررسمی 925 هزار تومان و سکه طرح قدیم 926 هزار تومان معامله شد که نسبت به روز شنبه، 4 و 7هزار تومان افزایش داشت.
بنابراین گزارش دیروز همچنین هر دلار آمریکا در بازارهای غیررسمی 3 هزار و 635 تومان، هر یورو اروپا 3هزار و 960 تومان و هر پوند انگلیس نیز 5 هزار و 200 تومان فروخته شد که نسبت به روز شنبه به ترتیب دلار و یورو 35 و 30 تومان افزایش قیمت داشتند ولی پوند تغییری نداشت.
قابل ذکر است که تیم اقتصادی دولت روحانی از آغاز موافقت برجام یعنی 23 تیر ماه سال جاری تاکنون با وعدههای پسا تحریم مردم را به ارزانی و گشایش اقتصادی دعوت میکردند این در حالی است که ارزش دلار در آن تاریخ 3 هزار و 190، یورو 3 هزار و 530 تومان و پوند 4 هزار و 940 تومان بود که با احتساب قیمتهای دیروز به ترتیب 535 تومان، 430 تومان و 260 تومان گرانتر شده است.
همچنین هر قطعه سکه تمام بهار آزادی طرح جدید در 23 تیر ماه سال جاری 868 هزار تومان و هر قطعه سکه تمام بهار آزادی طرح قدیم 870 هزار تومان معامله شده بود که نسبت به دیروز به ترتیب57 هزار تومان و 56 هزار تومان افزایش قیمت داشته است.
عقبنشینی هوشمندانه بورس
بورس تهران هم در اولین روز بعد از اجرایی شدن برجام و لغو تحریمهای بینالمللی دو واکنش متفاوت از خود نشان داد و بعد از رشد هزار واحدی به مدت 40 دقیقه، با ریزش بیش از 500 واحد از موضع خود عقبنشینی کرد و در کانال 65 هزار و 424 واحد متوقف شد.
به گزارش ایسنا، بورس تهران در معاملات دیروز و بعد از اینکه بیانیه مشترکی در خصوص اجرای برجام و لغو تحریمهای بینالمللی قرائت شد، دو واکنش متفاوت از خود نشان داد به طوری که در نیمه اول معاملات رشد شدیدی را تجربه کرد اما در نیمه دوم از موضع خود عقبنشینی کرد و منفی شد.
به این ترتیب بورس تهران که در معاملات دو روز پیش و در آستانه لغو تحریمها رشد هزار واحدی را تجربه کرده بود، در ابتدای معاملات روز گذشته و بعد از رسمی شدن اجرای برجام و لغو تحریمها نیز به روند صعودی خود ادامه داد و رشد بیش از هزار واحدی را در نیم ساعت اول معاملات تجربه کرد. اما منفی شدن شرکتهای بانکی و نیز غلبه عرضه و تقاضا موجب شد تا برخلاف انتظار، بورس تهران در روز اجرای برجام روند صعودی خود را در ابتدای معاملات متوقف کرده و روند دیگری در پیش بگیرد.
بر این اساس سهامداران تالار شیشهای که مدتها در انتظار رسیدن چنین روزی بودند، با ترس و نگرانی از ریزش مجدد قیمتها و تکرار تجربه لوزان در تیر ماه و نیز بعد از شناسایی سود در روزهای گذشته، اقدام به فروش سهام خود کردند. این اتفاقات موجب شد تا شاخص بورس تهران که تا نیم ساعت اول جهش 1100 واحدی را تجربه کرده و تا مرز 66 هزار واحدی پیش رفته بود، در پایان معاملات به رشد 563 واحدی اکتفا کند و در کانال 65 هزار و 424 واحدی متوقف شود.
از سوی دیگر شرکتهای بانکی برخلاف انتظار و به دلیل ابهامات ناشی از برداشته شدن تحریم سوئیفت روند نزولی به خود گرفتند و بیشترین تاثیر را در متوقف کردن روند صعودی بورس گذاشتند به طوری که شرکتهای بانک ملت، مپنا، بانک صادرات، بانک تجارت و بانک انصار، شاخص بورس را به سمت منفی شدن هدایت کردند و فشار عرضهها را بیشتر کردند.
گفتنی است بورس تهران در روز 23 تیر ماه سال جاری هم پس از اعلام خبر توافق و برخلاف پیشبینی حامیان توافق، ظرف 45 دقیقه بیش از 200 واحد سقوط کرد که این روند در روزهای بعد هم تشدید شد و در مجموع ظرف کمتر از یک هفته پس از توافق هستهای شاخص بازار سهام بیش از 3 هزار واحد کاهش یافت.
به اعتقاد کارشناسان، واکنشهای بازار سرمایه به عنوان دماسنج اقتصاد، منطقیتر از سایر نشانگرها عمل میکند به طوری که عقبنشینی بورس در عین تبلیغات گسترده رسانههای حامی دولت، واقعبینی صاحبان سرمایه را نشان میدهد. سهامداران به خوبی به این موضوع واقفند که رشد بورس باید توجیه اقتصادی داشته باشد در حالی که با رکود فعلی حاکم بر فعالیتهای تولیدی و نگاه نادرست دولت به این حوزه و محدود کردن سیاستهای اقتصاد مقاومتی به همایشها و مصاحبهها، رشد بورس حقیقی نخواهد بود.
گفتنی است حامیان رسانهای دولت روحانی طی ماههای اخیر در قبال ریزشهای مکرر بورس و گرانی مداوم دلار اکثراً سکوت کردند ولی با کاهش چند تومانی دلار در روز شنبه گذشته هیاهو به پا کردند.
*** خودزنی عربستان بر سر ذخایر مالی / «ذخایر مالی عربستان در کمتر از 4 سال به صفر میرسد.»
روزنامه فرانسوی لزاکو در گزارشی نوشت: کاهش سریع سهام مالی عربستان، اخیرا آلسعود را وادار کرده است تا قیمت سوخت خودرو در داخل این کشور را به میزان 50 درصد افزایش دهد و همچنین ممکن است مرحله بعد، حذف یارانههای آب و برق و نیز توقف طرحهای ساخت و ساز در این کشور باشد؛ علاوه بر این، ریاض برای نخستینبار اعمال 5 درصد مالیات بر ارزش افزوده را بررسی میکند. تمام این تدابیر برای کنترل کسری بودجه عربستان است که در سال جاری به 19 درصد از تولید ناخالص داخلی رسیده است.
به گزارش العالم این روزنامه اقتصادی میافزاید: درآمدهای حاصل از فروش نفت فقط نیمی از هزینههای عربستان را تامین میکند، که این امر، ریاض را یا به قرض گرفتن یا برداشت از ذخایر مالی خود وادار میکند؛ به گفته کارشناسان صندوق بینالمللی پول، با میانگین فعلی، ذخایر مالی عربستان قبل از آغاز سال 2020 از بین خواهد رفت.
بنا بر اعتقاد کارشناسان، کاهش شدید قیمت نفت ( که خود توطئهای از سوی سران آلسعود برای ضربه زدن به ایران، روسیه و عراق بود) در کنار تامین هزینههای گروهکهای تروریستی در عراق و سوریه و همچنین هزینه سرسامآور تجاوز عربستان به یمن و مشکلات داخلی موجب کسری بودجه رژیم عربستان شده است.
*** چرا باید در فهرست جامعتین باشد؟/ یک روزنامه خانوادگی خواستار قرار گرفتن هاشمی به عنوان سرلیست نامزدهای جامعتین شد!
روزنامه آرمان که به خانواده هاشمی نزدیک است، مینویسد: جامعتین (جامعه مدرسین و جامعه روحانیت) این روزها بیش از همیشه فعالیت دارد و میخواهد بار دیگر به روزهای اوج خود بازگردد؛ یعنی آن روزهایی که تصمیم دو تشکل روحانی برای تمام اصولگرایان فصلالخطاب بود.
این روزنامه میافزاید: حالا هم قرار است انتخابات مجلس شورای اسلامی و خبرگان برگزار شود و لیست انتخاباتی جامعتین از ارزشی بالا برخوردار است. آیا آیتالله هاشمی در این لیست است؟ این سؤالی است که امروز در ذهن بسیاری وجود دارد و تا این لحظه پاسخ مطمئنی به آن داده نشده است اما در محتوا و لحن پاسخها میتوان حدس زد که لیست جامعتین با حضور نام آیتالله هاشمی در صدر آن بیش از همیشه مورد توجه قرار خواهد گرفت. در روزگاری جامعه مدرسین توسط تعدادی از آیات عظام حوزه علمیه تاسیس شد و در دوران انقلاب و سالها بعد از پیروزی آن، به عنوان مرجعی فراجناحی درخدمت اهداف انقلاب و نظام بود، اینک کمی سیاسیتر شده و مواضع جناحی برخی در آن بر همگان آشکار شده است. وضعیت مشابهی نیز کمابیش درباره جامعه روحانیت مبارز وجود دارد. بیهیچ پردهپوشی و تعارفی باید گفت که آیات هاشمی رفسنجانی و سیدحسن خمینی در سپهر سیاسی امروز، بسیار شناخته شده هستند. قرار گرفتن این نامها در آن فهرستها باعث اعتبار دوسویه میشود.
این فضاسازی روزنامه اجارهای درباره سرلیستی در حالی است که در صدر قرار گرفتن نام هاشمی در فهرست جامعتین بحث جدی وجود دارد و بنابر برخی اخبار این احتمال از سوی جامعتین (به ویژه جامعه مدرسین) منتفی شده است. علت ماجرا روشن است چه اینکه آقای هاشمی نهتنها نتوانست با جریان برانداز در فتنه و آشوب آمریکایی صهیونیستی 88 (کودتای مخملی) مرزبندی کند بلکه متأسفانه به نوعی رفتار کرد که بازی در زمین دشمن بود. وی پس از آن نیز درباره موضوعاتی نظیر مبارزه با استکبار آمریکا، در مسیر تحریف خط امام(ره) قرار گرفت. مواضع هاشمی درباره سوریه و داعش نیز متأسفانه بسیار به مواضع آمریکاییها شباهت داشت. او در تداوم همین موضعگیریهای عجیب و غریب اظهاراتی درباره برنامه هستهای و هدف ساخت بمب هستهای داشت که بلافاصله مورد استقبال محافل صهیونیستی و آمریکایی قرار گرفت. همچنین حضور عناصر مسئلهدار و فتنهگری نظیر عبدالحسین هراتی در دفتر و در میان مشاوران آقای هاشمی- با سابقه توهین و هتاکی علنی به حضرت امام خمینی- این تردید را که دشمن در میان اطرافیان هاشمی نفوذ کرده، جدی میکند.
روزنامه شرق
جان کری: ایران١/٧ میلیارد دلار بابت شکایت از آمریکا در لاهه دریافت میکند
وزیر خارجه آمریکا اعلام کرد ایران در پرونده شکایت از واشنگتن بابت اجرانشدن تعهدات مبنی بر فروش تسلیحات در دهه ۱۹۷۰ (قبل از انقلاب) در دادگاه لاهه، ۱.۷ میلیارد دلار دریافت میکند. این پرونده به سال ١٩٨١ برمیگردد، زمانی که آمریکا بعد از انقلاب حاضر به بازگرداندن پول پرداختشده از سوی تهران برای خرید تسلیحات نشد و جنگافزارهای مورد نظر را نیز تحویل نداد. براساس توافق صورتگرفته، قرار است ایران علاوه بر دسترسی به ٤٠٠ میلیون دلار از پول بلوکهشده خود، ١,٣ میلیارد دلار بابت بهره این پول دریافت کند. جان کری در این بیانیه، توافق حاصلشده با ایران در پرونده شکایت در دادگاه لاهه را «منصفانه» و «به بهترین وجه به نفع منافع آمریکا» خوانده است. در بخش دیگری از بیانیه آمده است: «این ادعای بهخصوص مربوط به مبلغ ۴۰۰ میلیون دلار استفادهشده توسط ایران برای خرید تجهیزات نظامی از آمریکا پیش از قطع روابط دیپلماتیک بود. در سال ۱۹۸۱پس از حصول توافق الجزایر و ایجاد دادگاه ویژه رسیدگی به شکایتها و ادعاهای بین ایران-آمریکا، ایران دراینباره شکایتی کرده بود».
*** برنامه ششم غیرعملیاتی و غیراجرائی
بررسی برنامه ششم توسعه، بهترین موقعیت برای بازبینی در ساختار برنامهریزی کشور است؛ برنامهای که میخواهد پنج سال سر لوحه بودجهریزی و عملیات و برنامههای دستگاههای اجرائی باشد. یکی از عوامل مهم و مسائلی که باید در دستور کار اقتصاد ایران قرار گیرد، دورشدن از اقتصاد نفتی و رفع وابستگی به درآمدهای نفتی است. برای افزایش درآمدهای ارزی کشور، باید قبل از هر چیزی نقش تجاری ایران در اقتصاد جهانی مشخص شود؛ درحالیکه براساس ساختار برنامهریزی کشور، ارگانها و ارکان برنامهریز در کشور به طور ویژه شامل بخشهای بازرگانی خارجی و تجارت بینالملل نمیشود؛ پس نمیتوان انتظار داشت ارزآوری ناشی از تجارت جهانی تقویت و به شکلی کارا به آن توجه شود. ساختار برنامهریزی برای کشورهای درحالتوسعه باید براساس مدارها و محورهای توسعه، تدوین و تعیین شود، ولی در ساختار برنامهریزی فعلی به مدارهای توسعهیافتگی خاصی توجه نمیشود. تحقق رشد هشت درصدی اقتصاد با وجود رکود اقتصادی و تهدیدهای منطقهای، نیازمند تدوین استراتژیهای مشخص و مدون است. صرف اینکه در اسناد بالادستی و چشمانداز آمده است که در پایان برنامه ششم باید رشد اقتصاد هشت درصد باشد، نمیتواند منجر به انعکاس این هدف در برنامه باشد. فقط در شرایطی میتوان انتظار چنین هدفی را داشت که همه اقتصاد و بخشهای مختلف آن به طور هدفمند درصدد رشد اقتصادی باشند و قطعا چنین رشدی تولیدمحور است و باید بخشهای عرضه کشور را به تحرک وادارد، اما این با کوچکسازی دولت و خصوصیسازی و کاهش استخدامهای دولتی و درنتیجه کاهش اشتغال همخوان نیست. اندازه دولت که همواره در کشورهای درحالتوسعه مانع توسعهیافتگی است و با تقسیم مخارج دولت به تولید ناخالص ملی اندازهگیری میشود، باید اصلاح شود. اندازه دولت در کشورهای توسعهیافته از تقسیم مالیاتها به تولید ناخالص ملی به دست میآید؛ در دولت قبلی بیشترین حجم خصوصیسازی انجام گرفت، اما نحوه اجرای این اصل قانونی به گونهای بود که موجب رشد و افزایش بنگاههای اقتصادی شد که از آنها با نام خصولتی یاد میشود؛ یعنی نه دیگر دولتی هستند نه خصوصی. درواقع بستر ایجاد و خلق رانت را مهیا کردهاند بدون آنکه فرصتی برای افزایش بهرهوری و کارایی دولت به وجود آمده باشد. در کنار آن، اقتصاددانانی مانند نورث و تبلینی فرهنگ و حتی زبان را از عوامل توسعهیافتگی میدانند. در ساختار برنامهریزی کشور ما توجه و تمرکز صرفا به مسائل اقتصادی محدود شده است. اصلاحات ساختاری و نهادی که باید در میانمدت و بلندمدت در برنامهریزی به آنها توجه شود و به خلق سرمایه انسانی که مهمترین نوع سرمایه در کشورهای توسعهیافته است منجر شود در برنامه ششم و به طور کلی در برنامههای توسعهای کشور به قدر کفایت به آن عنایت نمیشود. بخش فرهنگ، آموزش، درمان، بیمههای تأمین اجتماعی و... بخشهای مهمی از اقتصاد هستند که کیفیت سرمایه انسانی را بالا برده و درواقع هزینهکردن برای آنها، برنامهریزی برای سرمایهگذاری در منابع انسانی است. درحالحاضر سرمایه، موتور رشد اقتصادی و توسعهیافتگی شناسایی شده است. در بررسی انواع سرمایه در ابتدا سرمایه فیزیکی، سرمایه انسانی، سرمایه اجتماعی و سرمایه اخلاقی را داریم. در برنامه برای این موتور رشد و این عامل توسعهیافتگی نیازمند توجه اساسی و زیربنایی است.
اتفاق نظری بین برنامهریزان و اقتصاددانان درباره هدفها و سیاستهای اجرائی برنامههای توسعه وجود ندارد. به عبارت دیگر، بعضی توسعه صنعتی را بحران دستیابی به توسعه اقتصادی میدانند و ایران را در تقویت ظرفیت و مزیت نسبی برای صنعتیشدن، ناتوان میدانند و معتقدند کشور ما در رتبهبندی جهانی و در حرکت به سمت رشد اقتصادی باید از محور صنعتیشدن به سایر محورهای توسعه متوسل شود، اما بعضی دیگر از اقتصاددانان و برنامهریزان، توسعه کشاورزی را محور توسعه برای اقتصاد ایران شناسایی میکنند؛ درحالیکه کشور در امر کشاورزی در رده کشورهای خشک جهان است و در تولید برخی اقلام کشاورزی، مانند گندم، صیانت از منابع آب و سفرههای زیرزمینی نیست. برخی دیگر از اقتصاددانان نیز در پیش گرفتن استراتژی جانشینی واردات را توصیه میکنند که این موضوع نیز اگرچه در برخی کشورهای توسعهیافته از عوامل رشد اقتصادی بوده است، اما برای اقتصاد ایران در همه زمینهها نمیتوان واردات را جایگزین کرد، بلکه بهتر است بر مبنای تحلیل هزینه و فایده این مهم را پیش برد. عدهای دیگر استراتژی تشویق صادرات را در مقابل توجه به کشاورزی توصیه میکنند.
به هر تقدیر، در شرایط کنونی اقتصاد کشور که در رکود اقتصادی و تعمیق آن در برخی بخشها از قبیل مسکن، تولید و اشتغال هستیم و از نظر سیاسی تحولات منطقه در پیشِرو است، تدوین برنامه و اخذ راهکارها، اهداف و استراتژیها، با هجمه زیادی از نااطمینانیها روبهرو است. یکی از ابزارهای اطمینانبخشی، صندوق توسعه ملی است اما درصورتیکه قیمت نفت به زیر ٣٠ دلار سقوط کند، چنین ابزارهایی نیز از کار میافتند، بنابراین برنامه محکوم به شکست میشود. در دیدگاههای تئوریک حاکم بر اقتصاد که ازجمله میتوان به نهادگرایان مدرن مانند عجم اقلو و رابینسون اشاره کرد، عامل حاکمیت کشورهای پیشرفته بر سرنوشت کشورهای عقبمانده و درحالتوسعه، علت اصلی شکست جوامع در برنامههای توسعه و تداوم و استمرار توسعهنیافتگی کشورها عنوان میشود. این دیدگاه که بهنظر میرسد ناکامی برنامهریزی اقتصادی در ایران را به دخالت نیروهای خارجی نسبت میدهد این تلاشها را غیراصیل و درنتیجه عملکرد اقتصادهای بزرگ و مسلط بر منطقه و ازجمله قدرتهای اقتصادی بزرگ عنوان میکند. این نظریه در اقتصاد، به نظریه وابستگی شهرت پیدا کرده است.
دیدگاه دیگر، تحولات اقتصادی ایران و کشورهای تازهصنعتیشده جنوب شرق آسیا مانند کرهجنوبی را با هم مقایسه میکند و رشد جهشی کشورهای فوق را در چارچوب یک تحلیل اقتصادی محض به عواملی مانند انتخاب استراتژی تشویق صادرات و در مقابل، ناکامی برنامههای توسعه در ایران را به خطاهای سیاسی، مانند انتخاب استراتژی درونگرای جانشینی واردات نسبت میدهد.
درنهایت باید گفت براساس دیدگاههای رشد درونزای جدید، علتهای توسعهنیافتگی در کشورهایی مانند ایران درونزاست و با نگاهی به برنامه ششم و کلیبودن برنامهها و راهکارهای آن، میتوان به غیرقابل اجرابودن و غیرعملیاتیبودن آن پی برد.
*** محمدرضا عارف: حق هیچکس در انتخابات از بین نرود
رئیس بنیاد امید ایرانیان تأکید کرد: جریانی تمام هدف خود را در زیرسؤالبردن عملکرد دولت میداند و دائما میگوید باید دولت تدبیر و امید یکدورهای باشد؛ برای همین شخصا و تمام جریان اصلاحطلب در انتخابات اسفند از تمام حیثیتمان مایه میگذاریم تا پیروز انتخابات شویم تا برنامههای جریانی که میخواهد دولت تدبیر و امید یکدورهای باشد، با شکست روبهرو شود. به گزارش امیدنامه، محمدرضا عارف در دیدار با اصحاب رسانه و دانشآموختگان علوم سیاسی، ضمن استقبال از سؤالات و تحلیلهای مطرحشده توسط حاضران در جلسه به رویکرد اصلاحات در شنیدن و پذیرفتن نقد اشاره کرد و گفت: «برای اصلاحطلبان بحث پیرامون مسائل مختلف جامعه، حیاتی است. جریان اصلاحطلب برای اینکه راه خودش و مسیر آینده انقلاب را روشن کند، به بحثهای چالشی نیاز دارد». رئیس شورای سیاستگذاری انتخاباتی اصلاحطلبان در ادامه با اشاره به اجرائیشدن برجام، یادآور شد: «باید به مناسبت اجرائیشدن برجام و لغو تحریمهای ظالمانه علیه ملت ایران، از وزیر محترم امور خارجه، کارشناسان خبره هستهای و جناب آقای صالحی که در یک پروژه سنگین انصافا شاهکار کردند، تشکر کنم».
صداوسیما تلاش کرد قشر متدین را به اصلاحطلبان بدبین کند
عارف با اشاره به انتخابات مجلس گفت: «در آستانه رویداد بزرگ انتخابات ٩٤ هستیم که با توجه به شرایطی که با آن روبهرو هستیم، باید دستور اصلی همه نخبگان و مسئولان کشور، حضور حداکثری مردم در انتخابات باشد. ما به حضور بالای مردم در انتخابات اسفند ماه نیاز داریم، هم شرایط منطقه و هم شرایط کشورمان ایجاب میکند مردم در روز انتخابات، حضوری بانشاط و چشمگیر داشته باشند که لازمه حضور حداکثری مردم، برگزاری انتخاباتی رقابتی با حضور همه سلایق موجود در نظام است». او با بیان اینکه رقیب جریان اصلاحات با ترفندهای مختلف تلاش میکرد به جامعه القا کند که اصلاحطلبان از ارزشها فاصله گرفتهاند، تصریح کرد: «رقیب جریان اصلاحات با توجه به امکاناتی که در اختیار داشت از جمله صداوسیما، تلاش زیادی کرد جامعه متدین کشور را به اصلاحطلبان بدبین کند؛ در مقطعی هم تا حدودی موفق شد. البته برخی از چهرههای جریان مقابل اصلاحات در محافل خصوصی به تدین و پایبندی اصلاحطلبان به ارزشها اذعان میکردند ولی متأسفانه در سطح رسانهای و در بین افکار عمومی به گونه دیگری سخن میگفتند». عضو شورایعالی انقلاب فرهنگی در پاسخ به سؤالی درباره ادامه فضای امنیتی در دانشگاهها، گفت: «آن فضای امنیتی که در دانشگاهها حاکم بود، هنوز در برخی از مراکز آموزش عالی ادامه پیدا کرده است که حتی رئیسجمهور محترم هم نسبت به تداوم این فضا گلایه کرده است و به نظرم اگر فضای امنیتی در دانشگاهها ادامه پیدا کند، با چالشهای مختلفی روبهرو میشویم و باید هرچهسریعتر فضای فرهنگی بر کلیه واحدهای آموزش عالی حاکم شود». او ادامه داد: «جریانی تمام هدف خود را در زیرسؤالبردن عملکرد دولت میداند و دائما میگوید باید دولت تدبیر و امید یکدورهای باشد، برای همین شخصا و تمام جریان اصلاحطلب در انتخابات اسفند از تمام حیثیتمان مایه میگذاریم تا پیروز انتخابات شویم تا برنامههای جریانی که میخواهد دولت تدبیر و امید یکدورهای باشد، با شکست روبهرو شود و در انتخابات ریاستجمهوری سال ٩٦ بتوانیم همان روند انتخابات سال ٩٢ را دنبال کنیم».
درگیر دامی که برای ما پهن کردهاند نمیشویم
او با اشاره به ثبتنام گسترده نخبگان در انتخابات مجلس، تصریح کرد: «من نمیخواهم امتیاز حضور پرشور نخبگان در ثبتنام برای نمایندگی مجلس را به حساب خودمان بگذارم که به ما لبیک گفتند. فضای ارزشمند، خوب، بانشاط و امیدواری که بر کشور حاکم شده است، باعث شد بسیاری از نخبگان وارد کارزار انتخابات شوند و این خیلی مایه امیدواری است و سرمایه ارزشمندی برای کشور است که هزاران نخبه در انتخابات اسفندماه ثبتنام کردهاند». عارف به روند بررسی صلاحیتها اشاره کرد و گفت: «مقام معظم رهبری فرمودند حتی کسی هم که نظام و رهبری را قبول ندارد، بیاید رأی بدهد. این سخنان این امیدواری را میدهد که بررسی صلاحیتها در چارچوب قانون باشد و امیدوارم همه دستاندرکاران امر انتخابات با توجه به شرایط داخلی و بینالمللی به گونهای عمل کنند که حق هیچکس در انتخابات از بین نرود و کلیه اقدامات فقط براساس قانون باشد». عارف با اشاره به سیاستهای اصلاحطلبان در پاسخ به تخریبهای رسانهای گفت: «اصلاحطلبان به موضوعاتی که رسانههای افراطی برای سرگرمکردن جریان اصلاحطلب مطرح میکنند، واکنش نشان نمیدهند؛ تفکر اصلاحات مشخص است؛ تفکر ناب انقلاب و تفکر امام(ره) است و همیشه در چارچوب قانون و نظام حرکت کردهایم. ما به رویکرد آرامش معتقدیم و درگیر دامی که برخی رسانهها برای ما پهن کردهاند، نمیشویم. مردم جواب آنها را در اسفندماه و در انتخابات خواهند داد».
*** واکنش اصلاحطلبان به رد صلاحیتها: معترضیم اما میدان را خالی نمیکنیم
اصلاحطلبان میمانند. بعد از اعلام نتایج اولیه تأیید صلاحیتها از سوی هیأتهای نظارت استانی، شب گذشته دو جلسه در شورای عالی سیاستگذاری انتخاباتی اصلاحطلبان برگزار شد.
ابتدا «کارگروه» استانها جلسه گذاشت و بعد از جمعبندی و دریافت اطلاعات رسیده از استانها، اعضا وارد جلسه شورایعالی سیاستگذاری به ریاست محمدرضا عارف و با حضور تعدادی دیگر از اصلاحطلبان شدند. حسین مرعشی، رئیس کارگروه استانها، بعد از پایان نشست کارگروه به میان خبرنگاران آمد و در پاسخ به این سؤال که نتیجه تأیید صلاحیتها چه شد؟ با خنده گفت: «در مجموع اصلاحطلبان و حامیان دولت میتوانند برای کل کشور ٣٠ نامزد معرفی کنند!» مرعشی با اشاره به اینکه از مجموع سه هزار نامزد اصلاحطلب ثبتنامکننده در انتخابات مجلس، ٣٠ نفر در کل کشور تأیید صلاحیت شدهاند که از این تعداد پنج نفر از استان تهران و ٢٥ نفر سهم سایر استانها شده است، گفت: «ما از هیأت نظارت گلایهمندیم که چرا در راستای منویات مقام معظم رهبری و سیاستهای کلی نظام حرکت نکردند. از شورای محترم نگهبان انتظار داریم از حیثیت این شورا دفاع کند». او با اشاره به اینکه اعتقاد داریم اصلاحطلبی نیمی از سیاست کشور است، گفت: «ما به این حضور ادامه خواهیم داد و بههیچعنوان صحنه را ترک نخواهیم کرد. برای همین از رئیسجمهوری و رهبری درخواست داریم کمک کنند به اجحافی که به این نیمی از سیاست کشور شده خاتمه داده شود». او با اشاره به اینکه «این میزان رد صلاحیت را در هیچیک از دورههای انتخابات نداشتیم» گفت: «این بزرگترین رد صلاحیت تاریخ بود؛ حتی این میزان رد صلاحیت در مجلس هفتم هم دیده نشده بود».
مرعشی در پاسخ به این سؤال که برخی اصلاحطلبان پیش از انتخابات از برخی رایزنیها با شورای نگهبان سخن گفته بودند، نتیجه این رایزنیها چه شد؟ گفت: «هیچ رایزنی جدیای نشده بود، چون چنین انتظار و برداشتی از میزان رد صلاحیتها نبود. برداشت ما، هماکنون هم این است که اعضای شورای نگهبان که ششنفرشان منصوب رهبری هستند و بیش از همه مقید به رعایت منویات رهبری، قطعا جلو این اجحافی که از سوی اعضای هیأتهای نظارت رخ داده، خواهند گرفت». مرعشی از محمدرضا عارف، علیرضا محجوب، سهیلا جلودارزاده، مصطفی کواکبیان و هاشمیزهی بهعنوان تنها اصلاحطلبان تأییدشده در تهران نام برد و گفت: «این اتفاق خوبی نیست، ما به دنبال دفاع از خود نیستیم بلکه دنبال دفاع از نظام جمهوری اسلامی هستیم».
مرتضی مبلغ، معاون سیاسی وزارت کشور دولت اصلاحات و عضو دیگر کارگروه، هم با اشاره به اینکه «هیچکس تصور نمیکرد میزان رد صلاحیتها، این تعداد باشد» گفت: «این بزرگترین خطای استراتژیک ممکن اعضای هیأت نظارت بود که آسیبهای جدیای در پی دارد و امیدوارم شورای محترم نگهبان هرچهسریعتر این خطای اعضای هیأت نظارت را جبران کند». او افزود: «آنچه رخ داده برخلاف نظر رهبری بود که اعلام کردند حتی مخالفان هم در انتخابات شرکت کنند و رأی بدهند. اعضای هیأتهای نظارت به جای حرکت در مسیر خواست رهبری، برخلاف نظر ایشان حرکت کردند».
او افزود: «در آستانه پیروزی بزرگ ملت و شیرینشدن کام آنها، چنین اتفاقی میتواند به انفعال مردم منجر شود و آثار نامطلوبی برجای گذارد. این نگرانی وجود دارد که فضای پرنشاطی که بهویژه با رفع تحریمها و بهسرانجامرسیدن برجام در جامعه ایجاد شده، به سرخوردگی منجر شود درحالیکه مشارکت فعال مردم درنهایت به نفع نظام خواهد بود». مبلغ در پاسخ به این سؤال که برنامه اصلاحطلبان چیست، گفت: «اصلاحطلبان از ابتدا با روندی معقول و همدلانه به انتخابات وارد شدند. بسیاری از افرادی که حس میشد هیأت نظارت روی آنها حساسیت داشته باشند، با وجود قابلیتهای خوبی که داشتند، نامزد نشدند. اصلاحطلبان سعی کردند با رفتار خود، فضای امید و همدلی در جامعه ایجاد کنند و این مسیر را همچنان هم ادامه خواهند داد، برای همین انتظار داریم و فکر میکنیم که مردم همچنان در صحنه باقی خواهند ماند و مسیری که از ابتدا آغاز شده، استمرار پیدا خواهد کرد».
او با اشاره به اینکه «من معاون سیاسی وزارت کشور بودم و چندین انتخابات را برگزار کردهام، به همین علت بهعنوان یک مطلع و مسلط بر قانون سخن میگویم» افزود: «کسانی که در کار تأیید صلاحیتها بودند، بر اساس برخی گفتارها و رفتارهایی رأی دادهاند که بسیاری از آنها فاقد مستندات قوی و معتبر قانونی بوده است». او با اشاره به اینکه عدم التزام به قانون اساسی، اسلام و ولایت فقیه را بهعنوان علت رد صلاحیتها اعلام کردهاند، گفت: «این در حالی است که هیچ سند و مدرک متقنی ارائه نشده است. نمیتوان به استناد یکی، دو سخنرانی یا گزارش غیرموثق با چنین اتهاماتی افرادی را رد صلاحیت کرد».
به گفته مبلغ: «تعداد بسیار زیادی از افرادی که در این مرحله رد صلاحیت شدهاند، کسانی هستند که هیچگونه شائبهای درباره سوابق، عملکرد و التزام آنان به اسلام و انقلاب و نظام وجود ندارد و اگر بخواهیم بگوییم این افراد فاقد التزام به اسلام و قانون اساسی و انقلاب هستند، آنگاه به دلیل سوابق برجسته و ارزشمند آنها، بسیاری از دستاوردهای نظام زیر سؤال خواهد رفت و به نظر میرسد کسانی که اینگونه عمل میکنند، متوجه عواقب عملکرد خود نیستند».
معاون وزیر کشور در دولت اصلاحات در پایان با بیان اینکه «اصلاحطلبان با تمام توان در صحنه هستند تا اجازه ندهند جریان افراط در کشور بیش از این رشد و میدانداری کند»، گفت: « امیدواریم همه مقامات و دستاندرکاران کشور با ورود به مسائل اساسی انتخابات و جبران خطاها، شرایط پرنشاط، امیدبخش و سازندهتری را فراهم کنند».
ردصلاحیتشدگان اعتراض کنند
«آذر منصوری»، از اعضای حزب اتحاد ملت، هم بعد از جلسه شورایعالی سیاستگذاری انتخاباتی اصلاحطلبان، گفت: «گام اول را در انتخابات ریاستجمهوری برداشتیم و در واقع مجلس شورای اسلامی گام دوم ما خواهد بود که در راستای تقویت منافع ملی و بهبود موقعیت منطقه و دورکردن آسیبها این مسیر را ادامه خواهیم داد». او گفت: «ما مدافع مشارکت حداکثری مردم هستیم». منصوری ادامه داد: «توصیه میشود کسانی که ردصلاحیت شدهاند، به این امر به صورت قانونی اعتراض کنند». او همچنین گفت: «رایزنیها باید صورت بگیرد تا الزامات رعایت شود».
***پیام آیتالله هاشمیرفسنجانی درخصوص رفع تحریمها
آیتالله هاشمیرفسنجانی به مناسبت آغاز توافقات برجام و رفع تحریمها پیامی صادر کرده که در بخشی از این پیام آمده است: «اگر انتخاب دولت یازدهم را برخاسته از اراده مردم فهیم ایران برای برداشتن سیمخاردارهای سیاسی گِرد ایران اسلامی، آغاز تعاملات سازنده و همچنین متلاشیکردن صخرههای صمّای کوه بیاعتمادی بین جمهوری اسلامی ایران و جهان بدانیم، که چنین بود، مطمئنا اصل و اساس برنامهها و فعالیتهای دولت تدبیر و امید در بُعد سیاستهای خارجی، برداشتن تدریجی سنگهای دیوار تحریمهای ظالمانه و قطع ارتباطهای سیاسی و اقتصادی ایران با کشورهای مهم جهان بود که خدا را شکر، با انتخاب یکی از زبدهترین تیمهای دیپلماسی در تاریخ ایران، که سوابق و تجربیات مذاکرات عاقلانه و فشرده برای احقاق حقوق ایران در ماجرای قطعنامه ٥٩٨ را در پرونده کاری خویش داشتند، این مهم، پس از دو سال و اندی جهاد سخت، فشرده و صبورانه دیپلماسی به نتیجه رسید». در بخش دیگری از پیام رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام آمده است: «این اعتراف بینالمللی و لغو تمام تحریمها، مخصوصا لغو یکجای شش قطعنامه ظالمانه را که در دولت نهم در حق ملت ایران اتفاق افتاد، به ملت عزیز و صبور ایران، تیم زحمتکش، صادق و صبور دیپلماسی، دولت برخاسته از اراده مردم، رهبری بزرگوار که در همه مراحل با حمایتهای خویش جلو تندرویها را میگرفتند و ملتهای جهانسوم و دنیای اسلام و همسایگان که دل در گرو انقلاب اسلامی داشته و دارند، تبریک میگویم و امیدوارم تمام جناحها و جریانهای سیاسی، مخصوصا در آستانه انتخابات سرنوشتساز اسفندماه، برای دو مجلس خبرگان رهبری و شورای اسلامی، با اتخاذ شیوههای اخلاقی و عاقلانه، آنگونهکه در شأن و جایگاه یک کشور متمدن اسلامی است، میدان را برای حضور پرشور همه آحاد مردم مهیا کنند و بگذارند حماسه سیاسی دیگری در تاریخ انقلاب اسلامی رقم بخورد تا انشاءالله سال ١٣٩٥ در کنار اجرای سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی و آغاز تعاملات جهانی، سال حماسه اقتصادی در کشور باشد که آرزوی همه دلسوزان نظام، مردم عزیز، خانوادههای گرامی و جوانان پرشور است».
روزنامه دنیای اقتصاد
ایران به اقتصاد جهانی بازگشت؛ بازارهای منطقه سقوط کرد
بازگشت ایران به اقتصاد جهانی، بازار سهام کشورهای عربی را لرزاند. شاخص سهام در بورسهای عربستان، دبی، ابوظبی و... در اولین روز اجرای برجام با سقوط همراه شد. تحلیلگران در ریشهیابی دلایل چنین سقوطی معتقدند غیبت ایران در اقتصاد جهانی بهواسطه تحریمهای اعمالشده از سوی غرب موقعیت ممتازی را برای کشورهای عربی به عنوان رقبای منطقهای این کشور به وجود آورد. اما با رفع تحریمها و حضور مجدد ایران در اقتصاد جهانی، موقعیت کشورهای عربی از دو ناحیه تقویت قدرت اقتصادی و سیاسی ایران و تشدید کاهش بهای نفت تهدید میشود. به باور تحلیلگران، در دوران غیبت ایران از بازارهای جهانی بهواسطه تحریمها، کشورهای عربی به سرعت جایگزین این کشور در بازارها بهخصوص بخش انرژی شدند. عزم ایران برای بازپسگیری بازارهای خود موجب شده این کشورها با خطر از دست رفتن بازارهای تصرفشده روبهرو شوند. افزایش صادرات نفت ایران نیز بهواسطه احتمال افت بیشتر قیمت نفت و تشدید فشارها بر منابع مالی کشورهای عربی دومین عامل شوک منفی به بورسهای این کشورها است. تحت تاثیر این فضا علاوه بر افت 7 درصدی شاخص بورس عربستان، شاخص جیسیسی 200 بلومبرگ که 200 شرکت بزرگ منطقه خلیجفارس را دنبال میکند، به کمترین سطح در 5 سال گذشته رسید.
گروه بازار پول: بازگشت ایران به صحنه اقتصاد جهان، بازارهای سهام عربی را نگران کرده است. تنها چند ساعت پس از اعلام رسمی اجرای «برنامه جامع اقدام مشترک» معاملهگران سهام خاورمیانه عمدتا با هراس ناشی از اثرگذاری ورود نفت ایران به بازاری اشباع شده، شکلدهنده فشار فروش شدند تا بورسهای منطقه با سقوط روبهرو شوند. رأس این سقوط، بورسهای عربستان بودند. عربستان که مدتی است درگیر تنشهای شدیدی با ایران شده، همزمان با نگرانی از کسری بودجه و ذخایر ارزی، دلواپس به هم خوردن توازن قدرت در منطقه به نفع تهران و افزایش نفوذ ایران در خاورمیانه است. در واقع روز یکشنبه، تمام بازارهای سهام کشورهای عربی خلیج فارس سقوط کردند؛ روندی که با توجه به تحولات سالهای اخیر باعث شگفتی نیست. کشورهای منطقه خلیج فارس در سالهای کمرنگ شدن حضور ایران در اقتصاد جهان، بازارهای صادراتی را تصرف کرده بودند و حالا که ناچارند بخشی از بازار را به ایران پس بدهند، شاهد تشدید فشار مالی روی خود هستند؛ بهویژه در شرایطی که بهای سبد نفتی اوپک به حدود 25 دلار رسیده است. بخش واقعی اقتصاد کشورهای عربی وابستگی زیادی به درآمدهای نفتی دارد و از این رو در روزهای افزایش کسری بودجه و کاهش ذخایر ارزی، تجربهگر تکانههای شدیدتری هستند.
زلزله یکشنبه
یکشنبه، در روزی که بازار سهام تهران برای دومین روز متوالی شاهد جهش بود، شاخص تداول عربستان سعودی بیش از 7 درصد سقوط کرد و به پایینترین سطح از مارس 2011 رسید. شاخص دی اف ام جنرال دبی هم حدود 3 درصد افت کرد که بیشترین میزان افت آن در 5 ماه گذشته بود. شاخص ایدیاکس جنرال ابوظبی هم 5/ 4 درصد سقوط را تجربه کرد و به کف نوامبر 2013 رسید. شاخص اماسام عمان نیز 2/ 3 درصد افت کرد که بیشترین افت این شاخص از دسامبر 2014 بود. بورسهای کویت هم با 2/ 3 درصد افت به کف ماه می 2004 رسیدند. همچنین بازار دارایی بحرین نیم درصد افت کرد. به گزارش «دنیای اقتصاد» به نقل از بلومبرگ، ایران که میزبان 10 درصد از ذخایر اثبات شده نفت جهان است آماده افزایش صادرات نفتی خود است. روز شنبه، آژانس بینالمللی انرژی اتمی تایید کرد که ایران به توافق خود با گروه 1+5 پایبند بوده است. اکنون افزایش صادرات نفت ایران، فشار روی قیمتهای نفت خام را تشدید میکند و به اقتصاد وابسته به نفت کشورهای «شورای همکاری خلیج فارس» آسیب میرساند. نیال خان، رئیس بخش فروش موسسه «سعودی فرانسی کپیتال» میگوید: «عرضه نفت ایران امروز یا فردا آغاز خواهد شد و احیای بازارها به این بستگی دارد که نفت به بالای مرز 30 دلار بازمیگردد یا نه.» نفت خام برنت که معیار جهانی بهای نفت است، روز جمعه با 6درصد سقوط به کف 12 ساله جدیدی رسید.
هراس از قدرت ایران
با ذکاوت گروه مذاکرهکننده ایران، لغو تحریمهای ایران بهگونهای اجرا خواهد شد که ورای تحریمهای هستهای اثر خواهد کرد تا تهران نه بهدنبال بازگشت به سالهای قبل، بلکه پیگیر چند سال رشد بالای 5 درصد باشد. اکنون در حالی که ایران شاهد رفع تحریمهایی حدودا 40 ساله است، کشورهای عربی نگران پیامدهای سقوط بهای نفت خام هستند. درست است که ایران نیز به شدت متکی به نفت است؛ اما این وابستگی به لطف تحریمها سال به سال کمتر و کمتر شده و حالا هم گشایش پنجرههای جدید میتواند ایران را به یکی از قطبهای سرمایهپذیر جهان تبدیل کند. این افزایش بالقوه قدرت اقتصادی در کنار افزایش بالفعل قدرت سیاسی، همان چیزی است که اثر نگرانیهای نفتی را دوچندان کرده است. معاملهگران بازارهای سهام کشورهای خلیج فارس که بیشتر آنها هویت خود را بر مبنای دشمنی با ایران تعریف کردهاند، روز یکشنبه هم به نگرانی از ادامه سقوط قیمت نفت با افزایش 500 هزار بشکه نفت ایران هم به بازار و هم به افزایش قدرت ایران واکنش نشان دادند. اینکه روز یکشنبه تنها سهام شرکتهای نفتی اعراب نبودند که با افت مواجه شدند، روز گذشته شرکتهای بیشتر حوزهها شاهد افت بهای سهام خود بودند. بیبیسی در گزارشی با اشاره به این موضوع مینویسد: «دلیل افت شرکتها در تمام بخشهای اقتصاد این است که اکنون انتظار این است که ایران، پذیرای میلیونها دلار سرمایهگذاری جدید غرب باشد؛ پولی که پیشتر در کشورهای خلیج فارس خرج میشد.»
نگرانی تمام عیار
کشورهای شورای همکاری خلیج فارس 30 درصد ذخایر اثبات شده نفت جهان را در اختیار دارند. روز گذشته بلومبرگ گزارش کرد که شاخص جیسیسی 200 بلومبرگ که 200 شرکت بزرگ منطقه خلیج فارس را دنبال میکند، 6/ 5 درصد سقوط کرده و به کمترین سطح در حدود 5 سال گذشته رسیده است. بانک الرجحی عربستان سعودی و شرکت صنایع پایه این کشور از بزرگترین بازندگان روز بودند. سهام این دو، به ترتیب 9/ 5 و 6/ 5 درصد سقوط کردند. سقوط بورسهای عربی در حالی اتفاق افتاد که بورس ایران به بالاترین سطح خود از آگوست 2014 رسید. ایران بهدنبال جذب دست کم 30 میلیارد دلار سرمایه مستقیم خارجی در 5 سال آینده است. رامین ربیعی، مدیر ارشد اجرایی موسسه «فیروزه» در تهران شنبه به بلومبرگ گفت: «سرمایهگذاران نباید بهدنبال خیز سریع ایران باشند، بلکه باید دیدی درازمدت داشته باشند تا از بازاری که در 5 سال آینده عملکرد خوبی خواهد داشت، نفع ببرند. ما انتظار داریم که اقتصاد ایران در سالهای پیش رو 6 تا 8 درصد رشد کند.» حسن روحانی، رئیسجمهوری ایران گفته که درآمد نفتی در سالهای آینده بهعنوان «درآمد مکمل» عمل خواهد کرد. بامداد یکشنبه، اتحادیه اروپا با اجرای توافق هستهای تاریخی میان تهران و قدرتهای جهانی، فرآیند لغو تحریمهای اقتصادی و مالی علیه ایران را آغاز و زمینه را برای بازگشت شرکتهای اروپایی به بازار ایران فراهم کرد. روز گذشته خبرگزاری رویترز به نقل از دیپلماتهای اروپایی گزارش داد برداشته شدن رسمی تحریمهای ایران پس از انتشار گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی که پایبندی تهران به تعهدات هستهای را تایید کرد، باید به سرعت انجام بگیرد.
دردسرهای عربی
عجیب نیست که روند سقوط روز یکشنبه حتی به مصر نیز کشیده شد تا بورس قاهره هم 2/ 5 درصد سقوط کند. وقتی مصریها نگران باشند، دلواپسی اعراب آشکارتر است. عربستان سعودی که در حال اجرای اقدامات ریاضتی است، حتی بودجه جدیدش را روی نفت 40 دلار بسته است. تحلیلگران بر این باورند که اگر قیمتهای نفت در سطوح فعلی بماند، حکام این کشور چارهای جز تشدید ریاضت در این کشور بیابانی غنی از نفت ندارند. جالب اینجا است که بلای نفتی را خود ریاض گسترش داده است. ریاض از ابتدای سال 2014 اولا برای تحت فشار گذاشتن ایران و روسیه و ثانیا برای کنار زدن تولیدکنندگان نفت شیل در آمریکا، دست به افزایش تولید زد تا مازاد عرضه در بازار به سقوط بهای نفت خام بینجامد. عربستان نشستهای اوپک در بحبوحه سقوط نفت را نیز بینتیجه گذاشت تا اکنون خود گرفتار بلای سقوط نفت شود.
روزنامه جهان صنعت
در مراسم شصتمین سالگرد تاسیس شرکت ملی نفتکش مطرح شد؛صدور مجوز افزایش نیم میلیون بشکهای صادرات نفت
صفحه نفت و انرژی: عارف صفیپور- کشور در دوران تحریم مراحل دشواری را پشتسر گذاشت و تجارب ارزشمندی در این مدت کسب کرد که منجر به خودکفایی در توسعه صنایع داخلی از جمله صنعت نفت و گاز کشور شد، هر چند این تحریمها صدمات بسیاری را به بدنه این صنعت وارد کرد و وزارت نفت با مشکلات متعددی روبهرو شد اما در نهایت با توجه به تلاشهای دولت تدبیر و امید، دیوار تحریمهای ظالمانه فروریخت و نقطه عطفی را در پیشرفت و توسعه کشور رقم زد.
رویداد تاریخی رفع تحریمها، برابر بود با شصمین سالگرد تاسیس شرکت ملی نفتکش ایران که روز گذشته با حضور مدیرعامل این شرکت و همچنین برخی معاونان وزیر نفت در محل مرکز همایشهای صداوسیما برگزار شد.
مدیرعامل شرکت ملی نفتکش با حضور در شصتمین سالگرد تاسیس این شرکت، لغو تحریمها را نهتنها نقطه عطف مهم در تاریخ این شرکت بلکه نقطه عطف تاریخ اقتصادی کشور به مناسبت لغو تحریمها دانست.
علیاکبر صفایی گفت: شرکت ملی نفتکش به عنوان بنگاه اقتصادی خصوصی طی سنوات گذشته با عزم راسخ و تعهد کارکنان متخصص خود و همچنین حمایت سهامداران و با برنامهریزی عملیاتی توانسته با وجود تاثیر مخرب بحرانهای سیاسی اقتصادی منطقه و بینالمللی مانند جنگ تحمیلی و تحریمها به موفقیتهای متعددی در راستای کسب درآمد و پشتیبانی از صادرات نفت و گاز نائل شود. وی اظهار داشت: ما اکنون از این فرصت استفاده کرده و از همکاری شرکا در سراسر دنیا تشکر میکنیم و ضمن تبریک و تشکر از دولت تدبیر و امید به مناسبت تلاش برای لغو تحریمها به ویژه تحریمهای حملونقل دریایی شرکت ملی نفتکش که توسط ظریف و موگرینی اعلام شد، امیدواریم همکاریهای تجاری محکمتر شود تا بتوانیم به اهداف اقتصادی بالا نائل شویم. وی در ادامه با اشاره به اینکه منابع نفت و گاز میزان قابل توجهی از سبد مصرفی انرژی دنیا را تشکیل میدهد، تصریح کرد: بیش از 30 درصد حملونقل دریایی متعلق به نفتخام و بقیه مربوط به کالاهای کانتینری است. صفایی همچنین گفت: ما با دارا بودن 157 بیلیون بشکه نفت در رتبه چهارم و 34تریلیون مترمکعب گاز در رتبه اول جهان قرار داریم که پتانسیل خوبی را در کشور ما نوید داده و در گذر کوتاه ایران میتواند در گستره دریای خزر، خلیجفارس و عمان نقش بیبدیلی داشته باشد چراکه 55 درصد منابع نفتی که در این حوزه وجود دارد یا بخش اعظمی از آن باید از کشور ما عبور کند ضمن اینکه 70 درصد منابع گاز در این منطقه واقع شده که این مساله نیز میتواند نقش ویژهای به کشور ما به لحاظ استراتژیک ببخشد. وی همچنین به افزایش صادرات نفت از 5/1 میلیون بشکه به دو میلیون بشکه در فاز اول و توسعه فازهای پارسجنوبی و تولید گاز و شرایطی که برای صادرات مهیا شده اشاره و اظهار کرد: از این به بعد مباحث تولید نفت و گاز و الپیجی و الانجی توسعه مییابد بنابراین تقاضا برای حملونقل دریایی افزایش پیدا خواهد کرد و تحول در حوزه بینالملل عرضه و تقاضای حملونقل دریایی موثر خواهد بود.
مدیرعامل شرکت ملی نفتکش ایران با بیان اینکه شرایط برای بازگشت نقتکشهای ایرانی به بازار اروپا فراهم شده است، یادآور شد: حل مشکلات بانکی، ردهبندی قراردادن کشتی، بیمه بینالمللی، پرچم و ترددهای دریایی که به دلیل تحریمها به وجود آمده بود، در جلسههای دوجانبه با شرکتهای خارجی بررسی خواهد شد.
ایران ۵٠٠ هزار بشکه نفت را روانه بازار میکند
معاون امور بینالملل و بازرگانی وزیر نیز با حضور در این مراسم با اشاره به اینکه شرکت ملی نفتکش بازوی توانمند صادرات نفت ایران در پساتحریم خواهد بود، گفت: ایران خوشحال است که چنین سرمایه بزرگی دارد و از این شرکت در عرصه بینالمللی به صورت همهجانبه حمایت خواهد کرد. وی با بیان اینکه شرکت ملی نفتکش در دوران تحریم توانست وظیفه خود را نحو احسن انجام دهد و در جهت افزایش ظرفیت شرکت گامهای مهمی بردارد، یادآور شد: یکی از بندهای سیاست اقتصاد مقاومتی کاهش آسیبپذیری کشور است که شرکت ملی نفتکش به درستی وظایف خود را انجام داده است. وزارت نفت بارها وعده افزایش 500 هزار بشکهای صادرات نفت را به محض لغو تحریمها داده بود که در این خصوص امیرحسین زمانینیا،معاون امور بینالملل و بازرگانی وزیر نفت در پاسخ به سوال خبرنگار «جهانصنعت» مبنی بر اینکه در خصوص افزایش تولید نفت چه اقداماتی صورت گرفته است،گفت: این میزان افزایش صادرات از دیروز است و دستور آغاز افزایش صادرات نیم میلیون بشکهای صادر شده است.
وی همچنین در خصوص تاثیر افزایش صادرات نفت ایران بر بازار نفت گفت: این افزایش به صورت مدیریت شده خواهد بود تا منجر به سقوط بیشتر بهای نفت نشود.
حضور مهمانان خارجی دیگر جرم نیست
وی در ادامه به لغو تحریمهای ایران و اجرای برجام اشاره کرد و افزود: امروز یک روز تاریخی برای کشور است و برای به دست آمدن این موفقیت تلاشهای زیادی در سالهای اخیر انجام شده است. معاون امور بینالملل و بازرگانی وزیر نفت با بیان اینکه با لغو تحریمها دیگر حضور مهمانان خارجی در ایران جرم نیست، افزود: پیش از لغو تحریمها هرگونه گفتوگو و مذاکره با شرکتهای خارجی شائبه نقض تحریمها را ایجاد میکرد. وی با تاکید بر اینکه برجام نتیجه تلاش ملی است و هر دولت زمینهساز تلاشهای دولت دیگر بوده است تا این نتیجه به دست آمده است، یادآور شد: این موفقیت پیروزی یک جناح بر جناج دیگر نیست و نتیجه تلاشهای دولتهای مختلف است.
چین بزرگترین مقصد صادرات نفت
معاون امور بینالملل و بازرگانی وزیر نفت چین را بزرگترین مقصد صادراتی نفت ایران پس از لغو تحریمها اعلام کرد و گفت: مشتریان نفت ایران در پساتحریم از قارههای آسیا، آفریقا، آمریکای لاتین و اروپا خواهد بود.
زمانینیا در حاشیه شصتمین سالگرد تاسیس شرکت ملی نفتکش ایران درباره اینکه آیا کشور هند بزرگترین مشتری نفت ایران در پساتحریم خواهد بود آن را تایید نکرد و اظهارکرد: بیشترین نفت ایران بهطور معمول به مقصد چین میرود همان گونه که در دوران تحریم هم چین بزرگترین مشتری ایران بوده است.
وی درباره افزایش ۵٠٠ هزار بشکهای صادرات نفت ایران با وجود روند کاهشی قیمت نفت در بازارهای جهانی نفت، تصریح کرد: شرکت ملی نفت ایران این ظرفیت را دارد که حدود ۵٠٠ هزار بشکه در روز صادرات خود را افزایش دهد و این میزان را در زمان آینده به یک میلیون بشکه برساند.
ایران بازار خود را از عربستان پس میگیرد
زمانینیا با بیان اینکه ایران در دوران تحریم بازارهای نفت خود را از دست داده و عربستان و دیگران این بازار را اشغال کردند، یادآور شد: اولویت ایران به دست آوردن سهم بازار است و این ظرفیت را برای افزایش صادرات نفت دارد. زمانینیا درباره اینکه آیا کشور هند بزرگترین مشتری نفت ایران در پساتحریم خواهد بود آن را تایید نکرد و اظهارکرد: بیشترین نفت ایران بهطور معمول به مقصد چین میرود همان گونه که در دوران تحریم هم چین بزرگترین مشتری ایران بوده است.
دیگر بهانهای به نام تحریم وجود ندارد
معاون امور بینالملل وزیر نفت درباره عملکرد مدیران نفت در دوران پساتحریم گفت: از امروز همه مدیران کشور باید با کارایی خود مدیریت کنند و دیگر بهانهای به نام تحریم وجود نخواهد داشت. وی درباره افزایش ۵٠٠ هزار بشکهای صادرات نفت ایران باوجود روند کاهشی قیمت نفت دربازارهای جهانی نفت، تصریح کرد: شرکت ملی نفت ایران این ظرفیت را دارد که حدود ۵٠٠ هزار بشکه در روز صادرات خود را افزایش دهد و این میزان را در زمان آینده به یک میلیون بشکه برساند. زمانینیا با بیان اینکه ایران در دوران تحریم بازارهای نفت خود را از دست داده و عربستان و دیگران این بازار را اشغال کردند، یادآور شد: اولویت ایران به دست آوردن سهم بازار است و این ظرفیت را برای افزایش صادرات نفت دارد.
وی تاکید کرد: مشتریان نفت ایران هماکنون وجود دارند و همه تلاشمان این است افزایش صادرات نفت ایران به بازار کمترین تاثیر را بر قیمت نفت داشته باشد.
ورود نفت ایران پس از لغو تحریم بانکها به بازار
مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران نیز در حاشیه این مراسم، با بیان اینکه هیچگونه محدودیت فنی برای افزایش 500 هزار بشکهای تولید روزانه نفت ایران وجود ندارد، گفت: با طی شدن پروسه رسمی لغو تحریم بانکی، افزایش تولید نفت ایران روزانه وارد بازار میشود.
رکنالدین رکنالدین جوادی با استقبال از لغو تحریمها و اعمال محدودیتها علیه صنعت نفت ایران گفت: از امروز فرصتی برای شتاب توسعه درکشور به وجود آمده است و این مقوله بدون شک در صنعت نفت هم آثار شگرفی را به همراه خواهد داشت. مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران در خصوص افزایش 500 هزار بشکهای تولید نفتخام ایران در مرحله اول دوران پسا تحریم اظهار کرد: هماکنون در حال رصد کردن مشکلات پیش روی بانکها هستیم چراکه ممکن است چند هفته طول بکشد تا روند آن طی شود و در صورتی که مسایل مربوط به آن حل شده باشد شرکت ملی نفت ایران آمادگی لازم را برای افزایش تولید و صادرات نفت را دارد.
این مقام مسوول با یادآوری اینکه در برنامه افزایش تولید 500 هزار بشکهای هیچ مشکل فنی به ویژه در بخشهای قدیمی خطوط لوله و تاسیسات صنعت نفت وجود ندارد، ضمن اشاره به نزدیکترین زمان امضای قرارداد در مدل جدید قراردادهای نفتی بیان کرد: با توجه به برچیده شدن تحریمها و بررسیهای انجام گرفته پیشبینی میشود تا اواسط سال آینده اولین قرارداد در این حوزه به امضا برسد.
پایان دوران سخت شرکت ملی نفتکش
مشاور وزیر نفت در امور راهبردی با بیان اینکه سیاستمداران کشورها ایران را تحریم کردند نه شرکتهای اقتصادی گفت: با لغو تحریمهای بینالمللی، دوران سخت شرکت ملی نفتکش به پایان رسید. محمد سوری نبود پوشش شرکتهای بیمهای را یکی از مشکلات دوران تحریم عنوان کرد و گفت: شرکتهای بیمه P&I در دوران تحریم تحت فشار سیاستمداران خود شرکت ملی نفتکش را تحت پوشش بیمهای قرار ندادند اگرچه تمایل به همکاری با ایران داشتند.
لغو تحریمها، نویدی برای پیشرفت منطقه
همچنین مدیر یک شرکت انگلیسی مطرح در حوزه کشتیسازی و فعال در زمینه صدور مدارک بینالمللی کشتیها در گفتوگو با جهانصنعت و در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه از آیا اکنون که تحریمهای علیه ایران لغو شده است تمایل به همکاری با ایران را دارند یا خیر گفت: ما به دلیل تحریمها مدتها امکان فعالیت در ایران را نداشتهایم اما اکنون با رفع تحریمها ،بعد از سالها مجددا در ایران حضور پیدا خواهیم کرد و از این بازگشت بسیار خرسند هستیم. پیت مست، آینده ایران را بسیار روشن توصیف کرد و به گفته وی ایران میتواند نویدی برای پیشرفت تمام منطقه باشد.
*** دلار و سکه گران شد
برخلاف انتظارات در روز اول اجرای برجام سکه طرح جدید با ۹ هزار تومان افزایش ۹۲۷ هزار تومان و دلار با ۳۳ تومان رشد قیمت ۳۶۳۰ تومان به فروش رسید.
دیروز در بازار تهران برخلاف انتظار و روند چند روز گذشته قیمت سکه و دلار افزایش یافت.
سکه طرح جدید با 9 هزار تومان افزایش 927 هزار تومان، سکه طرح قدیم با 10 هزار تومان رشد 926 هزار تومان و نیم سکه با کاهش هزار تومانی 467 هزار تومان به فروش رسید.
ربع سکه و سکه گرمی بدون تغییر به ترتیب 254 هزار و 172 هزار تومان معامله شدند و هر گرم طلا 18 عیار با 1150 تومان رشد 94 هزار و 210 تومان فروخته شد.
در بازار ارز، دلار که صبح دیروز به 3560 تومان رسیده بود، در ساعات پایانی معاملات3630 تومان معامله شد. اما یورو با 10 تومان کاهش 3920 تومان و درهم بدون تغییر 990 تومان فروخته شد.
*** افزایش پلکانی دستمزدها / پیشنهاد کارگران برای جبران گرانی ۲۸۰ درصدی هزینه معیشت خانوار؛
کارگران میگویند طرحی در زمینه جبران قدرت خرید خانوار در دست دارند که اجرای تدریجی آن میتواند شکاف دخل و خرج زندگی و گرانی ۲۸۰ درصدی هزینههای معیشت را با افزایش پلکانی دستمزدها جبران کند.
علی ربیعی، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در آخرین اظهارنظر خود درباره روند افزایش دستمزد کارگران با اشاره به برنامه وزارت کار برای افزایش حقوق و دستمزد سال آینده مشمولان قانون کار گفت: دستمزد کارگران را به نسبت تورم و به صورت پلکانی در سالهای آینده اصلاح میکنیم.
فرامرز توفیقی، نماینده کارگران در شورای عالی کار در این زمینه به مهر اظهار داشت: در فاز اول هدفمندی یارانهها آنچه مسلم است، از مباحث تورم باید بیرون میآمدیم و باید به جهش قیمتها فکر میکردیم. در کشورهای پیشرو در باب اجرای هدفمندی، این زمان گذار را با افزایش منطقی و معقول دستمزدها متناسب با فازبندی اجرای هدفمندی، مقدار جهشهای متصور قیمت کالاها و نهادهها، وضع قوانین حمایتی نه آمرانه برای صاحبان بنگاهها گذر کردند.
این مقام مسوول کارگری افزود: برای گذار از این دوره یکی از بهترین و سریعترین راهکارها جبران قدرت خرید است که با عنایت به ترمیم حقوق و رساندن آن به نزدیکی سطح واقعی، حیاتی دوباره به خانواده میبخشد. همچنین در این مرحله با کنترل بازار و جلوگیری از ورود کالاهای قاچاق و غیرایرانی و حمایت از تولیدکننده داخلی رونق اقتصادی را شاهد خواهیم بود.
افزایش واقعی مزد با ضرایب پلکانی
به گفته توفیقی، این رونق افزایش سطح تولید به همراه دارد و هزینه سربار را کاهش میدهد، اشتغالزایی میکند، قیمتها را متعادل کرده، قدرت رقابتپذیری ایجاد میکند، افزایش قدرت خرید جامعه منجر به خرید میشود، پول وارد بنگاهها میشود، بنگاهها میتوانند چشمانداز مناسبی برای فردای خود پیشبینی کنند و رغبت سرمایهگذاری ایجاد میشود.مشاور مجمع عالی نمایندگان کارگران ایران اظهارداشت: بنابراین یکبار برای همیشه باید بپذیریم در این بازه زمانی تنها و تنها راهکار سریعالاثر افزایش قدرت خرید جامعه با نگرشی نوین به مقوله دستمزد است. افزایشی معقول، حسابشده، با ضرایبی پلکانی برای رسیدن به سطح واقعی دستمزد و کاهش قدرت خرید کارگران است.
وی درباره خط فقر یا آستانه فقر نیز بیان کرد: گام اول در تشخیص فقیر از غیرفقیر معیاری است که براساس آن بتوان تعیین کرد چه کسی فقیر است و چه کسی فقیر نیست. این معیار در مطالعات خط فقر نامیده میشود که میگوید افرادی که به آن سطح رفاه دسترسی ندارند، فقیر و کسانی که به این سطح رفاه دسترسی دارند، غیرفقیر تلقی میشوند.
نماینده کارگران در شورایعالی کار اظهار داشت: یکی از متغیرهایی که به شدت سبک زندگی افراد و خانوارها را تحت تاثیر قرار میدهد، اشتغال افراد یا به طور دقیقتر نوع شغل افراد است. شان اجتماعی که در اثر شغل افراد برای آنها قائل میشویم، میزان درآمد، ساعات کاری، فراغت و درجه سختی کار همگی از عوامل مهم در سبک زندگی افراد است.
روزنامه خراسان
با انتشار جزئیات لوایح برنامه ششم توسعه و بودجه 95 مشخص شد: یارانه نقدی؛ از تغییر ریل در برنامه تا سکوت در بودجه
روزهای پرخبر اقتصاد کشور با ارائه برنامه ششم به مجلس کامل شد. لایحه برنامه ششم یک ویژگی مشخص دارد و آن حذف تمامی بندهای جنجالی این برنامه بود. حذف بندهای مربوط به افزایش سن و سابقه بازنشستگی، حذف بندهای مربوط به ادغام وزارت خانه نفت و نیرو و تغییر بند مربوط به انحلال سازمان حمایت از تولیدکننده و مصرف کننده، مهم ترین تغییرات لایحه برنامه ششم توسعه نسبت به نسخه قبلی ارائه شده بود.حدود یک ماه پیش بود که خبرگزاری ها پیش نویسی از برنامه ششم توسعه منتشر کردند که مملو از بندهای جنجالی بود. هر چند سخنگوی دولت، در چند نوبت اعلام کرد که این پیش نویس مورد تایید نیست اما مقایسه لایحه ارائه شده از طرف دولت با پیش نویس منتشر شده، خلاف آن را نشان می دهد. اما مهم ترین بندهای برنامه ششم توسعه چیست؟
ممنوعیت هر گونه تخفیف، ترجیح یا معافیت مالیاتی جدید
یکی از بندهای مهم لایحه برنامه ششم، ممنوعیت هر گونه تخفیف، ترجیح یا معافیت مالیاتی جدید است. این بند به منظور تحقق صرفه جویی در هزینه های عمومی، اصلاح نظام درآمدی دولت و قطع وابستگی بودجه به نفت تا پایان برنامه ششم، لحاظ گردیده است.
سهم 30 درصدی صندوق توسعه ملی از صادرات نفت و گاز در سال سوم برنامه
براساس بند دوم، ماده دو برنامه سهم صندوق توسعه ملی از منابع حاصل از صادرات نفت خام، میعانات گازی و خالص صادرات گاز در سال سوم برنامه 30 درصد تعیین می شود که سالانه 2 واحد درصد به این سهم اضافه می شود. این در حالی است که در سیاست های ابلاغی رهبری برای برنامه ششم، سهم 30 درصدی صندوق توسعه از سال نخست اجرای برنامه پیش بینی شده بود.
محدودیت برای اجرای پروژه های عمرانی ملی
شروع طرح و پروژه های عمرانی ملی جدید در دوره برنامه ششم صرفا با پیشنهاد سازمان مدیریت به تصویب هیئت وزیران می رسد. این تصمیم به دلیل ایجاد انضباط مالی و اصلاح فرآیندهای برنامه ریزی و بودجه ریزی صورت می پذیرد.
اجازه به دولت برای تسویه بدهی با انتشار اوراق بهادار
تاپایان برنامه ششم، دولت معادل کل بدهی های قطعی شده خود به اشخاص تا پایان سال 94 را از طریق اوراق بهادار تسویه می کند.
5جریمه جدید بانک مرکزی برای بانک های متخلف
بنا بر پیشنهاد سازمان مدیریت در پیش نویس لایحه برنامه ششم، بانک مرکزی می تواند علاوه بر اختیارات قانونی خود مقرر در قانون پولی و بانکی کشور، حسب مورد 4 اقدام نظارتی و انتظامی را نیز در قبال بانک ها و موسسات اعتباری غیر بانکی متخلف اعمال نماید.
الف- اعمال جریمه نقدی تا سقف حداکثر یک درصد آخرین سرمایه ثبت شده بانک یا موسسه اعتباری غیربانکی متخلف متناسب با سطح و نوع تخلف از محل سود سهامداران
ب- اعمال محدودیت یا ممنوعیت توزیع سود و اندوخته ها و سهامداران و یا پرداخت پاداش و مزایای مدیران
ج- حسب مورد، سلب حق رای تمام یا برخی از سهام داران به طور موقت؛ سلب حق تقدم خرید سهام تمام یا برخی از سهامداران و یا الزام به واگذاری سهام خود و اعمال ممنوعیت تملک سهام در بانک ها و موسسات اعتباری غیر بانکی
د - لغو مجوز فعالیت
ه- سلب صلاحیت حرفه ای مدیران عامل و اعضای هیئت مدیره
کاهش 15 درصدی حجم و اندازه و ساختار دولت
کاهش حجم، اندازه و ساختار مجموع دستگاه های اجرایی، حداقل به میزان 15 درصد نسبت به وضع موجود از طریق واگذاری واحدهای عملیاتی، خرید خدمات و مشارکت با بخش های غیردولتی، حذف واحدهای غیرضروری، کاهش سطوح مدیریت، کاهش پست های سازمانی، انحلال و ادغام سازمان ها و موسسات و واگذاری برخی از وظایف دستگاه های اجرایی به شهرداری ها و دهیاری ها با تصویب شورای عالی اداری.
واگذاری صندوق حمایت و بازنشستگی کارکنان فولاد به تامین اجتماعی
موسسه صندوق حمایت و بازنشستگی کارکنان فولاد با کلیه وظایف، اختیارات، تعهدات و دارایی ها به صندوق تامین اجتماعی انتقال می یابد.
حذف بند ادغام وزارتخانه ها
اما خبر مهم آنکه تمامی احکام جنجالی برنامه ششم حذف شد. بعد از آنکه پیشنهاد سازمان مدیریت و برنامه ریزی برای ادغام و انحلال برخی وزارت خانه ها به جنجالی در دولت و رسانه ها تبدیل شد، در لایحه برنامه ششم توسعه اجرای این پیشنهاد به آینده و نظر سازمان موکول شد. به گزارش تسنیم، جزئیات لایحه پیشنهادی برنامه ششم توسعه که دیروز از سوی رئیس جمهور تقدیم مجلس شد نشان می دهد که دولت تصمیم گیری در مورد این مهم را به آینده و نظر سازمان مدیریت و برنامه ریزی موکول کرده است.
آن طور که در بند چهارم ماده 7 لایحه برنامه ششم توسعه آمده «به دولت اجازه داده می شود در اجرای اصلاح ساختار دولت و کاهش حجم و اندازه دستگاه های اجرایی با پیشنهاد سازمان مدیریت و تصویب شورای عالی اداری، نسبت به ادغام، انحلال و جابه جایی سازمان های تابعه و وابسته وزارتخانه ها و سازمان ها اقدام کند».
سازمان مدیریت در پیش نویس لایحه برنامه ششم توسعه به دولت پیشنهاد کرده بود، مأموریت ها، وظایف و مؤسسات و شرکت های مرتبط با بخش انرژی از وزارت نیرو تفکیک و پس از ادغام با وزارت نفت، وزارت جدید انرژی تشکیل شود.
حذف بند افزایش سن بازنشستگی
در حالی که در پیش نویس برنامه ششم آمده بود:« افزایش تدریجی سن و سابقه خدمت لازم برای مشمولین تمام صندوق های بازنشستگی و تامین اجتماعی از سال اول برنامه هر سال به میزان 6 ماه، به حداقل سن و سابقه خدمت جهت احراز بازنشستگی» اما در لایحه پیشنهادی دولت نشانی از این بند وجود ندارد.
بند دیگر جنجالی، « تعیین حداقل مزد برای کارگران جدید گروه های سنی زیر 29 سال (که قبلا سابقه بیمه تامین اجتماعی نداشته باشند) و مشمولین طرح اشتغال عمومی به میزان 75 درصد حداقل مزد تعیین شده مصوبه شورای عالی کار حداکثر تا دو سال با هدف انگیزه بیشتر برای بکارگیری نیروی کار جدید» که این بند نیز به سادگی حذف شد.
تداوم اصلاح قیمت انرژی و یارانه ها تا سال 99
براساس بند 9 لایحه برنامه، اصلاح قیمت آب و حامل های انرژی تا پایان برنامه (سال 1399) تداوم می یابد و منابع حاصل برای ارتقای تولید، اشتغال، صادرات غیرنفتی، بهره وری، کاهش شدت انرژی، کاهش آلودگی هوا، ارتقای شاخص های عدالت اجتماعی و حمایت از خانوارهای نیازمند اختصاص می یابد.
*** در لایحه بودجه95 اختصاص یافت: 60میلیارد تومان برای حاشیه و بافت فرسوده مشهد
با تفاوت 43 روزه در مقایسه با سال گذشته، بالاخره دولت لایحه بودجه سال 95 کشور را به همراه لایحه برنامه ششم توسعه تقدیم مجلس کرد. به گزارش خراسان، با بررسی ردیف ها و جداول اختصاص لایحه بودجه سال آینده وعده دولت برای ردیف بودجه اختصاصی برای حاشیه شهر مشهد محقق شده و دولت در جدول لایحه بودجه سال 95 ، 60 میلیارد تومان برای حاشیه شهر و بافت های فرسوده مشهد پیش بینی کرده است. یکی دیگر از نکات برجسته لایحه بودجه سال آینده، فقدان اعتبارات ماده 12 یا همان بودجه زیارت است که متأسفانه در لایحه بودجه سال آینده، خبری از آن نیست. یکی دیگر از ردیف هایی که انتظار می رفت در لایحه بودجه سال آینده به آن توجه ویژه ای شود اعتبار ویژه مشهد 2017 بود. طبق قرارها و از آنجا که مشهد در سال آینده میلادی به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام معرفی می شود، دولتمردان وعده داده بودند در بودجه سال 95، برای مشهد 2017 بودجه ویژه ای در نظر بگیرند اما تاکنون خبری از ردیف های اختصاصی مشهد 2017 نیست.
*** گلایه های حسرت بار پرستویی از جشنواره فیلم فجر
پرویز پرستویی با دریافت سه سیمرغ بلورین، یک دیپلم افتخار، یک سیمرغ ویژه و یک لوح زرین، پرافتخارترین بازیگر جشنواره فیلم فجر محسوب میشود. این بازیگر که امسال با «بادیگارد» در این دوره حضور دارد، در آستانه برپایی جشنواره با بیان این که اهمیت جشنواره در سال های گذشته برایش بیشتر از امروز بوده است، اظهار کرد: الان آن قدر اتفاقات ناخوشایند افتاده که قبح آن شکسته شده است و به جای آن که قضاوتهایمان را پربارتر کنیم، تزئینات جشنواره را بیشتر میکنیم . جشنواره در دهه 60 و 70 شاید تجملات امروز را نداشت و فرش قرمز و کاخ میلادی نبود اما منزلت خاصی داشت. همدیگر را بیشتر دوست داشتیم و احترامها بسیار بیشتر بود. روی حب و بغض و مسائل شخصی قضاوت نمیکردیم. اما الان متأسفانه فضا به این سمت رفته است که خیلی چیزها را باور ندارم.به گزارش ایسنا پرستویی با انتقاد از طراحی و نحوه رونمایی پوستر این دوره از جشنواره که به تصویرخسرو شکیبایی اختصاص یافته است، تصریح کرد: اگر خسرو زنده بود، چنین لباسی تنش نمیکرد. روحیات و خصوصیات او را خوب میشناختم. اگر امروز بود اجازه نمیداد در چنین پُزی او را نشان دهند. الان برای بازیگران برای حضور روی فرش قرمز لباس طراحی میشود که جزو محالات است پایم را روی آن فرش بگذارم. فرهنگ من ایرانی است و این چیزها را باید با فرهنگ و دنیای خودم آموخته باشم تا بتوانم آن را بپذیرم. اگر در هالیوود این کار را میکنند، مرتبط با فرهنگ شان است .بیاییم به جای این که تزئینات جشنواره را زیاد کنیم مثل سالهای 60 و 70 کمی دوستانهتر و مهربانتر برخورد کنیم. پرستویی با بیان این که دیگر مانند گذشته هیجانی برای حضور در جشنواره ندارد، گفت: الان موسم جشنواره که میشود، برخلاف گذشته دیگر تنم نمیلرزد واصلا برایم اهمیتی ندارد. الان خیلی راحت به هم تهمت و افترا و زندگی هم را به هم گره میزنیم و از هم میپاشانیم و مشکلات شخصیمان را در قضاوت دخیل میکنیم. اینها را که میبینم، اصلا جشنواره برایم اهمیتی ندارد. کمی خودمان باشیم و این ماسک را از روی صورتمان برداریم. پرستویی با تاکید بر این که دهه 60 و 70 دهه درخشان جشنواره فیلم فجر است، گفت: پیش آمدن فضای امروز ربطی به مسئولان ندارد و بیخود توپ را در زمین آنها نیندازیم. خودمان دچار مشکل شدیم و همدیگر را دوست نداریم. روند به سمتی رفته که الان اصلا دوست ندارم به جشنواره بیایم دوست دارم کارها صادقانه قضاوت شود، کارگردانی که با سختی کار میکند، نباید به خاطر این وری یا اون وری بودن قضاوت درست نشود. باید بلد باشیم خصومتهایمان را موقع قضاوت کنار بگذاریم. وی خاطر نشان کرد: همه جوره قضاوت میشویم و اصلا نمیشود حرف زد.این بازیگر ادامه داد: برای نخستین بار میگویم در فیلم «بادیگارد» سه نقص عضو پیدا کردم. 23 خرداد مچ دستم در پیشتولید شکست، مرداد ماه هنگام فیلم برداری دندهام شکست و 23 مهر نیز تاندوم دستم را عمل کردم. این سختیها را نه به خاطر گرفتن جایزه، بلکه برای این کشیدم که فیلم در دل مردم جا باز کند.پرستویی با اشاره به برنامه «هفت» هم اظهار کرد: شرمم میشود این «هفت» را نگاه کنم. این یک برنامه سینمایی است که مالکیت سینما را شخصی کرده است. چرا فکر میکنیم 6دانگ این برنامه به نام ما خورده است و چرا مسئولان حواسشان به این برنامه نیست. مردم اینرا میگویند و به ما منتقل میکنند و برنامه را دوست ندارند. چقدر خودشیفتگی و خودبزرگبینی؟!
روزنامه آرمان
سیدحسن خمینی تایید است؟
علی زمانی: «استقبال از حضور بنده نشان از زنده بودن نام امام در جامعه است و اگر آبرویی دارم برای حفظ نظام خرج میکنم. » 27 آذرماه بود که سالها انتظار به پایان رسید، پایانی شیرینتر از توافق هستهای و گواراتر از روزهایی که همه میدانستند عطر امام از سوی یادگارش در تمام کشور پخش خواهد شد. در آن روز آیتا... سید حسن خمینی برای شرکت در انتخابات مجلس خبرگان ثبتنام کرد تا نامش در کنار دیگر بزرگان اعم از آیتا... هاشمی قرار بگیرد. در همان روز ثبتنام بود که بیان کرد: «هیچ راهی نیست جز اینکه جمهوری اسلامی را نه یک کلمه کم و نه یک کلمه زیاد حفظ کنیم. حضورم در انتخابات به تبع فرمایشی از حضرت امام است که ما را به دفاع از مبانی جمهوری اسلامی تشویق کردند.» از همان روزثبتنام بود که فشارها برای منصرف کردن آیتا... سید حسن خمینی آغاز شد، فشارهایی که به تصور بدخواهان و دلواپسان حضور میانهروهایی مانند یادگار امام، سبب انصراف او از ادامه مسیر خواهد شد. یکی از مشهورترین جملات مقام معظم رهبری درباره بنیانگذار جمهوری اسلامی که هر سال در ایام رحلت، نقل و نصب میشود این عبارت است: «این انقلاب، بینام خمینی در هیچ جای جهان شناخته نیست.» این جمله یعنی آیتا... سیدحسن خمینی تکلیف دارد تا یاد امام را زنده نگه دارد. ایسنا دیروز نوشت؛ یک سایت خبری مدعی شد: شورای نگهبان صلاحیت سیدحسن خمینی برای شرکت در انتخابات خبرگان را تایید کرد. یک منبع نزدیک به شورای نگهبان گفت که با وجود شرکت نکردن نوه بنیانگذار جمهوری اسلامی در امتحان اجتهاد، اعضای شورای نگهبان رأی به تایید صلاحیت وی دادهاند. به گفته این منبع آگاه توصیه چند تن از مراجع عظام تقلید به شورای نگهبان بهگونهای بوده که امکان ردصلاحیت را از فقهای شورا سلب کرده است. دستکم سه مرجع تقلید با ارسال پیام به شورای نگهبان، صلاحیت سیدحسن خمینی را محرز دانسته و نسبت به احتمال رد صلاحیت وی تذکر داده بودند. این منبع نزدیک به شورای نگهبان گفت که پیام مراجع عظام تقلید به صورت شفاهی ابلاغ شده و نامه مکتوبی ارسال نشده است.
چرا آمد؟
«حسن آقا واقعا هم صلاحیت بالا و هم وظیفه دارند. ایشان در وضعی نیست که بتواند نسبت به آینده کشور بیاعتنا بگذرد. منتها تکلیفش را خودش میداند. ما نمیتوانیم به ایشان تکلیف کنیم. من نظرم را میدهم که بهتر است بیاید. معلوم نیست که ما در دنیا باشیم. الان نوبت آنهاست و باید بیایند که از انقلاب حفاظت کنند.» این جملات آیتا... هاشمی درباره حضور یادگار امام در انتخابات است اما بر خلاف دلسوزان بخشی هم مخالف این حضور هستند. روزی بر طبل خیرخواهی از جنس دروغ و ریا کوبیدند و روز دیگر فصل نوینی به نام عدم احراز صلاحیت را گشودند که در این میان برخی دوستان نادان هم ناخواسته به یاری آنها آمدند. این مخالفان اعتدال از یک سو اظهارات بدون معنای خود را تکرار کردند و با تحریف سخنان امام اینگونه القا کردند که ایشان مخالف حضور نزدیکانش بر کرسیهای مسئولیت است پس سیدحسن خمینی باید در وهله اول به توصیه امام خمینی عمل کند. برخی نیز بیادبانه درباره او سخنها بر زبان میآوردند مثلا چندی پیش بود که رئیس دفتر آیتا... مصباحیزدی، تشبیه «ویروس ایدز» را به کار برد که در صورت ورود به مجلس خبرگان، دیگر اعضای این مجلس را نیز آلوده خواهد کرد. و از سوی دیگر صلاحیت فقهی و خبرویت او را زیر سوال بردند. به دفعات خواستند تا او را نصیحت کنند و هشدار و انذار دهند. بسیار کوشیدند تا او را از نزدیک شدن اصلاحطلبان به خود برحذر دارند. رسانههای خود را بسیج کردند تا در بوق مخالفت با حضور آیتا... سیدحسن خمینی بدمند. در پاسخ به آنانی که در اجتهاد سیدحسن خمینی تردید داشتند این پاسخ ارائه شد که او چند سال است که در مدرسه دارالشفای قم درس خارج اصول فقه تدریس میکند و برخی از مراجع مسلّم تقلید بر اجتهاد او مُهر تایید زدهاند. سید حسن خمینی سالهاست که تولیت حرم و مسئولیت حفظ و نشر آثار بنیانگذار جمهوری اسلامی را برعهده دارد. بنابراین به لحاظ شرعی و سیاسی و اخلاقی نیز خود را در این باره متعهد میداند. امروز جامعه ایران جوان است و این جوانی نیازمند افکار متناسب با خود است پس لازم است شخصیتهایی بر مصدر امور قرار گیرند که افکار و عقاید جوانان را درک میکنند پس از جذابیتهای سیدحسن خمینی برای نسل جوان، «نگاه نو» اوست.
آغوش باز علمای قم برای یادگار امام
محسن غرویان از اساتید حوزه نخستینبار خبر حضور یادار امام در انتخابات مجلس خبرگان را اعلام کرد و درباره «نظر علما و بزرگان قم» درباره حضور احتمالی سیدحسن خمینی در انتخابات مجلس خبرگان نیز به حمایت ضمنی «مراجعی» چون آیتا... جوادی آملی و آیتا... بیات زنجانی از نوه آیت خمینی اشاره کرده و گفته بود: «تصور میکنم فضای عمومی حوزه قم، عشق و علاقه وافری به بیت امام دارد و علاقهمند هستند که حضور یادگار امام در عرصههای مختلف مشابه حضور پدر بزرگوارشان یعنی حاج احمد آقا و امامخمینی بسیار پررنگتر از اکنون باشد. یکی از این صحنهها میتواند عرصه انتخابات مجلس خبرگان باشد. تصور میکنم حوزویان نسبت به لزوم حضور ایشان در صحنه خبرگان اتفاق نظر دارند.» اکنون آیتا... سید حسن خمینی که نزد مردم تایید شده است به عرصه انتخابات گام خواهد گذاشت و با استقبال شیفتگان امام و دلسوزان کشور مواجه میشود.
*** روز اجرا؛ نوبت به ما رسید
آرش عسکری: تحریمهای ظالمانه 12ساله به لطف تدبیر دولت یازدهم و مردانش از ملک و مملکت ایرانیان رخت بربست. تحریمی که از دل کاغذپارههای شورای امنیت بیرون آمد و چند سال فشار، رکود و البته ظلم بر ملت ما تحمیل کرد. شاید اگر روزی کسی میگفت کشورهای جهان زنبیلها را برای روابط اقتصادی با ما در صف گذاشتهاند سوژه دست بهانهگیران و ناباوران میداد اما امروز به همت مردان مذاکرهکننده دولت تدبیر و امید و حمایتهای مسئولان نظام و مردم، هر روز تعداد زیادی خبر از سفر هیاتهای سیاسی،تجاری و اقتصادی کشورهای قدرتمند جهان به ایران برای برقراری روابط اقتصادی و تجاری به گوش میرسد. امروز «واقعا» همه زنبیلها را در صف گذاشتهاند.
قطعنامهها مثل برگ خزان ریختند
«تمامی مفاد قطعنامههای 1696، 1737، 1747، 1803، 1835، 1929 و 2224 خاتمه مییابند.» این بخشی از بیانیه مشترک وزیر خارجه ایران و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا بود که توسط دکتر ظریف و فدریکا موگرینی قرائت شد. قطعنامههایی که حتی یک بار از رو خواندن آنها نیز نفس را بند میآورد و در طول فاصله زمانی معنادار بین سالهای 2006 تا 2010 و البته یک مورد هم در سال 2015 بر ایران تحمیل شده بودند. در بخشهایی دیگر از این بیانیه آمده است: «از آنجا که ایران به تعهدات خود عمل کرده است، امروز تحریمهای مالی و اقتصادی ملی و چندجانبه مربوط به برنامه هستهای ایران منطبق با برجام برداشته شد. اتحادیه اروپایی، کشورهای 1+5، مرکب از جمهوری خلق چین، جمهوری فرانسه، جمهوری فدرال آلمان، فدراسیون روسیه، بریتانیا و ایالات متحده آمریکا، و ایران همچنین در زمینه استفادههای صلح آمیز از انرژی هسته ای، در چارچوب برجام، همکاری خواهند کرد.» در این بیانیه که با جمله کلیدی «امروز، ما به روز اجرای برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) رسیدیم.» آغاز میشود همچنین آمده است: «اتحادیه اروپایی تأیید کرده چارچوبهای قانونی لازم برای برداشتن تحریمهای مالی و اقتصادی اتحادیه درباره برنامه هستهای ایران اجرایی شد. آمریکا اعمال تحریمهای مصوب مرتبط با برنامه هستهای ایران را متوقف میکند که همچنین شامل لغو فرمانهای اجرایی مربوطه و صدور مجوز برخی فعالیت ها، آنگونه که در برجام مشخص شده است، میباشد. اتحادیه اروپایی و آمریکا آییننامههای مربوطه در خصوص جزئیات تحریمهایی که برداشته میشوند را صادر و از این طریق مشارکت بینالمللی در پیشرفت اقتصادی ایران را تسهیل کردند.»
روحانی و ظریف برای مردم نوشتند
«برجام به فرجام رسید. خدا را سپاس میگویم و در مقابل عظمت شما ملت صبور سر تعظیم فرود میآورم. این سربلندی و پیروزی بر شما مبارک باشد.» ، « دوستان سلام، با حمایت و مقاومت شما، برجام اجرایی شد و تحریمها رفع شد. حال نوبت همه ماست که با بهترین بهرهبرداری از شرایط جدید، همدل و همزبان برای ساختن فردایی بهتر تلاش کنیم. شاد و سربلند باشید.» جمله اول را رئیسجمهور روحانی در صحفه توئیتر خود و خطاب به مردم کشور منتشر کرده و جمله دوم مربوط به آخرین پست فیسبوکی ظریف است. ظریف و روحانی اما پس از دو سال کار مداوم برای رفع تحریمهای ظالمانه از سر ملت فقط به همین اندازه برای گشت و گذار در فضای مجازی داشتند و سپس برای تبیین عملکرد خود به خانه ملت رفتند. محمدجواد ظریف که بامداد روز گذشته از وین به ایران بازگشت با حضور در مجلس در حلقه روبوسی و تبریک نمایندگان مجلس قرار گرفت.
صنعت هستهای، همچنان رو به جلو
در توافق برد- برد هستهای اما قرار نبوده و نیست که صنعت هستهای کشور روند پویای رو به جلوی خود را از دست بدهد. چرا که به هر حال با مذاکره و تعامل تنها ادعاهای واهی و اتهامات از سر صنعت هستهای کشور باز شده و این صنعت همچنان مسیر رو به رشد خود را ادامه خواهد داد. در همین راستا نیز بهروز کمالوندی در قامت سخنگوی سازمان انرژی هستهای روز گذشته در سخنانی به تبیین برنامه هستهای ایران در آینده پرداخت. وی با تأکید بر اینکه تیم هستهای کشورمان جوانب اجرای برجام را سنجیده است، گفت: «به مردم کشورمان نسبت به اجرای برجام امید میدهم، چراکه خودم نیز نسبت به این امر امیدوار هستم.» سخنگوی سازمان انرژی اتمی کشورمان با بیان اینکه رفت و آمد هیاتها در سطوح مختلف در صنعت هستهای در پیش است، افزود: «حتما چند سفر داریم، دکتر صالحی به کشورهای اروپایی سفر میکنند و از کشورهای اروپایی نیز به ایران میآیند.» به گفته کمالوندی، اسپاسکی سخنگوی سازمان انرژی اتمی روسیه ظرف روزهای آینده به ایران سفر میکند و در این سفر برنامهریزی برای کلنگزنی دو نیروگاه جدید در بوشهر انجام میشود. سخنگوی سازمان انرژی اتمی با بیان اینکه در نظر داریم دو نیروگاه جدید بوشهر در ایام دهه فجر کلنگزنی شود، اظهار داشت: «خبرهای خوبی برای 20فروردین ماه داریم که به موقع اطلاعرسانی میشود تا نشان داده شود انرژی اتمی جمهوری اسلامی ایران بالنده به پیش میرود.» کمالوندی همچنین درباره محدودیتهایی که ایران در زمینه غنی سازی پذیرفته است، گفت: «ممکن است گفته شود ما دو سوم سانتریفیوژها را برداشتیم، اما10هزار ماشین سانتریفیوژ نسلیک داشتیم که به آنها گاز تزریق نمی شد و بود و نبود آنها تفاوت زیادی نداشت.» وی تاکید کرد: «از حدود 9 هزار دستگاه دیگر هم 6هزار ماشین سرجای خود است و یکسوم آنها از رده خارج شده است.» این مقام سازمان انرژی اتمی با بیان اینکه ما این ماشینها را با مهندسی معکوس توسعه دادیم، گفت: «زمانی که این ماشینها خاموش میشود تعداد زیادی کلش(برخورد) دارد، وضعیت دورانی آنها نامتعادل میشود و 40 تا 50 درصد ماشینها از بین میرود.» به گفته سخنگوی سازمان انرژی اتمی قرار بود در دوره آقای دکتر صالحی این ماشینها را بیرون ببرند که بخشی را بیرون بردیم. وی همچنین با اشاره به اقداماتی که در یک سال و نیم اخیر کارهای تکاملی ماشینهای آی.آر2 و آی. آر4 انجام شده، اظهار داشت: «این ماشینها میتواند جایگزین ماشینهایی شود که الان جواب تولید صنعتی ما را نمیدهد.» کمالوندی درباره سوخت نیروگاه بوشهر هم گفت: «اگر سوخت تولید شده ما مصرف دو ماه نیروگاه بود، در حالی که مصرف هشت سال را از طرف مقابل ضمانت گرفتیم و در این مدت تولیدی که کیفیت بالا داشته و اقتصادی باشد، تولید میکنیم.» وی همچنین از سفر آمانو به ایران و دیدار با دکتر روحانی و دکتر صالحی خبر داد و تصریح کرد: «همانطور که اشاره کردم او به دعوت ایران این سفر را انجام داده و ما تلاش داریم هرچه زودتر به نتیجهگیری گسترده دست پیدا کنیم.»
اوباما مجالس را در جریان برجام گذاشت
شبکه تلویزیونی سیانان آمریکا نیز در وبسایت خود به ادامه برنامه هستهای ایران اشاره کرد و در خصوص آینده توافق ایران و 1+5 نوشت: «برجام پایان برنامه هستهای ایران نیست چرا که ایران همچنان قادر به تولید اورانیوم کم غنا خواهد بود و میتواند از آن در نیروگاههای تولید برق استفاده کند.» همچنین ارنست مونیز وزیر انرژی آمریکا که در ماههای آخر مذاکرات ایران و 1+5 به تیم مذاکره کننده کشورش پیوسته بود در یادداشتی برای پایگاه خبری وزارت انرژی آمریکا آورد: «توافق هستهای ایران امنیت جهان را تقویت خواهد کرد و امکان راستی آزمایی به منظور تضمین ماهیت کاملا صلح آمیز برنامه هسته ای ایران را فراهم میکند.» از سویی دیگر باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا در نامههایی جداگانه، روسای مجلس نمایندگان و سنای این کشور را در جریان تصمیمات اجراییاش درباره ایران قرار داد.
ایران 7/1 میلیارد دلار از آمریکا دریافت میکند
وزیر خارجه آمریکا هم اعلام کرد که ایران در پرونده شکایت از واشنگتن به دادگاه لاهه 7/1میلیارد دلار دریافت میکند. جان کری در بیانیهای اعلام کرد که آمریکا و ایران در مورد پرونده مربوط به خرید تسلیحات در دهه 1970 میلادی(زمان شاه مخلوع) از آمریکا و عدم تحویل آنها به ایران پس از انقلاب، به توافق رسیدند. بر اساس توافق صورت گرفته، قرار است ایران علاوه بر دسترسی به 400میلیون دلار از پول بلوکه شده خود، 3/1میلیارد دلار بابت بهره این پول دریافت کند. جان کری توافق حاصل شده با ایران در پرونده شکایت در دادگاه لاهه را «منصفانه» و «به بهترین وجه به نفع منافع آمریکا» خوانده است. در این بیانیه با عنوان توافق درباره ادعاها در پرونده شکایت به لاهه آمده است: آمریکا و ایران امروز درباره پرونده شکایتها و ادعاهای ایران-آمریکا در لاهه به نتیجه و توافق رسیدند.
آمریکا و تحریمهای جدید
برخلاف آغاز اجرای برجام و لغو تحریمهای بینالمللی علیه ایران، وزیر خزانهداری آمریکا اما اعلام کرد، واشنگتن به اعمال تحریم علیه تهران در ارتباط با موضوعات غیرهستهای ادامه خواهد داد. جک لو دیروز با انتشار بیانیهای تاکید کرد: واشنگتن در آینده به اعمال تحریم علیه ایران برای اقدامات قابل تحریم این کشور خارج از برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) ادامه خواهد داد. از سوی دیگر وزارت خزانهداری آمریکا با صدور بیانیهای از افزودن نام شرکتها و افراد جدید به فهرست تحریمهای ایران به واسطه ارتباط با برنامه موشکی ایران خبر داد.
گفته میشود این تحریمها که قرار بوده است هفته گذشته اعلام شود به دلیل آنچه که نگرانی از بر هم خوردن توافق تبادل زندانیان اعلام شد به تعویق افتاده است. این تحریمها در حالی اعلام میشوند که روز گذشته زندانیان آمریکایی ایران را به مقصد آمریکا ترک کردند. البته لازم به ذکر است که تحریمهای جدید به برنامه هستهای ایران ربطی ندارد.
واکنشهای بینالمللی به اجرای برجام
اما در عرصه بینالمللی و در کمتر از بیست و چهار ساعت واکنشهای وسیعی نسبت به رسیدن «جهان» به روز اجرای برجام نشان داده شده است که برخی از این واکنشها بدین ترتیب بودهاند: بان کی مون دبیر کل سازمان ملل متحد در خصوص تبادل زندانیان بین ایران و آمریکا گفت« اقدامات برای بهبود روابط را میستاید و از لغو تحریمها دلگرم و خشنود است» همچنین در پی اجرای توافق جامع درباره برنامه هستهای ایران، شورای فدرال ( دولت ) سوییس امروز اعلام کرد این کشور تحریمها علیه ایران را لغو خواهد کرد. این تحریمها هم زمان با تحریمهای سازمان ملل متحد و اتحادیه اروپا لغو خواهد شد. وزیر اقتصاد آلمان نیز گفت: «احیای روابط اقتصادی و مالی با ایران زمانبر خواهد بود». سیگمار گابریل وزیر اقتصاد آلمان که سمت معاونت صدر اعظم این کشور را نیز عهده دار است در بیانیهای خاطر نشان کرد این اقدام این فرصت را مهیا میکند که فصل جدیدی در روابط اقتصادی آلمان و ایران ایجاد شود. وزارت امور خارجه روسیه ضمن استقبال از آغاز اجرای برجام تاکید کرد: اجرای موفق توافق هستهای با ایران امنیت بینالمللی و منطقهای و در درجه نخست امنیت منطقه خاورمیانه را تقویت خواهد کرد.فدریکا موگرینی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در پیامی در صفحه توئیتر و وبلاگ شخصی خود نوشت یک وعده به حقیقت پیوست و این پیروزی برای دیپلماسی است. محمد البرادعی رئیس پیشین آژانس بینالمللی انرژی اتمی ، تصمیم کشورهای (به اصطلاح) بزرگ جهانی مبنی بر لغو تحریمها علیه ایران را به مسائلی از جمله روی آوردن به اصل احترام، اعتماد سازی و مساوات میان طرفهای گفتوگو نسبت داد. البرادعى در صفحه شخصی خود در پایگاه اجتماعی تویتر نوشت: «دلیل قوی و محکم اینکه، گفتوگو، مساوات، احترام و اعتماد سازی بهترین گزینهها برای حل اختلافات است» مخالفان بینالمللی برجام اما واکنش هایی عصبی به اجرای آن از خود نشان دادند. سناتور جمهوری خواه مارکو روبیو اما مدعی شد« توافق هستهای ایران پاداشی از جانب دولت باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا به رفتارهای بد تهران است. دولت اوباما با انتقال این پول به تهران و دادن مشروعیت بینالمللی به آن، بیشترین خدمت را در جهت افزایش قدرت ایران از آغاز به کار جمهوری اسلامی ایران در سال 1979 کرده است.» بنیامین نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیوینیستی نیز در واکنشی عصبی عنوان کرد « جمهوری اسلامی هنوز به دنبال دستیابی به تسلیحات هستهای است.»، لابی صهیونیستی موسوم به آیپک نیز اجرایی شدن توافق هستهای ایران را «لحظه خطرناکی» برای آمریکا دانست. اد رویس رئیس، جمهوری خواه کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان آمریکا از اجرایی شدن برجام انتقاد کرد، براساس این توافقنامه، ایران بخشهای زیادی از زیرساختهای هستهای خود را حفظ خواهد کرد و به توسعه سانتریفوژهای پیشرفته ادامه خواهد داد و توانمندی تولید سوخت هستهای را در مقیاس صنعتی به دست خواهد آورد. اما در میان کشورهای آسیایی نیز اجرای برجام با واکنشهایی برخوردار بوده است. عبدا... عبدا... رئیس اجرایی دولت افغانستان لغو تحریمهای ایران را برای افغانستان و منطقه سودمند دانست و گفت لغو تحریمهای ایران خبری خوب برای صلح، تجارت، اقتصاد و حمل و نقل در منطقه ما است. فومیو کیشیدا وزیر امور خارجه ژاپن از اجرایی شدن توافق هستهای ایران با شش قدرت جهانی استقبال کرد. فومیو کیشیدا علام کرد دولت ژاپن از اجرایی شدن این توافق هستهای در نتیجه تلاشهای جدی همه طرفهای مذاکره کننده و آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) استقبال میکند. همچنین وزیر امورخارجه چین با اشاره به اهمیت توافق هستهای ایران گفت«مردم ایران باید روز اجرای برجام را جشن بگیرند.»
مشکلات یک شبه حل نمیشوند
به هر حال با وجود همه فراز و فرودها اما اکنون پرونده هستهای ایران پس از 12 سال با لغو همه قطعنامههای تحریمی به طور رسمی بسته شدو از امروز شاهد آزاد شدن پولهای بلوکه شده،لغو تحریم سویفت و حضور در بازار مالی جهانی و همچنین امکان مبادلات اقتصادی و تجاری با جهان خواهیم بود. اما با همه این وجود با توجه به آسیبهای فراوانی که در طول این چند ساله گذشته به واسطه تحریم ا و همچنین بیتدبیریهای صورت گرفت به کشور وارد شده است، جبران این آسیبها و مهیا نمودن دوباره زیر ساختهای ویران شده اقتصادی امری یک شبه و زمان بر نیست و لازم است همانطور که در دوران جنگ اقتصادی به واسطه تحریمها و فشارهای وارده از خود مقاومت نشان دادیم در دوران بازسازی اقتصادی نیز صبر،حوصله و دوراندیشی داشته باشیم.
*** سوءاستفاده دولت قبل از منابع آبی
حجت صالحی: همواره و در همه دولتها بخش کشاورزی مورد بیمهری مسئولان قرار داشته و به کشاورزی اهمیت چندانی داده نمیشده است. بحران آب امروز موجب شده تا دولتمردان مجبور شوند کشاورزی را جدی بگیرند. امروز سوء مدیریت منابع آب کشور سبب شده تا بحران آب به نقطه جوش خود برسد و کارشناسان و مسئولان کشور از بیابان شدن ایران در آیندهای نزدیک خبر دهند. برداشت سالانه ایران از آبهای زیرزمینی بیش از حد مجاز در دولت گذشته موجب شد تا ایران بهشدت کم آب شود. با کاهش برداشت آبهای زیر زمینی و استفاده از فناوریهای نوین کشاورزی میتوان تا حدودی مشکلات این بخش را برطرف کرد. عیسی کلانتری، وزیر اسبق کشاورزی و رئیس خانه کشاورز در گفتوگو با «آرمان» میگوید: «ابتدا باید سیستمهای آموزشی و تحقیقاتی کشورمان را تقویت کنیم و پس از آن از نتایج تحقیقات کشورهای پیشرفته نیز استفاده کنیم.»
همواره در سیاستگذاریهای کلان اقتصادی ایران، کشاورزی جزو اولویتهای چندم است و در مقایسه با سایر حوزهها مانند خودرو، نفت، معدن و بخشهای دیگر برای دولتمردان اهمیت چندانی ندارد و سرمایهگذاریهای لازم در این بخش صورت نمیگیرد. این موضوع را چطور ارزیابی میکنید؟
نمیتوان گفت کشاورزی همواره اهمیت نداشته و در تمامی دورهها به آن توجهی نمیشود، بلکه کشاورزی هم در کنار دیگر بخشها جایگاه خود را دارد. با توجه به اینکه در بخش کشاورزی همیشه پایهگذاریهای زیربنایی توسط دولت صورت میگیرد، دولتها بر مبنای اینکه به چه اندازه میتوانند حمایت کنند برخورد کردند و سطح حمایت دولتها از بخش کشاورزی با یکدیگر متفاوت بوده است. سایر بخشها به حوزههای پولی، بانکی، اعتباری و بخش خصوصی و حتی کشورهای خارجی وارد میشوند، اما در بخش کشاورزی برای اقدامات زیربنایی کشاورزان قادر به انجام آنها نیستند و باید دولت کمک کند، زیرا قیمت محصولات آنها بر خلاف خودرو، مسکن، تولیدات صنعتی و سایر حوزهها که دولتها بهشدت مورد حمایت قرار میدهند ثابت است. به عنوان مثال درباره واردات خودرو، بیش از 70 درصد تعرفه تحت عنوان گمرک و سود بازرگانی پرداخت میشود، اما واردات کالاهای کشاورزی خیلی کمتر از این حوزهها بوده و حتی میتوان گفت در حد صفر است و حداکثر رقم آن به پنج یا شش درصد میرسد. در نتیجه کشاورزان امکان رقابت با تولیدات خارجی را ندارند. به طور کلی ظرفیت کشاورزی ما محدود است و به دلیل محدودیتی که در بخش آب داریم، تا حدودی میتوانیم روی کشاورزیمان حساب کنیم. ما کشوری سرشار از نیروی جوانی هستیم و این جوانان شغل میخواهند. ایجاد شغل در کشاورزی، بیش از این امکانپذیر نیست و برای ایجاد اشتغال مولد باید در سایر بخشها سرمایهگذاری کرد. برای به وجود آوردن اشتغال مولد، بالا بردن ارزش افزوده و بالا بردن تولید ناخالص داخلی، کشاورزی ما محدودیت دارد و حتما باید در بخشهای دیگر سرمایهگذاری شود که در راس آن صنعت است. نمیتوانیم همه منابع را به بخش کشاورزی اختصاص دهیم و به فرض، تولیدات را دو برابر کنیم. آن وقت سایر بخشها سرمایه نخواهند داشت و بیکاریهای وحشتناک گریبان کشور را میگیرد. طرفداران افراطی بخش کشاورزی انواع و اقسام نظرات را میدهند و میگویند با کشاورزی میتوان کشور را آباد کرد، بیکاری را از بین برد، درآمد را افزایش داد و... که این حرفها همه غیرعلمی و غیرمنطقی و غیراصولی است. بخش کشاورزی ظرفیت محدودی دارد که در همان حد باید سرمایهگذاری کرد.
آیا کشاورزان توان پرداخت این هزینههای زیربنایی را دارند؟ دولت چگونه میتواند در این مساله تاثیرگذار باشد؟
کشاورزان توان این را که از درآمدهای خود هزینههای زیربنایی مورد نیاز کشاورزی را پرداخت کنند ندارند، مانند هزینههای تحقیقاتی، آب و خاک و آبرسانی که از توان آنها خارج است. کشاورزان به دلایل مختلف توان پرداخت هزینههای زیربنایی را ندارند؛ دلایلی مانند درآمد پایین، کوچک بودن زمینها و مشکلات مربوط به آب. زمینهای کوچک مشکل اساسی آنهاست، برای اینکه باید محصول کشاورزان با کسانی در جهان رقابت کند که هزینههای مربوط به آب ندارند. در کشورهای دیگر بیش از 60 درصد تولیدات کشاورزی از طریق آبیاری به روش دیم به دست میآید و 40 درصد مربوط به آبیاری به روشهای دیگر میشود. در ایران بیش از 90 درصد محصولات به صورت تولیدات آبی هستند؛ یعنی هزینه تامین آب به ویژه در اراضی که با چاه آبیاری میشود، بر عهده کشاورز است. بنابراین این مابهالتفاوت 20 درصدی با قیمتهای جهانی به وجود میآید. از طرف دیگر، هزینههای بانکی برای کشاورزان بالاست و آنها به لطف بانک مرکزی و شورای پول و اعتبار بین 16 تا 18 درصد سود بانکی پرداخت میکنند، در حالی که در عمده صادرکنندگان خارج از کشور سود بانکی برای بخش کشاورزی کمتر از سه درصد در نظر گرفته میشود. درباره محدودیتهایی که در آب و خاک وجود دارد، باید گفت: عمق خاکهای کشاورزی در کشور بسیار پایینتر از متوسط جهانی است، بهرهوری آنها پایین بوده و هزینه کود بری آنها بالاست و همه این عوامل دست به دست هم میدهند تا تولیدات کشاورزی در کشورمان گرانتر از دیگر کشورها باشد. در اینجا دولت باید کمکهای لازم را مبذول دارد و تا حد امکان، هزینههای زیربنایی را پرداخت کند و دولت باید کمک کند دستاوردهای علمی کشاورزی دنیا وارد کشور شود. در برخی موارد خود دولتیها به بهانه اینکه خودشان فعالیتهای جزئی را انجام میدهند، مانع ورود فناوریهای برتر تولید در بخش کشاورزی هستند. همه این عوامل باعث میشود کشاورزان نتوانند با تولیدکنندگان خارجی که صادرکننده هم هستند، رقابت کنند و از این جهت وابسته به سرمایهگذاری دولت هستند. میزان سرمایهگذاری دولتها با یکدیگر متفاوت است؛ به عنوان مثال دولتهای نهم و دهم که نفت را بیش از 100 دلار به فروش میرساندند و درآمد هنگفتی داشتند، کمترین سرمایهگذاری را در بخش کشاورزی و تحقیقات داشتند. این یکی از اساسیترین مشکلهای آن دولتها بود. اگر دولت فعلی با شرایط دولتهای پیشین همراه و از درآمدهای آنها برخوردار بود، بدون شک بیشترین سرمایهگذاری را به بخش کشاورزی اختصاص میداد.
برخی معتقدند در دولت احمدی نژاد، کشاورزی بسیار آسیب دید. چرا در دولت نهم و دهم به بخش کشاورزی اهمیت داده نمیشد؟
در دولت گذشته، افراد به دنبال تجارتهای خود بودند و به فعالیت در بخش کشاورزی اعتقاد نداشتند. حداقل سرمایهگذاریهای سرمایهگذاریها را در این بخش داشتند و بیشترین سوءاستفادهها را از منابع آبهای زیر زمینی کردند. در هشت سال ریاست جمهوری احمدی نژاد تعداد چاههای غیرمجاز کشاورزی بیش از 5/2 برابر شد. بهره برداری از آبهای زیر زمینی در سالهای پایانی دولت دهم، به پایینترین سطح خود رسید؛ به طوری که بیلان منفی آب کشور به 16 میلیون متر مکعب در سال رسید. متاسفانه آب را در کشوری که با محدودیتهای آبی رو به رو است به حراج گذاشتند. احمدینژاد زمانی که به فیروزکوه سفر کرد، گفت مناطق ممنوعه یعنی چی؟ هرکس هرجا توانست، چاه حفر کند. در آن زمان ظرف سه روز اجازه حفاریهای چاه سه برابر و روزی هزاران متر چاه حفر شد. این مساله که هر کس هر کجا که توانست، چاه حفر کند، امروز کشور را با مشکل رو به رو کرده که آب از نظر کیفی و کمی ارزش خود را از دست داده است. شوری آب و بهره وری پایین هم به این سیاهه «هر جا توانستید چاه حفر کنید» اضافه کنید. به عنوان مثال در دولت گذشته، وقتی دولت را تحویل گرفتند، گندم آبی سه هزار و 950 کیلو بود و این رقم به دو هزار و 900 کیلو در هکتار رسید. مدیریتهای ناکارآمد در این دولت گذشته، دستاوردهای دولتهای پیشین را هم به هدر داد و نیروهای انسانی را اخراج کرده و نیروهای تشکیلاتی مورد نظر خود را به استخدام درآوردند بدون در نظر گرفتن اینکه تخصص لازم را دارا هستند یا خیر؟ همه این عوامل موجب شد تا کشاورزی لطمههای بسیاری به خود ببیند و هماکنون هم با این آسیبهای باقیمانده از آن دولتها همره است. دولت کنونی باید چند برابر سرمایهگذاری را افزایش دهد و به مراتب بیشتر از این موضوع تلاش کند تا بتواند این آسیبها را جبران کند. دولت باید تلاش در جهت احیای منابع آب از دست رفته و جلوگیری از کاهش تولیدات کشاورزی را در دستور کار خود قرار دهد. وقتی برای احیای منابع آبی تصمیمگیری میشود باید بهره برداری از آن هم کم شود که این موضوع باعث رویارویی مسئولان دولتی با مردم میشود. شهروندان مجوز حفر چاهها را دارند و دولت مجبور است از ادامه کار آنها جلوگیری کند که مسائل اجتماعی حاصل از برخورد مسئولان و مردم پیش میآید. به طور کلی بارشهای کشور کم شده و سطح روان آبهای ایران بهشدت پایین آمده است. آب پشت سدها کم و در برخی موارد خالی شده و رودخانهها کمآب هستند. متاسفانه سدهای زیادی را بالا دست سدهای قدیمی ساختند بدون اینکه در نظر بگیرند که آیا آبی در این سدها جاری است که سد ساخته میشود. سدهایی با هزینههای سنگین ساخته شده که آبی در آن وجود ندارد. همه این عوامل و اقداماتی که گفته شد نشان از سیاستهای عوامگرایانه دولت احمدینژاد دارد. اقداماتی که بدون بررسیهای هوشمندانه انجام میشد، در آخر موجب میشد حتی محیط زیست کشور آسیب ببیند. همانطور که میدانید محیط زیست ایران یکی از شکنندهترین محیط زیستها را دارا است. منابع آبی کشور غیر قابل احیا شدهاند و آبهای جاری بهشدت کاهش پیدا کرده است. مشکلات دولت فعلی در بخش کشاورزی بسیار زیاد است و باید هزینههای زیادی برای جبران آسیبهای گذشته صورت گیرد.
هماکنون سهم بخش کشاورزی در تولید ناخالص داخلی و اشتغال چقدر است ؟
تولیدات کشاورزی در کشورمان ثابت است و این موضوع به افزایش و کاهش قیمت نفت و صادرات انرژی و ارزش این انرژیها اعم از گاز و نفت و برق و... بستگی دارد. در بخش کشاورزی، با توجه به قیمت نفت، قیمت مواد غذایی بهشدت کاهش داشته است. اگر بخواهیم سال جاری را با سالهای گذشته مقایسه کنیم، در سال جاری، قیمت مواد غذایی بین پنج تا 30 درصد در جهان کاهش داشته است. درباره سهم کشاورزی در تولید ناخالص داخلی کشور میتوان گفت این رقم بین 9 تا 12 درصد است. به طور متوسط تولید ناخالص داخلی حدود 10 درصد بوده که رقم قابل قبولی برای بخش کشاورزی محسوب نمیشود. این موضوع مربوط به این میشود که دولت در بخشهای دیگر سرمایهگذاری کرده و ثروت ملی را افزایش داده است. دولت باید ثروت کشور را به شرطی افزایش دهد که سهم تولیدات کشاورزی پایین نیاید. بهترین حالت برای دولت به این صورت است که با حفظ تولیدات کشاورزی موجود، سهم آن به چهار یا پنج درصد برسد و موجب ثروتمندتر شدن کشور شود. به طور کلی باید اینطور باشد که تولیدات ملی دو برابر شود و سهم بخش کشاورزی به نصف برسد، زیرا بخش کشاورزی، به دلیل محدودیتهایی که در عوامل تولید، به ویژه آب دارد، توان افزایش سهم خود را ندارد. اگر سهم بخش کشاورزی پایین بیاید در حالی که خودش سالانه پنج یا شش درصد رشد داشته باشد این نشانه رشد کشور است و نشانه عقب ماندگی بخش کشاورزی نیست. به فرض در آمریکا، سهم بخش کشاورزی از تولید ناخالص دو درصد است و در اروپا چیزی در حدود چهار درصد. ما باید به این سمت برویم که سالانه به طور متوسط پنج درصد رشد در بخش کشاورزی داشته باشیم. در حال حاضر اشتغال در بخش کشاورزی بالاست، هزینه کارگر بالاست و بخشی از این نیروی کار باید با ماشین جایگزین شود. در دهه ۶۰ کارگر روزی یک دلار دستمزد میگرفت اما الان شده روزی ۱۵ تا ۲۰ دلار و نمیشود با این دستمزد و بازده کار پایین، هزینههای تمام شده محصولات را پایین آورد و کشاورزی را اقتصادی و رقابت پذیر کرد. افتخار نیست که بگوییم ۲۳ درصد اشتغال در این بخش است. این نشانه عدم سرمایهگذاری در بخش کشاورزی است.
با توجه به سهم بخش کشاورزی در تولید ناخالص داخلی که گفتید، به نظر شما این مقدار در مقایسه با دولت گذشته چطور بوده است؟
در دولت گذشته درآمدهای نفتی بسیار بالا بود و این موضوع به سهم کشاورزی در تولید ناخالص داخلی کمک میکرد. هماکنون با شیب نزولی که قیمت نفت دارد این عدد در دولت یازدهم به ده درصد رسیده و امکان دارد به سقف 11 درصد نیز برسد، در حالی که در دولت دهم و نهم با توجه به درآمدهای هنگفت نفتی به هشت درصد رسیده بود.
با توجه به اینکه بخش کشاورزی کشورمان بسیار سنتی است و باید به سمت مدرن شدن پیش برویم، در حال حاضر قطعات کشاورزی با وسعت کمتر از یک هکتار در کشور داریم که این مساله بحث تجهیز این مزارع و کاهش مصرف آب در بخش کشاورزی را با مشکل مواجه میکند. این موضوع را چطور ارزیابی میکنید؟
به عنوان مثال کشور مصر را در نظر بگیرید و با ایران مقایسه کنید. هماکنون متوسط مالکیت آب در کشور 5/2 هکتار است و مصر هم همین شرایط را دارد اما کشاورزان مصری دانش بهتری نسبت به ایرانیان دارند و به تبع آن بهره وری مناسب تری نیز دارند. محدودیت آب در مصر هم وجود دارد و حداکثر 40 تا 45 میلیارد متر مکعب آب از رود نیل برداشت میکنند که تولیداتشان به اندازه ما است. این در حالی است که بخش کشاورزی کشورمان حدود 80 میلیارد متر مکعب آب برداشت میکند. درست است که قطعات هر چه بزرگتر و صنعتیتر باشد بهره وری بهتر میشود اما نمیتوان گفت که با قطعههای کوچک نمیتوان فعالیتهای لازم را ادامه داد. در حال حاضر باید سرمایهگذاری در بخشهای تحقیقاتی و آموزشی را افزایش دهیم. وزارت جهاد کشاورزی باید به سمت احیای سیستمهای آموزشی خود حرکت کند. متاسفانه کشاورزان به حال خود رها شدهاند و به نوعی کشاورزی مظلوم واقع شده است. نگاهی که به بخش کشاورزی وجود دارد، شایسته این بخش پر اهمیت نیست. باید به دنبال ورود فناوریهای پیشرفته از کشورهای توسعه یافته به کشور باشیم. امروز در مصر بهترین فناوریهایی که وجود دارد در اختیار کشاورزان قرار میگیرد؛ در حالی که در ایران موانع زیادی وجود دارد، به ویژه مراکز تحقیقاتی و دولتی مانع ایجاد میکنند از ورود فناوریهای برتر. امروز کشاورزی به قدری پیشرفت کرده که به عنوان مثال حضور کشورهای اروپایی به مراتب بیشتر از حضور تولیدی معرفی شده سالهای گذشته ایران تولید میکند. کشاورزی در دنیا به این سمت حرکت میکند و ایران به شدن از این میزان عقب مانده است. باید کشاورزان خود را آموزش داده و برای بهبود اوضاع کشاورزی از فناوریهای روز دنیا کمک بگیریم. در حال حاضر از کشاورزی جهانی بسیار فاصله گرفتیم و باید تفکر خودبزرگبینی را که در این بخش داریم برطرف کنیم. به طور کلی، کشاورزی در ده سال گذشته کشورمان به نوعی ایزوله شده بود و از فناوری دنیا فاصله گرفته بودیم و باید تلاش کنیم این فاصله را از بین ببریم.
با توجه به اینکه در روزهای پسا برجام قرار گرفتهایم، آیا با اجرای برجام و لغو تحریمها امکان اینکه از فناوریهای جهانی استفاده کنیم وجود دارد؟ آیا فاصلهای که در ده سال گذشته بین ایران و کشور های پیشرفته در بخش کشاورزی به وجود آمده بود از بین خواهد رفت؟
مسلم است که میتوانیم از این شرایط بهترین استفاده را ببریم؛ به شرطی که خودمان را محروم نکنیم. مشکل اساسی حال حاضر کشورمان، طرز تفکر مدیران داخلی است. بخش کشاورزی، در زمان تحریم آسیب ندید و ریشه مشکلات و موانع بر سر راه این بخش را باید در داخل کشور جستوجو کرد. مدیریت داخلی کشورمان است که خود را از شرایط بهبودی محروم میکند. امیدواریم که مدیران کشور از تفکر گذشته فاصله بگیرند و بتوانند با کشورهای پیشرفته تعاملهایی در بخش کشاورزی داشته باشند. ابتدا باید سیستمهای آموزشی و تحقیقاتی کشورمان را تقویت کنیم و پس از آن از نتایج تحقیقات کشورهای پیشرفته نیز استفاده کنیم. همانطور که میدانید بدون آموزش و تحقیقات لازم نمیتوان از نتایج تحقیقات پیشرفته استفاده کرد و لازمه تعامل با کشورهای توسعه یافته تقویت سیستمهای تحقیقاتی و آموزشی کشور است.
با توجه به اینکه کشورمان به سمت کمآبی حرکت میکند، با مشکل کمآبی در بخش کشاورزی چطور میتوانیم رو به رو شویم؟ آیا میتوان این بحران را کنترل کرد؟
مشکل کم آبی کشور به دو عامل بر میگردد. یکی از عوامل این است که در کشور به میزان زیادی از آب برداشت میشود. در حال حاضر ایران مانند گذشته نیست که بتوانیم 90 میلیارد متر مکعب از آبها را برداشت کنیم. امروز کشورمان با مشکل کم آبی رو به رو است و نمیتوانیم مانند گذشته از آب هایمان برداشت کنیم. به همین دلیل باید مقدار برداشت آب را به 50 یا 55 میلیارد متر مکعب برسانیم و اگر این اقدام را انجام ندهیم کشور با مشکل اساسی رو به رو خواهد شد. این موضوع هیچ ارتباطی با بهره وری آب ندارد؛ یعنی باید بهره برداری آب موجود کاهش پیدا کند. وقتی مقدار بهره برداری را کاهش دادیم باید از دانش و آموزش و فناوریهای پیشرفته دنیا استفاده کنیم تا بتوانیم بهره وری را افزایش دهیم. این موضوع هم مد نظر است که در بهرهوری نمیتوان انتظار افزایش تولید در بخش کشاورزی را داشت، چرا که با کاهش میزان برداشت آب کشاورزی میتوانیم بهره وری را افزایش دهیم اما به دلیل اینکه میزان برداشت آب را کاهش دادیم تولیدات به مقداری است که قبلا بوده و از آن حد فراتر نمیرود. نکته دیگری که حائز اهمیت است اصلاح سیستمهای آبیاری بخش کشاورزی است.
توسعه سیستمهای آبیاری تحت فشار را برای مقابله با بحران آب چقدر موثر میدانید؟
از حدود 5/8 میلیون هکتار اراضی آبی در کشورمان، حداکثر ۵ تا 5/5 میلیون هکتار را میتوان با سیستمهای تحت فشار آبیاری کرد. برای باقیمانده اش باید از سیستمهای دیگر استفاده کرد مثل تسطیح، انتقال آب و... در این زمینه حتما باید کار شود ولی کاری صورت نمیگیرد. حتما باید به کشاورز وام بدهند ولی وامی نمیدهند. سیستم پرداخت وام در بانک کشاورزی اینقدر پیچیده شده که کشاورز قید وام را میزند. اینها باید آسانسازی شود. اگر کشور میخواهد در آب صرفهجویی کند، اگر کشاورزی میخواهد خود را از تشنگی نجات دهد باید تمام اینها به سمت آسانسازی فعالیتهای پیش روی کشاورزان حرکت کند و موانع را از راه بخش کشاورزی بردارد. بانک کشاورزی باید در رفتارش برای دادن وام به کشاورزان تجدید نظر کند. این همه کشاورز را میبرند و میآورند. کشاورز باید فارغ از اینها باشد، همین. و اقساطش را مثلا ۵ ساله یا ۱۰ ساله بپردازد. واقعا باید در ساختار بانک کشاورزی بازنگری اساسی شود. در صورت ادامه وضعیت فعلی، حتی اگر منابع مالی هم موجود باشد، بوروکراسی نمیگذارد بهبودی در وضعیت آب داشته باشیم. آقای دکتر روحانی باید در همه اینها تجدید نظر کند.
در بخش کشاورزی عملکرد دولت روحانی در مقایسه با دولت احمدی نژاد را چطور دیدید؟
در دولت دهم به عمد حاضر به شنیدن و عمل به نظرات کارشناسی نبودند اما دولت یازدهم نظرات کارشناسی را میپذیرد مگر آنکه امکان اجرای برخی از نظرات وجود نداشته باشد. به طور کلی دو دولت با یکدیگر قابل مقایسه نیستند و دولت روحانی بسیار هوشمندانهتر و مبتنی بر نظرات کارشناسانه عمل کرده است. این را هم در نظر داشته باشید که دولت یازدهم با وجود بسیاری از مشکلات در بخشهای مختلف و به ویژه بخش کشاورزی همراه است و بسیار کار سختی در پیش دارد. باید به دولت فرصت بدهیم تا نتایج مثبت در همه بخشها را مشاهده کنیم.
*** صحبتنکردن با ایران کمکی بهمنافعآمریکا نکرده بود
رئیس جمهور آمریکا در سخنانی به مناسبت فرا رسیدن روز اجرای توافق جامع اتمی با ایران، اظهار امیدواری کرد که ایران از فرصت همکاری با کشورهای جهان در جهت تقویت منافع مشترک و گسترش ثبات استفاده کند. اوباما گفت که دست یافتن به توافق جامع با ایران از طریق دیپلماسی، باعث جلوگیری از بروز جنگی دیگر در منطقه خاورمیانه شد و نگرانیها از برنامه اتمی ایران را برطرف کرد. وی در بخشی از سخنان خود، مستقیما مردم ایران را خطاب قرار داد و ضمن تمجید از تمدن و فرهنگ ایران و خدماتی که ایرانیان در علم و هنر به جهان کردهاند، گفت که انزوای ایران پایان یافته و فرصت برای ایرانیان، به ویژه برای جوانان ایرانی فراهم شده که با مردم دنیا ارتباط برقرار کنند و به همکاری بپردازند. اوباما افزود: دولتهای دو کشور حالا با هم گفتوگو میکنند و زمینه برای تعقیب «منافع مشترک» برای آنها فراهم شده است. برای دههها اختلافهای میان آمریکا و ایران باعث شد دولتهای ما با یکدیگر صحبت نکنند که این مساله به پیشبرد منافع آمریکا کمکی نکرد. وی تاکید کرد که ایران نظارتی گسترده و بیسابقه را بر برنامه اتمی خود پذیرفته و حتی اگر قصد داشته باشد تعهدات خود را نقض کند، آژانس بینالمللی انرژی اتمی و آمریکا فورا متوجه خواهند شد. رئیس جمهور آمریکا گفت که باز شدن راه دیپلماسی مستقیم باعث شد که حوادثی مانند ورود غیرعمدی ملوانان نیروی دریایی آمریکا به آبهای ایران که اخیرا اتفاق افتاد به آرامی و به سرعت حل و فصل شود، در صورتی که در شرایط پیشین ممکن بود به یک بحران پیچیده بدل شود. وی همچنین به آزادی چند آمریکایی و ایرانی-آمریکایی اشاره کرد که در ایران زندانی بودند. اوباما در عین حال مدعی شد توافق هستهای و حل و فصل اختلافات دیگر میان ایران و آمریکا به معنای آن نیست که دولت او به سایر اقدامات ایران بیتفاوت باشد.
روزنامه رسالت
رئیس مجلس: برداشته شدن تحریم ها، استقامت ما را نشان داد
رئیس مجلس با بیان اینکه برداشته شدن تحریمها استقامت ملت را نشان داد، گفت: راهنماییهای رهبر معظم انقلاب بهعنوان نقش اول هم در ایجاد فناوری هستهای در کشور و هم در تثبیت موفقیت ایران در موضوع هستهای بسیار ارزشمند بود.به گزارش پایگاه اطلاع رسانی شبکه خبر، علی لاریجانی در نشست علنی روز یک شنبه 27 دی ماه مجلس با خوش آمد گویی به رئیس جمهور و اعضای هیئت دولت، گفت: در اینجا به دکتر روحانی رئیس جمهور و اعضای هیئت دولت خیرمقدم عرض میکنم که برای ارائه لایحه بودجه سال 95 و برنامه ششم توسعه کل کشور به خانه ملت تشریف آوردهاند. امروز، روز بسیار فرخندهای است که تجلی اراده ملت بوده که موضوع هستهای بحمدالله به نتیجه رسید و تحریمها برداشته شد.رئیس مجلس شورای اسلامی افزود: در اینجا لازم میدانم از آقای روحانی رئیس جمهور که تلاش زیادی در این رابطه داشت و وزیر امور خارجه و تیم مذاکرهکننده که در 2 سال اخیر وقت زیادی را مصروف کردند تا این معضل از جلوی پای ملت برداشته شود، تشکر میکنم. دیشب همگان شاهد بودند که آخرین گام برای برداشته شدن تحریمها برداشته شد که این اهمیت استقامت ملت را نشان داد، زیرا این راه، مسیر پرفراز و نشیبی بود که با پایداری و استقامت ملت ایران اراده خود را در این موضوع اساسی محقق کردند. وی ادامه داد: همچنین لازم است از تلاشهای صورت گرفته و پایمردی ملت ایران سپاسگزاری صمیمانهای کنم، به ویژه در اینجا باید از حمایتها و هدایتهای روشنگرانه رهبر معظم انقلاب درخصوص مسائل و ماجراهای مختلفی که در طول این 12 سال در موضوع هستهای پیش آمد، تشکر و قدردانی کنم، راهنماییهای ایشان بهعنوان نقش اول هم در ایجاد فناوری هستهای در کشور و هم در تثبیت موفقیت ایران در موضوع هستهای بسیار ارزشمند و یکه بود، قطعاً جایگاه ایشان در حل این پرونده در دوران اخیر بسیار ارزشمند و راهگشا بود. از هدایتهای داهیانه رهبر معظم انقلاب در ادوار مختلف که دولتهای مختلف بر سر کار بودند و ارائه راهنماییها و رهنمودهای موثر از سوی ایشان جهت پیشبرد اهداف کشور سپاسگزاری میکنیم.رئیس مجلس شورای اسلامی افزود: آرزومند هستیم که با انجام اقدام اخیر، فضای جدیدی برای تلاش و ایجاد رونق در تولید کشور و سرمایهگذاری فراهم شود و دوره جدیدی برای جمهوری اسلامی ایران رقم بخورد.
*** ذاکری: عدم حضور قالیباف در همایش اصولگرایان،مخالفت با ائتلاف نیست
نماینده قالیباف در شورای ائتلاف اصولگرایان گفت: عدم حضور قالیباف در همایش اصولگرایان مخالفت با ائتلاف نیست.مهدی ذاکری در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به وضعیت ائتلاف اصولگرایان و پیشرفتهای حاصل شده در آن اظهار کرد: ارزیابی من از وضعیت ائتلاف مثبت است و برای این موضوع هم دلیل دارم؛ زیرا همه کسانی که در ائتلاف حضور پیدا کردهاند، همواره بر رعایت اصول اساسی و بنیادی ائتلاف تاکید دارند.ذاکری با بیان اینکه اصولگرایی یعنی توجه به جبهه انقلاب و شاخصهای آن، گفت: اگر توجه کسی از جبهه انقلاب به شخص یا گروهی منحرف شد، آن فرد واجد شرایط اصولگرایی نیست، هر چند داعیه اصولگرایی داشته باشد.وی در پاسخ به سئوالی مبنی بر اینکه چرا قالیباف شخصا در ائتلاف حضور ندارد و در نشستهای اصولگرایان نیز شرکت نمیکند، تصریح کرد: آقای قالیباف در هیچ زمانی از زمانهای گذشته در اینگونه ائتلافها به صورت شخصی حضور پیدا نکرده است، زیرا مسئولیت شهرداری تهران را دارد و مشغول فعالیتها و خدمات انبوه شهری است.ذاکری تاکید کرد: در عین حال باید بگویم عدم حضور قالیباف در جلسات و نشستهای اصولگرایی به منزله عدم همراهی و مخالفت با ائتلاف اصولگرایان نیست.وی گفت: قالیباف در گذشته هم در هیچ ائتلاف سیاسی به طور مستقیم شرکت نکرده بود.
روزنامه مردم سالاری
جای تدبیر هست
احسان کیانی: در شرایطی که به روز اجرای برجام و لغو یا توقف برخی تحریمهای اقتصادی رسیدیم و این خوشحالی مضاعف میتوانست با نتایج احراز صلاحیتها، بیشتر شود، شاهد بودیم تنها نیمی از داوطلبان احراز و دیگران یا با رد صلاحیت یا با عدم احراز صلاحیت روبرو شدند. نتایجی که نشان داد مسئولان نظارتی قصد داشتهاند به گفتة خودشان، کمکاری هیأتهای اجرایی را جبران کنند. مسئولان هیأتهای نظارت در حالی به نحوة برخورد هیأتهای اجرایی منتقد بودند که متأسفانه موازیکاری در قانون انتخابات، رسماً اختیار احراز صلاحیتها را از هیأتهای اجرایی که مستند به مراجع قانونی چهارگانه عمل میکنند، گرفته و در نهایت، این شورای نگهبان است که حرف آخر را میزند. علاوه بر این، در صورت برخورد جناحی در مسألة احراز صلاحیتها، نافی توصیههای مقام معظم رهبری مبنی بر دعوت به مشارکت حداکثری و حضور همة سلایق، حتی آنان که نظام و رهبری را قبول ندارند، در صحنة انتخابات است. ایشان دوازده سال پیش در آستانة هفتمین انتخابات مجلس شورای اسلامی که بسیاری از اصلاحطلبان به نحوة احراز صلاحیتها از سوی شورای نگهبان معترض بودند، خطاب به مسئولان نظارتی فرمودند: «ممکن است بعضی سابقهای داشته باشند که انسان بر اساس قرائنی که دارد، تأیید میکند آن سوابق که الآن مطلوب نیست، از آن اشخاص منقطع شده است. بنابراین انسان باید بر طبق وضعیت حال حکم کند». علاوه بر این، در سخنان اخیرشان نیز عدم احراز صلاحیت داوطلبان را مصداق حقالناس خواندند. بنابراین، عدم ورود برخی نامزدها به عرصة رقابت به عنوان «عدم احراز صلاحیت»، توجیهپذیر نیست که اگر استنادی برای رد صلاحیت وجود ندارد، بهتر است افراد بر مبنای اصل برائت وارد این عرصه شوند. ممکن است گفته شود اصل برائت تنها برای عدم وجود سوابق منفی در افراد است حال آنکه جایگاه نمایندگی مجلس، نیازمند وجود برخی شایستگیهای مدیریتی و سیاسی است که باید احراز شود. این سخن حقی است ولی اراده دیگری از آن وجود دارد. بهتر است تشخیص این شایستگیها را به احزاب و جریانهای سیاسی و در نهایت به رأی مردم واگذار کنیم. تازه، مگر همة کسانی که پیشاز این در ادوار مختلف انتخابات، صلاحیتشان احراز شد، از این شایستگیها برخوردار بودند؟ مگر جز این است که اکنون برخی از همین مسئولان محترم نظارتی، سه رییسجمهور پیشین را نفوذی، فتنهگر و منحرف میخوانند؟! اما این همة سخن نیست. پیش از این نیز بسیاری از تحلیلگران اشاره کردند فرآیند احراز صلاحیتها منطبق بر موازنة نیروها در زمین سیاست است و امری نیست که فارغ از موقعیت جناحهای سیاسی و در خلأ رخ دهد. چندین ماه پیش در یادداشتی خطاب به اصلاحطلبان نوشتم که تا دیر نشده، برای ترمیم روابط پیشین با حاکمیت و تدوین راهبرد اساسی جبهة اصلاحات نسبت به حضور در رقابت، اقدام کنید که فردای زمستان، معبری برای عبور از گردنة احراز صلاحیتها داشته باشید. همان زمان تصریح کردم که موفقیتهای دیپلماتیک دولت(که اکنون ثمرة آن به تدریج آشکار میشود) زمین سیاست داخلی را تغییر میدهد ولی این به شرطی است که حضور اصلاحطلبان به طور منسجم و جناحی(و نهتنها برای برخی افراد) به رسمیت شناخته شود. در غیر این صورت، نمیتوان میوة سیاست خارجی را در سیاست داخلی چید. هنوز دیر نشده است. هم شورای نگهبان میتواند در فرآیند اعتراض به نحوة احراز صلاحیتها، با دست گشادهتری برخورد کند و هم اصلاحطلبان میتوانند از فرصت پیشآمده برای آسیبشناسی گذشته استفاده کنند. این انتخابات میتواند نقطة عطفی در تاریخ جمهوری اسلامی باشد. مهم نیست چه کسی پیروز میشود یا شکست میخورد. مهم این است که قواعد رقابت به رسمیت شناخته شود و انتخابات به جای آرامش به تنش منتهی نشود. امروز را دریابیم تا فردا مصداق آن ضربالمثل نشویم که خودکرده را تدبیر نیست.
*** زیـاد پیتـزا نخـورید
کارشناس تغذیه مرکز بهداشت هرمزگان گفت: اسیدهای چرب مفید در ماهی خطر ابتلا به بیماریهای قلبی را کاهش میدهد.
اعظم زمانی اظهار کرد: مصرف بیش از حد روغنها علاوه بر ایجاد چاقی، خطر ابتلا به بیماریهای قلبی عروقی و برخی از انواع سرطانها را افزایش میدهد. روغنهای نیمه جامد و چربیهای جامد، حاوی اسیدهای چرب اشباع و ترانس هستند که سلامت را تهدید میکنند.
وی با بیان اینکه انواع روغنهای مایع گیاهی به دلیل وجود اسیدهای چرب غیراشباع، کمتر سلامتی را تهدید میکنند، افزود: بهتر است به جای سرخ کردن مواد غذایی از روشهای دیگر مثل بخارپز و آبپز استفاده شود. در صورت تمایل به سرخ کردن مواد غذایی، از روغن مخصوص سرخ کردنی استفاده کنید و با حداقل روغن و در مدت کم تفت دهید. همچنین به این نکته توجه کنید که رطوبت، نور و اکسیژن موجب تسریع فساد روغن میشود.
زمانی در خصوص آسیبها و مضرات مصرف زیاد و بالای روغن و چربیها، گفت: مصرف زیاد مواد غذایی پرچرب، به طور خاص شامل چربیهای حیوانی مانند گوشت، شیر و لبنیات پرچرب، خطر بروز سرطان سینه و سرطان پروستات را افزایش میدهد و توصیه میکنیم مردم مصرف آنها را محدود کنند.
وی عنوان کرد: برای پیشگیری از اضافه وزن، چاقی، بروز بیماریهای قلبی و عروقی و سرطانها باید مصرف انواع روغن و چربی را کاهش دهید زیرا افزایش کلسترول خون از مهمترین عوامل ابتلا به بیماریهای قلبی - عروقی است.
کارشناس تغذیه مرکز بهداشت استان خاطرنشان کرد: خانوادهها باید به این موضوع توجه ویژه کنند که اگر در خانواده فردی کلسترول بالا یا سابقه بیماری قلبی دارد حتما غذاهای کم چرب مصرف کند. اسیدهای چرب مفید در ماهی خطر ابتلا به بیماریهای قلبی را کاهش میدهد به همین علت توصیه میشود حداقل دو بار در هفته ماهی بخورید. همچنین در سفرههای غذا از شیر و ماست پاستوریزه و کم چرب و همچنین پنیر کم چرب به جای پنیر خامهای استفاده کنید.
زمانی با بیان اینکه مصرف غذاهای آماده و فستفودها از جمله سوسیس، کالباس و پیتزا را که چربی زیادی دارند، کاهش دهید، اظهار کرد: هنگام طبخ غذا، روغن را به طور مستقیم از داخل بطری به درون ظرف غذا نریخته و آن را با قاشق اندازهگیری کنید تا میزان روغن مصرفی کمتر شود. وی اضافه کرد: در تهیه انواع کیک وشیرینی علاوه بر قند زیاد مقدار زیادی روغن به کار میرود به همین علت توصیه میشود مصرف آنها را محدود کنید و از شیرینیهای ساده و بدون کرم به مقدار کم استفاه کنید. مصرف روغن جامد و نیمه جامد را حذف کنید و به جای آن از انواع روغن مایع با اسید چرب ترانس کمتر از پنج درصد و البته به مقدار کم استفاده کنید.
این کارشناس تغذیه با بیان اینکه بهتر است مصرف زرده تخم مرغ را به سه یا چهار عدد در هفته محدود کنید، افزود: مصرف میوه و سبزی را افزایش دهید تا ضمن دریافت املاح و ویتامین مورد نیاز، دریافت مقدار فیبر بیشتر منجر به کاهش سطح کلسترول شود.
زمانی در خصوص نگهداری از روغن گفت: نور، اکسیژن و رطوبت موجب تسریع فساد روغن میشود بنابراین روغن را در ظرف مناسب در محل خشک، خنک و دور از نور نگهداری کنید. همچنین خانمها این نکته را جدی بگیرند که پس از هر بار مصرف روغن، حتما در ظرف را ببندند و ظرف نگهداری روغن باید سالم و غیرقابل نفوذ به نور، حرارت و هوا باشد. نگهداری روغن مایع در ظروف شفاف و در پشت شیشه فروشگاهها به هیچ عنوان صحیح نیست و منجر به فساد سریع روغن میشود.
*** هشدار فوق تخصص بیماریهای عفونی کودکان در مورد مسمومیت با سرب: زنگ خطر سرب برای نوزادان و کودکان
مسمومیت با سرب در سالهای اخیر به شدت بر بخشهای وسیعی از جمعیت جهان به ویژه کودکان و نوزادان اثر منفی بر جای گذاشته و از این رو، سازمان جهانی بهداشت مسمومیت با این ماده را مورد توجه ویژه قرار داده است. یک فوق تخصص بیماریهای عفونی کودکان در باره مسمومیت با سرب گفت: امروز، بیشترین موارد مسمومیت با سرب را در شهرهای صنعتی شاهد هستیم، به خصوص در مورد استفاده از بنزین غیراستاندارد در فضاهایی که آلودگی ناشی از ترافیک وجود دارد، مسمومیت با سرب از طریق استنشاق هوایی که حاوی ذرات سرب است، اتفاق میافتد. علیرضا ناطقیان با اعلام این که کودکان، آسیب پذیرترین گروه سنی در مسمومیت با سرب هستند، درباره علائم مسمومیت با سرب در کودکان میگوید: این نوع مسمومیت در کودکان، معمولاً با چند علامت خود را نشان میدهد که در حالت حاد به صورت شکمدرد است اما وقتی مسمومیت با سرب تدریجی باشد، نوع خاصی از کمخونی رخ میدهد که در آن میزان گلبولهای قرمز پایین میآید و ممکن است فرد دچار گز گز، مور مور و برخی علائم عصبی شود. این فوق تخصص بیماریهای عفونی کودکان با اشاره به این که معمولاً ورود سرب به بدن از طریق استنشاق هوا در شهرهای صنعتی رخ میدهد که بلع مواد حاوی سرب به صورت حاد میتواند مسمومیت ایجاد کند، اظهار کرد: سرب برای استخوانها، سیستم عصبی، دستگاه گوارش و سیستم خونساز در مغز استخوان، مادهای سمی محسوب میشود و فرد مسموم را در تولید گلبولهای قرمز دچار مشکل میکند. ناطقیان در پاسخ به این پرسش که کدام گروه سنی از کودکان نسبت به آلودگی با سرب، آسیبپذیرتر و حساستر هستند؟ گفت: دوره شیرخوارگی و نوپایی، حساسترین دورانی است که بحث خونسازی در کودک اهمیت بیشتری دارد و از این رو، در این مقطع سنی کودکان نسبت به مسمومیت با سرب، بیشتر تحت تأثیر قرار دارند. وی با بیان لزوم پایش مقدار سرب موجود در خون کودکان، تصریح کرد: لازم است با اجرای برنامه غربالگری از مناطق مختلف تهران با استفاده از بودجه ملی، از کودکان نمونهگیری شده و مقادیر سرب موجود در خون کودکان در نقاط گوناگون، اندازهگیری شود تا خطر مسمومیت با سرب در مناطق مختلف تهران که از نظر شدت آلودگی هوا با یکدیگر متفاوت هستند، به دست آید. این فوقتخصص بیماریهای عفونی کودکان در پایان با تأکید بر لزوم جلوگیری از مسمومیت شهروندان بویژه کودکان و نوزادان با سرب، خاطرنشان کرد: به این منظور، باید سعی کنیم بنزین و منابعی مانند کارخانجات و معادن که آلودگی سرب را در هوا تولید میکنند، مشخص نموده و کنترل نماییم.
***سجاد صفاهانیزاده دبیر حزب مردمسالاری استان کرمان : به دنبال جامعهای آزاد، آباد و اخلاقمدار هستیم
سجاد صفاهانیزاده، دبیر حزب مردمسالاری استان کرمان در همایش این حزب در شهرستان سیرجان ضمن تشکر از دبیر این شهرستان که فعالیتهای چشمگیری در حوزه احزاب داشته، گفت: حزب مردمسالاری استان کرمان به اذعان کارشناسان سیاسی، قویترین و موثرترین حزب استان است و سایر احزاب نیازمند سالها تلاش و پویاییاند تا بدین سطح برسند. یکی از مقتضیات سیاسی زمان ما وجود احزاب پویا در جامعه است؛ چرا که با وجود احزاب است که دولتها نسبت به جامعه پاسخگوترند و این خلأ در ساختار جامعه پر میشود.
وی در ادامه گفت: از ابتدا و از زمان تأسیس جمهوری اسلامی ایران، مجلس در نگاه و در کلام مسئولین ارشد جمهوری اسلامیاز رهبر انقلاب گرفته تا نویسندگان قانون اساسی، از هر گروه و طیف فکری، از جایگاه ویژهای برخوردار بود به گونهای که رهبر فقید انقلاب آن را در رأس همه امور دانستند و نویسندگان قانون اساسی نیز اختیارات ویژهای را در قانون اساسی برای مجلس پیشبینی و در نظر گرفتند و در واقع مجلس را در رأس همه امور قرار دادند.
متأسفانه در جامعه ما شواهد و قرائن نشان میدهد که عده کثیری از مردم مخصوصاً در مناطق کوچک و محروم، آشنایی دقیقی از وظایف و اختیارات مجلس و نمایندگان آن نداشته و به نماینده مجلس، همانند یک مسئول اجرایی نظیر فرماندار نگاه میکنند. بر همین اساس توقع و انتظاراتی که از یک نماینده مجلس دارند که از یک فرماندار دارند. شیوه انتخاب، انتظار و حمایت از یک نماینده مجلس بر اساس همین بینش در مناطقی کوچک و محروم متفاوت از مناطقی است که از رشد و مدنیت بیشتری برخوردار بوده و نگاه متفاوتی به مجلس و نماینگان آن دارند. قطعاً جایگاه مجلس کشوری چون ایران با جمعیتی بیش از 75 میلیون نفر باید رفیعتر از کشورهای حوزه باشد و به جایگاه آسفالت کار، دلال زمین و رشوه خوار نیست؛ جایگاه وضع قانون و بررسی قانون است و نباید مغرضان و سودجویان و کاسبان به این جایگاه تعرض کنند.
تعدادی به دنبال استفاده از نماینده مجلس برای تصدی پستهای دولتی یا حفظ پستهای سابق خود هستند و تعدادی نیز به دنبال احقاق حقوق از دست رفته خود و کنار گذاشته شدن مسئولینی هستند که به نحوی، حقوق آنان را ضایع کرده یا به آنها بیتوجهی نمودهاند و این افت بزرگ سیاست ماست.
در این راستا اصلاحطلبان که حامیان اصلی دولت به شمار میروند و جریانی در تداوم حرکت روحانیون روشنبین در مسیر برپایی جامعهای آزاد، آباد، اخلاقمدار و عادلانه که رویی گشاده نسبت به همه دستاوردهای عقلانی و علمیبشریت دارند، همواره با سرلوحه قرار دادن فرمایشات مقام معظم رهبری سعی در شکوفایی هر چه بیشتر جامعه دارند.
ولی متأسفانه برخی مغرضان که تاب از دست دادن فرصتهای به دست آمده از خلعهای موجود در جامعه را ندارند، سعی دارند، طوری اصلاحطلبی را بیان کنند که گویا ویروسی خطرناک برای کشور است. این افراد سعی دارند تا با ایجاد روحیه نا امیدی، یأس و شکست در جامعه موجبات فروپاشی جریانات محرک جامعه را ایجاد کنند و مانع حضور حداکثری مردم در فعالیتهای مهم اجتماعی از جمله انتخابات پیش رو، از طریق اشاعه نا امیدی در جامعه شوند.
وجود سلایق مختلف در انتخابات باعث پویایی هر چه بیشتر جریانات سیاسی کشور میشود و مطمئناً مشارکت بالای مردم سبب کوتاه شدن دست اقشاری میشود که حتی جایگاه اقلیتی نیز در جامعه ندارند و با افزایش میزان مشارکت مردم در انتخابات نه تنها پشتوانه مردمی انقلاب بیش از پیش مستحکم میشود، بلکه دست تند روها نیز از دامان جامعه کوتاه میشود و این مصداق فرموده حضرت امام(ره) است که با تکیه بر اجتهادهای پویا و منطبق با مقتضیات زمان و مکان از منابع دینی، در پی استقرار جامعهای دیندار، پیشرفته، مرفه، مردمسالار و عادلانه باشید.
*** طنز / محمد حسین روانبخش: فرجام برجام یا پایان گلکاری هاله نور؟!
هرچند قدش، نیمه برافراشته بود
دیدید چگونه دور برداشته بود...
بر روی همه گلاب، «آن مرد که رفت»
هر جا که نشسته بود، گل کاشته بود!
***
شد متحد بنین، کومور، جیبوتی!
یعنی سه عدد کشور لی لی پوتی
میگفت به قطعنامه، کاغذ پاره
میداد در این عرصه، مکرر، سوتی
***
جز فقر نکرد بین مردم، تقسیم
بیماری اقتصادمان شد بدخیم
از هشت سفر به کشور آمریکا
سوغات نیاورد به غیر از تحریم
***
او رفت ... ولی درد نمیشد درمان
نه در ژنو و لوزان، وین یا عمان
پایان مذاکرات معلوم نبود
گلکاری او پاک نمیشد آسان!
***
با سعی مداوم و تلاشی مشکور
با رنج مذاکرات سخت و پرشور
شد محو ز گوشه گوشه این کشور
گلهای به جای مانده از هاله نور !
روزنامه شهروند
در ١٠٠سال اخیر : ایران ٤ برابر جهان گرم شده است / کودکان کار قربانی آلودگی هوای تهران هستند
کودکان کار قربانی آلودگی هوای تهران هستند. آنها روزانه ١٤ تا ٢٠ ساعت در خیابانها کار میکنند و هوای آلوده را نفس میکشند. درحالیکه همین هوای آلوده، سیستمهای عصبی کودکان را تحتتاثیر قرار میدهد و حتی میتواند منجر به مرگ آنها شود. اینها بخشی از موضوعات مطرح شده در نشست کودکان و آلودگی هوا است، نشستی که از سوی جمعیت امام علی(ع) برگزار شد.
زهرا رحیمی، مدیرعامل جمعیت امام علی(ع) یکی از سخنرانان این نشست بود. او از وضع حقوق کودکان در جامعه انتقاد کرد و گفت: «کودکان در ایران از ابتداییترین حقوق برخوردار نیستند.» رحیمی به مسائل حقوقی و قانونی محیط زیست و اصل ٥٠ قانون اساسی کشور مبنی بر برخورد دولت با آلایندههای محیط زیست و جلوگیری از ادامه آنها اشاره کرد و اصل ٢٤ کنوانسیون حقوق کودک را یادآور شد: «این اصل دولتها را موظف کرده تا کودکان در بهترین شرایط از لحاظ بهداشتی و سلامت زندگی کنند. یکی از مفاد این اصل هم محیط زیست سالم است.» او به مضرات و آسیبهای آلودگی هوای تهران اشاره کرد: «اثرات مخرب این معضل زیستمحیطی بر کودکان و حتی جنین بسیار زیاد است و سیستمهای عصبی کودکان را تحتتاثیر قرار میدهد و حتی منجر به مرگ آنها میشود.» به گفته او، کودکان کار در شرایط هوای آلوده، روزانه ١٤ تا ٢٠ ساعت کار میکنند و در سطح شهر و خیابان هستند: «رئیس سازمان محیط زیست گفته بود که در شرایط آلوده هوا، کودکان کار را از شهر خارج کنید، اما وقتی به والدین کودکان کار اینها را میگوییم، اعلام میکنند، خرج و مخارج ما را چه کسی تامین کند.»
او ریشه برخی مسائل اجتماعی و بحران آلودگیهای زیستمحیطی را در مهاجرتها، افزایش جمعیت و وجود خودروهای بیش از اندازه دانست. او به قانون اساسی و قانون جزای مدنی اشاره کرد: «براساس قانون، میتوان از متهمان این آلودگیها بهعنوان معاونت در قتل غیرعمد شکایت کرد، اما متاسفانه هیچ جا، چنین مسألهای دیده نمیشود. پیش از این برخی از مسئولان به این موضوع اشاره کرده بودند، اما پرسش این است که مباشر در قتل کیست که معاونان را مجرم شناخت؟» به گفته او، آلودگی هوا، ٤ متهم اصلی دارد؛ وزارت نفت، صنایع آلودهکننده، خودروسازان و برجسازان: «در تمام این موارد، منافع اقتصادی وجود دارد، جایی که کسی به فکر مسائل انساندوستانه نیست.» مدیرعامل جمعیت امام علی(ع) معتقد است که بحران هنوز در ما تاثیر نگذاشته چرا که فقط دربارهاش صحبت میکنیم و شعار میدهیم، بدون اینکه کاری انجام دهیم.»
محمد حسین بازگیر، رئیس اداره محیط زیست شهرستان تهران یکی دیگر از سخنرانان این نشست بود. به اعتقاد او در ماجرای آلودگی هوا، نباید دنبال بزرگترین مشکل برای رفع آلودگی هوا بود، چرا که تمامی عوامل باید در اولویت باشند: «ما لیستی از تمام عوامل دخیل در آلودگی هوا را تهیه و برنامه مشخصی هم برای آن تعریف کردهایم، بههرحال هر کدام از سازمانها باید وظیفه خود را انجام دهند، وگرنه مهمترین عامل را پیدا کردن و برنامه بزرگی را به راه انداختن، یا نتیجه مطلوبی نخواهد داشت یا اینکه برنامه ادامه پیدا نمیکند.» به گفته او، تهران پهنهای بزرگ و رو به رشد با وسعت ٧٠٠هزار هکتار است که قطبهای اداری و آموزشی دارد و بیشتر مراکز مهم در آن قرار گرفته است: «آمارها نشان میدهد جمعیت فعلی تهران هشت و نیممیلیون نفر است، یعنی جمعیتی که در پایتخت قرار گرفته، ٥٠٠ برابر بیشتر از ٧٠٠هزار هکتاری است که در آن زندگی میکنیم.» او ادامه داد: «این موضوع نشان میدهد یا جمعیتی که در تهران مستقر شده باید در جایی با ٤٠٠ برابر وسعت فعلی زندگی کرد یا افراد نیازهای خود را از ٥٠٠ شهر دیگر به اندازه تهران، در سراسر کشور برآورده کنند.» رئیس اداره محیط زیست شهرستان تهران، پایتخت را به جزیره متراکم آلودهای از هوا تشبیه کرد که هیچکس به دنبال مقابله با آن نیست، بلکه همه میخواهند بهیکباره، بحران آلودگی هوا را از بین ببرند. بازگیر گفت: «سازمان محیط زیست یکی از مظلومترین نهادهای دولتی است و همه ارگانها مقصر ایجاد آلودگی هوا را سازمان محیط زیست میدانند.»
رئیس اداره محیط زیست شهرستان تهران با اشاره به وجود قانون برای حل مشکل آلودگی هوا گفت: «براساس قانون نحوه جلوگیری از آلودگی هوا که سال ١٣٧٤ تصویب شد، تمام مراکز وظایف مشخصی دارند که باید آن را دنبال کنند، اما مسأله این است که به این وظایف، حتی بهصورت ناقص هم عمل نمیشود، ما بهنوعی گرفتار فرار رو به جلو هستیم و درنهایت میگوییم مشکلات حل نشده است.» بازگیر صحبتش را با طرح این پرسش که «سهم ما از رفع این آلودگی چیست؟» ادامه داد: «مطالبات افراد همسو نیست. ما برای رفع این مشکل باید نقش خود را دنبال کنیم. همه باید به وظایف خود عمل کنند. هر زمان که این مطالبه عمومی شود، مشکلات هم برطرف میشود.»
رئیس اداره محیط زیست شهرستان تهران، به گرم شدن ایران در ١٠٠سال اخیر اشاره کرد: «طی ١٠٠سال اخیر میانگین دما در ایران ٢ درجه افزایش یافته که در مقایسه با میانگین جهانی، ٤ برابر میشود؛ به این صورت که دمای ما ١٨ است و سایر کشورهای جهان، ١٥ است. آنها نیم درجه گرمتر شدهاند اما ما ٢ درجه که حکایت از ٤ برابر گرم شدن ایران نسبت به کشورهای دیگر دارد.» این مسئول در اداره حفاظت محیط زیست شهرستان تهران در ادامه به وضع استفاده از بنزین در تهران و مقایسه آن با کشورهای دیگر اشاره کرد: «تهران بیش از کشورهای ترکیه، سوئد و سوییس بنزین مصرف میکند و حتی این میزان مصرف شهر تهران، با میزان مصرفی کل کشور لهستان برابری میکند.»
در ادامه این بحث بود که ژما جواهریپور، مشاور معاونت آموزش و پرورش سازمان حفاظت محیط زیست به بخشی از صحبتهای رئیس اداره حفاظت محیط زیست شهرستان تهران اشاره کرد و گفت: «بهدلیل کوتاهی در بخش آموزش و احتمالا مجموعه دلایل دیگر، مطالبات ما در بحث آلودگی هوا و مدیریتها و تصمیمهای مدیریتی درست نبوده است. همه ما در این اشتباهات مقصر هستیم، چرا که نسبت به آنها اعتراض نکردهایم.»
جواهریپور، مشاور معاونت آموزش و پرورش سازمان حفاظت محیط زیست، اهمیت آموزش در موضوع آلودگیها را یادآور شد: «درحال حاضر ٢٩٠ ارگان هستند که میخواهند مطالب آموزشیشان در کتابهای درسی آورده شود، اما چنین چیزی امکانپذیر نیست. سوالی که حالا مطرح میشود این است که آیا جامعه واقعا محیط زیست را میشناسد؟ آیا تمام تصمیمگیرندگان از سازمان حفاظت محیط زیست تمکین میکنند؟ پاسخ منفی است. این نشان میدهد که دانش ما در تصمیمگیریها کم است.» او خطاب به مدیرعامل جمعیت امام علی(ع) تاکید کرد: «شما تاکید کردید که در ارتباط با برخی بحرانها، مدل موفقی را اجرا کردهاید، اما آیا مدلی به آموزش و پرورش یا محیط زیست ارایه کردهاید؟ مسأله این است که سازمانهای ما مدل کاری خود را ارایه نمیدهند و مشکلاتی که با آن روبهرو شدند را اعلام نمیکنند.» زهرا رحیمی پاسخ داد: «آیا کسی خواستار دریافت مدلها بوده است؟ ما بسیاری از مکتوبات خود را به سازمانها ارایه دادهایم اما مکتوبات ما حتی ورق هم نخورده است.»
زهرا رحیمی، مدیرعامل جمعیت دانشجویی امام علی(ع) در حاشیه این نشست به سایت وطن گفت: «آسیبپذیری کودکان کار از آلودگی هوای تهران غیر قابل جبران بوده، همکاری و مشارکت نهادهای دولتی با سازمانهای مردمنهاد در حل این معضل ضروری است.» او ادامه داد: «در روزهای آلودگی هوا، امکان تعطیلی مدارس یا حتی ادارات وجود دارد، اما کودکان در این روزها در چهارراهها حضور دارند و مشغول کار هستند، به همین دلیل این قشر، آسیبهای جبرانناپذیری با حضور در خیابانها از آلودگی هوا میبینند.»
روزنامه قانون
برجام و انتخابات؛ از این تضاد شادی و غم ترک خوردیم!
احسان ابراهیمی :
27 دی 94
ساعت 10:24 صبح
امروز نهاد ریاست جمهوری قیامت بود. همه روی هوا بودند. از یک طرف آغاز اجرای برجام اتفاق افتاده بود و بچهها همه جای نهاد را آذینبندی کرده بودند و شیرینی و شربت پخش میکردند. دوستان افراطی هم آمده بودند و با پیراهن مشکی خرما پخش میکردند. از آن طرف نتیجه بررسی صلاحیتها داشت خرد خرد اعلام میشد. این دفعه ما خرما پخش میکردیم افراطیون شیرینی. ظریف رسید و آمد دفتر. بچهها برف شادی افشاندند. گفتم: «چرا برف شادی میافشانید؟ اینجا نهاد ریاست جمهوریه. عوض این کارا برید یه فکری...» رحمانی فضلی دوید و گفت: «همه رد صلاحیت شدن. همه!» گفتم: «جدی؟ هاشمی اینا که تأیید شدن؟» گفت: «فاطمه رد شده.» پرسیدم: «تهران چند نفر تأیید شدن؟» گفت: «تا این لحظه چهار نفر.» استانداران یکی یکی آمدند. یکی از استانداران گفت: «آقا توی حوزه ما همه کاندیداها رد صلاحیت شدن.» گفتم: «واقعا ناراحت کننده ست. اینطوری همه از یه جناح باشن رقابت از بین میره.» گفت: «نخیر! توجه نکردید. عرض کردم همه رد صلاحیت شدن.» گفتم: «خب یعنی چی؟» گفت: «یعنی حوزه ما کاندیدا نداره الان.» گفتم: «ئه! اصولگراها هم رد شدن؟» گفت: «همه رد شدن.» گفتم: «حالا چی میشه؟» گفت: «والا یه جلسه فوری گذاشتیم تصمیمگیری کنیم.» آقای هاشمی استاندار تهران جلو دوید و گفت: «آقا تبریک آقا تبریک!» گفتم: «چی شده؟ تأیید صلاحیتها اوضاعش خوبه توی تهران؟» گفت: «نه تقریبا همه رد شدن.» گفتم: «خب پس چرا تبریک میگی؟» گفت: «برجام رو تبریک عرض میکنم.» آقای بذرپاش هم آمد و شیرینی تعارف کرد و گفت: «آقا خیلییی تبریک میگم.» گفتم: «چه عجب! وطن امروزیها هم بالاخره از برجام خوشحال شدن. چی شده؟ فهمیدین بدبینیتون نابجا بود اومدین برای عذرخواهی تبریک؟» قیافهاش در هم رفت و گفت: «صد بار گفتم اسم این برجام لامصب رو جلوی من نیارید اوقاتم رو تلخ نکنید. اه!» گفتم: «خب حالا چرا اینطوری میکنی؟ پس چیو داری تبریک میگی؟» چشمانش برق زد و گفت: «رد صلاحیتها رو تبریک میگم. دسته جمعی برید بنشینید خونه سماق بمکید.» نهاد شلوغ پلوغ بود. کلافه شده بودم. علی آقای لاریجانی دوید دست مرا گرفت و با خود برد. گفتم: «منو کجا میبری؟ الان جشن فرجام برجامه.» گفت: «فرجام برجام رو ول کن، فرجام انتخاباتو بچسب.» گفتم: «خب منو کجا میبری؟» گفت: «میریم خونه شناسنامهات رو برمیداریم و راه میافتیم.» پرسیدم: «چرا؟» گفت: «بریم متوجه میشی، میریم ستاد. باید ثبت نام کنی.» گفتم: «من که قبلا ثبت نام کردم.» گفت: «نخیر! باید برای مجلس ثبت نام کنی.» گفتم: «بابا من رئیس جمهورم.» گفت: «عیب نداره تهش استعفا میدی. بابا برای مجلس یار کم داریم. همه محروم و مصدوم شدن.» گفتم: «این همه رد صلاحیت شدن واقعا؟» گفت: «ببین امسال یه تنوع خاصی داشته. بعضیها تأیید صلاحیت نشدن. بعضیها احراز صلاحیت نشدن. بعضیها رد صلاحیت شدن.» گفتم: «همهاش یکیه که.» گفت: «نه یه ریزه کاریهایی داره، ماها بلد نیستیم.»
وقایعنگار 27 دی 94
1. ایران بالاخره از شر تحریمها خلاص شد.
*** ایرانیها در عادت های غلط غذایی هضم شده اند / تغییر سبک تغذیه از «بزباش» تا «پاستا»!
گلاره کلانتری: اگر بخواهی یک روز بیمقصد خیابانهای پایتخت را قدم بزنی، قطعا نگاهت متوجه تعداد قابل ملاحظهای از مغازههای فست فود خواهد شد که با منوهای جدید تلاش دارند مشتریان زیادی را به خود جذب کنند. اوایل که فست فود در برخی از کلانشهرهای کشور آمده بود، به دلیل ارزان بودن و قیافههای جدیدی که داشت مورد توجه برخی از نوجوانان و جوانان قرار گرفت. اما اکنون وقتی به مغازههای فست فود وارد میشویم، افراد میانسال هم به اینگونه غذاها گرایش پیدا کردهاند. این روزها غذاهای آماده یا فست فودها جزو لاینفک برنامه غذایی روزانه اغلب ما شدهاند. غذاهایی که دیگر احتیاج نیست چند ساعت در آشپزخانه وقت گذاشته و آنها را تهیه کرد. شاید به اندازه اندک وقتی که برای خوردن چنین غذاهایی صرف میکنیم، برای تهیه و پختشان زمان نگذاریم. انواع فست فودها که در رستورانها، اغذیه فروشیها و... با رنگ و لعاب مشتری پسند برای یک وعده غذایی یا بیشتر در روز برای آنهایی که حتی وقت ندارند سرشان را بخارانند، تهیه و روی میزشان قرار میگیرد تا سیرشان کند.
سرعت تغییر سبک زندگی در ایران
تغییر شیوه زندگی در کشور ما در دهههای اخیر، وضع سلامت مردم را دستخوش دگرگونی کرده است. تغییر سنتهای گذشته و شیوههای جدید زندگی منجر به تغییر در الگوهای غذایی شده است، به عنوان مثال مصرف زیاد فست فودها و غذاهای غیرخانگی، باعث دریافت چربیها و در نتیجه کاهش مصرف سبزی و میوه شده است. این امر در نتیجه افزایش شیوع بیماریهای غیرواگیر نظیر چاقی، بیماریهای قلبی و عروقی، سرطان و دیابت شده است. در صورتی که اگر به غذاهای دهه ۶۰ نگاه کنیم، آبگوشت بزباش، سبزی پلوباماهی، رشته پلو، آلبالوپلو، خورشت قیمه بادمجان، خورشت قورمه سبزی و فسنجان از جمله غذاهای اصیل ایرانی است که با فرهنگ ایرانی کاملا ملموس است. برای پدر و مادرمان هنوز غذاهای سنتی فراموش نشده است به طوری که هنوز مزه غذاهای سنتی که دست پخت مادرانشان یا مادر بزرگهایشان بوده، زیر دندانشان است. هنگامی که با افراد دهه شصتی صحبت میکنی معتقدند در فرهنگ ایرانی مرسوم بوده که مادران حتی برای مناسبتهای مختلف، غذاهای مخصوص به آن را باید میپختند. مثلا در شب چهارشنبه سوری علاوه بر اینکه همه فامیل در خانه مادربزرگ جمع میشدند، باید مادر غذای مخصوص شب چهارشنبه سوری یعنی رشته پلو با کوکو سبزی میپخت. یا حتی در عید نوروز سبزی پلو با ماهی طبخ میشد. این روزها غذای سنتی کم کم ارزش خود را از دست داده است و اکثر مردم به خوردن فست فود روی آوردهاند. غذاهایی مانند کالباس، سوسیس، همبرگر، سیب زمینی سرخ کرده که در ظاهر شیک، متنوع و خوشمزهشان، باطنی بیمارگونه دارند. به تازگی بیلبوردهایی در حوزه سلامت و لزوم رعایت مسائل بهداشتی و تغذیه سالم در شهر تهران نصب شده است. نصب بیلبوردها با رویکرد سلامتی علاوه براینکه نشان دهنده هشدار در حوزه سلامت است، نشان دهنده تغییر سبک زندگی مردم است که این تغییر شیوه زندگی تازه، روی نحوه آداب و رسوم غذایی هم تاثیرگذار بوده است. «پریسا ترابی» کارشناس تغذیه، در این باره و اینکه چه عواملی باعث شد در کلانشهرها فرهنگ غذایی به سرعت دستخوش تغییر قرار بگیرد به «قانون» میگوید: «از دهه ۶۰ تاکنون شاهد تغییراتی در زمینه مواد غذایی، تنقلات و نوشیدنیها بودهایم. از یک طرف، شهروندان به دلیل اینکه تحرکهای خارج از منزلشان افزایش پیدا کرده است، به این معنا که خانمها در محیط بیرون مشغول به کار هستند و تعداد خانمهای خانه دار نسبت به گذشته کاهش داشته است. از طرف دیگر، تعداد دانشجویانی که از خانوادههای خودشان دور شدهاند و مجبورند، در خوابگاهها زندگی کنند روبه افزایش است و همچنین دانش آموزانی که به طور شبانهروزی و به مدت طولانی در مدارس حضور دارند. بنابراین افراد به دلیل اینکه وسایل پخت و پز کمتری در اختیار دارند، گرایش به غذاهای فست فودی پیدا میکنند. این تغییر سبک زندگی کشورمان میتواند روی نحوه عادتهای غذایی تاثیر داشته باشد.
بحرانی که گریبان کودکان را میگیرد
این کارشناس تغذیه در زمینه غذاهای دهه ۶۰ که درمیان مردم مرسوم بود میگوید: دانش آموزان تغذیه مدرسهشان، نان پنیر با سبزی، نان و پنیر با گردو، ساندویچ کوکو یا کتلت بود درصورتی که امروز دانشآموزان علاوه بر اینکه دیگر صبحانه میل نمیکنند و بلکه تغذیههایی مانند چیپس، کلوچه، کیک، پفک، ساندویچهای کالباس را انتخاب میکنند. در دهه ۶۰ استفاده از خشکبار، آجیل و انواع میوه جات و سبزیجات را به وفور مشاهده میکردیم، درصورتی که کودکان دهه ۹۰ تمایلی به استفاده از میوه جات و سبزیجات ندارند. این کارشناس تغذیه تصریح میکند: غذاهای سنتی در سفرههای ایرانی دیده میشود اما استفاده از فستفودها در حال افزایش است. اگر استفاده از فست فودها در طول ماه یک یا دو بار باشد، مشکلی ایجاد نمیکند اما مصرف فست فودها در کشور به صورت روتین شده است علاوه بر اینکه در میان تمام گروههای سنی دیده میشود در میان سالمندان هم مشاهده شده است. این غذاها با دستگاه گوارش سالمندان اصلا سازگاری ندارد چرا که غذاهای دیرهضمی بوده که متاسفانه در میان آنها رواج پیدا کرده است. وی با بیان اینکه کشور ایران هنوز به عنوان کشور سنتی شناخته میشود اما سبک زندگی کشورهای دیگر روی عادتهای غذایی ما تاثیر گذاشته است، اظهار میکند: یکی از اساسیترین دلایلی که باعث تغییر سبک غذایی در کشور شده این است که خانوادهها شکل سنتی خودشان را از دست دادهاند و دیگر این روزها خانوادهها در سه وعده غذایی کنار سفره دور هم جمع نمیشوند، چرا که در کلانشهرهایی مثل تهران، وجود مسافتهای طولانی و ترافیک باعث میشود که والدین صبح خیلی زود از خانه بیرون بیایند تا به موقع در محل کارشان حضور داشته باشند. همچنین والدین شب دیر هنگام به منزل بازمی گردند و در این شرایط فرزندانشان به صورت پراکنده غذا میخورند. با از بین رفتن بافت سنتی خانواده آداب و رسوم غذا خوردن تغییر خواهد کرد. بنابراین مادر در این شرایط که اعضای خانواده همزمان با هم در محیط خانه حضور ندارند دیگر زمانی را برای تهیه غذا نمیگذارد و ترجیح میدهد که از غذاهای سریع استفاده کند. زمانی که بافت سنتی خانواده دیگر مطرح نباشد، برای کودکان هم الگوسازی مناسب برای غذا خوردن شکل نمیگیرد. کودکان تصور میکنند لحظه نحوه صحیح غذا خوردن همین است و این الگو را در بزرگسالی در زندگی خود به کار میبرد. بنابراین نقش پدربزرگها و مادربزرگها را نباید برای حفظ این بافت سنتی خانواده نادیده گرفت.
رسانهها نقش اصلی را دارند
پریسا ترابی با بیان اینکه نقش صداوسیما در زمینه عادتهای غذایی موثر است، میگوید: بارها، مسئولان وزارت بهداشت با مسئولان صداوسیما ارتباط مناسبی برقرار کردند، صداوسیما در فیلمهایی که تهیه میکند، باید سفره خانواده ایرانی را طوری نمایش دهد که در این سفره غذاهای ایرانی وجود داشته باشد و به نوعی سالم بودن و سلامت سفره را با غذاهای اصیل ایرانی نشان دهد. به عنوان مثال، در سفره نباید اثری از نوشابه وجود داشته باشد، بلکه میتواند از دوغ که یکی از نوشیدنیهای اصیل ایرانی است استفاده کند. رسانههای جمعی، انتقال و هدایت دامنه گستردهای از نمادها، هنجارها، ارزشها، عقاید، پیامها و افکار را امروزه درون جوامع به عهده گرفتهاند اما از این رسالت خودش به نحو احسنت استفاده نمیکند. صداوسیما در جامعه نقش القایی دارد چرا که زمانی که در فیلمها و برنامههای خود از نشانههای خاصی استفاده میکند، بیننده تصور میکند که صداوسیما برای همه کارها و نشانههایی که استفاده کرده کارشناسیهای لازم را داشته است.»
*** ورود کفاشیان ممنوع!
محمد آقایی فرد : چهارشنبه هفته گذشته در مجمع عمومیفدراسیون فوتبال اعضای مجمع پس از بحث و بررسی درباره طلب 5/22 میلیاردی فوتبال از صدا و سیما بابت حق پخش تلویزیونی ، علی کفاشیان به پیشنهاد اعضا طرح شکایت از صدا و سیما را بابت این طلب به رای گذاشت. با تصویب اعضای مجمع این موضوع تصویب شد و کفاشیان اعلام کرد فدراسیون فوتبال از صدا و سیما شکایت خواهد کرد.
این اتفاقات و نقل قول منتشر شده از سوی کفاشیان اما از سوی صدا و سیما بی پاسخ نماند. مراسم تجلیل از داوران لیگ برتر شنبه شب در هتل المپیک در حالی برگزار شد که پس از پایان این مراسم و برخلاف همیشه خبرنگاران صداوسیما برای پوشش صحبتهای علی کفاشیان، رئیس فدراسیون فوتبال به سمت وی نرفته و گفتوگویی را با او ترتیب ندادند. کفاشیان که همیشه در تمام برنامههای خبری در کانون توجه دوربینهای صداوسیما بود و لحظاتی پس از پایان این مراسم با هجوم دوربینها برای مصاحبه مواجه میشد، دیروز و برخلاف همیشه این اتفاق برایش نیفتاد. به این ترتیب رئیس فدراسیون فوتبال پس از مراسم تجلیل از داوران دقایقی را فقط با خبرنگاران رسانههای مکتوب به صحبت پرداخت. بر همین اساس شایعاتی دست به دست چرخید که مقامات سازمان صداوسیما تا اطلاع ثانوی دستور ممنوعالتصویری کفاشیان را صادر کرده و احتمالا چند وقتی رئیس فدراسیون فوتبال تصویرش از تلویزیون و صدایش از رادیو پخش نخواهد شد. این اتفاق در حالی رخ داده که کفاشیان ساعاتی بعد از این شایعات تصویرش از برنامه خبری 20:30 پخش شد. اما از روز بعد صحبت ها درباره ممنوع التصویری او جدی تر شد.
آغاز اختلافات
پاییز سال گذشته، اختلاف فدراسیون و سازمان لیگ با صدا و سیما چنان بالا گرفت که مسئولان برگزاری لیگ برتر اجازه ندادند دوربینهای صدا و سیما به ورزشگاههای محل برگزاری بازیها وارد شوند و هواداران میلیونی فوتبال در کشورمان از دیدن بازیهای تیمهای محبوبشان محروم شدند. تحریم صدا و سیما با کنارآمدن دو طرف سرانجام به پایان رسیداما دوباره امسال در بازیهای مقدماتی جام جهانی، احتمال پخش نشدن بازی ایران و عمان این ماجرا را به مصیبتهای هوادار فوتبال بودن در ایران اضافه کرد. شکل بزرگ در این ماجرا، به نظر استانداردهای دوگانه صدا و سیماست. آنها با این توجیه که برای پرداخت حق پخش تلویزیونی بودجه اضافهای نمیگیرند، زیر بار پرداخت حق طبیعی سازمان لیگ نمیروند اما وقتی پای بازیهای بینالمللی فوتبال یا حتی والیبال مطرح باشد، مرغ همسایه غاز میشود. درست چند ماه بعد از آنکه صدا و سیما حاضر نشد حق پخش لیگ برتر را بدهد و مردم از تماشای این بازیها محروم شدند، حسن تقدسنژاد، معاون مالی سازمان صدا و سیما در مراسم تجلیلی از برنامهسازان صدا و سیما اعلام کرد که این سازمان 14 میلیون دلار برای پخش بازیهای جام جهانی و لیگ جهانی والیبال پرداخت کرده است؛ «شرکت پخشکننده حق پخش تلویزیونی مسابقات جامجهانی برزیل درخواست 40میلیوندلاری از ایران کرده بود اما باتلاشهای صورت گرفته، مبلغ 14میلیون دلار برای پخش 64مسابقه جامجهانی پرداخت کردیم. این سازمان علاوه برپرداخت هزینه پخش جامجهانی فوتبال برای حق پخش مسابقات لیگجهانی والیبال نیز مبلغ 4 میلیون یورو هزینه کرد.» خوشحسابی صدا و سیما اما وقتی پای لیگ برتر و بازیهای ملی در میان باشد به بهانهگیری تبدیل میشود. صدا و سیما با رایزنیهای زیاد توانست رقمهای نجومیبرای فوتبال ایران را بشکند و حق پخش را از 150 میلیارد تومانی که در ابتدا گفته میشد تا زیر 20 میلیارد تومان بکشاند و تازه در پرداخت همین مبلغ هم بدحسابی میکند. امیر عابدینی، عضو هیأت رئیسه فدراسیون فوتبال چند روز پیش در همین باره به خبرگزاری فارس گفته است: «سال 92 سیمای جمهوری اسلامی11 میلیارد تومان وسالهای بعد 13/5 میلیارد تومان وسال بعد 18/5 میلیارد تومان پرداخت کرده و سال آخرهم 22 میلیاردتومان مبلغ حقپخش تلویزیونی بود که هنوز این ارقام به ما پرداخت نشده است. این ارقام را در کنار کشورهای حوزه خلیج فارس بگذارید ببینید چقدر ما کم توقع هستیم. امسال بحث IPTV مطرح شد. ضمن اینکه درمورد حق پخش تلویزیونی پولی را که قرار بوده به مابدهند، ندادهاند و میگویند باید همان تفاهمنامه IPTV اجرایی شود.»
کل فوتبال را ممنوع التصویر کنند
امیر عابدینی در رابطه با خبر ممنوع التصویری علیکفاشیان از سوی صدا و سیما اظهار داشت: ما از اول هم میگفتیم زور صدا و سیما نسبت به فدراسیون بیشتر است و آنها میتوانند برخی جریان سازیها را انجام دهند. نمیدانم دلیل اصلی این کارشان چیست. چون اگر ما برویم و شکایت کنیم قطعا دستگاه قضایی حق را به ما میدهد. چون حقوق فدراسیون طبق قراردادی که میان دو طرف به امضا رسیده پرداخت نشده است. وی همچنین افزود: سوال من اینجاست. حالا با ممنوع التصویر کردن کفاشیان چه اتفاقی برای او میافتد. مگر او چقدر از حضورش در تلویزیون استفاده میکرد. به نظر من حتی این تصمیم به نفع کفاشیان است. چون او همیشه سعی میکرد از دست دوربینها فرار کند و حالا کسی به سمتش نمیآید و میتواند با خیال راحت به کارش برسد. البته نباید از این موضوع بگذریم که این اقدام صدا و سیما به استناد کدام قانون گرفته شده. شنیده بودیم دستگاه قضایی یک نفر را از خدمات اجتماعی محروم کند اما صدا و سیما نمیتواند برای خودش حکم صادر کند. عضو هیات رئیسه سازمان لیگ همچنین تصریح کرد: مدیریت جدید صدا و سیما هیچ طوری با ما سازش نمیکند. هر بار که دست مان را مقابل آنها دراز کردیم دست ما را پس زدند. شما بگویید ما به غیر از این تصمیم که از آنها شکایت کنیم باید چه کار میکردیم. چند هفته قبل آقایان جلو آمدند و گفتند ما میتوانیم سیستم آی پی تی وی را راه اندازی کنیم و از این طریق به فوتبال پول برسانیم. تاج هم حرفهای آنها را باور کرد. در حالی که این سیستم اصلا ساختار نداشت. اگر هم شکایتی صورت گرفته فقط به خاطر این است که باید از حقوق خودمان دفاع کنیم. 22میلیارد تومان قرارداد سال گذشته فدراسیون و صدا و سیما بوده که آن هم پرداخت نشده است. عابدینی در پاسخ به این سوال که ممکن است صداوسیما پخش مسابقات فوتبال را هم تحریم کند گفت: دستگاههای دولتی باید مراقب یکدیگر باشند. شما نگاه کنید از صبح تا شب چقدر برنامههای ورزشی به ویژه فوتبالی در صدا وسیما پخش میشود. اگر قرار باشد فوتبال را تحریم کنند اتفاقا ما استقبال میکنیم. حتی من به آنها پیشنهاد میدهم تمامیاهالی فوتبال را ممنوعالتصویر کنند اما این را بگویم منظور ما از شکایت این نبود که پرونده ای را در دستگاه قضایی به راه بیندازیم فقط خواستیم گله مندی خود را اعلام کرده باشیم.
همان بهتر که مرا نبینند
علی کفاشیان، رئیس فدراسیون فوتبال کشورمان درباره این ماجرا میگوید: من چنین چیزی را نشنیدهام اما اگر این اتفاق هم بیفتد از آن استقبال میکنم. هرچه مردم کمتر قیافه کج و کوله مرا ببینند بهتر است و اگر آنتن تلویزیون با چیزهای مفیدتری پر شود به نفع مخاطبان خواهد بود. این درحالی است که فریدون اصفهانیان، رئیس کمیته داوران فدراسیون فوتبال، ممنوع التصویری کفاشیان را ناعادلانه میداند: «فکر میکنم موضوع حق پخش تلویزیونی دیگر خیلی لوث شده است. ما پیگیر هستیم تا حق فوتبال را دریافت کنیم اما اینکه به خاطر شکایت برای دریافت حقوق فوتبال، رئیس فدراسیون را ممنوع المصاحبه کنند، عادلانه نیست. ما امیدواریم همانطور که وزیر ورزش گفته مصوبه پرداخت پول به ورزش، عملیاتی شود. ضمن اینکه فکر میکنم نباید بحث ممنوع التصویری و این مسائل پیش بیاید».
پایان
به نظر میرسد موضوع ممنوع التصویری کفاشیان در تلویزیون یک جنگ قدرت است. قطعا تلویزیون ملی ایران که درست در لحظاتی که مهمترین بیانیه مشترک ظریف و موگرینی قرائت شد، فوتبال سری آ ایتالیا را روی آنتن برده بود، خوب میداند که هر برنامه ای در تلویزیون نیازمند هزینههای گزاف است. این در حالی است که آنها به سادگی و با پخش زنده مسابقات فوتبال میتوانند علاوه بر آنکه آنتن خود را پر کنند، هزینه گزافی را هم برای تبلیغات بگیرند. این یعنی صدا و سیما به صورت کاملا یکطرفه از تجارت با فوتبالیها سود میبرد.