با ابزار و تکنولوژی امروزی، دیگر هر شخصی به تنهایی یک رسانه است و نمی شود استعدادها را محروم کرد. "آیدین سیار سریع" از جوانان طنز پردازی است که قلم شیوا و رسایی دارد و توانسته با ادبیاتی صحیح به فضای طنز کنونی غنا ببخشد. سیار سریع در گفت وگو با خبرنگار فرهنگ و هنر جی پلاس از حضور جوانان در عرصه طنزنویسی می گوید که در زیر می آید: ** در حال حاضر ورود جوانان به فضای طنز را چطور می بینید؟ در زمان حال و در جامعه کنونی، فضا کاملاً عوض شده و به تبع آن فضای رسانه ای هم کاملا عوض شده و دیگر قوانین و مقررات و عرف هایی که قبل از اینها بر کار رسانه ای حاکم بود، دیگر وجود ندارد. در سال های قبل چند روزنامه و چند شبکه تلویزیونی به عنوان رسانه وجود داشت و اگر جوانی می خواست شروع به کار کند باید خودش را به آب و آتش می زد که بتواند کارش را در آن رسانه های محدود منتشر کند. با آمدن تکنولوژی و ابزارهای مختلف، دیگر هر شخصی به تنهایی برای خودش یک رسانه است و نمی شود که استعداد ها را محدود کرد. از این منظر خوب است چون استعداد ها بدون فیلتر خاصی وارد جامعه رسانه ای می شوند. البته از یک نظر هم خوب نیست و برای جوان ها مضر است و آن اینکه کسی که به راحتی وارد رسانه ای شود و سلسله مراتب را رعایت نکند، شاید دچار نوعی توهم شود یا آنقدر احتیاج نبیند که سطح کارش را ارتقا دهد. ** زمانی که شما وارد رسانه شدید، شرایط چه تفاوتی با الان داشت؟ یادم می آید آن زمان یک سال تمام در ستون طنز روزانه یک رسانه محلی در اصفهان می نوشتم و اینکه همان شروع از یک رسانه ای که هیچ شخصی آن را نمی خواند و حتی فکر کنم سردبیرش هم آن روزنامه را نمی خواند، تجربیاتی به من داد و کمک هایی به من کرد که شاید هیچ وقت اگر من کارم را در یک روزنامه سراسری شروع می کردم آن تجربیات را کسب نمی کردم. قبلا این سلسله مراتب بود و اتفاقا به نفع جوان ها بود؛ در حال حاضر اما وجود این تکنولوژی ها کمک حال جوان هاست چون کسی برای رساندن حرفشان محدودشان نمی کند و دیگر کسی بهانه ای ندارد که مطبوعات باند بازی است و نمی گذارند ما وارد شویم. ** وضعیت استعدادهای طنزنویسی نسبت به آن زمان چگونه است؟ من در فضاهای رسانه ای فعال هستم و در شبکه های اجتماعی مثل توییتر که یک تا دو خط بیشتر در هر توییت نمی توان نوشت، استعدادهای طنزی بی نظیری در جوانان دیده ام که شخصا چند تن از آنها را انتخاب کردم تا بیایند و برای روزنامه ما بنویسند و البته واقعا هم درخشیدند. فضاها و شبکه های اجتماعی این امکانات را برای جوان ها به وجود می آورند، البته اگر قدر آن را بدانند. الان کمتر کسی هست که دست یک جوان را بگیرد و وارد مثلا حوزه طنز کند. البته می دانم کسی دیگر انگیزه این کار را ندارد؛ یعنی قبلا عده ای از بزرگ ترها، جوان های تازه وارد را راهنمایی و هدایت می کردند و بایدها و نبایدهای کار را به آنها می گفتند، اما الان دانستن این بایدها و نبایدها فقط و فقط از طریق تجربه به دست می آید و جوانی که مطلبش در یک روزنامه پرمخاطب و یا یک روزنامه سراسری چاپ می شود، نباید فکر کند دیگر همه چیز تمام شده و چون کار من چاپ شده، حتما خوب بوده و الان من یک روزنامه نگار حرفه ای هستم. ** تازه تلاششان باید بیشتر و چندین برابر شود... دقیقا و تازه تلاش آن جوان باید شروع شود. البته این برای زمان حال است که سلسله مراتب ها از بین رفته ولی قبلا که سلسله مراتب بود اوضاع فرق می کرد. ** با توجه به استفاده جوان ها از مطالب شبکه های اجتماعی، برای جلوگیری از بی محتوا شدن حوزه های وسیع و حساسی مثل حوزه طنز چه باید کرد؟ خیلی ها طنز را با مطالبی که در فضای مجازی دست به دست می شود، اشتباه می گیرند. به طور کلی مقوله طنز فرق می کند. جک هایی که هر روز در تلگرام و شبکه های اجتماعی دیگر به دست ما می رسد و محتواهایی که اکثراً در شبکه های مجازی تولید می شود، نود درصد طنز نیست. طنز به مطلبی می گویند که هم بخنداند هم پیامی داشته باشد و هم مفهوم و انتقادی در بطن خود داشته باشد و این طنز است. طنز استانداردهایی دارد که اگر آن استانداردها نباشد به بسیاری از مطالب نمی توانیم بگوییم طنز؛ در حالی که عده ای جک می خوانند و می گویند که طنز خوبی بود ولی این طنز نیست، بیشتر فکاهی است و با حوزه ای که ما کار می کنیم فرق می کند. ** از چرند و پرند دهخدا تا بی قانون، طنز ایران چه سیری را طی کرده است؟ در هر دوره و زمان تاریخی، طنز هم به فراخور اقتضائات آن زمان، متفاوت بوده و فرق می کند. ادبیات آن دوران متفاوت و شوخی هایی که اکثرا هم شوخی های خاصی بود، اقتضا می کرد. فضای طنز نسبت مستقیم با فضای سیاسی آن زمانی دارد که ما در آن به سر می بریم. مثلا زمان هایی مثل دوم خرداد فضا باز می شود و ما طنزهای بی پروایی را می بینیم، یا زمانی بعد از سال هشتاد و هشت که دوباره فضای طنز بسته می شود و دوباره بعد از نود و دو شکوفا می شود. به نظر من هر اندازه که علف های هرز در میاد، همان قدر هم درخت هایی پر فایده و خوش بر و رو در آن فضا بارور می شوند. به نظر من اینها کم کم و به مرور زمان راهشان را از هم جدا می کنند. یعنی آن کسی که واقعا حرف خاصی برای گفتن ندارد کنار می کشد و آن کسی که پشتکار داشته و تلاش زیادی کرده و به این عرصه اهمیت داده، باقی می ماند. اینکه این فضا را ببندیم، هیچ معنایی نمی تواند داشته باشد. در دوره های خاص هم فضا فرق می کند و طنز به فراخور آن دوره و زمان تیز تر و کند تر می شود. ** به عنوان یک جوان موفق در عرصه طنز، با تمام مشکلاتی که وجود دارد، هم سن وسالان خودتان را برای ورود به این عرصه تشویق می کنید؟ توصیه پذیر نیست! قریحه طنز نویسی و شوخی کردن توسط کسی قابل کنترل و مهار نیست. ** اما با وجود سانسورهای موجود، خیلی از با استعدادها حتی شاید خودشان را کنار بکشند! سانسور بهانه است و دلیل خوبی برای کنار کشیدن نیست. کسی که واقعا علاقه داشته باشد و شغل و پیشه اش را طنز نویسی و طنز پردازی قرار دهد، هیچ سانسوری نمی تواند جلوی کارکردنش را بگیرد و بالاخره حرف خودش را از طریقی می زند. بالاخره طنزنویسی فرم های مختلفی دارد.
بی قانون ها! در گفت وگو با جی پلاس از کارشان می گویند...
آیدین سیار سریع: سانسور نمی تواند ما را مهار کند/ جایی می نوشتم که سردبیرش هم نشریه را نمی خواند!
کد خبر:
۵۴۲۱۵۷