جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

جی پلاس؛ لطفاً این جشن را خراب نکنید!

اسمش جشن آتش است اما هر جای شهر که بروی صدای ترقه است و نارنجک دست ساز، و از آتش خبری نیست. جشن سوری یا چهارشنبه سوری یکی از چند جشن آتش باستانی ایرانیان است که در گذشته های دور انجام می گرفته است.

کد خبر: ۳۳۹۴۸۵
جی پلاس؛ لطفاً این جشن را خراب نکنید!

به گزارش خبرنگار جامعه جی پلاس، جشن هایی چون جشن سده، آذرگان و شهریورگان دیگر جشن های آتش ایرانیان بوده که در گذر زمان دو جشن آذرگان و شهریورگان به فراموشی سپرده شده است. جشن سده مخصوص زرتشتیان ایران است و چهارشنبه سوری را تمام مردم جشن می گیرند. آتش را در شب سوری که هم‌زمان با روزهای «بهیژک» بود برای گریزاندن سرما و فراخوانی گرما، آن هم بیشتر بر روی بام ها می‌افروختند که هم شگون داشته و هم به باور گذشتگان، تنوره آتش و دود بر بام ها، فروهر درگذشتگان را به خانه‌های خود رهنمون می کرده است. چند روز پیش از نوروز مردمانی به نام آتش‌افروزان که پیام‌آور این جشن بودند، به شهرها و روستاها می‌رفتند تا مردم را برای این آیین آماده کنند. آتش‌افروزان، زنان و مردانی هنرمند بودند و با برگزاری نمایش های خیابانی، دست‌افشانی‌ها، سرودها و آوازهای شورانگیز به سرگرم کردن و خشنود ساختن مردمان می‌پرداختند. آنها از هفت روز پیش از نوروز تا دو هفته پس از نوروز با پدید آمدن تاریکی شامگاه، در شهر و ده آتش می‌افروختند و آن را تا برآمدن خورشید روشن نگاه می‌داشتند. این آتش، نماد و نشانه نیروی مهر و نور و دوستی و هدف آتش‌افروزان برگرداندن نیروی فزاینده و نیک به مردمان برای چیره شدن بر غم و افسردگی بود. برخی شواهد دلالت بر آن دارد که این جشن از اوایل قرن هفتم هجری به دست فراموشی سپرده شد، سپس با عناوینی دیگر از سده‌های دهم دوباره آغاز شد. «هاشم رضی» در کتاب گاه شماری و جشن‌های ایران باستان، درباره چهارشنبه سوری آورده است: «ایرانیان در یکی از چند شب آخر سال، جشن سوری را که عادت و سنتی دیرینه بود، با آتش‌افروزی همگانی برپا می‌کردند.» آجیل شب چهارشنبه سوری یکی از مراسم قابل توجه در شب چهارشنبه سوری فراهم آوردن آجیل مشکل گشاست که زرتشتیان به آن آجیل «هفت مغزینه لرک» می‌گویند. این آجیل که به «گهنبار» هم معروف است، شامل «هفت مغزینه» یا «میوه خشک» است: پسته، بادام، سنجد، کشمش، گردو، انجیر و خرما که گاهی در لابه‌لای این آجیل تکه‌های کوچک نبات و نارگیل هم دیده می‌شود. آتش زدن بوته ها؛ شعرها و سرودها در گذشته های دور رسم بر این بود که پیش از غروب آفتاب، هر خانواده بوته های خشک را از قبل جمع کرده بود را روی پشت بام یا حیاط خانه و یا در گذرگاه، در سه یا پنج یا هفت «گله» کپه می کردند. با غروب آفتاب، زن و مرد و پیر و جوان گرد هم جمع می شدند و بوته ها را آتش می زدند و از روی آن می پریدند تا آتش بیماری و غم های آنها را بزداید و از آتش سلامت و شادی طلب می کردند. با هر بار پریدن از روی آتش سرودهایی مانند: «زردی روی من ز تو، سرخی تو بود ز من» یا «شب چهارشنبه سوری می پرن از روی الو» را می خواندند. در میان گذشتگان ما رسم بود که روز چهارشنبه نحس است و در شب چهارشنبه آخر سال جشن می گرفتند و نحسی چهارشنبه را به آتش می سپردند. منوچهری دامغانی هم اینگونه به این باور اشاره می‌کند: چهارشنبه که روز بلاست باده بخور به ساتکین می‌خور تا به عافیت گذرد تمام آیین ها و جشن های باستانی ایران با دانشی از گذشتگان ما گره خورده و به منظور خاصی برگزار شده است. متاسفانه امروز شناخت درستی از جشن ها و آیین های قدیمی ایرانی در بین مردم ایران وجود ندارد و این جشن ها و آیین ها دچار انحراف شده اند. چهارشنبه سوری هم از این قاعده مستثنی نبوده و از شکل یک جشن و شادکامی به سمت یک مراسم خشونت آمیز سوق پیدا کرده است. تولید صداهای ناهنجار و استفاده از مواد محترقه ماهیت اصلی این جشن را از بین برده اند. باید بدانیم که این جشن، پیش درآمد عید نوروز است. برای شاد بودن نباید آلودگی صوتی و مراسم های خشونت آمیز انجام داد. اگر به آیین های سنتی خود علاقه داریم باید سعی کنیم که از تحریف آنها پرهیز کنیم.

انتهای پیام

دیدگاه شما