رضا کیانیان در دفاع از جشنواره جهانی فیلم فجر، برای اولین بار ایده های جذابی را مطرح کرد که می تواند سینمای ایران را به یک قطب مستقل بین المللی در دنیا تبدیل کند! به گزارش سرویس فرهنگی و هنری جی پلاس؛ جشنواره جهانی فیلم فجر با معرفی برگزیدگان و اهدای جوایز شب گذشته به کار خود پایان داد. اگر چه نقدهایی نسبت به برگزاری ۶ روزه آن مطرح شد اما با توجه به نوپایی آن، در مجموع به خوبی برگزار شد. رضا کیانیان بازیگر سرشناس سینمای ایران اما در این برنامه، ریاست کاخ جشنواره را برعهده داشت. او ضمن دفاع از طرح و برگزاری جشنواره جهانی فیلم فجر از برخی انتقادهای مخرب و بعضی مانع تراشی ها گله کرد و در عین حال ایده های جذابی را برای آینده این جشنواره و رویکرد بین المللی سینمای ایران مطرح می کند که می تواند آن را به یک قطب مستقل بین المللی در دنیا بدل کند. با پایان یافتن جشنواره جهانی فیلم فجر، خبرنگار فرهنگ و هنر جی پلاس گفت و گوی تفصیلی را با این چهره سرشناس سینمای ایران انجام داد: ** با پایان یافتن جشنواره جهانی فیلم فجر، شما به عنوان یک کارشناس سینما و همینطور یکی از اعضای هیئت اجرایی این جشنواره، چه نقدی درباره آن دارید؟ - به عنوان یک منتقد نقد نمی کنم چون من اینجا هستم که دفاع کنم! ** به عنوان یک منتقد! کسی که در این جشنواره حضور داشته و از کم و کیف آن با خبر است و در این تجربه دو ساله از جشنوراه سهیم بودید، چقدر می توانید از آن دفاع کنید؟ - خب می شود گفت این جشنواره سال دومش نیست، بلکه سال اولی است که ما تجربه برگزاری به چنین شکلی داریم. به هر حال سال گذشته جشنواره ای داشتیم ما بین این چیزی که الان هست و جشنواره فجر هر سال. ** امسال نمونه تکامل یافته تر از جشنواره سال پیش که مستقل هم شده را شاهد بودیم؟ - بله کاملا یک جشنواره جدا است. تقریبا هیچ ربطی بین شاکله ى جشنواره فجر امسال و گذشته وجود ندارد مگر در نام آن! برنامه امسال طرح آقاى رضا میرکریمی بود که اجرا شد. ** در اجرا با چه مشکلاتی مواجه بودید؟ متاسفانه یکی از مشکلاتی که در کشور وجود دارد، این است که منافع ملی قربانی منافع گروهی می شود. ببینید الان یک جشنواره برگزار شد با تعداد زیادی مهمان خارجی؛ تعداد زیادی سینماگر و هنرمند مطرح؛ از نظر شما این باید کاملا نادیده گرفته شود؟! یا باید اگر انتقادی هست کمک کنند که درست تر شود؟ اگر ما یک جشنواره بین المللی خوب داشته باشیم بهتر است یا هیچ جشنواره ای نداشته باشیم؟ ** صددرصد داشته باشیم بهتر است اما نوع برخوردی که عده ای با این جشنواره می کنند این است که اصلا جشنواره ای نداشته باشیم یا جشنواره توسط طیف و گروه خاصی که فقط خودشان هستند، برگزار شود! ** خیلی از منتقدها می پرسند که چرا رسانه ها این برنامه را چندان پوشش ندادند؟ اولا که پوشش خبرى خیلى خوب بود. اما پوشش خبرى منتقدین جناحى ما این گونه بوده: مثلا یک سایتی شب قبل از شروع جشنواره نوشته بود جشنواره ای با سالن های خالی! خب قبل از شروع هر جشنواره اى سالن ها خالیه! اسکار هم قبل از شروع خالیه! یعنی وقتی با این ادبیات برخورد می کنند، نشان می دهند که به منافع ملی اهمیت نمی دهند. از نظر ما مهم این است که یک کاری انجام شده و قدمی رو به جلو رفته و حالا باید تلاش کنیم این کار بهتر انجام شود. ** می توان گفت که جشنواره جهانی فیلم فجر آنطور که باید و شاید معرفی نشد؟ ما معرفی کردیم. اگر منظور شما از جانب ما هست که ما این کار را انجام دادیم ولی اگر منظور شما رسانه اى خاص هست، آن را نمی دانم! نام ببرید؟ در این جشنواره ما شبکه های "چهار" و "آى فیلم" از تلویزیون را داشتیم که مستقر شدند و گزارش روزانه تهیه می کردند اما فکر می کنم منظور شما این است که آنطور که باید در همه شبکه های مختلف سیما تبلیغ گسترده صورت نمی گرفت که باید بگویم من هم مشاهده نکردم! ** قبول دارید تبلیغات جشنواره فیلم فجر در همه رسانه ها از جمله صداوسیما اختلاف بسیار زیادی با جشنواره های دیگر از جمله همین جشنواره جهانی فیلم فجر یا رشته های هنری دیگری چون جشنواره تئاتر، موسیقی و تجسمی، وجود دارد؟ خب سینما مقوله ای است که نمی شود نادیده گرفت، هر چقدر هم نخواهند سینما تبلیغ شود! سینما، یک درخواست عمومی است که باید به آن پرداخته شود. سینما مهترین رسانه در جهان است. در تمام کشورهای جهان؛ اینجا هم همینطور. ما سینما را اولین گروه مرجع جامعه می دانیم و همه جای جهان اینجا هم همینطور است. بنابراین وقتی اهمیت دارد، پس در تمام موارد باید به این مقوله پرداخت. ما هم به عنوان سینماگر و هم رسانه باید، به این حوزه اهمیت دهیم. ** فکر می کنید سینمای ایران الان چه جایگاهی در جهان دارد؟ ما یک کالایی داریم به اسم سینما در ایران. این کالا بسیار مشخصات مثبت و خوبی دارد؛ این کالا بیشترین جایزه های جهانی را نسبت به هر کشوری در دنیا گرفته است؛ این کالا در دانشگاه های اروپایی و امریکایی با عنوان درس سینماى ایران تدریس می شود. این کالا با مشخصاتی ساخته می شود که دقیقا با سینمای هالیوود و بالیوود متفاوت است. اگر هالیوود و بالیوود به عنوان دو قطب مهم در سینمای جهان هستند و قواعدی دارند، سینمای ایران تابع قواعدی دیگر است. این قواعد به مبتنی بر معانى خاص اخلاق است. کشورهای دیگر در این حوزه در حال تقلید از ما هستند. حتی دشمنان صددرصد ما هم از روى دست ما فیلم مى سازند! آنها از فیلم های ما تقلید می کنند تا در جهان مطرح شوند. همینطور در ترکیه از ما تقلید می کنند حتی بعضى کشورهای اروپایی. ** حتی اروپا که سینمایی مستقل دارد؟! اروپا سینمای مستقل، داشت. آمریکا، فرهنگ و سینمای اروپا را بلعید. به خاطر همین موضوع است که اروپایی ها به سینمای ایران اهمیت می دهند؛ چون نوستالژی خودشان را در سینمای ما جستجو می کنند. این گفته من نیست و خود کارگردان های اروپایی می گویند! پس وقتی سینمای ایران چنین مشخصات تاثیر گذاری در منطقه و هم در جهان دارد تا جایی که باید در کشورهای دیگر برای شناخت این سینما، کرسى دانشگاهى گذاشته و تدریس شود! وقتی بیشترین جوایز جهانی را گرفته، یعنی ما کالای با ارزشى داریم که می توانیم آن را در جهان مطرح کنیم. ** در واقع معتقدید بهتر است از سینما به عنوان نوعی دیپلماسی فرهنگی و هنری استفاده کنیم؟ بله همینطوره! هر دفعه که یک فیلم ایرانی به جشنواره های معتبر خارجی می رود، چند صد جمله مثبت در مورد ایران گفته و نوشته می شود. وزارت امور خارجه هر کشوری بودجه ای دارد که سرمایه گذاری می کند در کشورهای دیگر که رویکرد کشور های مخاطب مثبت شود. ما رایگان داریم این کار را انجام می دهیم، پس چرا تحویل نمی گیرند؟! سینمای ایران این توان را دارد که در این منطقه از جهان، قدرت اول باشد؛ چرا از این قدرت استفاده نمی کنیم؟ برای همین جشنواره، تمام کشورهای منطقه را دعوت کردیم. جوانان فیلمساز هم دعوت شدند و بخشی برگزار کردیم به نام دارالفنون که این جوانان در اینجا آموزش دیدند. بنابراین هر کدام از این هنرمندان وقتی به کشورشان می روند، دیگر سفیر ما در آنجا هستند. این خیلی اتفاق خوبی است! فیلم هایی که در منطقه ساخته می شود و راهی برای حضور در جشنواره های جهانی ندارند را به جشنواره های جهانی می بریم؛ یعنی کشورهای منطقه را ما مطرح می کنیم. بنابراین یعنی اگر این کشورها بخواهند مطرح شوند، باید در جشنواره جهانی ما مطرح شوند. موضوع بسیار مهمتری هم وجود دارد؛ اینکه در کشورهای اروپایی و حتی امریکا، فیلم هایی ساخته می شود که با قواعد سینمای امریکا هماهنگ نیست اما با سینمای ما همخوانی دارند. یکی از مشخصات خوب فیلم ایرانی این است که مطمئن هستند می شود آن را در کنار خانواده دید. خیلی از فیلم ها در جهان به این صورت بوده و به فرهنگ ما نزدیک است. در همین جشنواره جهانی فیلم فجر چندین فیلم از اروپا و آسیا داریم که با فیلم های ما همخوانی دارند؛ یعنی می توانیم چنین فیلم هایی را در اروپا و آمریکا زیر پوشش بگیریم؛ یعنی می توانیم یک پایگاه جهانی در این زمینه باشیم. اگر در جهان اسکار و کن و ونیز هست، ما هم باید به عنوان یک قطب مهم در سینما باشیم. پس باید کمک کرد که این اتفاق مثبت به نتیجه برسد؛ این قطعا به نفع آینده کشور است. یعنی ما بتوانیم از لحاظ فرهنگی، هژمونی خودمان را گسترش دهیم. اگر جشنواره جهانی با جشنواره ملی ادغام بود، دیده نمی شد. ۳۲ دوره تجربه داشت و اتفاقی نیافتاد ولی الان دیده شد. ببینید چقدر این جشنواره در جهان دیده شده ولی در گذشته دیده نمی شد! با همان بودجه هر ساله حتی کمتر ولی با کیفیت بهتر این کار انجام شد. ببیند چند جشنواره در ایران جدا از جشنواره فیلم فجر داریم؟ زیاد هستند! همان گروه هایی که انتقاد می کنند، جشنواره هایی زیادی برگزار می کنند. پس چرا دیده نمی شوند؟ طبیعتا چون اصولی برگزار نمی شود. ما حاضریم با همین کسانی که منتقدهای سرسخت و مخالفی هستند، همکاری کنیم. **مردم چقدر از جشنواره جهانی فیلم فجر استقبال کردند؟ استقبال خوب و گسترده اى شد؛ سالن ها پر بود. حتی وقتی ما فیلم باد صبا یا مستند پرشیا را نشان دادیم، خیلی ها بیرون سالن ماندند. این یعنی استقبال دیگه... استقبال یعنی مهمان های خارجی ما همگی آمدند؛ مهمان خارجی در این جشنواره، فیلم کشورهای دیگر را می بیند و این یعنی آن را جاى دیگر ندیده اند! مهمانان خارجى در جشنواره ما فیلم انتخاب کردند تا براى جشنواره هاى خودشان دعوت کنند. ** امکان اکران فیلم های جشنواره در سینماهای کشور وجود دارد؟ امیدوارم! این موضوع به وزارت ارشاد مربوط می شود که شرایط را تسهیل کند. به تهیه کنندگان و پخش کنندگان مربوط می شود که فیلم را بخرند و نمایش دهند. ** ایده های جذابی را درباره جشنواره جهانی فیلم فجر مطرح کردید اما می توانیم به اجرای آنها در سال های آتی امیدوار باشیم؟ یعنی اینکه نهایتا بتوانیم یک قطب مستقل در جهان ایجاد کنیم؟ تلاش می کنیم این اتفاق بیافتد اما در کشور ما یک مشکل عمده وجود دارد؛ ما مشکل مدیریتی داریم... هر مدیری که تغییر می کند کارها و دستاوردهای مدیر قبلی را کامل نفی می کند و دوباره چرخ از اول اختراع می کند! ** می توان چهارچوبی تعریف کرد که این اتفاق نیافتد؟ ما نمی توانیم چهارچوب و قانونی مشخص کنیم؛ ما فقط می توانیم آرزو کنیم! رایزنی کنیم و این موضوع و مساله ها را مطرح کنیم. بودجه و هزینه های زیادی به خاطر همین نوع مدیریت هدر می رود. ** برای سوال آخر؛ علت نمایش فیلم گاو اثر داریوش مهرجویی در جشنواره چه بود؟ در خیلی از جشنواره های جهانی این موضوع هست که یکی از فیلم های ماندگار تاریخ سینمای خودشان را که شهرت جهانى هم دارد را به عنوان برند جشنواره تعیین می کنند. میرکریمی هم فکر کرد که هر سال پوستر جشنواره تصویر یکی از فیلم های ماندگار تاریخ سینمای ایران باشد. فیلم گاو ۴۰ سال پیش ساخته شده است، ۴۰ سال پیش، جایزه جهانی برده و دیده شده است. این فیلم در تاریخ انقلاب هم مهم است چون همین فیلم را اولین بار برای حضرت امام (س) نمایش دادند و ایشان در رابطه با سینما صحبت کردند. کار دیگری که شد این بود که ما دو فیلم "گاو" و "باد صبا" را بازسازی کردیم یعنی با تکنولوژی خودمان بهسازی تصویری شد. جالب است بدانید یکی از بهترین فیلم هایی که در این جشنواره به نمایش درآمد، فیلم "قوچ" محصول کشور ایسلند است؛ این فیلم بسیار از لحاظ تم شبیه فیلم گاو است که نشان دهنده فرهنگ مشترک است. امیدوارم همه کمک کنند این جشنواره رشد کند تا به اهداف ملى برسیم. به گزارش جی پلاس؛ جشنواره جهانی فیلم فجر شب گذشته (دوشنبه) با معرفی برگزیدگان بخش های مختلف به کار خود پایان داد که مهمترین آنها به شرح زیر است: - تندیس بهترین کارگردانی و ۱۰۰ میلیون ریال جایزه نقدی به «مادام کوراژ» رسید. - سیمرغ سیمین بهترین بازیگر مرد و ۱۰۰ میلیون جایزه نقدی به سیمون جانسون تیودور برای فیلم «قوچ ها» اهدا شد. - جایزه بهترین بازیگر زن و ۱۰۰ میلیون ریال جایزه نقدی به پانته آ پناهی ها برای بازی در «نفس» تعلق گرفت. - سیمرغ سیمین بهترین کارگردانی و ۱۰۰ میلیون ریال جایزه نقدی به امین آلپر برای «جنون» از ترکیه، رسید. - سیمرغ زرین بهترین فیلم و ۳۰۰ میلیون جایزه نقدی هم به فیلم قوچ ها اهدا شد. گفت و گو از محمد عارفی تبار
برای اولین بار مطرح شد...
انتقادها و ایده های جذاب رضا کیانیان برای سینمای ایران درگفت وگوی تفصیلی با جی پلاس
کد خبر:
۵۴۳۷۱۵