منطق موشها از ابتدای مشقهای نانوشته ما آغاز میشد، به مدرسه میرسید، به توپ پلاستیکی چند تومانی ختم میشد که به ناگاه شیشه پنجره همسایه را پایین میآورد. حالا حوالی آن سالهای کودکی، مرضیه برومند با همان مدرسه موشها در ذهن ما نقشی دوباره بسته است.
به گزارش جیپلاس، با تمام نقدهای مثبت و گاهی منفی؛ حداقل مزیت کیفی جدیدترین تجربه «مرضیه برومند» در سینمای ایران، آن است که فیلم، منحصرا برای رده سنی الف و ب ساخته شده است. از فیلمنامه به دقت فیشبرداری شده توحیدی تا میزانسنها و دکورها و نحوه تصویربرداری، تماماً رعایتکننده فانتزیهایی است که در دنیای سنی این کودکان وجود دارد، بنابراین فیلم از همین جا راه خود را با دیگر آثار عروسکی و بعضاً نوستالژیک سینمای ایران جدا میکند و تجربهای را پشت سر میگذارد که هیچ فیلم عروسکی دیگری در ایران، این طی طریق را سپری نکرده بود. حتی نزدیکترین رقیب موشها یعنی «کلاه قرمزی» نیز نتوانست از این پیچ حساس، به سلامت عبور کند و نتیجه آن شد که عوامل، تمام تلاش خود را معطوف به این موضوع داشتند تا با برانگیختن احساسات نوستالژیک کودکان دهه شصت، ضعفهای پر تعداد خود را بپوشانند و از این مسیر به سودی میلیاردی برسند که البته این چنین نیز کردند. اما حدیث نفس برانگیختگی حسی در «شهر موشها۲» ترتیب دیگری دارد: ساختمان فیلم تقریباً همان چیزی است که در دهه شصت دیدیم؛ ترکیبی از آوازها و موسیقیهای ریتمیک و چینش رنگهای شاد و تحرک
کلامی بیش از اندازه کاراکترهای اصلی و البته وفور و تکثر موشها که هر یک خصیصههای اخلاقی و رفتاری خاص خود را دارند و اصلاً جمع این تضادهاست که سبب شده فیلم، حتی با وجودی که مخاطب منتقد حرفهای در سن خود ندارد اما ریتم خود را کند نکرده و تلورانس شتاب خود را حفظ کند. این راز بزرگ موفقیت «شهر موشها» و نزدیک شدن به فروش ۱۰ میلیاردی آن است؛ عنوانی که با جمله «پرفروشترین فیلم تاریخ سینمای ایران» پرطمطراقتر نیز شده است. اتفاق دیگری که با این فیلم نشان داده میشود، تغییر شکل روایت از حوادث کلاسهبندی شده به سمت و سوی دیالوگ محوری است. کاراکترهای اصلی فیلم به اندازهای هستند که حتی با گفتار خود میتوانند جریانی کوچک در دل فیلم خلق کرده و مخاطب خود را بخندانند. این بخشی از پازل موفقیت فیلم است چرا که وقتی مأموریتهای کلامی کاراکترها در برههای به پایان میرسد، بخشهای دیگر نظیر آهنگها یا موسیقی، چاشنی کار شده و بنابر وقت محدودی که هر بخش دارد، نبض علاقهمندی مخاطب را به دست میگیرد تا این چنین، سیکل رضایتمندی مخاطب خردسال نیز بر مبنای این تغییر تکنیکی فراهم شود. از طرف دیگر، تمام آنچه در «شهر موشها» میگذرد،
استقلال بنیادین خود را حفظ میکند به عبارتی، فیلم دنیایی را برای خود متصور شده که تمام اجزای آن در ارتباط با زندگی این موشها هستند و خارج از آن چیزی یافت نمیشود؛ در چنین شرایطی، نه پی رنگهایی از دنیای انسانی میبینیم و نه جنس دیالوگها ما را به سمت مانیفستهای روشنفکرمآبانه امروزی سوق میدهد. همه چیز برای کودک زیر ۱۲ سال اندیشیده شده است و این مهم، استقلال خود را در تمام اثر حفظ میکند. بنابراین دنیای موشها در امتداد همان دنیای فانتزی و منحصری روایت میشود که در دهه شصت به تصویر کشیده شده بود و این گذر زمان، از مدرسه به شهر، برای کسانی که در آن دهه، تماشاگر فیلم بودند، به خوبی احساس میشود. سینمای عروسکی به عنوان یکی از اصلیترین زیرشاخههای گونه کودک، هیچ گاه جایگاه ممتازی در سینمای ما نداشته است. کمتر تهیهکنندهای در شرایط فعلی سینما این ریسک را میپذیرد که برای کودکان گروههای سنی الف یا ب فیلم بسازد اما حالا دروازه ورود به ساخت آثار این چنینی با «شهر موشها» باز شده و طبیعتاً حس شهامت طلبی نیز در بین برخی تهیهکنندگان زنده شده است که میتوان به مدد برخورداری از تکنیکهای خاص این حرفه، آثاری را خلق
کرد که حتی بتوان با آن مانورهایی بین المللی داد. آنچه در «شهر موشها» دیده میشود، تقریبا هم طراز با آثار شاخص بین المللی است و به راحتی توان رقابت با آنها را دارد و این همان تدبیری است که نیاز سینمایی مخاطب کودک ما در داخل را تأمین کرده و توجهات بین المللی را نیز به سمت خود معطوف میدارد. «شهر موشها» اتفاق مبارکی در این سال برای پرفروشی سینمای ایران رقم زد. یکی از معدود سریسازیهای موفق در سینمای ایران که نه تنها در جا نزد بلکه توانست سیطره مفهومی کاراکترها و جریانهای آنها را متکامل کرده و چینشهای داستانی خود را پس از طی سه دهه از ساخت نسخه اولیه خود حفظ کند.. به «شهر موشها ۲» باید خیلی جدیتر از یک آوانگارد نوستالژیک یا پرفروشترین فیلم تاریخ سینمای ایران نگاه کرد؛ نگاهی که با توجه به شکست سریسازی در سینمای ایران، ارزش دو چندانی نیز پیدا میکند. منبع: خبرگزاری ایرنا انتهای پیام