هشت سال دفاع مقدس ملت ایران و رزمندگان در امتداد نهضت عاشورا و مکتب سرخ شهادت رقم خورد. این مقطع تاریخی ایران در شکل، فرم و محتوا بسیار بر ماه محرم سال ۶۱ هجری قمری مطابقت دارد.
همچنین محرم سال ۶۳ در هفته اول مهرماه بود. پس از ایام عاشورا عملیات میمک اجرا شد. پس از آغاز جنگ تحمیلی و تجاوز گسترده صدام به میهن اسلامی، منطقه میمک نیز همچون دیگر نقاط مرزی به اشغال ارتش بعث در آمد. در ۱۹ دی ماه سال ۱۳۵۹، طی عملیات موفقیت آمیزی، که در آن، تیپ ۱ لشکر ۸۱ ارتش و برادران سپاه منطقه ۷ متشکل از نیروهای باختران، همدان و ایلام شرکت داشتند، نیروهای دشمن به عقب رانده شدند، اما پس از پانزده روز پاتک مداوم و تلاش برای بازپسگیری منطقه با تحمل تلفات درخور توجهی توانستند، قسمتی از منطقه را مجدداً اشغال کنند. با توجه به اهمیت این منطقه، آنها با سرسختی تمام سعی در تصرف و تأمین هرچه بیشتر این منطقه داشتند، اما با مقاومتی که به ویژه از سوی خلبانانی چون شهید شیرودی و شهید کشوری به عمل آمد، دشمن به سختی و با متحمل شدن تلفات سنگینی توانست تنها به قسمت محدودی از اهداف خود دست یابد.
اهداف نظامی عملیات عاشورا
۱) انهدام بخشی از قوای دشمن: به دلیل قابل نفوذ بودن خطوط پدافندی دشمن در این منطقه و زمینه مساعد برای دور زدن آن، میزان انهدام نیرو در حد مطلوبی قابل پیش بینی بود.
۲) تحمیل خط پدافندی نامناسب به دشمن: دشمن برای تأمین میمک نیروی محدودی در نظر گرفته بود که در صورت عقب راندن آن به طرف دشت، ناگزیر بود آن را به چند برابر افزایش دهد.
۳) بازپسگیری زمین: در اثر این عملیات، قسمتی از خاک میهن اسلامی در منطقه میمک از جمله ارتفاعات مهم تلخاب، گرکنی، فصیل و قسمت فرورفتگی میمک آزاد می شد.
۴) تأمین میمک: با عقب راندن دشمن از ارتفاعات به سمت دشت، نیروهای خودی در موضع مسلط قرار می گرفتند و میمک، از هر نظر تأمین می شد.
۵) تسهیل در ارتباطات: رفت و آمد از جبهه های جنوب به غرب و برعکس که الزاماً به جای عبور از منطقه میمک، همین راه از مسیر ایلام سومار که طولانی تر است، صورت می گرفت و بدین ترتیب، ارتباط و اتصال جبهه های دو جناح میمک نیز برقرار می شد.
محرم سال ۶۴ با هفته آخر شهریورماه مصادف شد. بعد از محرم مقدمات عملیات والفجر۸ طراحی شد. محرم سال ۶۵ همزمان با هفته سوم شهریورماه شد. فرماندهان در این ایام مقدمات دو عملیاتسرونوشت ساز کربلای۴ و ۵ را آمداه کردند. عملیات فتح۱۰ محرم سال۶۶ هفته اول شهریورماه آغاز شد. دقیقا در روز عاشورا، با انجام پارهای عملیات نامنظم با نام «فتح ۱۰»، جبهههای شمالی ارتش عراق به لرزه در آمد. رزمندگان ایرانی با تکرار رمز «یا ابا عبدالله الحسین» محور شمال شرقی استان اربیل عراق را هدف حمله مستقیم قرار دادند و جالبترین نکته این عملیات که در ۱۳ شهریور سال ۱۳۶۶ به وقوع پیوست، همکاری گسترده کردهای عراق با سربازان ایرانی بود. عملیات دفاع سراسری محرم سال ۶۷ با هفته آخر جنگ تحمیلی بود که با مردادماه و آتش بس در جبهههای نبرد مقارن شد. با این وجود پیش از ماه محرم عملیات مرصاد آغاز شد که به شکست پیچیدهترین ترفند دشمن و منافقین و بازپسگیری شهر گیلانغرب از دست نیروهای سازمان منافقین و دشمن. منجر شد. همچنین در روزهای پایانی این ماه عملیات «دفاع سراسری» طراحی و اجرا شد. لشکر سه زرهی عراق با پشتیبانی تیپ ۱۲ زرهی از سه راهی کوشک - زید به سمت جاده اهواز - خرمشهر حرکت و آنجا را اشغال کردند و همچنین قصد داشتند در سه راهی صاحب الزمان(عج) به منافقین الحاق شوند. سه گردان امام حسین(ع)، امام حسن(ع) و حضرت زینب(س) به فرماندهی شهید سعید برات برای مقابله با تهاجم رژیم بعث وارد عمل شدند. این عملیات در تاریخ یک مرداد ۶۷ صورت گرفت. لشکر ۱۰ سیدالشهدا با کمترین امکانات در مقابل این لشکر مجهز ایستاد؛ به گونهای که ما ۴۰ آرپیجی داشتیم و دشمن هم ۱۵۰ تانک داشت. اکبر باقری رئیس کنگره شهدای لشکر۱۰ سیدالشهدا(ع) که در زمان پیشروی دشمن فرمانده مخابرات لشکر ۱۰ سید الشهدا بود، در سخنانی توضیح داد: در روز سی ویکم تیرماه سال ۱۳۶۷ نخستین یگانی که در مقابل تحرک عراق حضور یافت تیپ ۴ لشکر۱۰ بود اما متاسفانه این تیپ فاقد ارتباط بود برای همین هنگامی که وارد عمل شد به دلیل فقدان ارتباطات و تحرک وسیع دشمن تعداد زیادی شهید داد. اما با این حال توانست از الحاق نیروهای دشمن در «سه راهی صاحب الزمان» در اهواز جلوگیری کند چرا که اگر اینگونه نمیشد بی شک اهواز سقوط میکرد. در ادامه این حمله روز یکم مرداد ماه نیز تیپ حضرت زهرا(س) عملیاتی انجام داد و ۴۸ ساعت بعد عملیات دیگری به نام الغدیر با بهرهگیری از تیپهای ۱و ۲ و باقی مانده تیپ ۴طراحی و اجرا شد. حدود ۱۵۰ شهید بعد از پذیرش قطعنامه تا روز هشتم مرداد ماه تقدیم کردیم و خوشبختانه توانستیم مقابل دشمن بایستیم و ازسقوط اهواز جلوگیری کنیم. منبع: ایسنا