جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

به بهانه ششمین سالگرد ارتحال مرحوم آیت الله سیدم هدی یثربی امام جمعه فقید کاشان ؛

آیت الله هاشمی رفسنجانی: امام خمینی روی آیت الله یثربی حساب می کردند

کد خبر: ۲۲۵۶۰
آیت الله هاشمی رفسنجانی:  امام خمینی روی آیت الله یثربی حساب می کردند

ششمین روز از ماه رمضان‌المبارک 1433 مصادف با ششمین سالروز ارتحال مرحوم آیت‌الله حاج سید مهدی یثربی (امام جمعه فقید کاشان) است، به گزارش پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران به همین مناسبت موسسه فرهنگی آوای مهر، گفتگویی با آیت‌الله هاشمی رفسنجانی انجام داده که متن آن از نظرتان می‌گذرد.


حضرت‌عالی یکی از افراد پرسابقه و با تجربه هستید، هم قبل از انقلاب و هم بعد از انقلاب. طبیعتا اشخاص خیلی زیادی را دیدید و برخورد داشتید، کسانی که از نظر سیاسی یا اجتماعی فوق‌العاده بودند. از این زاویه شخصیت مرحوم آیت‌الله یثربی را چگونه می‌بینید؟
بسم‌الله‌الرحمن الرحیم، من اصولا با بیت شریف یثربی‌ها از همان ماههای اول ورودم به قم آشنا شدم. علتش این بود که آیت‌الله بزرگ (آقامیرسیدعلی) یثربی بستگی با خانواده اخوان مرعشی داشتند. آنان خاله‌زاده بودند از طریق مرحوم آقاشیخ حسین یزدی. چون مادر اخوان، نوه آیت‌الله شیرازی بود. من آیت‌الله(آقامیرسیدعلی) یثربی را در قم در منزل اخوان مرعشی ملاقات نمودم. آن زمان طلبه جوانی بودم که تازه وارد قم شده بودم. آشنایی من با ایشان در همین حد بود. او عالم عظیم‌الشانی بود و من طلبه کوچکی. بعدا در سالهای بعد با آیت‌الله سیدمهدی یثربی در قم زود آشنا شدیم. آشنایی من با ایشان قبل از مبارزه در همین سطوح بود. از نظر شخصی ایشان سید جلیل القدری بودند که برای ما بزرگ بودند. وقتی مبارزات شروع شد خیلی زود متوجه شدم امام، بر روی یثربی‌ها در کاشان حساب ویژه‌ای باز می‌کنند. چند جا بود که امام حساب می‌کردند، در یزد بر روی آقای صدوقی حساب ویژه‌ای باز کردند. یکی در خرم‌آباد مرحوم کمالوند حساب می‌کردند و روی خاندان یثربی، آیت‌الله یثربی که آن زمان روحانی فاضلی بود در کاشان حساب ویژه‌ای باز می‌کردند. در جریان مبارزه همیشه متوجه شدم که کمکهای فراوانی از شهر کاشان طبعا از طرف خاندان یثربی می‌آمد وقتی ایشان می‌خواستند برای بسیج عمومی استمداد کنند به کاشان پیغام می‌دادند.
وقتی که فصل بیانیه‌ها شد ما مطالب زیادی از آیت‌الله یثربی می‌دیدیم و متوجه می‌شدیم ایشان جلو هستند و خوب ایستاده‌اند. این دوره مبارزات است، یعنی از وقتی که من تبعید شدم می‌دیدم که یکی از مراکز امن، کاشان بود. در کاشان آیت‌الله یثربی سیاست خوبی داشتند. هم چتر مصونیتی برای طلبه‌ها و نیروهای مبارز درست می‌کردند و هم خودشان آن جایی که لازم بود اقدام می‌کردند. رفسنجان جزو جاهای امن برای طلبه‌ها و نیروهای مبارز بود. وقتی آنجا می‌‌آمدند سعی می‌شد بتوانند حرف‌شان را بزنند، آن موقع فقط چند شهر بود. کاشان، یزد، رفسنجان و نجف‌آباد محلهای امنی برای مبارزات بود. بعد از پیروزی انقلاب سروکارمان با آیت‌الله یثربی خیلی زیاد شد. ایشان واقعا حامی نیرومندی در کاشان برای انقلاب بودند. خودشان خیلی از کارها را حل و فصل می‌کردند و امنیت خوبی را در شهر به وجود آوردند. آرامش شهر کاشان بعد از انقلاب مثال‌زدنی بود. سپس ارتباط بیشتری با ایشان به وسیله آقای محلوجی در کاشان پیدا شد. اطرافیان آیت‌الله یثربی چه قوم و خویش و چه همکاران‌شان، همکاران خوبی برای ما بودند در خبرگان، آیت‌الله یثربی شخصیت سرزنده خبرگان بود. فضای آن دوره علمایی بود و همان فضا محفوظ ماند. ما از ایشان به عنوان شخصیت عالم و روحانی بهره‌های فراوانی می‌بردیم.

یکی از افرادی که ما برای ثبت خاطرات خدمت‌شان رسیدیم، جناب حاج آقای دعایی بودند. ایشان می‌گفتند حضرت عالی برای تبلیغ رفتن، ایشان را برای کاشان معرفی کردید. این مسئله را به خاطر دارید؟
‌ الان شخص حاج آقا دعایی یادم نیست، ولی وقتی ایام محرم و ماه مبارک رمضان می‌آمد به ویژه بعد از انقلاب دوران سختی داشتیم. از طرفی نمی‌توانستیم نرویم چون احساس وظیفه می‌کردیم، از سوی دیگر طلبه‌ها برای امرارمعاش بستگی به تبلیغ داشتند. حتما درجه دوم بود. جاهایی که برای تبلیغ می‌رفتیم بعضی از مکان‌ها امن و بعضی دیگر خطرخیز بود. امثال آقای دعایی که خطر تهدیدشان می‌کرد و ساواک آنان را می‌شناختند تا آنجایی که امکان داشت جاهای امنی را به آنها پیشنهاد می‌کردیم. یکی از جاهایی که امن بود، کاشان بود. ایشان درست می‌گویند. طبعا افراد بیشتری نیز به کاشان می‌فرستادیم هم به خاطر این که ارتباطی با بیت مرحوم آیت‌الله یثربی داشتیم و هم فضای کاشان.

اشاره فرمودید که در آن زمان در کاشان علمای زیادی بودند. شما چه ویژگی در آیت‌الله می‌دیدید که روحانیون را به ایشان معرفی می‌کردید؟
‌ عرض کردم آشنایی ما با ایشان از نظر خانوادگی شروع شد. با دیگر علما ارتباط چندانی نداشتیم و یا نهایتا از دور همدیگر را می‌شناختیم، اما آیت‌الله یثربی انسانی ساده‌زیست و قابل اعتماد بودند و ما راحت‌تر می‌توانستیم روحانیون را به ایشان معرفی کنیم. علاوه بر اینکه اگر به دیگر علما معرفی می‌کردیم دلیلی نداشت که از ما قبول کنند،‌ زیرا در آن موقع موقعیتی نداشتیم و کسی ما را آن گونه نمی‌شناخت. به هر حال می‌توانستیم به ایشان تکیه کنیم.


آقایان اخوان مرعشی مدتی نزد آیت‌الله العظمی «آقا میرسید علی یثربی» تحصیل می‌کردند. در این فاصله که ایشان کاشان بودند شما به شهر کاشان تشریف آوردید؟
‌ در آن زمان اصلا کاشان نیامده بودم تا بمانم، عبوری می‌رفتم. من معمولا وقتی می‌خواستم رفسنجان بروم یا از طریق اصفهان می‌رفتم یا از طریق کاشان. گاهی که از شهر کاشان عبور می‌کردم، توقف‌های کوتاه داشتم.

زیاد شنیده می‌شود که شما به سازمان در روحانیت اعتقاد دارید. مرحوم آیت‌الله یثربی هم قبل از انقلاب، یعنی از اوایلی که به کاشان تشریف می‌برند،‌ سازمانی را برای تبلیغ تشکیل می‌دهند که آقای دعایی از آن کسانی هستند که از این سازمان به تبلیغ معارف علمی می‌رفتند. نقش آیت‌الله یثربی را در تشکیل سازمان‌های تبلیغی شیعی چطور ارزیابی می‌کنید؟
‌ اصولا یکی از حرفهای ما قبل از انقلاب این بود که نه در مرکز و نه در بلاد، در برنامه‌های حوزه علمیه سازماندهی نشده بود. معمولاً آن موقع‌‌ها واتیکان را به رخ آن‌ها می‌کشیدیم و می‌گفتیم آن‌ها این‌ گونه هستند،‌ شیوه انتخاب پاپ و انتخاب اسقف و نحوه سازماندهی جهانی‌اش را خوانده بودیم و می‌گفتیم. هر جا می‌دیدیم که روحانیت سازماندهی شده منظمی پیدا می‌شد برای ما خیلی جاذبه داشت و ذاتی تفکرات ما بود که در قم مدرسه حقانی به مدیریت آیت‌الله بهشتی و قدوسی در‌آن زمان برای ما نمونه خوبی بود. در شهرستان‌ها از این دسته مدارس کم بودند. کار آیت‌الله یثربی از این جهت جاذبه داشت. گاهی او را به عنوان نمونه معرفی می‌کردیم. و می‌گفتیم حداقل در شهرستان‌ها این سازماندهی‌ها باشد.

شهرستان‌های دیگری به خاطر دارید که چنین کاری کرده باشند؟
‌ چنین چیزی در ذهن من نبود. قاعدتا بوده. دوران پیش ازمبارزه یک نهضت سازماندهی در امور تحصیل پایه‌گذاری شده بود. کم کم داشت به اوج می‌رسید و قاعدتا در جاهای دیگر هم بود که یادم نمی‌آید، ‌اما ‌‌ این برجستگی را لااقل از آیت‌الله یثربی دیدیم که محسوس بود.

حضرتعالی از کسانی هستید که در کانون انقلاب حضور داشتید. کنار امام در شهر قم و تهران بودید، آیا می‌شود مقدار بیشتری در مورد رابطه امام با ایشان بفرمایید؟ نکاتی که به صورت خاص در ذهن حضرت عالی مانده باشد؟
‌ آن ویژگی که در کانون انقلاب در شهر قم وجود داشت این بود که وابستگی جدی به شهرستان‌ها و علما و مردم داشت،‌ هم از نظر مالی که باید حوزه قم تامین می‌شد و هم از نظر کار. تا مبارزه نبود کارهای تبلیغی بود،‌ همین اعزام مبلغ و امثال این‌ها. همین کارهای سنتی که هنوز هست و سازماندهی شد که سازمان تبلیغات می‌فرستند. آن موقع این گونه نبود. اما مبارزه که شروع شد بحث دیگری بود که نقاطی باشند که بتوانند مبارزه را پشتیبانی کنند و پول به مبارزه بدهند. بودجه عمومی بالاخره می‌رسید، آن موقع شهریه نمی‌دادند و خیلی مسئله نبود. وقتی مبارزه شروع شد، مبارزه هزینه داشت. یکی از جاهایی که درآمدزا بود شهر کاشان بود. آن جا به بیت یثربی‌ها مربوط می‌شد. از این طرف هم وقتی می‌خواست دستوری برود و برنامه مبارزه‌ای برود، فرض کنید اعلامیه امضا یا توزیع شود یک جای مطمئنی لازم داشت. من می‌دانستم که امام در کاشان روی آقای یثربی حساب می‌کنند. من الان به خاطر ندارم روی علمای دیگر ایشان حساب کرده باشند، اما آقای یثربی را می‌دانم. هم با من آشنا بودند و امام هم گاهی از آیت‌الله یثربی بزرگ با تجلیل یاد می‌کردند. من احتمال می‌دهم زمینه‌اش از همان موقع بود. جهت رفت و برگشت را در کاشان خوب می‌دیدند. بقیه‌ جاها را نمی‌د‌انم. ولی آقای صدوقی را در یزد می‌دانم. ولی جاهای دیگر را نمی‌دانم. همین افراد معین.

دو گونه شیوه مبارزه قبل از انقلاب است. یکی شیوه‌ای که معتقد به حتی فعالیت مسلحانه بود و در این مسیر گرفتار می‌شدند. و یک شیوه دیگر اینکه با حزم و احتیاط بیشتری، روش اعتدال از این منظر آیت‌الله یثربی درگروه دوم محسوب می‌شوند. تقابلی با شیوه اول داشتند؟
‌ فکر نکنم این جوری باشد، اولا خود امام هیچ وقت حاضر نشدند روی مبارزات مسلحانه تایید کنند،‌ البته مخالفت هم نمی‌کردند، لذا دوستان امام درگیر نبودند ذاتاً‌ به خاطر مبارزه. بعد از اینکه امام را تبعید کردند و خفقان شدیدی که در کشور به وجود آمد این نظریه در بعضی‌ها پیدا شد که نمی‌شود که همیشه کتک بخوریم و زندان برویم و شکنجه بشویم. رژیم هم هیچ هزینه‌ای نمی‌کند، همان گونه که ساواک این کار را انجام می‌دادند. رفتند توی فکر مبارزه مسلحانه، البته بیشتر توی چپی‌ها بودند، چون آن‌ها تجربه‌ای هم داشتند. بعد از 15 خرداد کم کم همین مؤتلفه حزب ملل اسلامی تشکیل شد این‌ها از پیشتازها بودند برای این میدان. ما از همان اول مبارزه مسلحانه را با تعبیر تبلیغ مسلحانه قبول داشتیم. چون عنوان فرق می‌کند، یک وقت ما فکر می‌کنیم که با انفجار و ترور و اسلحه کوچک می‌شود رژیم را به هم زد، می‌دانستیم نمی‌شود، ولی می‌دانستیم وقتی صدای انفجار بلند می‌شود و یکی را می‌اندازند همه ایران می‌فهمند و آنقدر تحلیل می‌کنند، بحث می‌کنند، نیرو جمع می‌کنند در همین حد ما هم قبول داشتیم. در سالهای اول ما با این جریان درگیر نشدیم. آن‌ها مخفی بودند، ولی وقتی که منافقین بروز کردند، کمک‌شان کردیم. بعضی‌ها کمک نمی‌کردند، ‌ما هم به آن‌ها اعتراضی نداشتیم که کمک نمی‌‌کنند. کمک ما هم سری بود یا اینکه کسی را می‌‌خواستیم پناه دهیم،‌ در یک شرایطی از شخصیت‌های این جوری هم استفاده می‌کردیم. اصلاً جریان به گونه‌ای نبود که تقابل بین ماها پیش بیاید. ما در خود تهران و کانون‌مان هم همین جور بودیم. بعضی‌ها قبول نداشتند. بعضی‌ها هم قبول داشتند. آن‌هایی که قبول داشتند، کم بودند آدم‌هایی که بروند عضو شوند و شریک شوند. به هر حال مثل ما حمایت می‌کردیم و می‌گفتیم تبلیغ مسلحانه را بگذارید باشد. لذا من اصلاً یادم نیست که حتی مباحثه‌ای با آیت‌الله یثربی کرده باشم. کما اینکه ما با خیلی از دوستان این مباحثه را نکردیم.


در مورد حزب جمهوری اسلامی آقای بهشتی، کاشان زیاد می‌آمد ارتباط صمیمانه‌ای بین ایشان و مرحوم آیت‌الله یثربی بود. باتوجه به اینکه جنابعالی هم جزو سران ارشد حزب جمهوری محسوب می‌شدید، حزب چقدر با ایشان ارتباط داشت. می‌شود مرحوم آیت‌الله یثربی را از اعضای حزب جمهوری اسلامی حساب کرد یا فقط ارتباط و همفکری وجود داشت؟
‌ در این مقطع همان‌طور که در ذهنم هست،‌ آیت‌الله یثربی جنبه روحانی را می‌خواست بر جنبه سیاسی‌اش بچرباند. فکر این جوری بود. حزب هم یک کار سیاسی تمام معنایی است،‌ لذا ما توقع نداشتیم شخصیت‌هایی از این دست که محوریت حوزه‌ها را داشتند و کارهای روحانی می‌کردند خیلی خودشان را با آرم حزب نشان دهند. درعین حال موج اول حزب جمهوری اسلامی خیلی از شخصیت‌های درجه اول را هم جذب کرد. چون در نقطه بنی‌صدر بودیم و لیبرال‌ها و منافقین و هم وحدت را این جوری می‌دیدند. مثلاً‌ آیت‌الله منتظری هم بابت حزب شهریه می‌داد و کمک می‌کرد. دیگران هم مثل آقای طبسی در مشهد و هر جا که الآن فکر می‌کنم، شخصیت‌های روحانی که مؤثر بودند به نحوی یا عضو می‌شدند یا حمایت می‌کردند. من الان یادم نیست که آیت‌الله یثربی عضو شده بود یا نشده بودند. ولی می‌دانم که یکی از جاهایی که گاهی بحث می‌شد که کمک بگیریم، ایشان بودند.


پس وجود طرف مقابل را بیشتر دخیل می‌دانید در نزدیکی ایشان به حزب؟
‌ بالاخره تحزب مسئله‌‌ای بود که قبل از انقلاب،‌ نیروهای مبارز از نبوداش همه رنج می‌بردند. این یک اشکال واقعی بود ولی چاره‌ای نبود. رژیم، احزاب را منهدم می‌کرد. و حزب مخالفی را تحمل نمی‌کرد. به علاوه افراد شناخته می‌شدند، اگر به حزب می‌آمدند. ما قبلاً احساس خلاء می‌کردیم. بعد از انقلاب بلافاصله،‌ اقدام به تشکیل حزب کردیم. دلیل‌اش این بود که همه جریان‌ها،‌احزاب متعددی را خلق کردند. جریان اصلی انقلاب تشکیلات نداشت. روحانیت دارای تشکیلات طبیعی بود، اما نه به عنوان سیاسی. لذا وقتی ما حزب جمهوری را اعلام کردیم، یادم نیست که کسی با ما مخالفت کرده باشد جز اینکه باما رقابت کردند. فرض کنید آیت‌الله شریعتمداری، آن موقع حزب خلق مسلمان را تاسیس کرد. برای اینکه در مقابل حزب جمهوری اسلامی باشد. تحزب در سال‌های اول به عنوان یک اقدام ضروری و مثبت شناخته شده بود. بعداً که دوره سخت را گذراندیم و مجلس با کاندیدای حزب تشکیل شد و آن دوره سخت گذشت و کم کم در انتخابات بعدی که حزب، کاندید معرفی می‌کرد، خیلی‌ها ‌معرفی نمی‌شدند، لابد عصبانی می‌شدند، ‌اختلاف به وجود می‌آمد، کم کم تفرقه درست شد. این طبیعت کار بود،‌ شخصیت‌‌های ممتاز مصلحت‌شان نبود که در حزب بمانند و به این‌ها می‌گفتند که در حزب نباشند. مثلاً بسیج و ائمه جمعه را توصیه کردند که در حزب نباشید. ماها را چون می‌دیدند حزب می‌پاشید نمی‌گفتند. به من و آیت‌‌الله خامنه‌ای نمی‌گفتند ولی این طوری به دیگران می‌گفتند.

گذشته از مسئله حزب جمهوری اسلامی یکی از جاهای دیگری که نزدیکی بین حضرتعالی و ایشان دیده می‌شود و می‌شود از این زاویه نگاه کرد، دوره طولانی‌ای است که حضرتعالی ریاست مجلس را به عهده داشتند و آقای مهندس محلوجی که از افراد نزدیک بودند و ایشان در مجلس بودند. بعد هم آقای مهندس جمالی که در زمان ریاست جمهوری جنابعالی بودند و آقای محلوجی هم وزیر شدند. در این مدت ارتباط شما با ایشان چطور بود؟ با توجه به اینکه کاشان هم تشریف آوردید.
‌ بسیار صمیمی بود. اولاً همان‌طور که گفتید مهندس جمالی و مهندس محلوجی و سایر رفقایشان،‌ از همکاران نزدیک ما بودند،‌ چه در مجلس و چه در دولت یا جاهای دیگر. آیت‌الله یثربی حقیقتاً پشتیبان بودند. ما خیال‌مان از کاشان به خاطر وجود ایشان همیشه راحت بود. البته آن موقع ما بایست کمک می‌کردیم و به کار روحانی آنجا مسئله حوزه و ساختن مدرسه در قمصر و جاهای دیگر وظایف دیگری نداشتیم. رسیدگی کردن به وضع کاشان، آب کاشان، فرودگاه کاشان، دانشگاه کاشان و آن حالت،‌ حالت وظایف اجرایی ما بود و نیازهای واقعی مردم کاشان که این طور ارتباط بین ما بیشتر بود.

آقای محلوجی در مصاحبه‌ی‌شان گفتند که حضرتعالی وقتی کاشان تشریف بردید از ایشان سئوال کردید که آیا شما کمک هم می‌کنید به آقای یثربی؟ ایشان گفته بودند که همین طوری هم کلی اتهام به ما وارد می‌شود به خاطر نسبتی که هست. بعد شما جواب دادید که به آیت‌الله یثربی بی‌محابا کمک کنید. چرا؟
‌ ایشان درست گفتند برای اینکه اولاً کاشان حق زیادی بر گردن انقلاب داشت. هم دوران مبارزه و هم بعد از مبارزه. ذاتاً کاشان یکی از مراکز مهم شیعه در طول تاریخ تشیع است و یکی از جاهایی است که تمدن‌ها خودشان را در همه اعصار نشان داده است. آینده کشور اهم حتیاج به کاشان دارد. به علاوه کاشان در کنار کویر بود که کویر پیشروی می‌کرد و نیاز به حمایت داشت، کم‌آبی و چیزهای دیگر. به علاوه من فکر می‌کردم و هنوز هم فکر می‌‌کنم که حوزه کاشان یک پشتوانه خوبی است برای روحانیت ، تشیع و کشور. شخص آیت‌الله یثربی برای من یک دوست بود. روحانی که اعتماد به ایشان داشتم،‌ ولی کاشان و حوزه کاشان فکر می‌کنم از وظایف ما بود که تقویت کنیم. لذا هر کس که آنجا مسئول بود مثل استاندار اصفهان به آنها من می‌گفتم. وقتی می‌خواستیم لوله آب را به طرف کاشان ببریم خیلی سخت بود،‌ هم فاصله زیاد بود و هم امکانات آن زمان کم بود. در بودجه هم نبود. ما گفتیم از فروش آهن از کارخانه‌ها،‌ یکی مبلغی را برای این کار بگذارند تا این کار شروع شود. دلیل زیادی داشت که این را گفتم.

حضرت عالی خاطره شخصی با ایشان دارید،‌ برخوردی در جلساتی که بوده، نوع برخورد ایشان، چیزی که به عنوان خاطره شخص در ذهنتان مانده باشد؟
‌ در جبهه یک مقداری خاطره از ایشان دارم. در دورانی که من مسئول جنگ بودم،‌ آیت‌الله یثربی خیلی جبهه می‌رفتند. ما آن موقع آنجا نبودیم. فقط می‌شنیدیم که جبهه می‌رفتند. از خاطراتم در جبهه این است که وقتی که خبر‌دار می‌شدند کاروان کاشانی‌ها و آقای یثربی دارند می‌آیند، فرماندهان خوشحال می‌شدند. می‌گفتند: این‌ها و آقای یثربی دست پر می‌آیند. ایشان ریسک می‌کردند و خیلی جلو می‌رفتند. در این حالت،‌ چیزهای فراوانی داریم. به نظر من واقعاً یکی از علمای بسیار جدی در حمایت از رزمندگان و جبهه و دفاع، ‌آیت‌الله یثربی و کاشانی‌ها بودند.

جای خوبی را اشاره نمودید. سئوال بعدی همین است. غیر از این ویژگی‌ای که فرمودید نسبت به دیگر علما،‌ ویژگی خاصی در ایشان می‌دیدید بفرمائید؟
‌ همین چیزهایی که گفتم همه ویژگی است. ایشان از اول مبارزه وارد میدان شد. همه جا هم حضور داشت و کارهایی که بیرون کاشان می‌کرد،‌ مثل مشهد و تهران، برای دانشجوها و کارهایی از این قبیل. همین روشندلی که ایشان داشت. دیگر علما اهمیت نمی‌دهند که میراث فرهنگی کاشان را احیا کنند،‌ این روحیه در بین علما زیاد نیست. ولی ایشان این کار را هم جزو فریضه می‌دانست.

آیت‌الله یثربی قبل از انقلاب و بعد از انقلاب، تفاوتی کرده بود؟
‌ قبل از انقلاب ایشان یک مبارز حکیمی بود، با احتیاط و مواظبت عمل می‌کرد. بعد از انقلاب هم کمر بسته بود که کار کند، هر کاری از دستش برمی‌آمد. هر دو در امتداد هم است و همین جوری باید باشد. بعد از انقلاب شرائط جدیدی پیش می‌آید.

منظورم بیشتر موقعیت اجتماعی بود،‌ رفتار ایشان با مردم،‌ طبیعی است که بعضی افراد وقتی منصبی پیدا می‌کنند، تفاوت‌هایی در رفتارشان دیده می‌شود؟
‌ نه، ‌ایشان ارتباط‌شان را با مردم خیلی محکم کرده بود. در اصفهان وقتی انتخابات خبرگان را داشتیم، ایشان یک بار اول شده بود. وقتی ایشان در استان اول می‌شود، یک دلیل مهمی برای این کار می‌خواهد. یکی از کارهای خوب ایشان، مردم‌داری بود. ماها این قدر حوصله نداریم، ولی ایشان در این میدان مواظب بود و بین شئون روحانی و سیاسی جمع کرد.

به عنوان آخرین سئوال، به طلبه‌هایی که تازه وارد هستند، چه توصیه می‌فرمایید؟ بالاخره باید به عنوان الگوی موفق که در مکتب اهل بیت علیهم‌السلام تعلیم دیدند و این تعلیم را بروز دادند و عملاً پیاده کردند، در مورد ایشان چه توصیه‌ای به طلبه‌ها می‌کنید؟
‌اولاً مشی آیت‌الله یثربی خودش یک الگویی است. به عنوان روحانی با این ویژگی‌هایی که با شما صحبت کردیم. من چنین روحانی را می‌پسندم. اگر طلبه‌ای بخواهد الگویی بگیرد، به ویژه طلبه‌های کاشانی که ایشان را خوب می‌شناسند، آیت‌الله یثربی الگوی خوبی برای آن‌هاست. من تا سالهای آخر نمی‌دانستم ایشان در جنگ، آسیب شیمیایی دیده است. ما ظاهراً در بیمارستان فهمیدیم، قاعده‌اش این بود که من در این مدت می‌فهمیدم، اما نفهمیدم. انسانی بود که مسائل خودش را اصلاً‌ مطرح نمی‌کرد. انسانی که مسائل جامعه را مطرح می‌کند خیلی با ارزش است. توجهی که ایشان در کاشان به تقویت حوزه‌ها نشان دادند، خیلی ارزشمند و جاویدان است. ان‌شاءالله همه به حوزه کاشان،‌ کمک کنید تا این حوزه تقویت شود و یک وقت این حوزه ضعیف نشود. این از یادگارهای این بیت و شخص ایشان است. بیت یثربی هم چون متکای خوبی است و من فکر می‌کنم نسل جدید مردم کاشان فراموش نمی‌کنند که این بیت، سرمایه‌ای است. سرمایه‌‌ای اجتماعی،‌ سیاسی و اعتباری برای کاشان است، طلبه‌ها اگر این‌ها را مراعات کنند برای آینده خیلی خوب است.
از حضرتعالی سپاسگزاری می‌کنیم، خیلی محبت فرمودید.

منبع: روزنامه جمهوری اسلامی

انتهای پیام

دیدگاه شما