گلولههای نفتی در چند نقطه از سواحل هرمزگان مشاهده شده و به دهانه برخی کانالهای پرورش میگو در سیریک رسیدهاند؛ موضوعی که معاون محیط زیست دریایی سازمان حفاظت محیط زیست نسبت به ماندگاری آن در دریا هشدار داده و بر ضرورت پایش و انجام اقدامات لازم برای شناسایی و کنترل این آلودگیها تاکید کرده است.
به گزارش جماران، گلولههای نفتی؛ تودههای بهجامانده از مواد نفتی که میتوانند در پهنه دریا جابهجا شوند و در نهایت به ساحل برسند. گزارش مشاهده گلولههای نفتی ابتدا از بخشهایی از سواحل هرمزگان مطرح شد؛ سورو و گلشهر بندرعباس از جمله نقاطی هستند که این مواد در آنها مشاهده شدهاند. گزارشهای دیگری نیز از مشاهده گلولههای نفتی در هرمز و میناب منتشر شده است اما آنچه وضعیت را حساستر کرده، رسیدن این مواد به دهانه برخی کانالهای پرورش میگو در سیریک است؛ منطقهای که فعالیتهای آبزیپروری در آن با محیط دریایی ارتباط مستقیم دارد.
حبیب مسیحی تازیانی - مدیرکل حفاظت محیط زیست هرمزگان - با تأیید مشاهده گلولههای نفتی در نقاط مختلف استان، درباره وضعیت سیریک اعلام کرده است که حجم این گلولهها قابل توجه است و بررسیهای کارشناسی برای برآورد دقیق وضعیت ادامه دارد.
به گفته وی، اقدامات لازم برای مدیریت این وضعیت با همکاری شیلات، فرمانداری سیریک، بنادر و دریانوردی و با هماهنگی مدیریت بحران استانداری هرمزگان آغاز شده است.
یکی از چالشهای موجود، نحوه جمعآوری این مواد است. به گفته مدیرکل حفاظت محیط زیست هرمزگان، جمعآوری گلولههای نفتی با ابزارهای مکنده دشوار است و تلاشها برای مهار و محاصره آنها و جمعآوری با پدها و ابزارهای جاذب ادامه دارد.
وی همچنین از مردم خواسته است از شنا در سواحل و آبهایی که در آنها گلولههای نفتی مشاهده شده است، خودداری کنند.
آلودگی میتواند سالها در دریا باقی بماند
در این راستا احمدرضا لاهیجان زاده - معاون محیط زیست دریایی سازمان حفاظت محیط زیست - با اشاره به مشاهده گلولههای نفتی در سواحل جنوبی کشور به ایسنا گفت: این گلولههای نفتی میتوانند آسیبهای زیستمحیطی قابلتوجهی به همراه داشته باشند و آلودگی ناشی از آنها میتواند بر اکوسیستمهای ساحلی و دریایی اثرگذار باشد.
وی افزود: بخشی از این مواد آلی همچنین فلزات سنگین موجود در آنها بهتدریج وارد محیط آبی میشوند و از طریق تبادل با محیط دریایی، میتوانند آلودگی را در این محیط گسترش دهند. از این رو، آثار این نوع آلودگی صرفاً محدود به زمان مشاهده گلولههای نفتی در ساحل نیست.
معاون محیط زیست دریایی سازمان حفاظت محیط زیست با تأکید بر ماندگاری این آلودگی در محیط دریایی گفت: ورود و تجمع این مواد میتواند موجب شود آلودگی برای مدت طولانی و حتی سالها در دریا باقی بماند بنابراین پایش و انجام اقدامات لازم برای شناسایی و کنترل این آلودگیها از اهمیت زیادی برخوردار است.
یک آلودگی فراتر از خط ساحل
گلولههای نفتی در نگاه نخست ممکن است تنها به شکل تودههایی تیرهرنگ در امتداد ساحل دیده شوند اما مسئله اصلی، آثار احتمالی آنها پس از ورود به محیط دریایی است. به همین دلیل، تعیین میزان آلودگی و بررسی محدودههای تحت تأثیر، بخشی از فرآیند مدیریت این وضعیت محسوب میشود.
در هرمزگان، موضوع از این جهت اهمیت بیشتری دارد که بخشهایی از فعالیتهای اقتصادی و معیشتی مناطق ساحلی با دریا ارتباط دارد؛ از صیادی و آبزیپروری گرفته تا فعالیتهای گردشگری و حملونقل دریایی.
رسیدن گلولههای نفتی به دهانه کانالهای پرورش میگو در سیریک نیز بر ضرورت بررسی دقیقتر وضعیت این مناطق تأکید دارد؛ چراکه در چنین شرایطی، موضوع صرفاً به پاکسازی یک محدوده ساحلی محدود نمیشود و نیازمند ارزیابی وضعیت آب و محیط پیرامونی نیز خواهد بود.
از سوی دیگر، تأکید سازمان حفاظت محیط زیست بر احتمال ماندگاری آلودگی برای مدت طولانی و حتی سالها، اهمیت پایش پس از جمعآوری را نشان میدهد. به این ترتیب، پایان عملیات پاکسازی ساحل لزوماً به معنای پایان مسئله نیست و بررسی آثار احتمالی آلودگی در محیط دریایی میتواند بخش مهمی از اقدامات بعدی باشد.
اکنون در حالی که عملیات مهار و جمعآوری گلولههای نفتی در مناطق درگیر ادامه دارد، بررسی کارشناسی برای مشخص شدن ابعاد دقیق آلودگی نیز در جریان است؛ موضوعی که نتیجه آن میتواند تصویر روشنتری از گستره آلودگی و ضرورت اقدامات بعدی ارائه دهد.
