از ستایش شجاعت تا درخواست کناره‌گیری؛ چرا ترامپ به زلنسکی پشت کرد؟
ریشه‌های تنش میان دو رئیس‌جمهور به سال ۲۰۱۹ بازمی‌گردد؛ زمانی که ترامپ از زلنسکی خواست درباره موضوعاتی مرتبط با جو بایدن، رقیب دموکراتش، و پسرش هانتر تحقیق کند و همزمان کمک‌های امنیتی آمریکا به اوکراین را که حدود ۴۰۰ میلیون دلار بود متوقف کرد.
به گزارش جماران به نقل از الجزیره، مواضع رئیس‌جمهور آمریکا دونالد ترامپ در قبال همتای اوکراینی اش ولودیمیر زلنسکی میان ستایش شجاعت او و متهم کردنش به مانع‌تراشی در راه صلح نوسان کرده است، تا آنجا که در نهایت از او خواسته کناره‌گیری کند و فرد دیگری را برای مذاکره جهت پایان دادن به جنگ با روسیه مأمور کند.
در حالی که ترامپ از تلاش خود برای توقف درگیری‌ها سخن می‌گوید، زلنسکی بر توافقی پافشاری می‌کند که امتیازهای یکجانبه را به کشورش تحمیل نکند؛ اختلافی که در آن آینده جنگ با محاسبات سیاست آمریکا و قیمت‌های انرژی درهم میآمیزد.
ریشه‌های تنش میان دو رئیس‌جمهور به سال ۲۰۱۹ بازمی‌گردد؛ زمانی که ترامپ از زلنسکی خواست درباره موضوعاتی مرتبط با جو بایدن، رقیب دموکراتش، و پسرش هانتر تحقیق کند و همزمان کمک‌های امنیتی آمریکا به اوکراین را که حدود ۴۰۰ میلیون دلار بود متوقف کرد. این ماجرا شبهاتی درباره استفاده از کمک‌ها برای اعمال فشار بر کی‌یف برانگیخت و پایه نخستین استیضاح پارلمانی ترامپ شد.
از حمایت تا فشار
با آغاز جنگ روسیه علیه اوکراین در سال ۲۰۲۲، حمایت نظامی آمریکا به عنصری اساسی در توان کی‌یف برای ادامه جنگ تبدیل شد. اما ترامپ در کارزار انتخاباتی سال ۲۰۲۴ حجم این کمک‌ها را به باد انتقاد گرفت و زلنسکی را متهم کرد که برای پایان دادن به جنگ از راه مذاکره تلاش کافی نمی‌کند و وعده داد در صورت بازگشت به کاخ سفید، به‌سرعت به جنگ پایان خواهد داد.
پس از بازگشت او به ریاست‌جمهوری در ژانویه ۲۰۲۵، اختلاف به مرحله‌ای حادتر رفت؛ واشنگتن کانالی مستقیم برای مذاکره با مسکو گشود و مقام‌های آمریکایی و روس در ریاض و بدون حضور اوکراین گفت‌وگو کردند. این امر اعتراض زلنسکی را برانگیخت که آینده کشورش بدون حضور آن بررسی شود.
تنش در فوریه ۲۰۲۵ تشدید شد؛ زمانی که ترامپ رهبری اوکراین را مسئول ادامه جنگ دانست و زلنسکی را «دیکتاتوری بدون انتخابات» توصیف کرد. اختلاف در دیداری در کاخ سفید در ۲۸ فوریه به اوج خود رسید که بدون امضای توافق مورد نظر درباره معادن اوکراین یا برگزاری کنفرانس خبری مشترک پایان یافت.
کمک‌های معلق
پس از آن رویارویی، واشنگتن به‌طور موقت کمک‌های نظامی و تبادل اطلاعات اطلاعاتی خود را با کی یف معلق کرد. اما زلنسکی در مارس ۲۰۲۵، در جریان مذاکرات جده، پیشنهاد آمریکا برای آتش‌بس ۳۰ روزه را پذیرفت، مشروط بر موافقت روسیه؛ در پی آن، واشینگتن از سرگیری کمک‌ها و تبادل اطلاعات را اعلام کرد.
این تحولات بازتاب رویکردی آمریکایی بود که بر فشار آوردن به کیف برای دادن امتیاز استوار بود، در حالی که می‌کوشید مسکو را نیز با مشوق‌ها به میز مذاکره بکشاند. ترامپ نه‌تنها در پی پایان دادن به جنگ بود، بلکه درصدد بازتنظیم روابط آمریکا و روسیه نیز بود؛ در همین حال، زلنسکی نگران آن بود که توافقی شتاب‌زده به دستاوردهایی برای روسیه منجر شود که از بروز جنگی تازه جلوگیری نکند.
در اوت ۲۰۲۵، ترامپ در آلاسکا با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، دیدار کرد، بدون حضور زلنسکی. رئیس‌جمهور اوکراین از برگزاری یک نشست سه‌جانبه اعلام حمایت کرد و بر ضرورت مشارکت کشورش در گفت‌وگو درباره مسائل مربوط به آینده‌اش تأکید کرد. اما این نشست جنگ را پایان نداد و اختلاف‌ها بر سر اراضی و تضمین‌های امنیتی همچنان پابرجا ماند.
در اکتبر همان سال، زلنسکی از ترامپ خواست تا کشورش را به موشک‌های دوربرد «تاماهاک» تجهیز کند، اما رئیس‌جمهور آمریکا به این درخواست پاسخ نداد و بر واداشتن دو طرف به توقف درگیری در خطوط تماس کنونی تمرکز کرد. سپس ترامپ و زلنسکی در دیدارشان در دسامبر از پیشرفت در یک طرح صلح ۲۰ ماده‌ای سخن گفتند، هرچند سرنوشت منطقه دونباس همچنان محل اختلاف باقی ماند.
بازگشت مسکو به محاسبات ترامپ
در سال ۲۰۲۶، بحران جهانی انرژی به خط اختلاف تبدیل شد، پس از آنکه حملات اوکراین به پالایشگاه‌های نفت روسیه با اختلالات عرضه ناشی از جنگ علیه ایران همزمان شد.
با نزدیک شدن به انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در ۳ نوامبر آینده، افزایش قیمت سوخت به باری سیاسی بر دولت ترامپ تبدیل شد؛ دولتی که تلاش می‌کرد با افزایش عرضه، قیمت‌ها را پایین بیاورد.
در ۹ اکتبر جاری، ترامپ از توافقی با مسکو خبر داد که به جریان یافتن حجم زیادی از گازوئیل روسی به بازارهای آمریکایی و جهانی اجازه می‌داد؛ اقدامی که خشم کی‌یف را برانگیخت، چرا که آن را اعطای منابع اضافی به روسیه برای ادامه جنگ می‌دید. روز بعد، ترامپ از اوکراین خواست رئیس‌جمهور جدیدی انتخاب کند و زلنسکی را متهم کرد که به دلیل ادامه حملات به پالایشگاه‌های روسیه، مانع دستیابی به توافق صلح می‌شود.
زلنسکی در پاسخ، پیشنهاد آتش‌بس ۳۰ روزه در هدف‌گیری پالایشگاه‌های روسیه را ارائه داد، به شرط آنکه روسیه نیز دست از حمله به تأسیسات انرژی اوکراین بردارد و این امر را به دریافت موشک‌های رهگیر برای سامانه‌های پاتریوت گره زد. اما اختلاف بر سر شروط توقف حملات و کمک‌های نظامی همچنان پابرجا ماند.
بدین ترتیب، رویارویی ترامپ و زلنسکی دیگر محدود به چگونگی پایان دادن به جنگ نشد، بلکه به منافع اقتصادی، محاسبات انتخابات آمریکا و شروط تسویه با مسکو نیز کشیده شد.
و در میان تلاش ترامپ برای توافقی سریع و پافشاری زلنسکی بر تضمین‌هایی که مانع تجدید جنگ شود، این پرسش باقی می‌ماند: آیا رئیس‌جمهور اوکراین می‌تواند اختلاف با واشنگتن را مهار کند بدون آنکه برگ‌های مذاکراتی خود را از دست بدهد، یا فشارهای آمریکا، کی‌یف را به پذیرش تسویه‌ای با شروطی سوق خواهد داد که امنیت آینده‌اش را تضمین نمی‌کند؟
مشاهده خبر در جماران