دیدار کمسابقه لاوروف و وزیر خارجه آلمان؛ آغاز تغییر مسیر یا تلاشی برای مدیریت تنش؟
وزیران خارجه آلمان و روسیه پس از بیش از چهار سال در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل دیدار و حدود ۲۰ دقیقه گفتوگو کردند. وادهفول در این دیدار بر توقف تشدید تنشها و آغاز مذاکرات برای پایان جنگ اوکراین تأکید کرد، اما لاوروف گفت مواضع مطرحشده از سوی طرف آلمانی نکته تازهای نداشته است. با وجود نبود پیشرفت فوری در اختلافات، این دیدار از بازگشت تدریجی گفتوگوی مستقیم میان برلین و مسکو حکایت دارد.
به گزارش جماران، دیدار یوهان وادهفول و سرگئی لاوروف روز شنبه ۴ مهرماه (۲۶ سپتامبر) انجام شد؛ دیداری که هرچند در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل بود اما نخستین گفتوگوی دوجانبه وزیران خارجه آلمان و روسیه از سال ۲۰۲۲ به شمار میرود. این دیدار حدود ۲۰ دقیقه به طول انجامید و به گفته طرف روس، به درخواست طرف آلمانی انجام شد.
وادهفول پس از این دیدار در توضیح انجام این گفتوگو گفت: «با دوستان لازم نیست مذاکره کنیم، با مخالفان باید مذاکره کرد.»
با این حال، محتوای گفتوگو نشان داد که برلین هنوز در موضعی سخت در قبال مسکو قرار دارد. وزیر خارجه آلمان از روسیه خواست مسیر آنچه برلین «تشدید خطرناک» علیه آلمان، اروپا و ناتو میداند، متوقف کند و برای پایان جنگ اوکراین وارد روند مذاکراتی شود. وادهفول همچنین بر آمادگی اروپا برای حمایت از اوکراین تأکید کرد.
در مقابل، لاوروف پس از دیدار اعلام کرد که از این گفتوگو «چیز جدیدی» نشنیده است و مواضع وادهفول را همان مواضعی دانست که پیشتر در اظهارات رسمی برلین مطرح شده بود. او همچنین در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل، آلمان را یکی از حامیان اصلی اوکراین توصیف کرد و درباره تلاش برلین برای تبدیل شدن به یک قدرت نظامی برجسته در اروپا هشدار داد.
با وجود این در اظهارات دو طرف، نشانهای از پیشرفت فوری در موضوع مورد مناقشه مذکور نیست اما اهمیت این دیدار بیش از نتیجه مستقیم آن است.
آلمان و روسیه طی چهار سال گذشته تقریباً هیچ گفتوگوی مستقیمی در سطح وزیران خارجه نداشتهاند و روابط دو کشور پس از آغاز جنگ اوکراین بهشدت تیره شده است و در ماههای اخیر شاهد تشدید بیشتر مواضع بودهایم. از این منظر، باز شدن دوباره کانال گفتوگو را میتوان نشانهای از تلاش اروپا برای حفظ یا ایجاد مسیرهای مستقل ارتباطی با مسکو دانست؛ حتی در شرایطی که مواضع دو طرف همچنان فاصله زیادی با یکدیگر دارد.
این تحول در حالی رخ میدهد که آینده نقش آمریکا در مدیریت بحران اوکراین همچنان یکی از مسائل اصلی امنیت اروپا است. کشورهای اروپایی طی سالهای جنگ، بهشدت به حمایت نظامی و امنیتی آمریکا وابسته بودهاند، اما ادامه جنگ و عدم دستیابی به توافق، بحث درباره افزایش مسئولیت مستقیم اروپا در تأمین امنیت خود و مدیریت بحران اوکراین را پررنگتر کرده است. برلین نیز همزمان با تأکید بر ادامه حمایت از کییف، از بازگشت به مذاکرات و برقراری آتشبس در دریای سیاه سخن میگوید.
«دونالد ترامپ» پیش از پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری، مدعی بود به دلیل روابط ویژهای که با «ولادیمیر پوتین» همتای روس خود دارد، بهزودی به جنگ اوکراین پایان خواهد داد اما تاکنون در این امر ناموفق بوده و از نگاه اروپاییها، نه تنها در قبال روسیه سختگیر نیست بلکه پشت متحدان خود را خالی میکند.
با این حال، دیدار وادهفول و لاوروف را نمیتوان نشانه چرخش سیاست آلمان یا اروپا از اوکراین به سمت روسیه دانست. مواضع رسمی برلین همچنان بر حمایت از کییف و فشار بر مسکو استوار است و حتی وادهفول پس از دیدار تصریح کرد که روسیه در شرایط کنونی آمادگی ورود به یک مذاکره سازنده را نشان نداده است.
اما آنچه در نیویورک رخ داد بیش از آنکه «آشتی» میان برلین و مسکو باشد، نشانه بازگشت تدریجی دیپلماسی مستقیم اروپا و روسیه به صحنه و حل مشکلات و مسائل به شکلی دو جانبه بدون واسطهگری و حمایت آمریکاست؛ تلاشی برای آنکه اروپا در پروندهای که مستقیماً امنیت این قاره را تحت تأثیر قرار داده، صرفاً به تصمیمات و ابتکارات واشنگتن وابسته نماند.
منبع: ایرنا
مشاهده خبر در جماران