هوش مصنوعی وارد منطقه خطر میشود؛ رقابت چین و آمریکا به یک برخورد نزدیک میشود
درگیری بالقوه در مسابقه هوش مصنوعی نه تنها به این بستگی دارد که چه کسی «اول» به یک مدل قویتر دست پیدا میکند، بلکه به این نیز بستگی دارد که چه کسی توانایی بهرهبرداری، گسترش و محافظت از آن را دارد.
به گزارش جماران،هوش مصنوعی دیگر فقط یک بخش فناوری امیدوارکننده نیست ، بلکه به سنگ بنای قدرت اقتصادی، نظامی و حاکمیتی کشورهای بزرگ تبدیل شده است.
همزمان با آماده شدن دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا و شی جین پینگ، رئیس جمهور چین برای برگزاری مذاکرات در واشنگتن در اواخر این ماه در مورد مدیریت هوش مصنوعی، تصویر تیره و تاری از یک مسابقه فناوری در حال ظهور است که در آن تراشهها، انرژی و ابررایانهها با محاسبات جاسوسی و بازدارندگی نظامی تلاقی میکنند.
از برتری تکنولوژیکی تا منطق ممنوعیت
گزارشی از مرکز امنیت نوین آمریکا (CNAS) که روزنامه ساوت چاینا مورنینگ پست به آن استناد کرده، نشان میدهد که برخی از اندیشکدههای امنیتی در واشنگتن، بحث در مورد سناریوهای خارقالعادهای را برای جلوگیری از دستیابی چین به هوش عمومی مصنوعی (AGI) آغاز کردهاند.
هوش مصنوعی عمومی یک سیستم مجازی است که قادر به دستیابی به عملکردی در سطح انسان در طیف وسیعی از وظایف است.
ژاکوب استوکس، معاون مدیر برنامه امنیت هند و اقیانوسیه در این مرکز، از نهادهای آمریکایی - از جمله وزارت دفاع و آژانس امنیت ملی - خواست تا نوع اطلاعات مورد نیاز برای توجیه گزینههای مختلف از ابزارهای دیپلماتیک گرفته تا جاسوسی و عملیات سایبری و حتی ابزارهای نظامی را ارزیابی کنند.
به گفته استوکس، تصمیمگیرنده باید با ویژگیهای منحصر به فرد این فناوری شروع کند، به گونهای که یادآور چگونگی گذار تفکر استراتژیک در دوران هستهای از درک علم به استنباط پیامدهای سیاسی و امنیتی آن باشد، همانطور که در روزنامه گزارش شده است.
نکته قابل توجه این است که این گزارش واکنشها پس از وقوع این نقض امنیتی را مورد بحث قرار نمیدهد، بلکه ایده بررسی احتمال انجام حملات پیشگیرانه علیه مراکز دادهای را مطرح میکند که میتوانند یک سیستم هوش مصنوعی عمومی چینی را آموزش دهند یا راهاندازی کنند.
گزینه مهندسی معکوس یا دستیابی به فناوری چینی از طریق اطلاعات نیز مورد بحث قرار گرفته است، زیرا این امر - از دیدگاه استوکس - با توجه به اتهامات قبلی ایالات متحده علیه پکن مبنی بر سرقت مالکیت معنوی، میتواند توجیه قانونی و هنجاری پیدا کند.
مراکز داده به عنوان اهداف استراتژیک
این نوع تفکر، تغییر اساسی در برخورد با مراکز داده را آشکار میکند، که دیگر صرفاً زیرساختهای عمرانی یا تأسیساتی برای ارائه خدمات تجاری نیستند، بلکه به تدریج به عنوان داراییهای استراتژیکی در نظر گرفته میشوند که ممکن است بر توازن قدرت تأثیر بگذارند.
توانایی آموزش و بهرهبرداری از مدلهای پیشرفته به سیستم عظیمی از تراشهها، برق، خنککننده و شبکهها بستگی دارد؛ بنابراین، در منطق تشدید، این زیرساخت میتواند به یک هدف نظامی تبدیل شود.
روزنامه ساوت چاینا مورنینگ پست توضیح میدهد که این منطق، در را به روی خطرات جدی باز میکند و به نقل از ویلیام هارتونگ، تحلیلگر تسلیحات در پروژه نظارت دولتی در واشنگتن، هشدار میدهد که حمله به مراکز داده چین بر اساس کاربرد بالقوه آنها در آینده میتواند آتش جنگ مستقیم بین دو قدرت هستهای را شعلهور کند و عواقب غمانگیزی برای همه طرفین داشته باشد.
در اینجا یک پارادوکس خطرناک نهفته است: هرچه هوش مصنوعی بیشتر به عنوان یک دارایی حیاتی برای امنیت ملی در نظر گرفته شود، زیرساختهای دیجیتال و انرژی مرتبط با آن بیشتر مستعد قرار گرفتن در بازدارندگی و حملات پیشگیرانه میشوند.
طبق برآوردهای شرکت«ایبوک ای آی»-همانطور که در این گزارش آمده است- ایالات متحده در مدلهای پیشرفته هوش مصنوعی، برتری چند ماهه خود را حفظ کرده است. با این حال، استوکس با اشاره به پیشرفت چین در رباتیک و هوش مصنوعی تجسمیافته - سیستمهایی که ادراک و الگوریتمها را در دنیای فیزیکی ادغام میکنند - نسبت به احتمال یک پیشرفت ناگهانی چینی هشدار میدهد.
برق: میدان نبرد پنهان
در مقابل، روزنامه چینی «گلوبال تایمز» روایت را از سطح مدلها و الگوریتمها به عنصری کمجلوهتر، اما حیاتیتر، یعنی انرژی الکتریکی، تغییر میدهد.
با افزایش اندازه مدلها، در دسترس بودن انرژی ارزان، پایدار و قابل حمل در مقادیر زیاد، به عاملی تعیینکننده در سرعت آموزش، هزینه استنتاج و توانایی استقرار خدمات در سطح گسترده تبدیل میشود.
این روزنامه به عنوان مثال به سالن «سوگون8000» در ژنگژو در استان هنان چین اشاره میکند که آن را به عنوان اولین مجتمع ابررایانه هوش مصنوعی کاملاً چینی توصیف میکند که ۱۰۰۰۰۰ کارت محاسباتی را در خود جای داده و یکی از گرههای مهم در شبکه ابررایانه ملی است.
این مرکز تنها حدود ۲۰۰۰ متر مربع مساحت دارد و از سیستم خنککنندهی غوطهوری در مایع با تغییر فاز استفاده میکند که به گفتهی روزنامه، بهرهوری انرژی را افزایش میدهد و بیشتر برق مصرفی را به جای هدر رفتن برای دفع گرما، به محاسبات هدایت میکند.
این روزنامه مینوسید ظرفیت تولید این مرکز میتواند بین ۵ تا ۱۰ درصد از تقاضای داخلی چین برای توکنها را پوشش دهد، اگر کاملاً به مرجع اختصاص داده شود.
گلوبال تایمز این بهرهوری را به شبکه برق یکپارچه چین، شبکههای انتقال برق با ولتاژ بسیار بالا و گسترش پایگاههای انرژی تجدیدپذیر مرتبط میداند و به نقل از ژانگ شیائورونگ، مدیر موسسه تحقیقات فناوری پیشرفته پکن، میگوید که این سیستم یک راهحل جامع برای تقاضای رو به افزایش برق در عصر هوش مصنوعی ارائه میدهد، زیرا امکان انتقال انرژی از مناطق تولید ارزان به مراکز بارگیری و محاسباتی از راه مسیرهای طولانی را فراهم میکند.
شکاف شبکه و هزینه مدل
گزارش گلوبال تایمز نشان میدهد که مراکز محاسباتی چین در سال ۲۰۲۵ تقریباً ۱۷۰ میلیارد کیلووات ساعت مصرف داشتهاند که معادل ۱.۶٪ از کل مصرف ملی است و پیشبینی میشود که این رقم تا سال ۲۰۳۰ به نزدیک ۸۰۰ میلیارد کیلووات ساعت برسد.
در حالی که مراکز داده در ایالات متحده در سال ۲۰۲۴ حدود ۱۹۲ میلیارد کیلووات ساعت مصرف کردند که معادل ۴.۷٪ از مصرف ملی است، در سناریوی مرجع میتواند در سال ۲۰۳۰ به ۶۴۹ میلیارد کیلووات ساعت یا ۱۱.۸٪ از برق ایالات متحده برسد.
این روزنامه مینوسید چالش آمریکا نه تنها کمبود انرژی اختصاص داده شده برای مصرف سالانه، بلکه دشواری رساندن آن به کمیت و کیفیت مورد نیاز به مراکز داده است.
شبکه ایالات متحده به ۳ لینک اصلی نسبتاً مستقل تقسیم شده است و شامل صدها اپراتور و شرکت خدمات رفاهی است، در حالی که وود مکنزی انتظار دارد که شبکههای ایالات متحده تنها حدود ۲۸٪ از درخواستهای اتصال ثبتشده به مراکز داده را که بیش از ۱۰۰۰ گیگاوات است، برآورده کنند، علاوه بر این، طبق گزارش انجمن مهندسان عمران آمریکا، حدود ۷۰٪ از خطوط انتقال ایالات متحده بیش از ۲۵ سال است که در حال بهرهبرداری هستند.
در روایت چینی، این بحرانها در شبکه برق آمریکا به یک مزیت رقابتی برای پکن تبدیل میشوند. به گفته کارشناسان صنعت که روزنامه به آنها استناد کرده است، برق بیش از ۶۰ درصد از هزینههای عملیاتی مراکز داده را تشکیل میدهد. شینگهونگ لی، مدیر ارشد مشاوره انرژیهای تجدیدپذیر در «یوال سولوشنز»، میگوید که هزینه پایینتر برق یکی از دلایلی است که مدلهای چینی میتوانند قیمتهایی چندین برابر کمتر در هر میلیون توکن در مقایسه با مدلهای پیشرو آمریکایی با کیفیت اندازهگیری شده مشابه ارائه دهند.
درگیری بالقوه در مسابقه هوش مصنوعی نه تنها به این بستگی دارد که چه کسی «اول» به یک مدل قویتر دست پیدا میکند، بلکه به این نیز بستگی دارد که چه کسی توانایی بهرهبرداری، گسترش و محافظت از آن را دارد.
در حالی که ایالات متحده رهبری خود را در تراشههای آموزشی پیشرفته و سیستمهای نرمافزاری، سقف عملکرد مدلهای حلقه بسته پیشرفته و شدت سرمایه و استعداد حفظ میکند، چین روی یک شبکه برق ملی یکپارچه، انرژی پاک ، استقرار محلی و هزینههای استنتاج پایینتر شرطبندی میکند.
در حالی که قرار است مذاکرات ترامپ و شی جین پینگ دری به سوی حکومتداری مسئولانهتر بگشاید، تغییر در بحثهای آمریکاییها به سمت احتمال جاسوسی و حملات پیشگیرانه نشان میدهد که این رقابت وارد عرصه خطرناکی شده است که در آن زیرساختهای کامپیوتری و انرژی میتوانند از پلی برای ارتباطات و رقابت اقتصادی به نقطه تماس مستقیم بین دو قدرت هستهای تبدیل شوند، اگر قوانین تنشزدایی و تضمینهای متقابل وجود نداشته باشد.
مشاهده خبر در جماران