«بزرگترین تشییع جنازه در تاریخ»: غزه پس از دو سال و نیم با شهدای قتل عام صبرا وداع کرد
در ۲۲ نوامبر ۲۰۲۳، ارتش اسرائیل در محله الصبرا در جنوب شهر غزه مرتکب قتل عام شد که به گفته منابع فلسطینی منجر به شهادت ۳۰۸ فلسطینی از خانوادههای ابوشریعه و الحساینه، از جمله ۴۰ کودک، ۳۰ زن و ۷ فرد دارای معلولیت شد.
به گزارش جماران، الجزیره در گزارشی نوشت؛ این انتظار نه چند روز و نه چند هفته، بلکه بیش از دو سال و نیم طول کشید تا آخرین وداع این سهشنبه از راه برسد. فلسطینیهای نوار غزه در حال تشییع جنازه بیش از ۱۱۲ شهید از خانوادههای ابوشریعه و حساینه در یک مراسم تشییع جنازه دستهجمعی هستند که یکی از بزرگترین تشییع جنازههایی است که این نوار از زمان آغاز جنگ شاهد آن بوده است.
این صحنه فقط یک مراسم خاکسپاری ای نبود که مدتها مردم غزه منتظر آن بودند بلکه پس از آنکه دهها جسد زیر آوار مانده بودند، در حالی که تمام خانوادهها منتظر لحظهای بودند تا فرزندان خود را به خاک بسپارند یکی از خونینترین قتلعامها در طول جنگ غزه را دوباره یادآوری می کند،
بیش از ۳۰۰ شهید زیر آوار
در ۲۲ نوامبر ۲۰۲۳، ارتش اسرائیل در محله الصبرا در جنوب شهر غزه مرتکب قتل عام شد که به گفته منابع فلسطینی منجر به شهادت ۳۰۸ فلسطینی از خانوادههای ابوشریعه و الحساینه، از جمله ۴۰ کودک، ۳۰ زن و ۷ فرد دارای معلولیت شد.
پس از بیش از دو سال و نیم، تیمهای امداد و نجات توانستند تعدادی از اجسادی را که زیر آوار مدفون مانده بودند، پیدا کنند، به طوری که سرانجام بیش از ۱۰۰ شهید به خاک سپرده شدند، در حالی که سرنوشت دهها نفر دیگر همچنان نامعلوم است، در حالی که تخمینها نشان میدهد حدود ۱۵۷ نفر زیر آوار مفقود شدهاند یا سرنوشتشان نامعلوم است.
یک بنر بزرگ با تصاویر بسیاری از شهدا در محل تشییع برافراشته شد، همچنین بنرهایی با مضمون درخواست پایان نسل کشی در غزه نیز به چشم می خورد.
این صحنه، گوشهای از هزینههای هنگفت انسانی به جا مانده از جنگ ویرانگر در نوار غزه را به تصویر میکشد، جایی که هزاران خانواده هنوز در جستجوی فرزندانشان هستند یا منتظرند تا اجسادشان از زیر آوار خانههای ویران شده بیرون کشیده شود.
تشییع جنازهای که تراژدی غزه را زنده می کند
پیش از شروع مراسم تشییع جنازه، تصاویر و نام قربانیان در شبکههای اجتماعی منتشر شد، چرا که فعالان جزئیات قتل عام دو خانواده را به یاد میآوردند و این مراسم تشییع جنازه دسته جمعی را مظهر بزرگی فاجعه انسانی به جا مانده از جنگ میدانند.
محمود بصل، سخنگوی دفاع مدنی در غزه، نوشت که این غزه «در شُرُفِ شاهد صحنهای استثنایی و دردناک است» و خاطرنشان کرد که تشییع جنازه بیش از ۱۰۰ شهید از خانوادههای ابوشریعه و الحساینه، یکی از بزرگترین تشییع جنازههایی است که نوار غزه شاهد آن بوده است و از جمله بزرگترین تشییع جنازهها در تاریخ مساله فلسطین در دهههای اخیر است.
مصطفی برغوثی ، دبیرکل ابتکار ملی فلسطین، این تشییع جنازه را احتمالاً «بزرگترین تشییع جنازه در تاریخ فلسطین» توصیف کرد و توضیح داد که اجساد از میان صدها قربانی که در قتل عام محله صبرا جان باختند، این شهیدان پس از آنکه بیش از دو سال و نیم در زیر آوار مفقود شده بودند، کشف شدند.
دکتر سعید الحاج، پژوهشگر، گفت که این فاجعه تنها به تشییع جنازه ۱۱۲ شهید از این دو خانواده محدود نمیشود، بلکه به صدها قربانی دیگر نیز گسترش مییابد که اجسادشان هنوز مفقود است و با وجود گذشت سالها از این کشتار، سرنوشتشان تا به امروز نامعلوم است.
روایتهای تکاندهنده از غزه
نویسندگان و فعالان بر بُعد انسانی مراسم تشییع جنازه تمرکز کردند و آن را بازتابی از رنج خانوادههای فلسطینی دانستند که مدتها در انتظار دانستن سرنوشت پسرانشان بودهاند.
محمود حامد العیله، فلسطینی، نوشت که غزه «پس از سالها نابودی، اجساد کودکان خود را از زیر آوار بیرون میکشد» و پرسید: «کدام قلب میتواند این درد را تحمل کند؟»
محمد هنیه، فعال فلسطینی، گفت که این تشییع جنازه نه تنها برای ۱۱۲ شهید، بلکه برای بازماندگان خانوادههای ابوشریعه و الحساینه نیز برگزار میشود و خاطرنشان کرد که دهها جسد دیگر نیز تجزیه شده یا هنوز در زیر آوار مفقود هستند.
با این حال، علی ابو رزق، فعال مدنی، این صحنه را به مثابه تبدیل «تعداد قتل عامها به تابوت و کفن» دید و خاطرنشان کرد که خانوادهها به دلیل کمبود تجهیزات سنگین مجبور شدند با دستان خود در میان آوار جستجو کنند تا اجساد عزیزان خود را پیدا کنند.
رامی عبده، رئیس دیدهبان حقوق بشر اروپا-مدیترانه، تأیید کرد که حدود ۲۰۰ نفر از اعضای این خانواده هنوز زیر آوار هستند یا اجساد آنها به دلیل شدت انفجارها ناپدید شده است. او افزود که این فیلم بقایای ۱۱۲ نفر از اعضای خانواده ابوشریعه را پس از کشف آنها در دو روز گذشته نشان میدهد.
وبلاگنویسانی از جمله مالک الشنبری و خالد صافی، این مراسم تشییع جنازه را یکی از بزرگترین مراسمها در تاریخ غزه و آرمان فلسطین توصیف کردند و آن را نه فقط یک مراسم تدفین، بلکه گواهی مجدد بر بزرگی فاجعهای دانستند که جنگ به جا گذاشته است.
گمشدگانی بدون قبر، اما با خاطرهای فراموشنشدنی
وبلاگنویسان با ابراز نگرانی از اینکه تمام خانوادهها مجبورند بیش از دو سال برای دفن عزیزانشان منتظر بمانند، تأکید کردند که این صحنه، میزان رنج هزاران فلسطینی را که خانوادههایشان هنوز در جستجوی بستگان گمشده خود هستند، به یاد میآورد.
فعالان گفتند که پیدا شدن تنها حدود ۱۰۰ شهید از بیش از ۳۰۰ قربانی در یکی از بزرگترین قتل عامهای این جنگ، سوالات دردناکی را در مورد سرنوشت اجساد باقی مانده و اینکه آیا آنها هنوز زیر آوار هستند یا به دلیل شدت بمباران ناپدید شدهاند، مطرح میکند.
آنها این مراسم تشییع جنازه را به عنوان یک «تراژدی تاریخی» توصیف کردند که بیانگر عظمت فقدانی است که تمام خانوادههای فلسطینی متحمل شدهاند و خاطرنشان کردند که پایان انتظار خانوادههای ابوشریعه و الحساینه به معنای پایان رنج هزاران خانواده دیگر نیست که هنوز منتظرند تا از سرنوشت پسرانشان مطلع شوند.
این مراسم تشییع جنازه در بحبوحه نقض مداوم توافق آتشبس توسط اسرائیل برگزار میشود که تا روز دوشنبه منجر به شهادت ۱۲۵۰ فلسطینی و زخمی شدن ۴۱۱۰ نفر دیگر شده است.
این توافق دو سال پس از جنگ نسلکشی در غزه حاصل شد، جنگی که اسرائیل در ۸ اکتبر ۲۰۲۳ آغاز کرد و بیش از ۷۳۰۰۰ شهید و بیش از ۱۷۴۰۰۰ زخمی فلسطینی، که اکثر آنها کودک و زن بودند، بر جای گذاشت و ۹۰٪ زیرساختها را نابود کرد.
همزمان با مراسم تشییع جنازه، مجمع طوایف و خانوادههای فلسطینی از شورای صلح خواستند تا برای توقف نسلکشی، جمعآوری آوار، پیدا کردن اجساد شهدا و بازسازی غزه، فوراً اقدام کند.
مشاهده خبر در جماران