امنیت بر نمایش ارجحیت دارد,«روز پیروزی» روسیه بدون تانک برگزار میشود
ناظران بر این باورند که در مقایسه با جشنهای پیشین این مناسبت، این تدابیر استثنایی و بیسابقه بیدلیل نیست،
به گزارش جماران به نقل از الجزیره، برای اولین بار از سال 2007، رژه تجهیزات نظامی در جشنهای روسیه - امروز شنبه - به مناسبت هشتاد و یکمین سالگرد «روز پیروزی» بر آلمان نازی، که معمولاً به عنوان نمایش قدرت نظامی روسیه تلقی میشود، غایب است.
ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه که بیش از 25 سال است بر این کشور حکومت میکند همواره از پیروزی اتحاد جماهیر شوروی سابق در جنگ جهانی دوم برای جلب حمایت از خود و همچنین جنگی که از سال 2022 علیه اوکراین به راه انداخته و همچنین نمایش نفوذ جهانی روسیه استفاده کرده است.
بنابراین، تعجبآور است که رژه نظامی سنتی امروز بدون تانک، موشک یا سایر تجهیزات نظامی برگزار میشود، در این رژه فقط هواپیماهای جنگی در رژه هوایی سنتی، برای اولین بار در نزدیک به دو دهه گذشته مورد استفاده قرار می گیرند.
روسیه تصمیم گرفته است که امسال حجم جشنها را به طور چشمگیری کاهش دهد، به طوری که وسایل نقلیه نظامی از میدان سرخ عبور نخواهند کرد و دانشجویان تعدادی از مدارس نظامی و لژیونهای دیگر نیز به دلیل آنچه کرملین «تهدید تروریستی» از سوی اوکراین خوانده است، در آن شرکت نخواهند کرد.
رژه امروز محدود به حضور سربازان پیاده و همچنین نمایش هوایی پایانی هواپیماهای جنگنده «سو-25» بدون نمایش تانک، موشک یا سیستمهای دفاع هوایی خواهد بود.
در برخی مناطق روسیه، تمام رویدادهای عمومی ویژه روز پیروزی لغو شده است. به عنوان مثال، رژههای نظامی در نیژنی نووگورود، ساراتوف و چوواشیا و منطقه کالوگا برگزار نخواهد شد و نمایشهای آتش بازی در مناطق وورونژ، کورسک، بریانسک و بلگورود برگزار نمیشود.
نگرانیها و هشدارها
این کاهش با هشدار مقامات روسی مبنی بر اینکه مسکو اقدام قاطعی از جمله احتمال حمله نظامی گسترده به کییف را در صورت اخلال در رویدادهای رسمی برنامهریزی شده امروز توسط حملات اوکراین انجام خواهد داد، همراه است.
در همین راستا، وزارت امور خارجه روسیه به سفارتخانههای خارجی و سازمانهای بینالمللی مستقر در کییف توصیه کرد که دفاتر خود را به دلیل وقوع چنین حملهای تخلیه کنند و وزارت دفاع از غیرنظامیان نیز خواست تا تخلیه شوند.
علیرغم اینکه فهرست مهمانان خارجی شرکت کننده در این مراسم امسال کمتر از سالهای گذشته است، ولودیمیر زلنسکی، رئیس جمهور اوکراین از حضور مقامات ارشد خارجی در مسکو برای شرکت در مراسم بزرگداشت ابراز تعجب کرد.
فهرست اولیه هیئتهای خارجی - که توسط کرملین منتشر شده است - شامل رهبران و شخصیتهایی از بلاروس، لائوس، مالزی، اسلواکی، جمهوریهای جداییطلب آبخازیا و اوستیای جنوبی و نمایندگانی از جمهوری صرب بوسنی (رپوبلیکا صربسکا) در بوسنی و هرزگوین است.
با این حال، تعیین دقیق رهبران و شخصیت های حاضر و غایب دشوار است. گزارشهای قبلی حاکی از حضور «قاسم جومارت توکایف» رئیس جمهور قزاقستان و «سادیر جباروف»، رئیس جمهور قرقیزستان بود، در حالی که فهرست اولیه مهمانان خارجی - که توسط کرملین منتشر شده است - هیچ یک از روسای جمهور کشورهای آسیای مرکزی را شامل نمیشد.
علاوه بر این دو نام، انتظار میرفت «ابراهیم اسکندر»، سلطان مالزی، «تونگلونسیسولیت»، رئیس جمهور لائوس و «الکساندر لوکاشنکو»، رهبر بلاروس نیز وارد پایتخت روسیه شوند، اما ورود آنها هنوز به طور رسمی تایید نشده است.
«روبرت فیکو»، نخست وزیر اسلواکی - عضو اتحادیه اروپا - پس از ورود به مسکو در روز جمعه، تاج گلی را بر بنای یادبود سرباز گمنام در خارج از دیوارهای کرملین قرار داد و قبل از دیدار با پوتین، در رژه نظامی در میدان سرخ امروز غایب خواهد بود.
آمادهباش امنیتی
رسانههای غربی در گزارشهای پیشگیرانه خود درباره جشنهای روز پیروزی، بخشی از آمادهباش امنیتی پیش از برگزاری جشنها و همزمان با آن را رصد کردهاند، بهطوری که کرملین با نصب سامانههای نظارتی در منازل تعدادی از نزدیکانش، تدابیر امنیتی شخصی پیرامون رئیسجمهور پوتین را افزایش داده است.
بر اساس گزارش شبکه سیانان ، کرملین محدودیتهای شدیدی را بر حلقه نزدیکان پوتین اعمال کرده است، از جمله ممنوعیت استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی برای کارکنان نزدیک -مانند آشپزها و محافظان-، بازرسی مضاعف از بازدیدکنندگان، استفاده کارکنان نزدیک به پوتین از تلفنهای غیرمتصل به اینترنت و نصب سامانههای نظارتی در منازل برخی از کارکنان.
همچنین، کرملین رفت و آمدهای پوتین را کاهش داده است، بهطوری که وی امسال از تأسیسات نظامی بازدید نکرده و در دوره اخیر از رفت و آمد به برخی از مقرهای معمول خود نیز دست کشیده است.
در حالی که گزارشهای منابع غربی این تشدید امنیتی را به «ترس از وقوع کودتا یا تلاش برای ترور پوتین» نسبت میدهند، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، این موضوع را رد کرده و معتقد است که «تدابیر امنیتی اضافی اتخاذ شده، در چارچوب اقدامات پیشگیرانه و در راستای احتیاط در برابر احتمال حمله تروریستی اوکراین در جریان جشنهای روز پیروزی است».
به گفته وزارت توسعه دیجیتال، ارتباطات و رسانههای روسیه، محدودیتهایی بر تمام خدمات اینترنتی تلفن همراه و پیامک در مسکو در روز شنبه اعمال خواهد شد و این وزارتخانه این اقدامات سختگیرانه را «با هدف تضمین امنیت عمومی» توجیه کرده است.
عدم اعتماد
ناظران بر این باورند که در مقایسه با جشنهای پیشین این مناسبت، این تدابیر استثنایی و بیسابقه بیدلیل نیست، بهویژه اینکه جنگ روسیه و اوکراین وارد پنجمین سال خود شده است و این امر این پرسش را برمیانگیزد که آیا این اقدامات صرفاً یک حالت احتیاط بیش از حد است یا اینکه بر اساس اطلاعات امنیتی موجود در سازمان اطلاعات روسیه است که منجر به تشدید اینگونه تدابیر شده است.
در بحبوحه احتیاط و هشدار، فروپاشی سریع آتشبس یکجانبهای که روسیه به مدت دو روز (جمعه و شنبه) اعلام کرده بود، ترسها را تشدید کرد، بهطوری که مسکو و کییف یکدیگر را در مورد ادامه درگیری متهم کردند.
این اتهامات نشاندهنده عدم اعتماد عمیق بین دو طرف پس از بیش از ۴ سال از آغاز جنگ است. این امر تلاشهای دیپلماتیک به رهبری ایالات متحده برای دستیابی به یک توافق صلحآمیز را خنثی کرده است.
شرکای حافظه
از سوی دیگر، در حالی که مسکو همچنان پیروزی بر نازیسم را به عنوان یک دستاورد خالص روسی ارائه میدهد، کشورهای آسیای میانه در حال بازگشایی آرشیو جنگ جهانی دوم هستند و خواستار به رسمیت شناختن فداکاریهای سربازان خود و نقش آنها در ساختن «روز پیروزی» هستند که منتقدان میگویند روسیه در تلاش است تا روایت و نماد آن را به عنوان وارث اتحاد جماهیر شوروی سابق، انحصار کند.
کشورهای آسیای میانه به خوبی این پیچیدگی را درک میکنند، زیرا مردانی از قزاقستان، ازبکستان، قرقیزستان، تاجیکستان و ترکمنستان در صفوف «ارتش سرخ» اتحاد جماهیر شوروی سابق جنگیدند.
خانوادهها در سراسر منطقه هنوز عکسها، مدالها و داستانهایی از جنگ را نگهداری میکنند. بنابراین، روز پیروزی همچنان تأثیر عاطفی قوی در این کشورهای مستقل از اتحاد جماهیر شوروی دارد که بیش از سه دهه را صرف ادغام آن خاطره در روایات رسمی خود کردهاند.
قزاقستان هنوز روز ۹ مه را به عنوان روز پیروزی گرامی میدارد، اما رژههای نظامی بزرگ محور اصلی این جشن نیست.
اما ازبکستان این تاریخ را به روز یادبود و تجلیل تغییر داده است. در قرقیزستان و تاجیکستان، روز پیروزی همچنان پابرجاست، اما در کنار تعطیلات رسمی دوران پس از شوروی و حافظه محلی جشن گرفته میشود، در حالی که ترکمنستان این روز را در تقویمی که تحت سلطه بیطرفی، استقلال و نمادهای فرهنگی ملی است، گرامی میدارد.
در سراسر منطقه، یاد پیروزی شوروی حفظ میشود، اما به تدریج در برابر ادعای مسکو مبنی بر نمایندگی کامل گذشته دوران پس از شوروی کمرنگ میشود.
مشاهده خبر در جماران