جماران | آخرین اخبار ایران و جهان، سیاست، اقتصاد و اندیشه

سهیلا جلودار زاده بررسی کرد:

محدودیت قدرت انتخاب شغل برای زنان کارگر

کد خبر: ۴۰۳۸۵
محدودیت قدرت انتخاب شغل برای زنان کارگر

جماران ـ به رغم وجود مجموعه ای از قوانین، از جمله ممنوعت انجام کارهای سخت و زیان آور و نیز حمل بار بیشتر از حد مجاز با دست و بدون استفاده از وسایل وسایل مکانیکی برای کارگران زنان، اما جامعه کارگران زن ما هنوز با خلاهای حقوقی و خلا حمایت های اجتماعی و فرهنگی جدی مواجه است.

با سهیلا جلودار زاده مشاور وزیر صنعت، معدن و تجارت و رییس اتحادیه زنان کارگر ، دراین باره به گفت و گو نشسته ایم.

  • با چه تعریفی و به چه شکل می توان حوزه کاری زن کارگر از کارمند را جدا کرد؟

در ایران همه زنان و مردانی که تحت پوشش بیمه تامین اجتماعی قرار می گیرند کارگر هستند. در حال حاضر ما به این سمت می رویم که به تعریف جهانی از کار و کارگر نزدیک شویم. در تعریف جهانی، به کسانی که در قبال کار مزد می گیرند کارگر، و به کسی که در قبال انجام کار مزد واریز می کند، کارفرما گفته می شود.

متاسفانه در کشور ما این کار غیر فرهنگی صورت می گیرد که کسانی که برای دولت کار می کنند، به عنوان یک طبقه شریف به اسم کارمند محسوب می شوند و از نظر شغلی در نزد افراد با ارزشتر و شریف تر به حساب می آیند. ولی هر چه پیش می رویم با کوچک تر شدن دولت این تعداد کاهش یافته و افراد با مشاغل مختلف در صورتی که تحت پوشش بیمه تامین اجتماعی قرار بگیرند، کارگر محسوب می شوند.

  • فرق کارگر و کارمند در نوع پوشش بیمه آن هاست؟

آنچه عامل تفاوت کارگر از کارمند است این است که، در قانون استخدام دولتی اگر کسی از کار اخراج شود سابقه کار وی و بیمه آن شخص منتفی می گردد، ولی مشمولین قانون کاربه عنوان کارگر با تغییر شغل بیمه آنها ادامه پیدا می کند.

  • با مشخص شدن تعریف زن کارگر بیشترین مشکلات آنها در چه حوزه ای از سیاسی، فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و یا غیره است؟

در یک پاسخ صریح و کوتاه باید بگویم، حوزه اقتصادی کشور.

آنچه مسلم است این است که اقتصاد ما تبدیل به یک اقتصاد مریض شده است. مشکلاتی که زن و مرد کارگر دارد ناشی از بیماری اقتصاد است. به طور مثال عدم وجود کار و شغل مناسب، نا امنی شغلی و یا دست مزد متفاوت در بخش های مختلف کشور علیرغم اینکه قانون کار تساوی دست مزد را تصویب کرده است. همچنین مسائل و مشکلاتی مثل نگه داری فرزند که در بعضی جاها اجرا نمی شود.

  • حداقل پرداختی که در قانون کار تصویب شده است چقدر به دیگر کشور ها نزدیک است؟

در حال حاضر حداقل پرداختی به هر زن ومرد در ایران به طور سالیانه 4500 دلار است ولی مثلا در کشور ترکیه کارگران به طور سالانه حداقل 12 هزار دلار رادریافت می کنند. فقر عمومی در کشور ما مشکلی است که جامعه کارگری ما با آن دست به گریبان است و آنچه مهم است این است که کارگران در کشور ما در برابر این فقر عمومی صبر می کنند.

  • در چه صورتی می توان مزایا را برای کارگران بهبود داد؟

این زمانی است که اقتصاد یک کشور به سمت شکوفایی برود. بعضی وقت ها این مشکلات خود به خود بر اساس طبیعت شرایط کاری عوض می شود به طور مثال وقتی تقاضای نیروی کار زیاد شود عرضه آن گران تر می شود و می توان در شرایط شغلی بهتری مشغول به کار شد. تعادل بازار کار به رونق اقتصادی مربوط می شود. هر چه ما به سمت رونق اقتصادی بیشتری برویم درگیری های بازار کار و مشاجرات نیز کمتر خواهد شد.

  • اتحادیه و تشکل های زنان کاربر در چه وضعیتی هستند؟

از یک منظر در حال حاضر می توان گفت چنین تشکل هایی اصلا وجود ندارد. چرا که در طول هشت سال گذشته یک سری قطع ارتباطاتی در بین تشکل های کارگری و مراکز کار به وجود آمد و دولت سعی کرد در این موضوع دخل و تصرف بکند. اما بازسازی و تشکیل مجدد این تشکل ها در حال بازسازی است. خوشبختانه ارتباط تشکل های کارگری با کارخانه ها برقرار می شود. وقتی دوباره شورای اسلامی کار در کارخانه ها ایجاد شد سعی می شود تا نقش و سهم زنان را نیز در نظر بگیریم.

  • وضعیت خشونت و تبعیض در محیط های کارگری علیه زنان کارگر را توضیح دهید؟

می توانم به جرأت بگویم از همان لحظه استخدام تبعیض زنان شروع می شود. خشونت نیز علیه زنان کارگر وجود دارد و خشونتی که علیه زن کارگر استعمال می شود بیشتر خشونت روانی است.

آنچه مهم است این است که زنان در خانواده های اسلامی عزتمند بار می آیند و اگر در محیط کار مورد خشونت لفظی قرار بگیرند این امر آنها را آزار می دهد و البته در این امر، محق هم هستند. اما آن تبعیضی که برای زنان وجود دارد بیشتر در خصوص ارتقاء شغلی است و احراز سرپرستی است.

  • عدم دستیابی زنان به مسوولیت های مدیریتی و سرپرستی به دلیل کم بودن مهارت های آنها نیست؟

این قابل پذیرش است که در گذشته مهارت های شغلی زنان کمتر بود؛ ولی هم خانه کارگر و هم اتحادیه زنان کارگر تلاش کرده اند مهارت های این افراد را بالا ببرند تا مشکلات فردی آنها مانع از این باشد که بتوانند به ارتقاء شغلی دست پیدا کنند. در واقع زنان علم و مهارت مدیر شدن را داشته باشند این توانایی در آنها وجود داشته باشد که به مدیریت برسند تا از این نظر ها دیگر عقب نمانند .

  • تبعیض و یا امنیت در همه محیط های کاری سراسر کشور در خصوص زنان کارگر به یک شکل است؟

مشکل تبعیض در نقاط دور از مرکز بیشتر وجود دارد. همچنین در کارخانه های بزرگ این مشکل کمتر به چشم می خورد. هر چند در این مراکز هم مشکلاتی داریم و مشکل مردسالاری که در مرزهای ما وجود دارد به اعماق هم نفود می کند. در کل در نقاط دور از مرکز و در شهرهای کوچک تر خشونت و تبعیض علیه زنان کارگر بیشتر است که باعث می شود، زنان فشار های روحی و روانی بیشتری را متحمل شوند. این هم یکی از عوامل مهم در عدم دست یابی زنان کارگر به ارتقاء شغلی است.

  • یعنی در شهرهای کوچک و یا دور افتاده زنان مشکلات بیشتری دارند؟

به طور عمومی بله . هرچند نمونه هایی را داریم که زنان با شرایط سخت توانسته اند به موفقیت های بزرگی دست پیدا کنند. برای مثال می توان به اتفاق بزرگی که اخیرا افتاد اشاره کرد: انتصاب دو زن در فرمانداری سیستان و بلوچستان. پس شرط اولیه و عامل اصلی برای پیشرفت و ارتقاء شغلی قوی بودن این بانوان است. داشتن این باور توسط خود این زنان است که می توانند در این امور به فعالیت بپردازند و علاوه بر این داشتن قدرت مدیریت و مهارت.

  • برای زنان کارگری که به نسبت در مشاغل سخت تری مشغول به کار هستند، شرایط و حمایت چگونه است؟

در هر حوزه ای ما در درون همان گروه ها مثل کارخانه های نساجی تشکل و صنف های خاص و مرتبط به همان گروه ها را داریم که با توجه به مسائل و مشکلاتی که ممکن است مرتبط به همان حوزه باشد مشغول به کار می شوند. ولی مسائلی که فقط شامل زنان باشد را اتحادیه زنان کارگر مورد بررسی قرار می دهد در واقع مسئولیت اتحادیه زنان کارگر دنبال کردن مشکلات خاص زنان در حوزه های مختلف است.

  • صنف ها و تشکل های درون گروهی که به آن اشاره کردید؛ چقدر از اهداف و فعالیت های خود را متوجه مسائل و حقوق زنان به طور خاص کرده اند؟

اتحادیه ها و تشکل های درون گروهی مشکلات و مسائل را از متن گروه و مجموعه خود پیدا می کنند و سعی می کنند آنها را حل کنند. اگر در این صنف ها حقوق زنان در نظر گرفته نشود و در صورتی که مشکلات زنان در آن حوزه رفع و یا حل نگردد، اتحادیه زنان کارگر از آنها حمایت های لازم را به عمل می آورد.

در بخش های کارگری ما بخش های حقوقی داریم که در آن از زنان کارگر حمایت به عمل می آورند ما وکلایی را داریم تا زنانی که مشکل دارند بتوانند از آنها کمک بگیرند. همچنین با نماینده های مجلس ارتباط دارند.

  • به کارگیری زنان در برخی حرف و مشاغل با حقوق و مزایای پایین به نوعی بهره کشی و استثمار این زنان نیست؟

ببینید ما قانون کار را داریم که حداقلی را تعیین کرده است تا کسی مورد ظلم قرار نگیرد. ولی به هر جهت در برخی مشاغل مثل فروشندگی در مناطق دور افتاده و یا شهر های کوچک که اقتصاد پر رونقی ندارد این حداقل هم متاسفانه به زنان پرداخت نمی شود. این موارد را ادارات کار هر استان هستند که باید مورد بررسی قرار دهند تا کسی کمتر از حداقل مقرر شده در قانون کار دریافت نکند.

  • برای ایجاد زمینه های مساعد برای رشد شخصیت زن و احیای حقوق مادی و معنوی او چه آموزشی برای زنان در حوزه های مختلف وجود دارد؟

آموزش فنی حرفه ای سازمانی است که، وظیفه دادن آموزش رایگان به افراد را بر عهده دارد، که نقش و وظیفه اش در دولت آقای احمدی نژاد کمرنگ تر از قبل شده است و در زمان وی مراکز این سازمان به بخش های خصوص اجاره داده شده است. این مراکز فنی و حرفه ای آموزش های متنوعی برای زنان داشتند که با کمرنگ شدن نقش شان، مراکز خیریه این کار را تا حدی انجام می دهند ولی توانایی آموزش کامل و همه جانبه را ندارند.

در کنار این ما آموزش زنان کارگر را داریم که توسط اتحادیه زنان کارگر انجام شده است . زنان در زمینه های مختلف در خانه کارگر به مهارت آموزی به شکل رایگان می پردازند.خصوصا کامپیوتر و مهارت هایی که حول محور تجارت بین الملل است.

  • چقدر از آموزش هایی که به زنان کارگر داده می شود درباره روش و طریقه گرفتن حقوق آنها است؟

ما در مراکز آموزشی برای بانوان، کلاس های آموزش کار و آموزش حقوق صنفی زنان را داریم. علاوه بر این در سایتی هم که به این منظور تعبیه کرده ایم این موضوعات مشخص شده است.

  • دلایل مشغول به کار شدن زنان در مشاغل سخت تر تنها به سرپرست خانوار بودن و یا عدم توانایی در پرداخت هزینه ها بر می گردد؟

امروزه زن کارگر ما خیلی قدرت انتخاب ندارد و در شرایط فعلی یک زن مجبور به کار است. فارغ از در نظر گرفتن سختی و راحتی شغل و یا همچنین بدون وجود رابطه ای بین سرپرست خانوار بودن و سختی در تامین هزینه ها با میزان سختی و راحتی شغلی که در آن مشغول به کار می شوند. که مسئولین کشور باید بیشتر و به طور جدی تری درباره این موضوع برنامه ریزی کنند.

  • برای مادران کارگر چه تسهیلاتی در نظر گرفته شده است؟

مسئله مادری خصوصا در سنین خاصی از کودک مسئله به خصوص و مهمی است. مادر باید بتواند خصوصا تا سنین سه و یا چهار سالگی به راحتی با وجود اشتغال به فرزند خود رسیدگی کند. برای تسهیل این امر هم اتفاقات خوبی افتاده است. مثل قانون شیر دهی، مرخصی زایمان، مهد کودک در جوار کارخانه و یا کارگاه که باید بیش از پیش نیز افزایش داشته باشند.

  • عواملی که گفتید در مراکز کار اجرا می شوند و یا اینکه فقط به شکل یک قانون وجود دارند؟

این موارد جزئی از قانون کار هستند؛ مراکز کار موظف به انجام این امر هستند. خیلی از جاها این قانون اجرا می شود و بعضی از جاها نیز که تعداد کارگرشان برای تشکیل مهد به حد نصاب نمی رسد باید هزینه آن را به مادران پرداخت نمایند.

  • آموزش سلامت روان، تربیت فرزندان و مدیریت خانواده چه جایگاهی در سیاست های کارگری دارد؟

آموزش هایی در این زمینه ها تا حدی وجود دارد. به عنوان مثال ما برای خانواده ها و خصوصا زنان، کلاس و دوره های مشاوره گذاشته ایم تا بتوانند از آن استفاده کنند. هیئت مدیره استان ها که در هر استانی از کشور تشکیل شده است برای بانوان در سه زمینه اقدامات توانمند سازی را انجام می دهد.

  • در چه زمینه هایی؟

یکی مسئله رشد فردی آنهاست، دیگری درباره ی تعادل و آرامش خانوادگی آنها، در نهایت مسئله ارتقاء اجتماعی است. در زمینه فردی هر زنی باید از قبل خود توانمند تر شود و تا حدی رشد کند که بتواند در جامعه پذیرفته شود. در زمینه خانوادگی نیز آموزش های مختلف در زمینه های مختلف است.

اصلی ترین مشکل زن کارگر و یا دیگر زنان این است که به عنوان یک انسان، همسطح مرد دیده نمی شوند. بلکه به عنوان یک جنس دوم به آنها نگاه می شود. در نهایت زن و مرد هر دو مخلوق خداوند هستند و در نزد خدا جز در ایمانشان تفاوتی ندارند و دیدن زن در جنس دوم تفکری جاهلانه مربوط به قبل از اسلام است.

انتهای پیام

دیدگاه شما